I SO/Wa 662/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-01-05

Skład orzekający: Emilia Lewandowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wymierzenie grzywny organowi za nieterminowe przekazanie skargi do sądu administracyjnego powinien zostać uwzględniony, jeśli opóźnienie organu wynikało częściowo z działań strony, które można uznać za nadużycie prawa?
Ratio decidendi
Sąd może, ale nie musi, orzec o wymierzeniu grzywny organowi za nieterminowe przekazanie skargi. Nawet jeśli organ naruszył termin, sąd powinien rozważyć całokształt okoliczności, w tym przyczyny opóźnienia i stopień winy organu. Jeśli opóźnienie wynikało w znacznej mierze z działań strony, które można uznać za nadużycie prawa (np. celowe mnożenie spraw w celu dezorganizacji organu), sąd może oddalić wniosek o grzywnę.
Stan faktyczny
P. S. złożył wniosek o wymierzenie grzywny Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania dotyczącego udostępnienia kopii akt sprawy. Skarga została wniesiona w grudniu 2015 r., a przekazana do sądu w sierpniu 2016 r. Sąd uznał, że choć organ naruszył termin, to opóźnienie było usprawiedliwione znaczną liczbą spraw wszczętych przez stronę, które sąd uznał za nadużycie prawa i próbę dezorganizacji organu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wymierzenie grzywny.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. S. o wymierzenie grzywny Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanawia: oddalić wniosek. P. S. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] grzywny, na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a." za nieprzekazanie do Sądu skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie uwierzytelnionej kopii akt sprawy nr [...] wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy, następnie uzupełnionej pismem z dnia 27 kwietnia 2016 r. W odpowiedzi na wniosek organ wniósł o jego oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 54 § 2 P.p.s.a. organ, za pośrednictwem którego wniesiona została skarga, obowiązany jest przekazać ją sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Powinien to uczynić niezależnie od tego, czy skargę uznaje za dopuszczalną oraz czy w jego ocenie przedmiotem zaskarżenia jest podlegający kognicji sądu administracyjnego akt, czynność, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania. O dopuszczalności skargi wniesionej do sądu administracyjnego rozstrzyga bowiem wyłącznie ten sąd. W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., Sąd na wniosek skarżącego, działając na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a., może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy, P. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem organu, skargę z dnia 1 grudnia 2015 r., uzupełnioną pismem z dnia 27 kwietnia 2016 r., na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie uwierzytelnionej kopii akt sprawy nr [...]. Skarga ta wpłynęła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w dniu 1 grudnia 2015 r., co wynika z akt administracyjnych sprawy o sygn. I SAB/Wa 1025/16. Od tej daty rozpoczął bieg trzydziestodniowy termin do wykonania przez organ obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. Termin ten upłynął w dniu 4 stycznia 2016 r. Tymczasem skarga P. S. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi została przekazana przez organ dopiero w dniu 8 sierpnia 2016 r. (data prezentaty Sądu, k–5 akt sądowych sprawy o sygn. I SAB/Wa 1025/16). W ocenie Sądu, choć wskazane opóźnienie w przekazaniu skargi nie zasługuje na aprobatę, to jednak oprócz faktu naruszenia terminu przekazania skargi sądowi, przy rozstrzyganiu o nałożeniu grzywny, należy wziąć pod uwagę również przyczyny niewypełnienia przez organ ww. obowiązku. Przepisy dopuszczające wymierzenie organowi grzywny mają bowiem na celu dyscyplinowanie organów, jak również stosowanie wobec nich finansowych środków represyjnych, a Sąd, orzekając o zasadności wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 P.p.s.a., powinien rozważyć całokształt okoliczności sprawy, związanych z nieterminowym przekazaniem skargi, a tym samym wziąć pod uwagę stopień winy organu. W rozpatrywanym przypadku przekroczenie terminu do przekazania skargi, choć znaczne, to jednak jest usprawiedliwione, z uwagi na znaną sądowi z urzędu liczbę spraw wszczętych w organie przez P. S. Działania organu mają wprawdzie długotrwały charakter i nie mieszczą się w ustawowym terminie do załatwienia sprawy, ale należy uznać, że niedochowanie terminu przez organ jest – przynajmniej w znacznej mierze – następstwem działań strony nakierowanych nie na realne załatwienie jej sprawy, lecz na utrudnienie (dezorganizację) prawidłowego funkcjonowania organu. Taki charakter w zdecydowanej większości mają działania P. S. Kieruje on bowiem do Samorządowego Kolegium Odwoławczego setki podań, których przedmiotem w 90% przypadków nie jest żądanie rozpoznania jego sprawy, lecz mnożenie bytów, które tylko pozornie mają charakter sprawy administracyjnej. Takie działania skarżącego P. S. nie zasługują na ochronę prawną, ponieważ nie są nakierowane na obronę jego interesu prawnego, a zatem stanowią nadużycie przysługującego mu prawa do terminowego załatwienia jego sprawy. Ogólnie rzecz ujmując, nadużyciem prawa jest bowiem wykorzystywanie instytucji prawnej wbrew jej celowi i funkcji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lipca 2016 r., I OZ 605/16). Skoro zatem z treści art. 55 § 1 P.p.s.a. wynika, że Sąd może orzec o wymierzeniu grzywny, jednak nie jest do tego bezwzględnie zobligowany, to biorąc pod uwagę wyżej wskazane okoliczności Sąd uznał, że wniosek skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło