I SAB/Wa 31/06

PostanowienieWSA w Warszawie2009-09-23

Skład orzekający: Gabriela Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy matka pełnoletniego ucznia, działając we własnym imieniu, posiada legitymację procesową do wniesienia skargi na bezczynność organu w sprawie dotyczącej skreślenia jej syna z listy uczniów, jeśli syn nie udzielił jej pełnomocnictwa do wniesienia skargi w jego imieniu?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu jest niedopuszczalna, jeśli została wniesiona przez osobę, która nie posiada interesu prawnego ani legitymacji procesowej do jej wniesienia. Matka pełnoletniego ucznia, która nie jest jego przedstawicielem ustawowym i nie posiada własnego, skonkretyzowanego interesu prawnego w sprawie dotyczącej syna, nie może skutecznie wnieść skargi we własnym imieniu, nawet jeśli w przeszłości była jego przedstawicielem ustawowym.
Stan faktyczny
Matka (M.C.) wniosła skargę na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w sprawie skreślenia jej syna (K.C.) z listy uczniów. Skarżąca twierdziła, że organ nie podjął działań w sprawie niezgodnego jej zdaniem skreślenia syna z listy uczniów, wskazując na brak decyzji administracyjnej w tej sprawie. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o oddalenie skargi, wyjaśniając okoliczności skreślenia ucznia i odmowę rodziców współpracy w jego dalszej edukacji. Pełnoletni syn (K.C.) złożył oświadczenie, w którym wypowiedział wcześniejsze pełnomocnictwo dla matki, stwierdzając, że nie wnosił skargi, a jedynie udzielił matce pełnomocnictwa do reprezentowania go na rozprawie.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak po rozpoznaniu w dniu 23 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.C. na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w przedmiocie skreślenia K.C. z listy uczniów postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia 31 grudnia 2005 r. M. C., działając w oparciu o udzielone w dniu 7 lipca 2004 r. pełnomocnictwo, wniosła w imieniu swojego syna K. C. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w sprawie skreślenia K. C. z listy uczniów Państwowej Podstawowej Szkoły [...] nr [...] w W. (przywoływanej dalej jako P[...] nr [...] w W.). Zdaniem strony skarżącej Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, jako organ nadzoru nie podjął żadnych czynności i nieprawidłowo prowadził postępowanie w sprawie niezgodnego jej zdaniem skreślenia K. C. z listy uczniów ww. szkoły. Skarżąca wskazała przy tym, iż w sprawie nie została w ogóle wydana przez Dyrektora P[...] nr [...] w W. żadna decyzja o skreśleniu syna z listy uczniów, a Minister nic w tej sprawie nie zrobił. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, iż skreślenie K.C. z listy uczniów P[...] nr [...] w W. (gdzie rozpoczął on naukę w klacie VI w roku szkolnym 1998/1999) nastąpiło w czerwcu 1999 r. na podstawie uchwały Rady Pedagogicznej, z powodu nieuczęszczania przez ww. ucznia od dnia 8 grudnia 1998 r. na zajęcia lekcyjne i nieinformowaniu przez rodziców o przyczynach tego stanu. Minister wskazał ponadto, iż rodzice K. C. postanowili, że syn będzie kontynuował naukę w P. jednak odmówili wystąpienia z wnioskiem do szkoły [...] o przyjęcie go w trybie przeniesienia i domagali się realizacji przeniesienia w trybie nakazowym. Od tej pory Kuratorium Oświaty w P. i Centrum Edukacji Artystycznej w W. (jednostka podległa Ministrowi Kultury, sprawująca nadzór pedagogiczny nad szkołami artystycznymi w kraju) wielokrotnie próbowały pomóc K. C. w ukończeniu edukacji [...]. Niestety rodzice ucznia odrzucali wszystkie zgodne z prawem i uzgodnione przez obie instytucje propozycje. Organ wskazał ponadto, iż K. C. – jako osoba obecnie pełnoletnia ma pełne prawo samodzielnego podejmowania decyzji co do dalszego kształcenia, a jego edukacja w szkole muzycznej II stopnia jest możliwa pod warunkiem, że zainteresowany wystąpi z wnioskiem o przyjęcie do wybranej szkoły i pozytywnie złoży egzamin wstępny. Minister podkreślił przy tym, że matka ucznia uzyskała na wszystkie swoje pisma odpowiedź w terminie, zatem podnoszone zarzuty uznał za bezzasadne. W dniu 14 września 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęło pismo procesowe sporządzone przez M. C. , w którym zarzuciła ona Sądowi rażące naruszenie przepisów postępowania oraz wskazała, że skargę z dnia 31 grudnia 2005 r. "wniosła osobiście jako adresat należnej jej a nie wydanej i nie doręczonej jako rodzicowi decyzji administracyjnej", a syn udzielił jej pełnomocnictwa jako skarżącej i nie wnosił skargi. Uczestniczył on w postępowaniu administracyjnym i zgodnie z art. 33 § 2 p.p.s.a. staje się uczestnikiem postępowania na prawach strony. W związku z powyższym wnosi ona na podstawie art. 165 p.p.s.a. o zmianę dotychczas wydanych w sprawie rozstrzygnięć incydentalnych, w których błędnie stwierdzono, że skarżącym jest K. C. Do powyższego pisma dołączone zostało oświadczenie K. C., w którym stwierdza on, iż wypowiada poprzednie pełnomocnictwo dla M. C., gdyż zostało ono błędnie przyjęte przez Sąd. Oświadczył ponadto , iż "brał udział w postępowaniu administracyjnym i nie wniósł skargi". Udzielił również skarżącej M. C. pełnomocnictwa, do reprezentowania jego interesów na rozprawie i składania wniosków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Na wstępie podkreślić należy, iż warunkiem skutecznego złożenia skargi do sądu administracyjnego jest między innymi wniesienie jej przez podmiot, któremu zgodnie z art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.;dalej: p.p.s.a.) służy legitymacja do jej wniesienia. Uprawnionym do wniesienia skargi, w tym skargi na bezczynność organu, w myśl przywołanego wyżej art. 50 § 1 p.p.s.a., jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. W niniejszej sprawie osobą skarżącą bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego przy prowadzeniu postępowania nadzorczego w sprawie skreślenia K. C. z listy uczniów Państwowej Podstawowej Szkoły [...] nr [...] w W. jest jego matka – M. C. Potwierdził to w sposób jednoznaczny K. C. w swoich wyjaśnieniach nadesłanych do Sądu przy piśmie z dnia 10 września 2009 r. (k. 519) wskazując, że nie wnosił on skargi, a pełnomocnictwo udzielone matce w dniu 7 lipca 2004 r. zostało błędnie przez Sąd odczytane. Powyższe potwierdza także sama M. C. oświadczając w ww. piśmie, iż skargę "wniosła osobiście we własnym imieniu". M. C. jako matka obecnie pełnoletniego K. C., nie ma jednak interesu prawnego, do występowania w niniejszej sprawie w charakterze strony postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. Nie może ona bowiem wylegitymować się, żadnym oparty na przepisach prawa materialnego własnym konkretnym interesem do występowania w sprawie, dotyczącej skreślenia K. C. z listy uczniów, a więc sprawy która nie dotyczy sfery jej praw lub obowiązków. Podkreślić przy tym należy, iż z chwilą uzyskania przez K. C. pełnoletniości (co miało miejsce w dniu [...] lipca 2004 r.) ustała w myśl art. 92 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm.) jej władza rodzicielska, a tym samym przestała ona być jego przedstawicielem ustawowym. Od tego momentu może ona reprezentować jego interesy wyłącznie w charakterze pełnomocnika. Nie budzi wątpliwości Sądu, że stroną mająca interes prawny, wywodzony z przepisów ustawy z dnia 7 września 1991 r. – o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r., Nr 246, poz. 2557 ze zm.) w niniejszej sprawie jest wyłącznie K. C., który w dacie wniesienia skargi był już osobą pełnoletnią i mógł samodzielnie wpływać na swoją sytuację prawną, ukształtowaną przed uzyskaniem pełnoletności (a więc w dniu skreślenia z listy uczniów) w wyniku działania jego przedstawicieli ustawowych. Nie wnosił on jednak sam skargi na bezczynność organu, ani - jak obecnie wyjaśnił - nie umocował matki, by takiej czynności procesowej dokonała ona w jego imieniu. Skoro zatem M. C. nie może wylegitymować się interesem prawnym do występowania w niniejszej sprawie w charakterze strony, to nie ma ona również legitymacji do wniesienia w tej sprawie we własnym imieniu skargi. Oceny tej nie może zmienić podnoszona przez skarżącą okoliczność, że gdyby właściwe organy skreślając w 1999 r. jej syna z listy uczniów P[...] nr [...] w W. dokonały tego w formie decyzji administracyjnej, byłaby ona wówczas adresatem tego rozstrzygnięcia jako przedstawiciel ustawowy małoletniego. Interes prawny legitymujący określony podmiot do wniesienia skargi do sądu administracyjnego musi być bowiem aktualny w dacie wnoszenia tej skargi. Powyższe oznacza, że wniesiona przez M. C. we własnym imieniu skarga na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w sprawie dotyczącej skreślenia jej syna z listy uczniów jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło