II SA 1438/03
WyrokWSA w Warszawie2004-07-13
Skład orzekający: Ewa Frąckiewicz, Zdzisław Romanowski, Izabela Głowacka-Klimas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Finansów rozstrzygająca o charakterze gier prowadzonych na automatach może być wydana bez indywidualizacji tych urządzeń?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że decyzja Ministra Finansów rozstrzygająca o charakterze gier na automatach musi zawierać indywidualizację tych urządzeń, wskazując ich nazwę i miejsce użytkowania. Brak takiej indywidualizacji prowadzi do naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących ustalenia stanu faktycznego sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Usługowe "K." złożyło wniosek o rozstrzygnięcie, czy gry prowadzone na jego automatach stanowią gry na automatach w rozumieniu ustawy. Minister Finansów wydał decyzję, w której stwierdził, że gry te są grami na automatach, ponieważ oferują wygrane w postaci możliwości kontynuowania gry bez dodatkowych opłat. Przedsiębiorstwo zaskarżyło tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając m.in. naruszenie przepisów k.p.a. poprzez brak indywidualizacji urządzeń.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz, Sędziowie: Sędzia NSA Zdzisław Romanowski, Asesor WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Protokolant: Aleksandra Borowiec-Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2004 r. sprawy ze skargi E. . Przedsiębiorstwo Usługowe "K." z siedzibą w C. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] marca 2003r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia o charakterze gier uchyla zaskarżoną decyzję
W dniu [...] maja 2002r. do Ministerstwa Finansów wpłynął wniosek pani E.M., właścicielki Przedsiębiorstwa Usługowego "K." z siedzibą w C. przy ulicy K. (datowany [...] maja 2002r.), o rozstrzygnięcie w trybie art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 1992r. o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach (Dz. U. z 1998r. Nr 102, poz. 650 z późn. zm.), o charakterze gier prowadzonych na urządzeniach będących w dyspozycji w/w firmy. Złożenie przedmiotowego wniosku związane było z ustaleniami kontroli przeprowadzonych przez Urzędy Kontroli Skarbowej w L., w R. i w K. w lokalach gastronomicznych, w których znajdowały się automaty należące do strony. Materiały dotyczące tych kontroli, przesłane zostały do Ministerstwa Finansów przez Urząd Kontroli Skarbowej w L., w dniu [...] maja 2002r. sygn. [...]. W toku kontroli, inspektor kontroli skarbowej w UKS w L. ustalił, iż Przedsiębiorstwo Usługowe "K." E.M., prowadzi działalność w zakresie gier na automatach zainstalowanych w różnych lokalach gastronomicznych na terenie województw [...][...][...]. Automaty te zostały zabezpieczone urzędowo przez pracowników szczególnego nadzoru podatkowego. Inspektor kontroli skarbowej stwierdził m.in., że wszystkie eksploatowane przez stronę automaty działają w podobny sposób i umożliwiają zdobycie dodatkowych punktów kredytowych, które można wykorzystać do kontynuowania gry bez ponoszenia dodatkowych kosztów. W jego ocenie, gry prowadzone na przedmiotowych automatach wypełniają ustawowe znamiona gier na automatach, określone w art. 2 ust. 2a przywołanej wyżej ustawy.
Pismem z dnia [...] czerwca 2002r. nr [...], wezwano stronę do złożenia wyjaśnień w tej sprawie a w szczególności do przedstawienia szczegółowych zasad i opisu gier, prowadzonych na w/w automatach. Na w/w pismo doręczone w dniu [...] czerwca 2002r., pełnomocnik strony nie udzielił odpowiedzi. W odpowiedzi na kolejne wezwanie z dnia [...] sierpnia 2002r. nr [...], strona przesłała w dniu [...] sierpnia 2002r. pismo wyjaśniające i stwierdziła, że gry prowadzone na przedmiotowych urządzeniach, nie są grami na automatach w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 1992r. o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach. Automaty te nie mają podzespołów spełniających funkcje wypłaty wygranych pieniężnych czy rzeczowych. W ocenie strony, automaty dają graczowi jedynie satysfakcję z gry. Gra posiada ponadto ograniczenie czasowe i punktowe. W związku z tym, iż w swoich wyjaśnieniach strona powołała się na dowody, pismem z dnia [...] września 2002r. nr [...], wezwano stronę o ich nadesłanie. Opinię techniczną [...], opinię prawną prof. L. F. i artykuł prasowy M. T., strona przesłała w dniu [...] września 2002r.
Po przeprowadzeniu postępowania w przedmiotowej sprawie, decyzją z dnia [...] stycznia 2003r. nr [...] Minister Finansów rozstrzygnął, iż gry prowadzone na urzędzeniach znajdujących się w dyspozycji E.M., właścicielki Przedsiębiorstwa Usługowego "K.", są grami na automatach w rozumieniu przepisów ustawy o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach.
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono między innymi, że:
Zgodnie z art. 2 ust. 2a cyt. ustawy, w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 26 maja 2000r. o zmianie ustawy o grach losowych i zakładach wzajemnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 70, poz. 816), grami na automatach są gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych. Definicja gry na automatach nie zawiera obecnie warunku, iż wynik tej gry musi zależeć od przypadku, koncentrując się wyłącznie na warunkach prowadzenia gier na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych oraz możliwości uzyskiwania wygranych. Po przeanalizowaniu całości zebranego w sprawie materiału dowodowego (m.in. wyjaśnień strony, opisu gier na automatach, wyciągów z protokołów kontroli, przesłuchania strony, świadka, opinii technicznych WAT, opinii rzeczoznawcy -biegłego sądowego mgr inż. K.W.) stwierdzono, że gry na przedmiotowych urządzeniach, wypełniają ustawowe znamiona gier na automatach, określone w ustawie o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach. Przedmiotowe gry, bezspornie odbywają się na urządzeniach, o których mowa w art. 2 ust. 2a ustawy) występują wygrane. Są więc spełnione łącznie wszystkie przesłanki, aby tego typu gry uznać za gry na automatach
Z przedstawionych materiałów wynika, że przedmiotowe urządzenia nic mają elementów umożliwiających wypłatę wygranych pieniężnych ani rzeczowych (wymontowano z nich mechanizmy pozwalające na wypłatę wygranej pieniężnej bezpośrednio przez automat) i różnią się konstrukcją wewnętrzną, programami i obudową, natomiast ich wspólną cechą jest sposób działania i przebieg gry. Urządzenia strony, wyposażone są ponadto w naklejki o treści: "Uwaga - automat służy do celów rozrywkowych i nie realizuje wygranych" oraz zaświadczenia i wyciągi z opinii technicznych.
Gry na automatach mają następujący przebieg. Grający uruchamia automat przez wrzucenie monet o odpowiednich nominałach, w następstwie czego na liczniku automatu pojawia się określona liczba kredytów, umożliwiająca rozpoczęcie gry. Naciśnięcie przycisku start uruchamia mechanizm losujący automatu. Przy odpowiedniej (sprzyjającej) sekwencji zatrzymania bębnów, istnieje możliwość zdobycia dodatkowych punktów kredytowych, przelewanych na licznik kredytowy, co z kolei umożliwia przedłużenie gry na przedmiotowym urządzeniu. Wygrywając, grający otrzymuje zatem wygraną w postaci punktów o określonej wartości, które może przeznaczyć na dalszą grę. W sytuacji przegranej, liczba przysługujących graczowi punktów jest odpowiednio zmniejszana. Gra kończy się z chwilą, gdy gracz nie posiada już punktów do wykorzystania a chcąc dalej prowadzić grę musi dokonać ponownej opłaty. Możliwość kontynuowania gry za uzyskane punkty bez dodatkowej opłaty, została potwierdzona zarówno przez stronę jak też przez właścicieli lokali, w których były eksploatowane te urządzenia oraz biegłego w opiniach technicznych.
Celem gry jest zdobycie jak największej liczby punktów, które przyznaje mechanizm losowy automatu poprzez odpowiednie ustawienie bębnów losujących. W przypadku, gdy automat w wyniku losowania przyzna graczowi dodatkowe punkty może on sam decydować, czy będzie starał się je pomnożyć ryzykując ich utratę, czy też od razu przeznaczy je na kontynuowanie gry poprzez użycie ich jak punktów kredytowych otrzymanych w wyniku wrzucenia monet do automatu. Wywołanie takiej funkcji automatu jest niczym innym jak realizacją wygranej. Przy zakupie kredytów, wymagane jest uiszczenie odpowiedniej kwoty pieniędzy, natomiast zwiększenie punktów kredytowych w wyniku przeniesienia punktów wygranych na licznik kredytów, nie wymaga wydatkowania żadnych pieniędzy.
Reasumując, rozpoczynając grę, gracz podejmuje ryzyko przegranej ale w wyniku wygranej może powiększyć liczbę kredytów. Może więc prowadzić grę bez konieczności wnoszenia nowej opłaty. Przegrywając, gracz traci możliwość kontynuowania gry a chcąc dalej uczestniczyć w grze musi ponownie dokonać opłaty. Natomiast wygrywając, gracz w istocie rzeczy otrzymuje wygraną w postaci punktów o określonej wartości, które może przeznaczyć na dalszą grę na automacie bez poniesienia dodatkowych kosztów. Prawo do kolejnej, bezpłatnej gry, spełnia z całą pewnością znamiona wygranej.
Przedmiotem sporu między stroną a Ministrem Finansów są nie tyle ustalenia co do przebiegu gry na automatach, ile ocena ich rezultatu, a mianowicie czy są to gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe. W ocenie strony, brak realizowania wygranych przez urządzenia będące jej własnością powoduje, że gry na nich prowadzone, pozbawione są przymiotu gier na automatach w rozumieniu przepisów w/w ustawy. Spór dotyczy w istocie interpretacji przepisów materialnoprawnych art. 2 ust. 2a cyt. ustawy.
Odnośnie pojęcia wygranej rzeczowej w rozumieniu ustawy, uznaje się, że jest to nie tylko uzyskanie własności rzeczy, lecz również nabycie uprawnienia do korzystania z rzeczy na podstawie innego tytułu prawnego (uchwała SN z dnia 24 listopada 1999r. I/KZP39/99 - OSNKW2000/1-2/9). Wygraną może być w tej sytuacji zarówno możliwość dalszego kontynuowania gry bez konieczności wrzucania nowych monet (tak jak to jest w przypadku urządzeń eksploatowanych przez stronę), jak również możliwość otrzymywania wypłaty pieniężnej do wysokości uiszczanej wartości opłaty "włożonej" w grę. Grający decydując się na grę, przyjmuje więcej lub mniej korzystne warunki wygranej, zaś wygrana może stanowić możliwość kontynuowania gry, jak i samo tylko odzyskanie opłaty za grę. Wygrana to każda korzyść wynikająca z gry, z tym, że musi być następstwem gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych.
Podobne stanowisko w sprawie wygranej, zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 września 2000r. II SA 1779/99, w którym stwierdził m.in.: ,,Także wypłata wygranej może następować w najróżniejszych formach. Z kolei pojęcie wygranej obejmuje każdą korzyść wynikającą z przebiegu gry. (...) Minister Finansów wskazał, że pojęcie wygranej w badanych automatach obejmowało możliwe korzyści polegające albo na możliwości kontynuowania gry bez ponoszenia nowych kosztów (opłat) albo na możliwości zwrotu wniesionej opłaty za grę czy nawet ewentualnej wypłaty wygranej przez pracownika obsługi. "
Odnosząc się do załączonych do akt sprawy opinii technicznych płk rez. dr inż. M.D. z [...] Akademii Technicznej należy wskazać, iż nie wypowiadają się one co do charakteru gier w trybie przepisów przywołanej wyżej ustawy ale zawierają jedynie stwierdzenie: "(...) w dniu badań urządzenia te nie posiadały elementów umożliwiających wypłatą wygranych pieniężnych lub rzeczowych a zatem nie wypłacają wygranych pieniężnych lub rzeczowych". Podobne stwierdzenia zawarte są w zaświadczeniach wydanych przez biegłego sądowego mgr inż. K.W.. Także w załączonej przez stronę opinii wydanej dla Izby Gospodarczej Producentów i Operatorów Urządzeń Rozrywkowych, biegły dokonując podziału automatów na automaty zabawowe i automaty do gier zawarł stwierdzenie, iż na ogół z zewnątrz nie są one do rozróżnienia, posiadają takie same obudowy, takie same przyciski manipulacyjne, szyby z instrukcjami i tabelami wygranych punktów kredytowych, podobne monitory lub bębny oraz identyczne wrzutniki monet lub żetonów; różnica między nimi polega jedynie na tym, że wewnątrz automaty zabawowe nie posiadają urządzeń realizujących wypłaty pieniężne lub rzeczowe.
W ocenie Ministra Finansów brak technicznych możliwości wypłaty wygranych nie oznacza, że wygrane te nie są realizowane w innej postaci - możliwości prowadzenie kolejnych gier bez wnoszenia nowej opłaty. Wskazać należy, iż wymontowanie z automatów takich jak eksploatowane w salonach gier i kasynach, elementów umożliwiających wypłatę wygranych i nazwanie ich urządzeniami rekreacyjnymi, nie zmienia charakteru prowadzonych na nich gier.
Zdaniem Ministra Finansów fakt, iż automaty nie mają technicznych możliwości wypłacania wygranych jest bez znaczenia, gdyż przepisy przywołanej wyżej ustawy nie stanowią, że same automaty muszą wypłacać wygrane pieniężne lub rzeczowe. W salonach gier na automatach i kasynach gry, eksploatowane są legalnie automaty kredytowe czyli urządzenia, w których gracz wykupuje możliwość gry na automacie a osoba obsługująca automat przy pomocy specjalnego klucza, dokonuje jego zakredytowania. Wygrana jest rejestrowana w postaci punktów kredytowych, zaś w momencie gdy gracz kończy grę, obsługa tym samym kluczem dokonuje wykasowania kredytu uzyskanego przez grającego i wypłaca ewentualną wygraną. Istotny jest fakt, iż gra toczy się o wygrane zaś sposób ich realizacji ma znaczenie drugorzędne.
Z,
[...] lutego 2003r. do Ministra Finansów wpłynął wniosek strony wysłany za pośrednictwem poczty w dniu [...] lutego 2003r, o ponowne rozpatrzenie powyższej sprawy w trybie art. 127 § 3 k.p.a. Po rozpoznaniu wniosku, decyzją z dnia [...] marca 2003r. nr [...], Minister Finansów utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano przede wszystkim na argumenty z uzasadnienia pierwszej decyzji.
W dniu [...] maja 2003r. wpłynęła za pośrednictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga pełnomocnika E.M. właścicielki Przedsiębiorstwa Usługowego "K." z siedzibą w C., na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] marca 2003r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 2003r. nr [...], rozstrzygającą o charakterze gier prowadzonych na automatach eksploatowanych przez stronę.
W przedmiotowej skardze strona skarżąca zarzuca Ministrowi Finansów:
1. naruszenie treści art. 6 k.p.a. polegające na wydaniu rozstrzygnięcia pozostającego w sprzeczności z ustawową definicją gry na automatach określoną art. 2 ust. 2a ustawy z dnia 29 lipca 1992r. o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach polegające na bezzasadnym i nie popartym żadnymi dowodami ustaleniu, iż zrealizowane zostały przesłanki ustawowe w/w definicji poprzez wypłatę wygranych rzeczowych na przedmiotowych urządzeniach,
2. naruszenie treści art. 6 k.p.a. poprzez wydanie rozstrzygnięcia dotyczącego urządzeń znajdujących się w posiadaniu Przedsiębiorstwa Usługowego "K. E.M. urządzeń w żaden sposób nie zindywidualizowanych i umożliwiających organom objęcie reglamentacją przedmiotowego orzeczenia każdego urządzenia (flipera, piłkarzyków i innych),
3. naruszenie treści art. 7 § 1 Kpa, w związku z art. 75 § 1 Kpa i art. 77 k.p.a. oraz art. 78 § 1 k.p.a. polegające na błędnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy będące między innymi następstwem zignorowania wniosków dowodowych strony zmierzających do ustalenia rzeczywistego charakteru urządzeń poprzez stwierdzenie braku możliwości uzyskiwania jakichkolwiek wygranych pieniężnych lub rzeczowych w grze na przedmiotowych urządzeniach.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podał między innymi, że:
Podniesiony przez skarżącą zarzut dotyczący naruszenia treści art. 6 K.p.a, polegający na wydaniu rozstrzygnięcia sprzecznego z ustawową definicją gry na automatach określoną art. 2 ust. 2a przywołanej wyżej ustawy, należy uznać za chybiony.
Zgodnie z art. 2 ust. 2a cyt. ustawy, grami na automatach są gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych.
W decyzji rozstrzygającej charakter gier, Minister Finansów odniósł się do obu elementów koniecznych dla uznania danej gry za grę na automatach. Przedmiotowe gry bezspornie prowadzone są na urządzeniach, o których mowa w art. 2 ust. 2a ustawy i występują wygrane - prawo do kontynuowania gry bez konieczności wnoszenia nowej opłaty. Są więc spełnione łącznie wszystkie przesłanki aby tego typu gry uznać za gry na automatach.
Grający na przedmiotowych automatach, ma możliwość wygrania punktów kredytowych zapewniających przedłużenie gry bez konieczności dokonywania nowej opłaty, co zostało ustalone zarówno przez inspektora kontroli skarbowej podczas kontroli jak też stwierdzone przez biegłego w opiniach technicznych stanowiących, że w przypadku wygranej, wygrane punkty kredytowe można przelać i kumulować na liczniku kredytów. Za uzyskanie odpowiedniej ilości punktów, gracz ma możliwość kontynuacji gry bez ponoszenia dodatkowych kosztów.
W ocenie Ministra Finansów, pojęcie wygranej obejmuje każdą korzyść wynikającą z przebiegu gry, w tym możliwość dalszego jej kontynuowania.
Powyższe stanowisko Ministra Finansów znajduje poparcie w uchwale Sądu Najwyższego i w licznym, jednolitym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyroki z dnia 18 lutego 2003r. sygn. akt II SA 4197/01, z dnia 3 kwietnia 2003r. sygn. akt E SA 2737/01, sygn. akt E SA 3217/01, sygn. akt E SA 373/02).
Skarżąca zarzuca również Ministrowi Finansów naruszenie treści art. 6 Kpa poprzez wydanie rozstrzygnięcia dotyczącego urządzeń w żaden sposób nie zindywidualizowanych i umożliwiających organom objęcie reglamentacją przedmiotowego orzeczenia każdego urządzenia (flipera, piłkarzyków i innych).
Przede wszystkim należy zauważyć, iż sama strona we wniosku o rozstrzygnięcie z dnia [...] maja 2002r., nie indywidualizuje swoich urządzeń wnosząc jedynie o stwierdzenie, iż gry na urządzeniach będących w jej dyspozycji, nie stanowią gier na automatach w rozumieniu ustawy. Również pełnomocnik kontrolowanego w trakcie kontroli prowadzonej przez UKS, złożył oświadczenie, iż nie dysponuje ewidencją posiadanych i użytkowanych automatów.
Ponadto w treści decyzji z dnia [...] stycznia 2003r. nr [...]. szczegółowo opisany został przebieg gier prowadzonych na urządzeniach, będących przedmiotem tej decyzji, co w ocenie Ministra Finansów całkowicie je indywidualizuje.
Także kolejne zarzuty skarżącej, dotyczące naruszenia przepisów art. 7 § 1 Kpa. w związku z art. 75 § 1 Kpa i art. 77 Kpa oraz art. 78 § 1 Kpa polegające na błędnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy będące między innymi następstwem zignorowania wniosków dowodowych strony zmierzających do ustalenia rzeczywistego charakteru urządzeń poprzez stwierdzenie braku możliwości uzyskiwania jakichkolwiek wygranych pieniężnych lub rzeczowych w grze na przedmiotowych urządzeniach, w ocenie Ministra Finansów należy uznać za nietrafne.
Minister Finansów zgodnie z art. 7 Kpa podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie. Wbrew twierdzeniom strony Minister Finansów zgodnie z art. 77 Kpa w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, dopuszczając stosownie do art. 75 § 1 Kpa jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia przedmiotowej sprawy.
Decyzję z dnia [...] stycznia 2003r. w przedmiocie rozstrzygnięcia charakteru gier na automatach oraz utrzymującą ją w mocy decyzję z dnia [...] marca 2003r., Minister Finansów wydał po przeanalizowaniu całości materiałów zgromadzonych w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego. W aktach sprawy znajdują się m.in. wyjaśnienia strony, opis gier na automatach, wyciągi z protokołów kontroli przesłane przez Urząd Kontroli Skarbowej w . w dniu [...] maja 2002r. sygn. [...], protokoły przesłuchania świadków, wyjaśnienia właścicieli i obsługi lokali, opinie techniczne [...]AT dotyczące automatów eksploatowanych przez stronę, opinie rzeczoznawcy - biegłego sądowego mgr inż. K.W., opinia techniczna [...] dr inż. M.D. z [...]Akademii Technicznej, sporządzona dla Izby Gospodarczej Producentów i Operatorów Urządzeń Rozrywkowych.
Strona zarzuca Ministrowi Finansów, iż w wydanej decyzji zignorował opinie techniczne, z których jednoznacznie wynika, że urządzenia eksploatowane przez stronę nie wypłacają nagród pieniężnych ani rzeczowych i nie zażądał przeprowadzenia dodatkowych badań technicznych.
Odnosząc się do wspomnianych opinii technicznych [...]AT, należy jeszcze raz podkreślić, że mimo iż stwierdzają one, że przedmiotowe automaty nie posiadają elementów umożliwiających wypłatę wygranych pieniężnych lub rzeczowych to wynika z nich niezbicie, że w przypadku korzystnego wyniku gry czyli wygranej, istnieje możliwość kontynuacji gry bez ponoszenia dodatkowej opłaty.
Odnosząc się natomiast do argumentu strony dotyczącego wprowadzenia ogranicznika czasu gry stwierdzić należy, że nie ma to znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Nie wpływa na zmianę charakteru gier prowadzonych na przedmiotowych urządzeniach, powoduje natomiast zwiększenie zysku właściciela automatu.
Zgodnie z art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 20 września 2002r. nr 153, poz. 1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie bada danej decyzji pod względem słuszności a jedynie pod względem legalności, a obowiązującymi przepisami prawa (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U. Nr 153 poz. 1269). Ustosunkowując się do poszczególnych zarzutów skargi, należy stwierdzić, co następuje:
1. Jeżeli chodzi o zarzut pierwszy tj. naruszenia art. 2 ust. 2a ustawy z dnia 29 listopada 1992 r. o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach (Dz.U. z 1998 r. Nr 102, poz. 650 z późn. zm.) to w istocie spór sprowadza się do rozstrzygnięcia czy punkty dające możliwość kontynuowania gry mają charakter wygranej w rozumieniu art. 2 ust. 2a wyżej cytowanej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko Ministra Finansów, że punkty dające możliwość kontynuowania gry mają charakter wygranej w rozumieniu art. 2 ust. 2a wyżej cytowanej ustawy.
Zgodnie z art. 2 ust. 2a ustawy z dnia 29 lipca 1992 roku o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach (dz.U. Nr 102, poz. 650 z 1998r.), grami na automatach są gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe na urządzeniach mechanicznych elektromechanicznych i elektronicznych.
W wyroku z dnia 15 marca 2002r. (sygn. akt II SA 7/01) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wygraną może być zarówno możliwość dalszego kontynuowania gry bez konieczności wrzucania nowych monet, jak również możliwość otrzymania wypłaty pieniężnej do wysokości uiszczonej wartości opłaty "włożonej" w grę. Grający decydując się na grę przyjmuje więcej lub mniej korzystne warunki wygranej, zaś wygrana może stanowić możliwość kontynuowania gry, jak i samo tylko odzyskanie opłaty za grę. W w/w orzeczeniu NSA podkreślił, że wygrana to każda korzyść wynikająca z gry.
W innym orzeczeniu z dnia 30 września 2002r. (sygn. akt II SA 3373/00) Naczelny Sąd Administracyjny zajął analogiczne stanowisko:
"nie ma też istotnego znaczenia postać wygranej, która może być w myśl ustawy pieniężna lub rzeczowa. Ustawa o grach losowych (...) nie zawiera definicji "wygranej rzeczowej", nie określa tez cech umowy gry, co uzasadnia odwołanie się w tym względzie do odpowiednich przepisów prawa cywilnego i ich wykładni doktrynalnej. Odróżnienie wygranej "pieniężnej" od "rzeczowej" uzasadnia stanowisko, że przez "wygraną rzeczową" rozumieć należy wygraną związaną z rzeczą (ruchomą albo nieruchomą), co oznacza uzyskanie uprawnień do korzystania z rzeczy w sposób określony w umowie gry. Może to więc być uzyskanie własności wygranej rzeczy (art. 140 k.c), prawa do jej używania (art. 710 k.c.) albo użytkowania (art. 252 k.c). W konsekwencji przyjąć należy, że "wygraną rzeczową" w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy jest nie tylko uzyskanie rzeczy, lecz również nabycie uprawnienia do korzystania z rzeczy na podstawie innego tytułu prawnego. Oznacza to, że wygraną jest również możliwość kontynuowania gry bez konieczności wrzucania nowych monet, czy też możliwość otrzymania wypłaty pieniężnej do wysokości uiszczonej wartości opłaty "włożonej" w grę. Zatem pojęcie wygranej rzeczowej obejmuje każdą korzyść wynikającą z gry, w tym zarówno możliwość jej kontynuowania, jak i odzyskania opłaty".
Z powyższego wynika w sposób jednoznaczny, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego reprezentowany jest podgląd, że wygrana rzeczowa obejmuje każdą korzyść wynikająca z gry, w tym możliwość jej kontynuowania (poprzez uzyskanie punktów kredytowych), które to stanowisko w całej rozciągłości podziela Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
2. Jeżeli chodzi o zarzut drugi skargi, tj. brak indywidualizacji poszczególnych urządzeń, Wojewódzki Sąd Administracyjny w tym miejscu uznaje, że skargą zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami organ administracji państwowej jest zobowiązany do ustalenia stanu faktycznego danej sprawy. Wynika to wprost z dyspozycji artykułów kodeksu postępowania administracyjnego tj. art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, gdzie organ nie do końca ustalił stan faktyczny. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zabrakło można powiedzieć kluczowego elementu stanu faktycznego tj. wskazania w sposób zindywidualizowany urządzeń, na których prowadzone są gry. Zgodnie z wyżej cytowaną treścią art. 2 ust. 2a grami na automatach są gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych. Zgodnie z art. 2 ust. 3 wyżej cytowanej ustawy Minister Finansów "rozstrzyga (...), czy gra (...) jest (...) grą na automacie" (w rozumieniu art. 2 ust. 2a ustawy) jednoznacznie, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wskazuje, że chodzi tu o rozstrzygnięcie o grze na konkretnie zindywidualizowanym automacie, a nie o bliżej nieokreślone co do nazwy, ilości i miejsca użytkowania automaty pozostające w posiadaniu przedsiębiorcy.
Zaskarżona decyzja poprzez brak zindywidualizowania urządzeń obejmuje wszelkiego rodzaju urządzenia mechaniczne, elektromechaniczne i elektroniczne znajdujące się w dyspozycji E. M., na których to urządzeniach są prowadzone gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe.
W pojęciu urządzeń, o których mowa w w/w art. 2 ust. 2a ustawy o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach mieści się w ocenie Sądu między innymi gameboy, czy komputer, dlatego też, zdaniem Sądu, należy koniecznie bliżej indywidualizować te urządzenia w celu uniknięcia ewentualnych wątpliwości. Indywidualizowanie urządzeń powinno podawać w szczególności nazwę i miejsce użytkowania każdego z osobna urządzenia, którego dotyczy decyzja.
Przy powtórnym rozpoznaniu sprawy Minister Finansów winien zindywidualizować urządzenia, które objęte są rozstrzygnięciem.
Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Orzekanie o 152 p.p.s.a. nie było w tym wypadku konieczne, gdyż przedmiotowa decyzja nie podlega wykonaniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło