I SAB/Wa 523/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: WSA Joanna Skiba (spr.) WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi E.P., M. H., B. N. i A. S. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość [...] 1. zobowiązuje Prezydenta W. do wydania orzeczenia w przedmiocie wniosku z dnia 28 maja 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] (obecnie ul. [...]) dla której prowadzona była księga hipoteczna Hip. nr [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących: E. P., M. H., B. N. i A. S. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. E. P., M. H., B. N. i A. S. reprezentowani przez pełnomocnika radcę prawnego A. S. pismem z dnia 23 sierpnia 2013 r. (sprecyzowanym pismem z dnia 28 października 2013 r.) wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] (obecnie ul. [...]). Postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. Wojewoda [...] uznał zażalenie E. P., M. H., B. N. i A. S. na niezałatwienie przez Prezydenta W. ich wniosku o odszkodowanie za uzasadnione oraz wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 31 lipca 2013 r. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wnieśli o wyznaczenie Prezydentowi W. terminu do wydania decyzji o odszkodowaniu oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Odpowiadając na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie wskazując, że ze względu na trudności w ustaleniu dokładnej daty pozbawienia poprzedniego właściciela lub jego następcy prawnego władania omawianą działką, wystąpiono o dokumenty archiwalne dotyczące przedmiotowej działki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. ), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność organów oraz przewlekłe prowadzenie postępowania. Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania Stan faktyczny sprawy jest między stronami niesporny. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 12 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 kpa). Stosownie do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 kpa). W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa.). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się z kolei, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności . Dla stwierdzenia stanu bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Badając zasadność takiej skargi Sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. W rozpoznawanej sprawie – zdaniem Sądu – Prezydent W. nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślić należy, że z analizy dokumentów znajdujących się aktach administracyjnych sprawy, przekazanych do Sądu wraz ze skargą z dnia 23 sierpnia 2013 r. wynika, iż od dnia wystąpienia przez skarżącego z wnioskiem z dnia 28 maja 2012 r. o przyznanie odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość, do dnia złożenia skargi na bezczynność do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Prezydent W. zwrócił się do Urzędu Miasta W. Biuro Geodezji i Katastru o przesłanie informacji z ewidencji gruntów i mapy z granicami aktualnych działek ewidencyjnych i granicami nieruchomości hipotecznej oraz do Archiwum Państwowego w W. o przesłanie fragmentu planu zabudowania m. W. z dnia [...] sierpnia 1931 r. (pisma z dnia 22 października 2012 r.). Odpowiedź z Biura Geodezji i Katastru wpłynęła do Urzędu 11 grudnia 2012 r. , zaś z Archiwum Państwowego do dnia wydania wyroku nie wpłynęła żądana informacja. Ponownie o nadesłanie dokumentów do Archiwum Państwowego organ zwrócił się pismem z dnia 14 sierpnia 2013 r. Następnie pismem z dnia 1 października 2013 r. Prezydent W. zwrócił się do Archiwum Biura Administracyjno – Gospodarczego o nadesłanie informacji dotyczących zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości. O nadesłanie podobnych informacji organ zwrócił się również do Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] pismem z dnia 12 marca 2013 r. Pismem z dnia 1 października 2013 r. organ poinformował o przedłużeniu terminu rozpoznania sprawy na dzień 31 stycznia 2014 r. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, że złożona skarga jest w pełni uzasadniona. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu Prezydent W. uchybił powołanym wyżej przepisom kpa. Nie można przyjąć, że wskazany organ działał w sprawie wnikliwie i szybko, czy też bez zbędnej zwłoki oraz, że na bieżąco interesował się sprawą. Zaznaczyć przy tym należy, że wystosowanie pism informujących o niemożności załatwienia sprawy w terminie i wyznaczeniu nowego terminu jej załatwienia, nie można uznać za czynności zmierzające do zakończenia postępowania. Zgodnie natomiast z art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznając skargę na bezczynność organu za zasadną, Sąd zobowiązuje ten organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności. Jednocześnie uwzględniając skargę na bezczynność Sąd stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z tych względów na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. organ został zobowiązany do załatwienia wniosku skarżącej w terminie 2 miesięcznym od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem. Wyznaczając taki termin sąd uznał, że będzie on wystarczający do zakończenia postępowania w sprawie biorąc pod uwagę ewentualną konieczność sporządzenia opinii przez biegłego rzeczoznawcę. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność, choć naganna nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 kpa można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (vide wyrok WSA w Warszawie z 20.10.2011 r. I SA/Wa 353/11, wyrok WSA w Poznaniu z 18.08.2011 r., II SAB/Po 60/10, wyrok WSA w Gdańsku z 11.08.2011 r., II SAB/Gd 30/11 – dostępne w CBOSA). Jak już to wyżej wskazano z akt administracyjnych sprawy wynika, że od dnia wpłynięcia wniosku, do dnia wyrokowania organ podejmował działania w sprawie. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.