I SAB/Wa 602/15

WyrokWSA w Warszawie2016-06-22

Skład orzekający: Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz, Sędzia WSA Anna Wesołowska, Sędzia WSA Bożena Marciniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej powinna zostać oddalona, jeśli strona skarżąca swoim działaniem paraliżuje pracę organu, inicjując szereg postępowań administracyjnych nie w celu ochrony swoich realnych praw, ale jako cel sam w sobie?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej podlega oddaleniu, jeśli strona skarżąca swoim działaniem paraliżuje pracę organu, inicjując szereg postępowań administracyjnych nie w celu ochrony swoich realnych praw, ale jako cel sam w sobie. Takie zachowanie stanowi nadużycie prawa procesowego, które nie zasługuje na ochronę prawną, mimo formalnego naruszenia terminu przez organ.
Stan faktyczny
Skarżący P. S. wniósł skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta odmawiającej przyznania świadczenia z pomocy społecznej. Kolegium wniosło o umorzenie postępowania, wskazując, że rozpoznało zażalenie po wniesieniu skargi. Sąd uznał, że opóźnienie organu wyniosło 32 dni, jednakże ocenił działania skarżącego, który składał liczne pisma i wnioski, jako nadużycie prawa procesowego, paraliżujące pracę organu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Wesołowska Sędzia WSA Bożena Marciniak po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. S. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpatrzenia odwołania oddala skargę. Pismem z 27 lipca 2015 r. (data wpływu do organu) P. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania odwołania z dnia [...] czerwca 2015 r. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2015 r., nr [...]. Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym i prawnym. Postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] Prezydent [...] odmówił wygaszenia decyzji z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...], odmawiającej przyznania świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego na zakup żywności i opłatę najmu pokoju. Pismem z dnia 15 czerwca 2015 r. P. S. złożył odwołanie od powyższej decyzji, które w dniu 24 czerwca 2015 r. przekazane zostało Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Pismem z dnia 20 lipca 2015 r. (data wpływu do organu) Skarżący złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przez Kolegium, a następnie pismem z dnia 27 lipca 2015 r. (data wpływu do organu), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o umorzenie postępowania wskazując, że postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...] rozpoznało zażalenie na postanowienie na postanowienie nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest niezasadna. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) powoływana dalej jako "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. W myśl artykuł 149 § 1 ppsa, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z przepisu art. 35 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej zwanej "k.p.a.") wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Z kolei, z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie wydał decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Wprawdzie w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że wydanie przez organ decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 26 lipca 2012r., II OSK 1360/12, ONSAiWSA 2013/1/7), jednakże nie ma on istotnego znaczenia w niniejszej sprawie. Powyższy pogląd - którego trafności skład orzekający nie kwestionuje - nie może być bowiem przenoszony na każdą sytuację, kiedy organ wydał decyzję po terminie określonym w art. 35 k.p.a. W niniejszej sprawie mamy bowiem sytuację szczególną. Z akt sprawy wynika, że zażalenie wpłynęło do SKO w dniu 24 czerwca 2015r. W związku z rozpatrzeniem zażalenia przez Kolegium w dniu [...] sierpnia 2015 r. opóźnienie w stosunku do miesięcznego terminu określonego w art. 35 § 3 k.p.a wyniosło 32 dni. W ocenie Sądu, choć wskazane opóźnienie nie zasługuje na aprobatę, to jednak oprócz samego faktu naruszenia terminu należy wziąć pod uwagę również inne przyczyny niewypełnienia przez organ ww. obowiązku. Sąd orzekając o zasadności skargi na bezczynność, powinien zatem rozważyć całokształt okoliczności sprawy, związanych z nieterminowym rozpoznaniem wniosku. Podkreślić należy, że Sądowi z urzędu znany jest fakt, iż Skarżący składa do Kolegium po kilkaset wniosków. P. S. powinien zatem liczyć się z tym, że pisma te nie zawsze będą rozpoznawane, czy też przekazywane do Sądu w terminach wynikających z przepisów prawa. Zdaniem Sądu działanie Skarżącego, który do każdej ze spraw składa szereg pism czy wniosków dotyczących m. in: stwierdzenia nieważności, ponownego rozpatrzenia sprawy, sprostowania błędów pisarskich, uzupełnienia pouczenia, wygaszenia decyzji, wyjaśnienia wątpliwości, wznowienia postępowania, wyłączenia członków SKO, rozpatrzenia zażalenia stanowi - zdaniem Sądu - ewidentnie nadużycie prawa. Do nadużycia prawa dochodzi w sytuacjach, gdy strona podejmuje prawnie dozwolone działania dla celów innych, niż przewidziane przez ustawodawcę. W konsekwencji zachowanie, które formalnie zgodne jest z literą prawa, lecz sprzeciwia się jej sensowi, nie może zasługiwać na ochronę (M. Warchoł, Pojęcie nadużycia prawa w procesie karnym, Prokuratura i Prawo, 2007/11/49; T. Cytowski, Procesowe nadużycie prawa, PS 2005/5/81). Tak samo należy ocenić działania podmiotu, który inicjuje szereg postępowań administracyjnych lub sądowych w celu innym, niż ochrona swych praw – w ten sposób wpływając na obniżenie poziomu ochrony innych podmiotów, które nie mogą w dostatecznie szybki sposób uzyskać ochrony prawnej. Podobne stanowisko zostało przedstawione w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lipca 2016 r. I OZ 605/16, które dotyczyło tej samej osoby. Reasumując sąd uznał, że wniesienie przez Skarżącego skargi na bezczynność organu w sytuacji, gdy swoim działaniem paraliżuje pracę organu, jest nadużyciem tego uprawnienia. Tak należy oceniać działania Skarżącego w niniejszej sprawie, który inicjuje szereg postępowań administracyjnych nie w celu ochrony swoich realnych praw, ale dla którego inicjowanie tychże postępowań jest celem samym w sobie. Z tych wszystkich powodów skargę P. S. należało oddalić. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 w zw. z art. 120 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w s

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło