I SAB/Wa 543/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart (spr.) WSA Joanna Skiba Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2016 r. sprawy ze skargi J. S. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku 1. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania wniosku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz J. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 8 lipca 2015 r. (data prezentaty) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga J. S. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w sprawie wydania merytorycznego rozstrzygnięcia dotyczącego jego wniosku z dnia 25 marca 2014 r. o uznanie za nieważną decyzji denacjonalizacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2003 r. - wskutek braku legitymacji czynnej strony. Wnosił o zobowiązanie Kolegium do wydania decyzji, o rozpatrzenie skutków prawnych innych decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. opartych na skarżonej decyzji denacjonalizacyjnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Pismem z dnia 8 maja 2014 r. skarżący wezwał Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. do rozpoznania jego wniosku z dnia 25 marca 2014 r. – dodając, że w przypadku przedłużania się postępowania skorzysta z możliwości zaskarżenia bezczynności w Sądzie Administracyjnym. Sąd potraktował ww. pismo jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w myśl art. 37 § 1 kpa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej odrzucenie - z uwagi na wniesienie skargi bez wyczerpania środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym. Dodało, iż w niniejszej sprawie strona nie wezwała organu do usunięcia naruszenia prawa - uchybiając tym samym regulacji ustanowionej w art. 37 § 1 kpa. Ponieważ decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. rozpoznało wniosek skarżącego z dnia 25 marca 2014 r. o uznanie za nieważną decyzji denacjonalizacyjnej, dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwrócił się do J. S. z zapytaniem, czy podtrzymuje swoją skargę. W odpowiedzi na wezwanie skarżący podtrzymał skargę na bezczynność organu wnosząc o: - wydanie orzeczenia zawierającego ocenę, czy bezczynność a także przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; - wymierzenia organowi grzywny; - uwzględnienia pozostałych punktów jego skargi. Następnie pismem z dnia 23 grudnia 2015 r. uzupełnił skargę – jednocześnie wnosząc o rozpatrzenie sprawy na posiedzeniu jawnym z udziałem strony skarżącej. Na rozprawie w dniu 10 lutego 2016 r. J. S. sprecyzował swoją skargę w ten sposób, że dotyczy ona bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że skarga w rozpoznawanej sprawie została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Skarżący bowiem - wbrew twierdzeniom organu w odpowiedzi na skargę - przed wniesieniem skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa zgodnie z art. 37 § 1 kpa. Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. W orzecznictwie podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 kpa. Stosownie do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 kpa). W myśl art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 kpa organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa). Jeśli zatem w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (wyrok NSA z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX nr 48016), to tak jak ma to miejsce w przypadku skargi na bezczynność, dokonując badania jej zasadności sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. Wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 149 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Z przepisu tego wynika, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu przed rozpatrzeniem przez Sąd skargi na bezczynność wyłącza możliwość jej uwzględnienia, nawet wówczas, gdy decyzja podjęta została z naruszeniem ustawowego terminu przewidzianego do jej wydania. W takiej sytuacji postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie bezczynności staje się bezprzedmiotowe. W niniejszej sprawie w dniu [...] lipca 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. rozpoznało wniosek skarżącego i wydało decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2003 r. Wydanie przez organ powyższego orzeczenia wyłącza możliwość uwzględnienia przez Sąd skargi na bezczynność postępowania nawet wówczas, gdy decyzja ta podjęta została z naruszeniem terminu przewidzianego do jej wydania - jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie. Skoro decyzja organu została wydana po wpłynięciu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ale przed rozpoznaniem skargi przez Sąd, uznać należy, że organ załatwił sprawę, zaś postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe, gdyż w jego toku wystąpiły zdarzenia, w następstwie których przestała istnieć sprawa sądowoadministracyjna, W tym miejscu wskazać należy, iż Sąd orzekający w niniejszej sprawie podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w postanowieniu z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt I OSK 2443/12, który stwierdził, że przepis art. 149 ppsa w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo nie miały takiego charakteru. Dodał, że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo, że naruszenie prawa nie było rażące, mimo, iż są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu. Sąd rozpoznając niniejszą skargę uznał, że zaistniała w sprawie bezczynność organu administracji nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa - bowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podejmowało w sprawie działania - co prawda rozciągnięte w czasie - jednak w ich rezultacie rozstrzygnęło wniosek skarżącego. Należy również podnieść, iż Sąd zajmował się tylko kwestią bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. dotyczącą rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 25 marca 2014 r., natomiast nie zajmował się kwestią: " rozpatrzenia skutków prawnych innych decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. opartych na skarżonej decyzji denacjonalizacyjnej", gdyż nie należy ona do zakresu tej sprawy. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 149 § 1, art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. .