I SAB/Wa 214/14

WyrokWSA w Warszawie2014-09-02

Skład orzekający: Dorota Apostolidis, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Infrastruktury i Rozwoju dopuścił się bezczynności w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego z 1950 r., a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w sprawie skargi na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju, ponieważ organ ten, po wniesieniu skargi, postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. zawiesił postępowanie administracyjne. Zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów i nie wlicza się go do terminu załatwienia sprawy, co wyklucza stwierdzenie bezczynności organu w dacie wyrokowania. Sąd uznał również, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ podejmował aktywne i konsekwentne działania w celu ustalenia stron postępowania i zgromadzenia materiału dowodowego, mimo trudności związanych z ustaleniem spadkobierców i odnalezieniem dokumentów z okresu przedwojennego i powojennego.
Stan faktyczny
Skarżący H. I. wniósł skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego z 1950 r. dotyczącego własności czasowej do gruntu. Postępowanie administracyjne, wszczęte w 2005 r., było wielokrotnie przedłużane z powodu konieczności ustalenia spadkobierców byłych właścicieli nieruchomości i odnalezienia dokumentów. Po wniesieniu skargi do sądu, minister zawiesił postępowanie administracyjne. Sąd rozpoznał skargę na bezczynność, biorąc pod uwagę aktualny stan sprawy.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w zakresie żądania wydania orzeczenia przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju oraz stwierdzono, że bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zasądzono od Ministra na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędziowie: WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2014 r. sprawy ze skargi H. I. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w przedmiocie wydania decyzji 1. stwierdza, że bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie w zakresie żądania wydania orzeczenia przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju ; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżącego H. I. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SAB/Wa 214/14 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 13 października 2005 r. (data wpływu do organu 17 października 2005 r.) H. ([...]) I. zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]) o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w mieście W. z dnia [...]) września 1950 r., nr [...]), odmawiającego przyznania własności czasowej do gruntu położonego w W. przy ul. [...]), ozn. hip. "[...])", nr rej hip. [...]), [...]). Kolegium postanowieniem z dnia [...]) lipca 2006 r. przekazało powyższy wniosek według właściwości Ministrowi Infrastruktury. Pismem z dnia 26 października 2006 r. Minister zwrócił się do pełnomocnika wnioskodawcy o nadesłanie sprecyzowanego i prawidłowo opłaconego pełnomocnictwa, a także o udokumentowanie następstwa prawnego wnioskodawcy po byłych właścicielach nieruchomości. W odpowiedzi pełnomocnik strony pismem z dnia 17 listopada 2006 r. wniósł o przedłużenie terminu do jego wykonania tj. do dnia 20 stycznia 2007 r. z uwagi na to, iż jej mocodawca zamieszkuje w Izraelu. Następnie pismem z dnia 8 grudnia 2006 r. nadesłał stosowne pełnomocnictwo oraz akty zgonu wraz z ich tłumaczeniami. Kolejne dokumenty nadesłał przy piśmie z dnia 15 stycznia 2007 r. Decyzją z dnia [...]) lutego 2007 r. Minister Budownictwa odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej w mieście W. z dnia [...]) września 1950 r. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że wnioskodawca nie wykazał, że jest spadkobiercą byłych właścicieli nieruchomości. Pismem z dnia 30 października 2007 r. (data wpływu do organu 16 listopada 2007 r.) H. I. wniósł ponownie o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji. We wniosku podniósł, że jest jedynym spadkobiercą swojego ojca L. I., który aktem notarialnym z dnia 5 czerwca 1939 r. kupił od A. I. niepodzielną połowę przedmiotowej nieruchomości. Na skutek powyższego pisma organ pismem z dnia 4 lutego 2008 r. zwrócił się do Sądu Rejonowego dla [...])z prośbą o wydanie zaświadczenia dotyczącego przedmiotowej nieruchomości. Pismem z tej samej daty zobowiązał pełnomocnika H. I. o nadesłanie oryginału lub urzędowo uwierzytelnionej kopii postanowienia sądu polskiego uznającego za skuteczne na obszarze Polski orzeczenie Sądu Okręgowego w H. stwierdzającego następstwo prawne po L. I. Jednocześnie organ zobowiązał do przedstawienia aktualnych adresów zamieszkania byłych współwłaścicieli nieruchomości tj. R. C. i S. C., ewentualnie ich aktów zgonów wraz z uwierzytelnionymi kopiami postanowień spadkowych oraz adresów ich ewentualnych spadkobierców. Pismem z dnia 14 marca 2008 r. organ otrzymał odpowiedź z Sądu Rejonowego dla [...]) X Wydział Ksiąg Wieczystych wraz z poświadczonymi kserokopiami dawnej księgi hipotecznej nieruchomości. Pismem z dnia 28 lipca 2008 r. (data wpływu do organu 30 lipca 2007 r.) H. I. nadesłał odpis postanowienia Sądu Okręgowego w W. uznającego za skuteczne, na obszarze Polski orzeczenie Sądu Okręgowego w H., że jedynym spadkobiercą L. I. jest jego syn H. I. Jednocześnie wskazał, że nie jest mu znany adres zamieszkania współwłaścicieli nieruchomości R, C. i S. C., który próbował ustalić za pośrednictwem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Pismami z dnia 1 sierpnia 2008 r. organ zwrócił się do Urzędu miasta W. - Biura Gospodarki Nieruchomościami Delegatury w [...]) oraz Archiwum Państwowego miasta W. o nadesłanie dokumentów dotyczących przedmiotowej nieruchomości. Pismem z tej samej daty organ pouczył strony postępowania o treści art. 10 k.p.a. oraz na podstawie art. 36 k.p.a. poinformował, że ze względu na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego przewidywany termin rozstrzygnięcia to dzień 31 grudnia 2008 r. Odpowiedź Prezydenta miasta W. wpłynęła do organu w dniu 3 września 2008 r., a odpowiedź z Archiwum miasta W. w dniu 22 października 2008 r. Pismem z dnia 27 października 2008 r. (data wpływu do organu 4 listopada 2008 r.) pełnomocnik wnioskodawcy poinformował, że S. C. i R. C. byli rodzeństwem i obydwoje byli bezdzietni. Pismem z dnia 12 listopada 2008 r. organ zwrócił się do Ministra Finansów o podanie informacji, czy R. C. (również jako R. C.) była obywatelką [...]) i otrzymała odszkodowanie w ramach układu [...]). Pismem z tej samej daty organ zwrócił się do Archiwum Urzędu Stanu Cywilnego miasta W. o nadesłanie zupełnego aktu zgonu S. C. oraz do Sądu Rejonowego dla [...]) o nadesłanie odpisu zupełnego księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości. Minister Finansów udzielił odpowiedzi na powyższe wezwanie pismem z dnia 25 listopada 2008 r. w którym wskazał, iż R. C. oraz J. C. ubiegali się o odszkodowanie za nieruchomość położona w W. przy ul[...]), jednakże ich wniosek został odrzucony. W dniu 4 grudnia 2008 r. do organu został nadesłany odpis aktu zgonu S. C. Organ pismem z dnia 10 grudnia 2008 r. zwrócił się do Urzędu Stanu Cywilnego miasta W. o nadesłanie odpisu aktu zgonu F. C. matki S. C. Pismami z tej samej daty organ zwrócił się do Archiwum Państwowego w mieście W. oraz Sądu Rejonowego dla miasta W. z zapytaniem, czy przeprowadzone były postępowania spadkowe po S. C. i F. C. Zwrócił się również do Ministra Finansów o nadesłanie akt dotyczących złożonego wniosku odszkodowawczego przez R. C. i J. C. pismem z dnia 23 grudnia 2008 r. organ zwrócił się do Konsulatu Generalnego RP w [...]) z prośbą o pomoc w ustaleniu aktualnych adresów zamieszkania R. C. ([...])) i J. C. Pismem z tej samej daty organ poinformował strony postępowania, że przewidywany termin załatwienia sprawy to data 30 czerwca 2009 r. z uwagi na to, iż nie zostały ustalone wszystkie strony postępowania. Pismem z dnia 6 stycznia 2009 r. organ uzyskał informację, iż nie odnaleziono aktu zgonu na nazwisko C. F. Pismem z dnia 14 stycznia 2009 r. Konsulat Generalny RP w [...]) poinformował, że nie ma wiedzy na temat poszukiwanych osób. Jednocześnie załączono wydruki z ogólnodostępnych baz osób zmarłych jak i baz adresowych dotyczących poszukiwanych osób. Archiwum Państwowe w mieście W. pismem z dnia 21 stycznia 2009 r. wskazało, że nie odnaleziono akt spadkowych dotyczących S. C. i F. C. Minister pismem z dnia 28 stycznia 2009 r. zwrócił się za pośrednictwem Konsulatu, do R. C. na jej adres w [...])o nadesłanie postanowienia w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po S. C. i F. C. Powyższe wezwanie zostało doręczone w dniu 24 lutego 2009 r., jednakże pozostało bez odpowiedzi. W związku z tym organ ponownie zwrócił się do ww. pismem z dnia 30 czerwca 2009 r. Jednocześnie pismem z tej samej daty organ, na podstawie art. 36, poinformował strony postępowania, że przewidywanym terminem załatwienia sprawy to dzień 31 grudnia 2009 r. Pismem z dnia 27 sierpnia 2009 r. Sąd Rejonowy dla miasta W. poinformował, że na podstawie skorowidzów z lat 1951-1978 oraz 1980-2006 i 2006-2009 ustalono, iż nie toczyło się postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po S. C. i F. C. Pismem z dnia 16 września 2009 r. organ zwrócił się do Instytut Pamięci Narodowej o udzielenie wszelkich informacji dotyczących F. C., R. C. oraz J. C. Pismem z tej samej daty zwrócił się również do Archiwum miasta W., Sądu Rejonowego dla [...])X Wydziału Ksiąg Wieczystych i Urzędu miasta W. W odpowiedzi pismem z dnia 5 października 2009 r. Instytut Pamięci Narodowej podał, że nie odnaleziono dokumentów dotyczących rodziny C. Pismem z dnia 14 października 2009 r. organ zwrócił się do Gminy Wyznaniowej Żydowskiej i Zarządu Cmentarza Żydowskiego o podanie informacji dotyczących S. C. Pismem z dnia 9 października 2009 r. Sąd Rejonowy dla [...]) przesłał odpisy dokumentów znajdujących się w aktach księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości. Pismem z dnia 26 października 2009 r. Gmina Wyznaniowa Żydowska w W. poinformowała, że nie posiada informacji dotyczących rodziny C. Natomiast pismem z dnia 9 listopada 2009 r. Instytut Pamięci Narodowej wskazał, iż w wyniku kwerendy odnaleziono zapisy ewidencyjne w kartotece wyjazdów emigracyjnych dotyczące R. C. i F. C. Pismem z dnia 27 listopada 2009 r. Archiwum Państwowe w mieście W. nadesłało kopię ksiąg meldunkowych z lat 1928-1978. W dniu 10 grudnia 2009 r. organ zwrócił się do Urzędu Stanu Cywilnego w L. o sprawdzenie, czy w tamtejszych zasobach znajduje się akt zgonu na nazwisko F. C. Pismem z tej samej daty organ wystąpił również do Urzędu Miasta L. i Archiwum Państwowego w L. o podanie wszelkich informacji dotyczących F. C. Pismem z dnia 23 grudnia 2009 r. organ poinformował strony postępowania o przyczynach niezałatwienia sprawy oraz wskazał termin wydania rozstrzygnięcia do dnia 30 kwietnia 2010 r. Urząd Miasta L. pismem z dnia 22 grudnia 2009 r. podał, że w zbiorach meldunkowych nie odnaleziono dokumentów na nazwisko F. C. Następnie pismem z dnia 30 grudnia 2009 r. organ poinformował H. I., że mimo podjętych działań nie jest możliwe ustalenie obecnego adresu zamieszkania współwłaścicielki nieruchomości R. C. Natomiast pismem z dnia 31 grudnia 2014 r. Minister zwrócił się do Konsulatu Generalnego w RP o pomoc w ustaleniu spadkobierców obywatela amerykańskiego J. C. Pismem z dnia 22 grudnia 2009 r. Archiwum Państwowe w L. poinformowało organ, że nie odnaleziono dokumentów dotyczących F. C. Pismem z dnia 5 stycznia 2010 r. organ powziął informację, że w Urzędzie Stanu Cywilnego w L. nie odnaleziono aktu zgonu na nazwisko F. C. Pismem z dnia 29 stycznia 2010 r. Konsulat Generalny RP w [...]) poinformował, że nie udało się ustalić wszystkich spadkobierców J. C. Pismem z dnia 18 marca 2010 r. organ zwrócił się do Konsula Honorowego RP w [...]) o pomoc w uzyskaniu informacji dotyczących F. C.. Pismem z dnia 5 maja 2010 r. organ zwrócił się również o pomoc do Żydowskiego Instytutu Historycznego. W dniu 13 maja 2010 r. Żydowski Instytut Historyczny przesłał posiadane przez siebie dokumenty dotyczące F. C. i S. C. Pismem z dnia 8 lipca 2010 