I SAB/Wa 98/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogdan Wolski (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2009 r. sprawy ze skargi K. K. na bezczynność Ministra Infrastruktury w przedmiocie rozpoznania wniosku o unieważnienie wyborów organów uczelni postanawia: odrzucić skargę. K.K. pismem z dnia 16 października 2008 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury w przedmiocie rozpoznania wniosku o unieważnienie wyborów organów Akademii [...] w G.. W uzasadnieniu skargi K.K. wskazał, że w dniach od 17 kwietnia do 12 maja 2008 r. w Akademii [...] w G. odbyły się wybory organów jednoosobowych oraz kolegialnych na kadencję 2008 – 2012. W ocenie skarżącego przeprowadzone one zostały z naruszeniem prawa. K.K. zaznaczył, że począwszy od marca 2008 r. występował z monitami do stosownych organów Akademii w celu zapewnienia zgodnych z prawem procedur wyborczych. W powyższej kwestii zwracał się również do Ministerstwa Infrastruktury, które nie podjęło jednakże właściwych działań. Po wyborach, ponownie wielokrotnie występował do Ministerstwa Infrastruktury wskazując na nieprawidłowości przebiegu wyborów oraz domagając się ich unieważnienia w całości. W odpowiedzi uzyskiwał pisma, w których nie ustosunkowywano się w istocie do jego żądań. Zdaniem skarżącego Minister Infrastruktury może unieważnić niezgodne z obowiązującym prawem uchwały i decyzje Komisji Wyborczej Akademii [...] w G. korzystając z uprawnień nadzorczych przewidzianych w art. 33 i art. 34 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.). K.K. podkreślił, że Ministerstwo Infrastruktury nie podjęło żadnych działań celem powstrzymania łamania prawa na uczelni. Skarga na bezczynność jest więc w pełni uzasadniona. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że w reakcji na zażalenia i protesty skarżącego przeprowadzone zostało postępowanie wyjaśniające mające na celu ustalenie zasadności podnoszonych zarzutów dotyczących nieprawidłowości związanych z przebiegiem wyborów organów Akademii [...] w G.. Stosownie do art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym działania wyjaśniające podejmowane były tylko w zakresie przewidzianym w ustawie. Organ zaznaczył ponadto, że w pismach z dnia 9 maja 2008 r. i 16 września 2008 r. poinformowano K.K., iż Minister Infrastruktury nie jest władny do unieważnienia przeprowadzonych wyborów, co wynika z przepisów powołanej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Zakres działania i kompetencje komisji wyborczej w uczelni, jak również stwierdzenie nieprawidłowego ich przebiegu regulują przepisy statutu uczelni, tj. § 74 pkt 8 Statutu Akademii [...] w G., który stanowi, że do zadań Komisji Wyborczej Akademii należy stwierdzenie nieważności wyborów w wypadku nieprawidłowego ich przebiegu. W piśmie Przewodniczącego Komisji Wyborczej Akademii [...] w G. z dnia 30 czerwca 2008 r., które zostało skierowane do K.K., zajęto jednoznaczne stanowisko co do prawidłowości przebiegu wyborów w uczelni. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Przedstawiając uzasadnienie wydanego orzeczenia konieczne jest na wstępie wyjaśnienie, że postanowieniem z dnia 19 lutego 2009 r. Sąd przywrócił skarżącemu termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Orzeczenie to jest prawomocne, co prowadzi do związania tym postanowieniem sądów podejmujących czynności w toku dalszego postępowania w sprawie (art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a./). W konsekwencji należy przyjąć, uwzględniając fakt uiszczenia wpisu, że skarga została należycie opłacona. Wobec powyższego Sąd jedynie dodatkowo stwierdza, z uwagi na stanowisko zawarte w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2009 r. (sygn. akt I OSK 402/09), że skarżącemu nie doręczono skutecznie zarządzenia z dnia 1 grudnia 2009 r. Zarządzenie to zostało doręczone innej osobie, która nie reprezentowała K.K. w niniejszym postępowaniu. Czynności podjęte w celu doręczenia skarżącemu zarządzenia zawierającego wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi nie spełniały zatem wymogu określonego w art. 67 § 1 p.p.s.a. Mając jednak na uwadze, że Sąd przywrócił skarżącemu termin do uiszczenia wpisu i skarga została opłacona, nie zachodziły podstawy do podjęcia dalszych czynności w celu wykonania obowiązku określonego w art. 214 § 1 p.p.s.a. Podsumowując Sąd stwierdza, że skarżący w należyty sposób opłacił skargę i nie było wobec tego podstaw do odrzucenia skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Skarga podlega jednak odrzuceniu z innych przyczyn. Przepisy zawarte w wymienionej na wstępie ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewidują możliwość wniesienia skargi także w wypadku bezczynności organu. Zapewnienie stronie postępowania administracyjnego prawa do wniesienia skargi z powodu bezczynności organu ma spowodować, w przypadku realizacji tego prawa, wyeliminowanie stanu bezczynności organu i doprowadzić do niezwłocznego podjęcia wymaganej prawem czynności. Należy przy tym zaznaczyć, że z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. wynika, że skarga na bezczynność jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i inne czynności z zakresu administracji publicznej wymienione szczegółowo w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 lit. a) p.p.s.a., to jest: 1/ decyzje administracyjne; 2/ postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3/ postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4/ inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5/ pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Odnosząc przedstawione wyjaśnienia do niniejszej sprawy Sąd wskazuje, że skarga na bezczynność Ministra Infrastruktury byłaby dopuszczalna, gdyby organ ten był zobowiązany do podjęcia którejkolwiek czynności administracyjnej wymienionej w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 lit. a) p.p.s.a. Warunek ten nie został spełniony. W art. 5 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.; dalej: ustawa o szkolnictwie wyższym) przewidziano możliwość podejmowania czynności przez organy administracji rządowej i organy jednostek samorządu terytorialnego tylko w przypadkach przewidzianych w ustawie. Wobec tego Minister Infrastruktury, sprawujący na podstawie art. 33 ust. 2 pkt 5 ustawy o szkolnictwie wyższym ogólny nadzór nad zgodnością działań Akademii [...] w G. z przepisami prawa i statutem, a także nad prawidłowością wydatkowania środków publicznych, może wykonywać jedynie czynności szczegółowo wymienione w ustawie. Jest to następstwem przyjęcia zasady autonomii uczelni (art. 4 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym). Wobec tego w wypadku, gdy działania Ministra Infrastruktury, znajdujące oparcie w przepisach ustawy o szkolnictwie wyższym, powinny zakończyć się wydaniem jednego z aktów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 lit. a) p.p.s.a., bezczynność organu w tym zakresie może być podstawą wystąpienia ze skargą podlegającą rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Przykładowo, skarga byłaby dopuszczalna w wypadku bezczynności właściwego ministra w sprawie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności uchwały organu kolegialnego uczelni lub decyzji rektora uczelni (z wyłączeniem decyzji administracyjnych), z powodu niezgodności z przepisami prawa lub statutem uczelni Jest to następstwem regulacji zawartej w art. 36 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym, w której przewidziano stwierdzenie przez właściwego ministra nieważności uchwały lub decyzji rektora i skargę do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie wydane w tym przedmiocie. Wobec powyższego konieczne staje się ustalenie czy przepisy ustawy o szkolnictwie wyższym nakładają na Ministra Infrastruktury obowiązek oceny prawidłowości lub zgodności z prawem aktów wyborczych szczegółowo wymienionych w skardze oraz obowiązku wydania decyzji stwierdzającej nieważność wyborów. Analiza przepisów ustawy, a w szczególności art. 72 i n. ustawy o szkolnictwie wyższym, nie wskazuje na istnienie obowiązku podjęcia przez Ministra Infrastruktury czynności w zakresie oczekiwanym przez skarżącego, a następnie wydania jednego z aktów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 lit. a) p.p.s.a. Oznacza to, że nie został spełniony ustawowy warunek dopuszczalności skargi na bezczynność organu i rozpoznanie skargi z 16 października 2008 r. nie należy do kompetencji sądu administracyjnego. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 58 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.