I SAB/Wa 194/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z skargi B. K., T. S., A. W., M. K., M. N., M. N. na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania pism B. K. postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić B. K., T. S., A. W., M. K., M. N., M. N. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie solidarnie kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. B. K., T. S., A. W., M. K., M. N., M. N. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpatrzenia pism B. K. W uzasadnieniu podnieśli, że mimo skierowanych do Prezydenta m.st. Warszawy szeregu pism z: 5 czerwca 2023 r., 20 czerwca 2023 r., 11 lipca 2023 r., 25 lipca 2023 r., 28 sierpnia 2023 r., 25 października 2023 r., 12 grudnia 2023 r., 8 kwietnia 2024 r., 17 maja 2024 r. sygnalizujących nieprawidłowości w prowadzeniu postępowania o odszkodowanie za część przejętej przez Państwo nieruchomości [...] przy ul. [...], ozn. hip. "[...]" ([...]), której to sprawy dotyczą m.in. wyrok ETPCz (sprawa nr 16651/05) oraz wyroki sądowe o sygn. akt: I SAB 360/02, I SAB/Wa 578/15, I SA/Wa 1112/16, I SA/Wa 475/18, pomimo udzielanych przez Prezydenta m.st. Warszawy odpowiedzi w pismach z: 17 lipca 2023 r., 17 sierpnia 2023 r., 16 listopada 2023 r., 12 lutego 2024 r., 7 maja 2024 r. organ, od ponad roku nie udzielili satysfakcjonujących adresata tychże pism merytorycznych i rzetelnych odpowiedzi na poruszone w tych pismach zagadnienia i zarzuty dotyczące: przeprowadzenia kontroli wewnętrznej w Biurze Spraw Dekretowych (BSD), z uwagi na niewykonywanie przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroków sądowych wydanych w sprawie odszkodowawczej, dotyczącej ostatniej części gruntu W. K. (wg skarżących o pow. 1103 m2), podania wyników kontroli (audytu), podania przyczyn przesłania dopiero po sześciu miesiącach do Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich wniosku o dokonanie kontroli legalności decyzji odszkodowawczej z 20 stycznia 2009 r. nr 21/GK/DW/2009 i informacji na temat zarzutów stawianych tej decyzji, wniosków z zakończenia sprawy nr CRIW 505/23 i KD-OB./5765/23, podania daty czynności przesłania przez Prezydenta m.st. Warszawy zażalenia na zawieszenie postępowania odszkodowawczego do Wojewody Mazowieckiego wraz z aktami sprawy w kserokopiach, podania po ośmiu miesiącach informacji o opracowaniu dziewiątej opinii geodezyjnej do sprawy odszkodowawczej bez poinformowania we właściwym czasie stron o tym fakcie, braku przeprowadzenia rozprawy administracyjnej z prawnikami stron, skarżenia przez "samego siebie" decyzji odszkodowawczej z 2009 r., dezinformowania pełnomocnika MSZ i stron o zgromadzeniu wystarczającego materiału dowodowego do zakończenia postępowania odszkodowawczego, mimo nierozpatrzenia wniosku dekretowego z 1949 r. i powoływania się na nieznane orzecznictwo sądów administracyjnych, w sytuacji popierania przez strony tylko wniosku o odszkodowanie, niezawiadamiania pełnomocników i stron o potrzebie dostarczenia postępowań spadkowych, niewzywania ich o wykonanie tych czynności, pomijania w postępowaniu odszkodowawczym art. 97 § 1 pkt 1 kpa, negowania skutków prawnych aktu notarialnego dotyczącego rozporządzeń T. L. w zakresie tzw. roszczeń dekretowych, zwlekania przez kilkanaście lat ze sporządzeniem opinii geodezyjnej wskazującej część nieruchomości nieobjętą decyzjami odszkodowawczymi oraz wkreśleń gruntu na zdjęcia lotnicze, stworzonego chaosu w dokumentacji sprawy administracyjnej, braku informowania stron jakie czynności organ wykonał w latach 2011-2019, wprowadzania w błąd pełnomocnika MSZ i ETPCz o prowadzonym postępowaniu przy niewykonywaniu żadnych czynności, dezinformacji na temat ilości przeszkód w załatwieniu sprawy odszkodowawczej oraz rozpatrzenia wniosku dekretowego z 1949 r. z pominięciem wcześniejszego wniosku zarejestrowanego pod nr WPB-2022/49, nieinformowania stron o podstawach prawnych forsowanego postępowania zwrotowego, rzetelnego poinformowania stron na temat pozostających do wyjaśnienia przesłanek z art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zdekompletowania akt sprawy ze skargi skierowanej do Strasburga, braku reakcji na prośby o spotkanie z prawnikami strony, konieczności przesłania Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich szczegółowych informacji z rozbiciem na poszczególne działki, odnośnie: zajęcia gruntu, wypłacenia odszkodowania, lokalizacjach szczegółowych i ich realizacji przed 5 kwietnia 1958 r., przyznania gruntów zamiennych Wacławie Korsak i ich odebrania, formułowanych pod adresem organu oczekiwań stron co do dalszego procedowania w sprawie odszkodowawczej w zakresie kompletności opracowania geodezyjnego, map i zdjęć lotniczych, przeprowadzenia rozprawy administracyjnej z udziałem stron i świadków. Skarżący uważają, że działanie organu ma charakter rażącego naruszenia prawa, gdyż zwłoka organu wynosi ponad rok, a strony są lekceważone, ignorowane przez organ, pomimo grzywn wymierzonych Prezydentowi m.st. Warszawy trzykrotnie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Podkreślili, że dyrektor BSD swoim zaniechaniem naruszył obowiązki służbowe, ponieważ działał z pogwałceniem zasady o załatwianiu sprawy w rozsądnym terminie. Skarżący wnieśli o zasądzenie przez Sąd grzywny za bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w maksymalnej wysokości. W piśmie z 31 lipca 2024 r. uzupełniającym skargę skarżący zarzucili Prezydentowi m.st. Warszawy unikanie podania informacji na temat sformułowanego przez organ zarzutu wydania decyzji odszkodowawczej z 2009 r. w warunkach nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 kpa, nieprzedstawienia nowego opracowania geodezyjnego, przesłanie Wojewodzie Mazowieckiemu ksero akt postępowania, niekompletność opracowania geodezyjnego (brak dwóch zdjęć lotniczych), niekompletność akt w zakresie dokumentów spadkowych A. K., D. N., D. K. i wniosku o podjęcie postępowania odszkodowawczego. Prezydent m.st. Warszawy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu poinformował o podejmowanych w sprawie odszkodowawczej czynnościach i wydanych aktach oraz o aktualnym stanie sprawy. Zaznaczył, że motywy postępowania organu zostały wyjaśnione w licznych pismach, jednak nie satysfakcjonują one skarżącej, która oczekuje na wydanie decyzji przyznającej odszkodowanie za grunt o pow. ok.1100 m2. Prezydent m.st. Warszawy w piśmie z 3 września 2024 r. uzupełniającym odpowiedź na skargę zanegował zarzut skargi o zatajaniu informacji o podejmowanych czynnościach i pozyskiwanych dowodach. Dodał, że zastępca Prezydenta m.st. Warszawy poinformował B. K. o wystąpieniu do Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z wnioskiem o wszczęcie postępowania weryfikacyjnego odnośnie decyzji nr 21/GK/DW/2009. Wyjaśnił, że przesyłając Wojewodzie Mazowieckiemu zażalenie na postanowienie nr 390/SD/2023 posiadał już opracowania przed złożeniem wniosku do Komisji i uznał za zasadne przesłanie oryginałów akt temu organowi. Wojewodzie wysłał zaś kopie akt (sześć segregatorów) oraz jedną teczkę z oryginałem postanowienia nr 390/SD/2023, zwrotne poświadczenie odbioru oraz wezwanie do podjęcia postępowania wraz z postanowieniem spadkowym po A. K. oraz aktem poświadczenia dziedziczenia po D. N. Kopia postanowienia spadkowego po D. K. znajdowała się w segregatorze nr V. Organ odwoławczy zwracając sześć segregatorów kopii akt w celu ich uwierzytelnienia omyłkowo przesłał również teczkę oryginalną. W piśmie z 18 września 2024 r. B. K. zarzuciła, że odmówiono jej zeskanowania map opracowań geodezyjnych i że zdjęcia map są nieczytelne. W piśmie z 7 listopada 2024 r. B. K. odnosząc się do odpowiedzi na skargę z 6 sierpnia 2024 r. i uzupełniającego tę odpowiedź pisma organu z 3 września 2024 r. wyjaśniła, że zarzut bezczynności sformułowany w powyższej skardze dotyczy bezczynności organu w kwestii braku odpowiedzi na pytania i skargi strony. Podkreśliła, że skarga zarejestrowana pod sygn. akt I SAB/Wa 194/24, to nie skarga w wydaniu decyzji kończącej proces odszkodowawczy. Oczekiwanie na końcowe odszkodowanie to odrębne zagadnienie. W piśmie z 20 stycznia 2025 r. B. K. zaznaczyła, że jej skarga jest skargą na bezczynność organu w kwestii wielomiesięcznego braku jakiejkolwiek odpowiedzi na skargi skarżącej, prośby, wyjaśnienia, prośby o kontrolę prowadzonego postępowania. Oświadczyła, że to nie jest skarga dotycząca zawieszenia postępowania odszkodowawczego (odrębna skarga zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Wa 1462/24). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) – dalej zwanej "ppsa", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (kpa), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3). Z treści powołanych wyżej przepisów wynika zatem, że skarga na bezczynność (przewlekłość) jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i inne czynności z zakresu administracji publicznej, wymienione szczegółowo w art. 3 § 2 pkt 1–4a ppsa. Tymczasem treść skargi z 10 lipca 2024 r. oraz dalszych pism skarżących złożonych do akt sądowych dotyczy bezczynności Prezydenta m.st. Warszawy i podległych mu pracowników polegającej na nieudzieleniu B. K. wyjaśnień na kierowane przez nią do tego organu liczne pisma, tj. skargi z: 20 czerwca 2023 r., 11 lipca 2023 r. oraz pisma z: 5 czerwca 2023 r., 25 lipca 2023 r., 25 października 2023 r., 12 grudnia 2023 r., 8 kwietnia 2024 r., 17 maja 2024 r., a także wniosek z 28 sierpnia 2023 r. zawierające liczne zarzuty, żądania, pytania w związku z krytyczną oceną B. K. co do sposobu wykonywania przez Prezydenta m.st. Warszawy obowiązków związanych z nadzorem nad prowadzeniem sprawy odszkodowawczej dotyczącej części nieruchomości [...] przy ul. [...], ozn. hip. "[...]" ([...]). Skarżącym przede wszystkim chodzi o chaotyczne i przewlekłe procedowanie sprawy, nieinformowanie stron o podejmowanych czynnościach lub dezinformowanie podmiotów zewnętrznych o stanie sprawy, niewłaściwe prowadzenie akt sprawy, brak konsekwencji osób odpowiedzialnych za sprawę w podejmowanych decyzjach co do toku czynności dowodowych. Celem niniejszej skargi jest zatem doprowadzenie do wyjaśnienia, kto jest winny wieloletnich zaniechań i nienależytego wykonywania zadań przez organ, wyjaśnienia gdzie tkwi problem takiego stanu rzeczy i poczynienie pokontrolnych działań naprawczych. W konsekwencji doprowadzenie do tego, aby przedmiotowa sprawa odszkodowawcza została objęta należytym nadzorem ze strony Prezydenta m.st. Warszawy i osób zajmujących stanowiska kierownicze w Biurze Spraw Dekretowych Urzędu m.st. Warszawy oraz to, aby sprawa ta była prowadzona przez kompetentnych pracowników merytorycznych. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że skarżącym w niniejszej sprawie nie chodzi o zobowiązanie organu do wydania decyzji kończącej postępowanie odszkodowawcze jedynie w oparciu o kryterium czasu (jak najszybsze załatwienie sprawy), ale o wydanie decyzji w oparciu o wszechstronnie i dokładnie wyjaśniony, rozważony i oceniony stan faktyczny i prawny sprawy, wynikający z całokształtu zgromadzonego, kompletnego i uporządkowanego materiału dowodowego, tak aby decyzja kończąca postępowanie odszkodowawcze była prawidłowa, co do rozstrzygnięcia i należycie uzasadniona, aby w przyszłości ostała się w obrocie prawnym i nie było do niej żadnych zastrzeżeń ze strony innych organów kontrolujących jej legalność. Wobec tego Sąd uznał, że niniejsza skarga nie dotyczy bezczynności Prezydenta m.st. Warszawy w sprawie dotyczącej postanowienia, decyzji administracyjnej, innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ppsa), poddanej kognicji sądu administracyjnego. W ocenie Sądu złożona skarga ma charakter skargi powszechnej. Zgodnie z art. 227 kpa przedmiotem skargi powszechnej uregulowanej w Dziale VIII kpa mogą być zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Sprawy ze skarg na działanie organów administracji publicznej, określone w art. 227 kpa, nie podlegają zaś kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne. W takim przypadku – jeżeli skarga dotyczy działalności prezydenta miasta na prawach powiatu wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej (a takim zadaniem jest wydawanie decyzji w sprawach o odszkodowania za nieruchomości warszawskie – art. 215 w zw. z art. 129 ust. 5 pkt 2 i art. 4 pkt 9 i 9b1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami) – wówczas organem właściwym do jej rozpatrzenia jest wojewoda (art. 229 pkt 2 kpa). Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz art. 232 § 1 pkt 1 ppsa postanowił, jak w sentencji.