r. organ zwrócił się do Konsulatu Generalnego w [...])z prośbą o pomoc w uzyskaniu aktu zgonu R. C. oraz wskazania osób z nią spokrewnionych. Pismem z dnia 12 lipca 2010 r. organ ponownie zwrócił się o pomoc do Konsula Honorowego RP w [...]). Natomiast pismem z dnia 20 lipca 2010 r. poinformował strony postępowania o przyczynach niezałatwienia sprawy i wskazał przewidywany termin załatwienia sprawy na dzień 21 grudnia 2010 r. W dniu 29 września 2010 r. do organu wpłynęło zaświadczenie o braku aktu zgonu R. C. nadesłany przez Konsulat Generalny RP w [...]). W dniu 20 października 2010 r. organ ponownie zwrócił się do Konsulatu RP w [...])o podjęcie dalszych poszukiwań aktu zgonu R. C. Pismem z dnia 29 grudnia 2010 r. organ poinformował strony postępowania o przyczynach niezałatwienia sprawy oraz wskazał przewidywany termin załatwienia sprawy na dzień 30 czerwca 2011 r. Konsulat Generalny RP w [...])pismem z dnia 8 lutego 2011 r. przesłał zaświadczenie o braku zgonu na nazwisko R. C. Organ pismem z dnia 4 marca 2011 r, ponownie zwrócił się do Konsulatu Generalnego RP w [...] z prośbą o odnalezienie aktu zgonu ww. W odpowiedzi na powyższe Konsulat pismem z dnia 20 maja 2011 r. udzielił informacji, że poszukiwania w księgach zgonów w mieście [...] nie przyniosło pozytywnych rezultatów. Pismem z dnia 19 lipca 2011 r. organ zwrócił się do Urzędu Stanu Cywilnego mieście W. o nadesłanie aktu małżeństwa R. C., który został nadesłany do organu przy piśmie z dnia 25 sierpnia 2011 r. pismem z dnia 21 września 2011 r. organ wystąpił do Zarządu Cmentarza Żydowskiego i Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w L. z prośbą o udzielenie informacji dotyczących F. C. W dniu 25 października 2011 r. Gmina Wyznaniowa Żydowska w L. poinformowała, że nie jest w posiadaniu informacji dotyczących F. C. W dniu 9 maja 2012 r. organ zwrócił się po raz kolejny do Konsulatu Generalnego RP w [...] z prośbą o pomoc w odszukaniu aktu zgonu R. C., która jak wynika z amerykańskich stron internetowych zmarła w dniu 27 maja 2010 r. Pismem z dnia 14 maja 2012 r. organ zwrócił się do Prezydenta Miasta L. o wystąpienie do właściwego sądu powszechnego z wnioskiem o uznanie za zmarłą F. C., w celu zapewnienia udziału w postępowaniu nadzorczym wszystkim jego stronom. W odpowiedzi Urząd Miasta L. pismem z dnia 25 czerwca 2012 r. poinformował, że wystąpi ze stosownym wnioskiem po zebraniu wymaganych dokumentów. Pismem z dnia 28 czerwca 2012 r. organ ponownie wystąpił z prośbą o pomoc do Konsulatu Generalnego RP w [...] Prezydent Miasta L. pismem z dnia 27 lipca 2012 r. poinformował organ, że nie odnaleziono aktu zgonu F. C., a ponadto, że ostatnim miejscem zamieszkania ww. była W. a nie L. - w związku z czym brak jest podstaw do skierowania na drogę sądową sprawy o uznanie tej osoby za zmarłą zarówno przez Miasto L. jak i przez Skarb Państwa – Prezydenta Miasta L. Z akt administracyjnych sprawy w tym m.in. z notatki służbowej organu z dnia 4 października 2012 r., wynika że pracownicy organu drogą telefoniczną skontaktowali się z pracownikami Konsulatu Generalnego RP w [...] w celu podjęcia przez pracowników Konsulatu niestandardowych działań w sprawie tj. przeprowadzenia rozmów przez pracowników Konsulatu z osobami mieszkającymi obecnie pod adresem, który był ostatnim miejscem zamieszkania R. C. w [...] w celu ustalenia miejsca jej zgonu oraz jej spadkobierców. Pismem z dnia 12 października 2012 r. organ poinformował strony postępowania o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie oraz wskazał, że przewidywany termin załatwienia sprawy to dzień 28 lutego 2013 r. Pismem z dnia 7 stycznia 2014 r. pełnomocnik H. I. złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa polegającego na nierozstrzygnięciu przez organ wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w mieście W. z dnia [...] września 1950 r., nr [...], odmawiającego przyznania własności czasowej do gruntu położonego w W. przy ul. [...], ozn. hip. "[...]", nr rej hip. [...]. H. ([...]) I. reprezentowany przez adwokat M. B. skargą z dnia 31 marca 2014 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w mieście W. z dnia [...] września 1950 r., nr [...], odmawiającego przyznania własności czasowej do gruntu położonego w W. przy ul. [...], ozn. hip. "[...]", nr rej hip. [...]. Zarzucił organowi naruszenie art. 35 w związku z art. 37 § 2 k.p.a poprzez niezakończenie postępowania w terminie prawem przewidzianym. Wniósł o zobowiązanie Ministra Infrastruktury i Rozwoju do zakończenia sprawy i zasądzenie kosztów postępowania. Ministra Infrastruktury i Rozwoju postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r., wydanym po złożeniu niniejszej skargi do Sądu – zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności opisanego orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w mieście W. z dnia [...] września 1950 r., zobowiązując jednocześnie skarżącego do wystąpienia w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postępowania do właściwego sądu powszechnego z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku po R. C. oraz F. C. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że w toku postępowa podjęto szereg czynności zmierzających do załatwienia sprawy, o których był informowany pełnomocnik skarżącego. Wskazał także, że wbrew twierdzeniom skarżącego organ nie ma obowiązku zakończyć postępowania w terminie 2 miesięcy mimo braku niezbędnego materiału dowodowego oraz nieustalenia wszystkich stron postępowania. Sąd wezwaniem z dnia 22 lipca 2014 r. zwrócił się do organu o udzielenie informacji, czy postanowienie z dnia [...] maja 2014 r. o zawieszeniu postępowania w sprawie zostało zaskarżone. W odpowiedzi na powyższe wezwanie organ pismem z dnia 28 lipca 2014 r. poinformował, iż postanowienie to nie zostało zaskarżone. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). W myśl art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Zgodnie z treścią art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Takie brzmienie, powyższy przepis, uzyskał z dniem 17 maja 2011 r. w wyniku jego nowelizacji dokonanej ustawą z 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U. Nr 34, poz. 173). Konstrukcja tego przepisu wyróżnia dwie odrębne od siebie instytucje, a mianowicie skargę na bezczynność organu oraz przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania. Podkreślić należy, że w poprzednim stanie prawnym w orzecznictwie sądów administracyjnych bezczynność organu była utożsamiana zarówno z niepodjęciem w ustalonym terminie przez organ żadnych czynności w sprawie, jak i z nie zakończeniem w terminie postępowania mimo podejmowania czynności w postępowaniu. Obecnie, od nowelizacji ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyjmuje się, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ nie podejmuje czynności, bądź podejmuje je, ale przekracza termin załatwienia sprawy, nie wykonując obowiązku zawiadomienia strony. Natomiast przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć postępowanie prowadzone w sposób nieefektywny, w którym wykonywane są czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywane czynności są pozorne powodujące, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 5. Warszawa 2012, str. 44; J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70) ewentualnie, w którym następuje mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski (w): B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011, str.238). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Analiza powyższego prowadzi do stwierdzenia, że pojęcie przewlekłości postępowania jest pojęciem szerszym aniżeli bezczynność. Sąd w związku z jednoznacznym stanowiskiem skarżącego potraktował niniejszą skargę, jako skargę na bezczynność organu. W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, Sąd uznał, że skarga podlega umorzeniu. Za stanowiskiem takim przemawia fakt, iż po wniesieniu skargi do Sądu - Minister Infrastruktury i Rozwoju postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r., nr [...], zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w mieście W. z dnia [...] września 1950 r. Przy czym, jak wynika z ustaleń Sądu, postanowienie to nie zostało zaskarżone i stało się ostateczne. Wskazać również należy, że Sąd rozpoznając skargę na bezczynność organu ma obowiązek uwzględnić stan sprawy istniejący w dniu wyrokowania. Z tego względu na wynik postępowania sądowoadministracyjnego mają wpływ wydarzenia i czynności podejmowane przez organ także po złożeniu skargi. Zatem orzekanie o ewentualnym obowiązku wydania aktu przez organ administracji niewątpliwie musi odnosić się do aktualnego stanu danej sprawy, a więc i stanu tego postępowania wynikającego z faktu jego zawieszenia postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. Wskazana okoliczność ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, gdyż zgodnie z art. 103 k.p.a. zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów, a samego okresu zawieszenia postępowania nie wlicza się do terminu załatwienia sprawy. W niniejszej sprawie nie ulega więc wątpliwości, że z uwagi na ostateczne postanowienie o zawieszeniu postępowania - na dzień wyrokowania nie można było stwierdzić bezczynności organu. W razie zawieszenia postępowania nie można bowiem zarzucić skutecznie organowi administracji publicznej prowadzącemu postępowanie w sprawie bezczynności (por. wyroki NSA z 29.11.2007 r., II OSK 1380/07 oraz 8.11.2013 r., II OSK 1735/13). Sąd orzekający w rozpoznawanej sprawie wziął także pod uwagę okoliczność, że postanowienie o zawieszeniu przedmiotowego postępowania administracyjnego nie zostało wzruszone i stało się ostateczne. Zaistniała w sprawie sytuacja uzasadniała umorzenie postępowania w zakresie żądania skargi do wydania orzeczenia w sprawie wniosku skarżącego. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi. Oznacza to, że Sąd ma prawo jak i obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. W przypadku skargi na bezczynność zasada ta powoduje, że Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie jest władny dokonać oceny prawidłowości zawieszenia postępowania administracyjnego, gdyż bezczynność organu w rozpoznaniu sprawy i zawieszenie postępowania administracyjnego są odrębnymi sprawami. mając na uwadze treść art. 149 P.p.s.a zdanie drugie, Sąd uznał, że zaistniała w sprawie bezczynność nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można bowiem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (vide wyrok WSA w Poznaniu z 18.08.2011 r., II SAB/Po 60/10, wyrok WSA w Gdańsku z 11.08.2011 r., II SAB/Gd 30/11 – dostępne w CBOSA). Taki brak aktywności Ministra w rozpoznaniu sprawy nie miał w niniejszej sprawie miejsca. Z przebiegu postępowania wynika ponad wszelką wątpliwość, że organ podejmował wszelkie możliwe czynności faktyczne zmierzające do załatwienia wniosku skarżącego, zarówno w zakresie gromadzenia istotnych dla sprawy dokumentów jak i podejmowania czynności niezbędnych do jej zakończenia. Analiza akt administracyjnych sprawy prowadzi bowiem do jednoznacznego wniosku, że organ dołożył należytej staranności w celu ustalenia prawidłowego kręgu stron postępowania do czego obligują go przepisy k.p.a. Przy czym z ustaleń organu wynika, iż część przedwojennych współwłaściciel nieruchomości zmarła zaraz po wojnie, a pozostali wyjechali poza granice kraju, co dodatkowo utrudnia poszukiwania. Zauważyć również należy, że organ prowadząc niniejsze postępowanie wykazał się dużą skrupulatnością i konsekwencją, ponieważ z akt sprawy wynika, że organ podejmował wszelkie możliwe środki (standardowe jak i niestandardowe) w celu ustalenia stron postępowania, zwracając się wielokrotnie do polskich placówek dyplomatycznych w [...] jak i w [...]. Organ zwracał się o pomoc w ustaleniu stron postępowania zwracał się nie tylko do organów administracji publicznej ale też do innych instytucji i organizacji, co pokazuje, iż czynił wszelkie możliwe kroki mające na celu załatwienie sprawy, przy jednoczesnym braku aktywności ze strony skarżącego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 i art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło