I SAB/Wa 437/14
WyrokWSA w Warszawie2014-08-27
Skład orzekający: sędzia WSA Mirosław Gdesz (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z 1961 r. i czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, ponieważ nie wydało rozstrzygnięcia w ustawowym terminie i nie podjęło odpowiednich czynności. Jednakże, sąd stwierdził, że bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku, charakter postępowania, sukcesywne podejmowanie czynności przez organ oraz konieczność pozyskania zaginionej decyzji.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z 1961 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Organ wielokrotnie zwracał się o akta i zagubioną decyzję, jednak nie podjął rozstrzygnięcia w ustawowym terminie. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, wskazując na brak aktywności od marca 2014 r. Organ podjął pewne czynności dopiero po wniesieniu skargi. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązał Samorządowe Kolegium Odwoławcze do rozpoznania wniosku w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt; 2. stwierdził, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa; 3. zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Gdesz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. M. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji 1. zobowiązuje Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] listopada 2013 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] maja 1961 r. nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
A. M. pismem z dnia 10 lipca 2014 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] listopada 2013 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] maja 1961 r. nr [...] dotyczącej sprzedaży na własność czasową gruntu położonego przy ul. [...] [...] w [...] o pow. [...] arów [...] m2, ozn. hip. [...].
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy powyższy wniosek wpłynął do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w dniu 8 listopada 2013 r., natomiast w dniu 19 listopada 2013 r. organ wystąpił do Prezydenta [...] o nadesłanie akt administracyjnych dotyczących przedmiotowej nieruchomości. W odpowiedzi Urząd [...] poinformował, że akta przekazane zostały Kolegium do innej sprawy. Jednocześnie nadesłano informacje z rejestru gruntów oraz wydruk z mapy ewidencyjnej z zaznaczonymi granicami nieruchomości hip. [...].
Wobec powyższego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w dniu [...] grudnia 2013 r. wystąpiło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wypożyczenie akt własnościowych nieruchomości. Pismem z tej samej daty zawiadomiono strony postępowania o jego wszczęciu, wzywając do zajęcia stanowiska oraz do złożenia dokumentów i innych dowodów w sprawie.
Akta administracyjne dotyczące przedmiotowej nieruchomościami wpłynęły do organu w dniu 2 stycznia 2014 r. W związku z nieodnalezieniem w nich kwestionowanej w trybie nadzorczym decyzji z dnia [...] maja 1961 r., organ w dniu 21 stycznia 2014 r. ponownie wystąpił do Prezydenta [...] o jej przekazanie. W piśmie z dnia 7 marca 2014 r. Urząd [...] poinformował, że po wnikliwym przeszukaniu dokumentacji lokalizacyjnej archiwum, nie odnaleziono omawianej decyzji.
W związku z powyższym, pismem z dnia 13 marca 2014 r. skarżący zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] o wystąpienie do sądu wieczystoksięgowego o ustalenie, czy w dokumentach księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości nie ma ww. decyzji.
Z uwagi na brak aktywności organu w gromadzeniu materiału dowodowego, pismem z dnia 19 maja 2014 r. skarżący wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, a następnie w dniu 14 lipca 2014 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność organu. W uzasadnieniu skargi wskazał, że od dnia złożenia przez skarżącego pisma z dnia 13 marca 2014 r. organ nie podjął żadnej czynności w sprawie. Faktu tego nie zmieniło także złożenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Organ, pomimo upływu terminu przewidzianego w art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267), powoływanej dalej jako "k.p.a.", nie powiadomił ponadto stron postępowania o przyczynach niezałatwienia sprawy, jak również nie wyznaczył żadnego dodatkowego terminu zakończenia postępowania, zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że w dniu 23 lipca 2014 r. wystąpiono do Sądu [...] dla Warszawy [...][...] Wydział [...] [...] oraz do [...] Państwowego, czy w ich zasobach znajduje się decyzja z dnia [...] maja 1961 r. Pismem z tej samej daty poinformowano strony postępowania o terminie załatwienia sprawy, natomiast pismem z dnia 14 sierpnia 2014 r., o nadesłanie przedmiotowej decyzji zwrócono się do wnioskodawcy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Stosownie natomiast do treści art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Aby zatem wydać orzeczenie na podstawie powołanego przepisu, sąd administracyjny winien ocenić - w oparciu o akta sprawy - czy organ administracji załatwiając sprawę podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, co wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego (art. 7, 12 § 1 i 77 § 1 k.p.a.). Obowiązkiem sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem do załatwienia sprawy w terminie.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
W orzecznictwie podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji.
Jak wynika natomiast z akt administracyjnych sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] od dnia 8 listopada 2013 r., kiedy to wpłynął do organu wniosek skarżącego z dnia 4 listopada 2013 r. o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] maja 1961 r., do dnia wyrokowania nie wydał rozstrzygnięcia w tym przedmiocie, czym niewątpliwie naruszył powołane przepisy art. 35 § 1 i 3 oraz 36 § 1 k.p.a. Ponadto od dnia 11 marca 2014 r. do dnia 23 lipca 2014 r. organ nie podjął żadnej czynności w sprawie, mimo że skarżący wystąpił w dniu 13 marca 2014 r. z wnioskiem o wystąpienie do sądu [...] w celu odnalezienia przedmiotowej decyzji, a następnie w dniu 19 maja 2014 r. z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Jak wskazano powyżej czynności organ podjął dopiero w dniu 23 lipca 2014 r., a to na skutek wniesienia przez skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi na bezczynność organu. W tej również dacie po raz pierwszy poinformowano strony postępowania o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie oraz przewidywanej dacie jej zakończenia, czym naruszono przepis 36 § 1 k.p.a.
W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku skarżących o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość uznać należało za uzasadniony. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu organ uchybił wskazanym wyżej przepisom procesowym, a także naruszył wynikającą z art. 12 k.p.a. zasadę szybkości postępowania.
Oceniając aktywność organu w trakcie prowadzonego postępowania, Sąd doszedł jednak do przekonania, że mimo przekroczenia terminów załatwienia sprawy określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego, bezczynność w rozpoznaniu wniosku skarżącego, choć naganna, nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można bowiem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu (por. wyroki: WSA w Warszawie z dnia 20 października 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 353/11; WSA w Poznaniu z dnia 18 sierpnia 2011 r. sygn. akt II SAB/Po 60/10, WSA w Gdańsku z dnia 11 sierpnia 2011 r. sygn. akt II SAB/Gd 30/11; https://cbois.nsa.gov.pl). Tymczasem w przedmiotowej sprawie, biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku, charakter prowadzonego postępowania, sukcesywne podejmowanie przez organ czynności w sprawie, konieczność pozyskania decyzji Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [....] maja 1961 r. nr [...], nie można uznać, że bezczynność miała charakter rażący. W sytuacji jednak dalszej niemożności odnalezienia ww. decyzji organ powinien rozważyć przeprowadzenie postępowania w celu jej odtworzenia.
W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 oraz art. 119 pkt 2 i art. 120 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło