I SAB/Wa 414/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi I. W., A. R., K. W., O. W., T. W., E. C., S. W., M. K. i J. J. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku spadkobierców M. J. i I. W. z dnia 11 czerwca 2010 r., o przyznanie odszkodowania za nieruchomość w. położoną w W. przy ul. [...] oznaczoną dawniej numerem hipotecznym [...]- w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących I. W., A. R., K. W., O. W., T. W., E. C., S. W., M. K. i J. J. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I. W., A. R., K. W., O. W., T. W., E. C., S. W., M. K. i J. J. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. polegającą na niewydaniu przez organ decyzji w sprawie ustalenia na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 115, poz. 741 ze zm.) odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], regulowaną w księdze wieczystej hip. [...]. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że w przedmiotowej sprawie postępowanie toczy się od ponad roku, a Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] wyznaczył organowi na podstawie art. 37 § 2 kpa termin do załatwienia sprawy na dzień 30 czerwca 2011 r. Skarżący zwrócili się o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, pismem z 11 czerwca 2010 r. M. K. działając w imieniu spadkobierców M. J. i I. W. złożył do Prezydenta W. wniosek o przyznanie następcom prawnym M. J. oraz I. W. na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 115, poz. 741 ze zm.) odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], regulowaną w księdze wieczystej hip. [...]. W dniu 30 grudnia 2010 r. do Wojewody [...] wpłynęło zażalenie M. K. pełnomocnika I. W., A. R. , K. W., O. W., T. W. , E. C., S. W. , M. K. i J. J. na niezałatwienie w terminie o którym mowa w art. 36 § 1 kpa wniosku o odszkodowanie. Ustosunkowując się zażalenia Kierownik Urzędu [...], Biura [...], Wydziału [...] w przesłanym do Wojewody [...] piśmie z dnia 18 lutego 2011 r., nr [...] wyjaśnił, że wniosku o odszkodowanie nie można było rozpoznać z uwagi na prowadzone jednocześnie przed Ministrem Infrastruktury postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dekretowych to jest decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1960 r., nr [...] oraz orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] grudnia 1956 r., nr [...]. Dopiero bowiem po wydaniu przez Ministra Infrastruktury decyzji z dnia [...] stycznia 2011 r., można było prowadzić postępowanie w sprawie odszkodowania, ponieważ postępowanie w sprawie stwierdzenia ich nieważności mogłoby doprowadzić do stwierdzenia ich nieważności i konieczności ponownego rozpatrzenia wniosku o własność czasową. Wskazano również, że pismem z dnia 18 lutego 2011 r., wystąpiono do Biura [...] o przesłanie odbitki z mapy sytuacyjnej z naniesionymi granicami ww. nieruchomości hipotecznych i działek. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r. Wojewoda [...] uznał zażalenie I. W., A. R., K. W., O. W., T. W., E. C., S. W., M. K. i J. J. za uzasadnione i wyznaczył organowi termin załatwienia sprawy do 30 czerwca 2011 r. Pismem z dnia 4 listopada 2011 r., Kierownik [...], Biura [...], Wydziału [...] poinformował M. K., że wydanie decyzji w sprawie odszkodowania nastąpi po zgromadzeniu całości dokumentacji w przewidywanym terminie do dnia 28 lutego 2012 r. Wskazać również należy, że w sprawie niniejszej przed Ministrem Infrastruktury prowadzone było postępowanie z wniosku I. W., A. R., K. W., O. W., T. W., E. C., S. W., M. K. i J. J. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] grudnia 1956 r., nr [...] oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z [...] listopada 1960 r., nr [...] o odmowie przyznania dotychczasowym właścicielom prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości w. położonej przy ulicy [...], ozn. nr hip. [...]. Minister Infrastruktury decyzją z [...] maja 2010 r., nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1960 r., nr [...]. Na skutek wniesionego przez strony wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister Infrastruktury decyzją z [...] stycznia 2011 r., nr [...] uchylił wcześniejszą decyzję z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] i umorzył postępowanie administracyjne. W odpowiedzi na skargę Kierownik [...], Biura [...], Wydziału [...] wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie wyjaśnił, że pełnomocnik stron został poinformowany o tym, że w związku z koniecznością uzupełnienia dokumentacji nie było możliwe wydanie decyzji w terminie oraz o wystąpieniu do Zarządu [...] o przesłanie dokumentów dotyczących przejęcia przedmiotowej nieruchomości pod inwestycje. Ponadto wskazano, że Wydział poinformował pełnomocnika o przewidywanym terminie zakończenia sprawy do dnia 28 lutego 2012 r. Wspomnieć również należy, że odpowiadając na skargę organ nie odniósł się do wniosku skarżących o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Nie zażądał jednocześnie przeprowadzenia rozprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: W myśl art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej: "P.p.s.a.") Sąd rozpoznaje sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a pozostałe strony nie wniosą sprzeciwu w terminie 14 dni – taka zaś sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, bowiem Prezent W. nie sprzeciwił się rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym. Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 Kpa). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 Kpa wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 Kpa). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 Kpa). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 Kpa). W oparciu o powyższe należy stwierdzić, że organ administracji publicznej zmierza do załatwienia sprawy, jeżeli prowadzi postępowanie w zgodzie ze standardami wskazanymi w powołanych wyżej przepisach. Jeżeli tak nie jest, to występuje przypadek niezałatwienia sprawy w terminie, a więc istnieje stan pozostawania przez organ w bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 Kpa, jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 Kpa. Ponadto wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem Prezydent W. od dnia wpłynięcia wniosku skarżących z dnia 11 czerwca 2010 r. o odszkodowanie nie wydał rozstrzygnięcia w tym przedmiocie i nadal pozostaje w zwłoce. Skoro wniosek o przyznanie odszkodowania wpłynął do organu w dniu 18 czerwca 2010 r., (data prezentaty kancelarii Urzędu W.) od tej właśnie chwili rozpoczął swój bieg dwumiesięczny termin z art. 35 § 3 kpa do załatwienia sprawy nim objętej. Tymczasem mimo upływu ponad roku Prezydent W. nie zakończył postępowania administracyjnego. Co więcej, organ nie zastosował się do terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...] w postanowieniu z dnia [...] lutego 2011 r., w którym organ odwoławczy uznał zażalenie na bezczynność wniesione przez strony za uzasadnione. Przyznać należy rację Wojewodzie [...], że brak jest podstaw do usprawiedliwienia bezczynności Prezydenta W. przedłużającym się postępowaniem prowadzonym przed Ministrem Infrastruktury w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczeń dekretowych. Jak słusznie zauważył Wojewoda [...] kodeks postępowania administracyjnego pozwala na wstrzymanie biegu sprawy zawisłej przed organem administracji publicznej pierwszej instancji poprzez zawieszenie postępowania. W szczególności art. 97 § 1 pkt 4 kpa stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Skoro zatem Prezydent W. posiadał informację o prowadzonym przed Ministrem Infrastruktury postępowaniu i reprezentował pogląd, iż wynik tego postępowania ma wpływ na rozpoznanie wniosku o odszkodowanie, mógł i powinien skorzystać z trybu przewidzianego w art. 97 § 1 pkt 4 kpa, czego jednak nie uczynił. Badając akta sprawy Sąd pragnie zauważyć, że od dnia wpłynięcia do organu wniosku o odszkodowanie to jest od dnia 11 czerwca 2010 r., dopiero pismem z dnia 4 listopada 2011 r., nr [...] pełnomocnik skarżących został poinformowany w trybie art. 36 § 1 kpa, że decyzja w przedmiocie odszkodowania zostanie wydana w terminie do 28 lutego 2012 r. Należy wyraźnie podkreślić, że była to pierwsza czynność informacyjna w rozumieniu art. 36 § 1 kpa. W ocenie Sądu takie postępowanie Prezydenta W. niewątpliwie pozostaje w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 kpa. Takie postępowanie podważa także wyrażoną w art. 8 kpa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa. W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku z dnia 11 czerwca 2010 r. o odszkodowanie należało uznać za uzasadniony, co skutkuje wyznaczeniem organowi dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy. Zaznaczyć również należy, że w kontekście całości okoliczności sprawy zwłoka Prezydenta W. w ocenie Sądu nie ma jednak znamion rażącej bezczynności w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a. Przez ponad rok trwania postępowania administracyjnego organ administracji nie pozostawił wniosku skarżących bez jakiejkolwiek odpowiedzi, poinformował strony o przewidywanym terminie rozpoznania wniosku i przyczynach zwłoki choć z naruszeniem art. 36 § 1 kpa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdził, że Prezydent W. dopuścił się bezczynności oraz naruszenia podstawowych zasad postępowania, zwłaszcza wynikających z art. 8, art. 9, art. 12, jak również z rażącym naruszeniem art. 35 i art. 36 Kpa. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 119 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.