I SAB/Wa 561/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: WSA Jolanta Dargas Sędziowie: WSA Bożena Marciniak WSA Joanna Skiba (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. S. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpatrzenie wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy oddala skargę. Pismem z 20 lipca 2015 r. (data wpływu do organu) P. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] maja 2015 r. nr [...]. Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym. Decyzją z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] odmówiło wygaszenia decyzji Kolegium z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 2014 r. nr [...]. Pismem z dnia 9 czerwca 2015 r. P. S. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] maja 2015 r. nr [...]. Pismem z dnia 13 lipca 2015 r., skarżący wezwał Kolegium do zaprzestania naruszeń prawa, a w dniu 20 lipca 2015 r. wniósł wskazaną na wstępie skargę. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi i podało, że decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. rozpoznało wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Ponadto podkreśliło, że w okresie od [...] grudnia 2013 r. a [...] czerwca 2015 r. P. S. złożył w Kolegium [...] żądań różnej treści, z których tylko 19 były to odwołania od decyzji, pozostałe wnioski dotyczyły żądania sprostowania decyzji, żądania wyjaśnienia treści decyzji, wyjaśnienia co do pouczenia, jak również wygaszenia , wznowienia postępowania oraz stwierdzenia nieważności decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), przywoływanej dalej jako "P.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Jej podstawowym celem jest ochrona jednostki przed nieuzasadniona zwłoką organu w załatwieniu sprawy administracyjnej i doprowadzenie do wydania przez organ w tejże sprawie stosownego aktu. Zgodnie bowiem z art. 149 § 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach wymienionych w komentowanym przepisie polega na zobowiązaniu organu administracji publicznej do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji albo dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W takiej sytuacji jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przytoczony przepis określa wyczerpująco treść orzeczenia uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W konsekwencji w sytuacji wniesienia skargi już po wydaniu przez organ aktu administracyjnego kończącego merytorycznie sprawę, w której rzekomo miał pozostawać on w zwłoce, nie jest możliwe jej uwzględnienie. Wprawdzie w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że wydanie przez organ decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a., że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 26 lipca 2012 r., II OSK 1360/12, ONSAiWSA 2013/1/7), jednakże nie ma on istotnego znaczenia w niniejszej sprawie. Powyższy pogląd - którego trafności skład orzekający nie kwestionuje - nie może być bowiem przenoszony na każdą sytuację, kiedy organ wydał decyzję po terminie określonym w art. 35 kpa. W niniejszej sprawie mamy bowiem sytuację szczególną. Z akt sprawy wynika, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wpłynął do organu 9 czerwca 2015 r., rozpatrzony został decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. , opóźnienie w stosunku do miesięcznego terminu określonego w art. 35 § 3 kpa wyniosło 12 dni. W ocenie Sądu, choć wskazane opóźnienie nie zasługuje na aprobatę, to jednak oprócz samego faktu naruszenia terminu należy wziąć pod uwagę również przyczyny niewypełnienia przez organ ww. obowiązku. Sąd orzekając o zasadności skargi na bezczynność, powinien rozważyć całokształt okoliczności sprawy, związanych z nieterminowym rozpoznaniem wniosku. W rozpatrywanym przypadku przekroczenie terminu, w przekonujący sposób zostało przez organ w odpowiedzi na skargę wyjaśnione i usprawiedliwione. Skarżący wnosząc szereg wniosków do organu administracji publicznej, powinien liczyć się z tym, że pisma te nie zawsze będą rozpoznawane, czy też przekazywane do sądu w terminach wynikających z przepisów prawa. Działanie skarżącego, który w jednym dniu składa do organu 8 wniosków związanych z decyzją nr [...] a dotyczących: stwierdzenia nieważności, ponownego rozpatrzenia sprawy, sprostowania błędów pisarskich, uzupełnienia pouczenia, wygaszenia decyzji, wyjaśnienia wątpliwości, wznowienia postępowania, rozpatrzenia zażalenia stanowi- zdaniem sądu- ewidentnie nadużycie prawa. Do nadużycia prawa dochodzi w sytuacjach, gdy strona podejmuje prawnie dozwolone działania dla celów innych, niż przewidziane przez ustawodawcę. W konsekwencji zachowanie, które formalnie zgodne jest z literą prawa, lecz sprzeciwia się jej sensowi, nie może zasługiwać na ochronę (M. Warchoł, Pojęcie nadużycia prawa w procesie karnym, Prokuratura i Prawo, 2007/11/49; T. Cytowski, Procesowe nadużycie prawa, PS 2005/5/81). Tak samo należy ocenić działania podmiotu, który inicjuje szereg postępowań administracyjnych lub sądowych w celu innym, niż ochrona swych praw – w ten sposób wpływając na obniżenie poziomu ochrony innych podmiotów, które nie mogą w dostatecznie szybki sposób uzyskać ochrony prawnej. Podobne stanowisko zostało przedstawione w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lipca 2016 r. I OZ 605/16, które dotyczyło tej samej osoby. Reasumując sąd uznał, że wniesienie przez skarżącego skargi na bezczynność organu w sytuacji, gdy swoim działaniem paraliżuje pracę organu, jest nadużyciem tego uprawnienia. Tak należy oceniać działania skarżącego w niniejszej sprawie, który inicjuje szereg postępowań administracyjnych nie w celu ochrony swoich realnych praw, ale dla którego inicjowanie tychże postępowań jest celem samym w sobie. Z tych wszystkich powodów skargę P. S. należało oddalić. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 powołanej ustawy, który to przepis dopuszcza stosowanie ww. trybu z urzędu do spraw wywołanych skargą na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.