II SA 2041/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) Jan Bała Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.) Asesor WSA Jacek Fronczyk Protokolant Joanna Ukalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2004 r. sprawy ze skargi W.Z. na decyzję Dowódcy Garnizonu W. z dnia [...] maja 2002 r. w przedmiocie zasiłku pogrzebowego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] W. decyzją z dnia [...] października 2001 r. wydaną na podstawie art. 104 kpa w związku z art. 2 ust. 2 pkt 7 i art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (Dz. U. z 1992 r. Nr 5, poz. 18) odmówił W. Z. wypłacenia wyrównania zasiłku pogrzebowego pomiędzy dwumiesięcznym uposażeniem żołnierza a zasiłkiem pogrzebowym wypłaconym z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu śmierci teścia. Od powyższej decyzji W.Z. odwołał się wnosząc o jej uchylenie i wskazując, że w ustawie z dnia 6 lipca 2001 r. o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy o odszkodowaniach przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą w Milicji Obywatelskiej, ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin, ustawy o uposażeniu żołnierzy, ustawy o Policji, ustawy o Urzędzie Ochrony Państwa, ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, ustawy o kontroli skarbowej, ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin, ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy o Służbie Więziennej oraz ustawy o Inspekcji Celnej (Dz. U. Nr 81, poz.877), zmieniającej m.in. ustawę o uposażeniu żołnierzy zostali ustaleni członkowie rodziny żołnierza dla celów wypłaty zasiłku pogrzebowego, wśród których wymienieni zostali również teściowie żołnierza. Dowódca Garnizonu W. decyzją z dnia[...]maja 2002 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 kpa w związku z art. 9 ust. 4 i art. 20 ust. 3 pow. ustawy o uposażeniu żołnierzy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i wskazał, że zgodnie z postanowieniami art. 20 ust. 3 pkt 1 ustawy, żołnierzowi który pokrył koszty pogrzebu członka swojej rodziny przysługuje prawo do zasiłku pogrzebowego w wysokości dwumiesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym. Jednakże przepisy tej ustawy podobnie jak przepisy aktów wykonawczych w treści obowiązującej w dacie poniesienia przez skarżącego kosztów pogrzebu teścia nie definiowały pojęcia członka rodziny żołnierza. Występujące wątpliwości prawne w kwestii uprawnień W. Z. co do przyznania zasiłku pogrzebowego należało oceniać, zdaniem organu, w świetle art. 77 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz. 1118 ze zm.) zawierającego definicję członka rodziny. Zawarte w tym przepisie wyliczenie nie obejmuje teściów. W skardze do Sądu W. Z. ponowił argumenty zawarte w odwołaniu do organu i wniósł o jej uchylenie. W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o oddalenie skargi i wskazał, że w dacie poniesienia przez skarżącego kosztów pogrzebu przepis zaliczający teściów do członków rodziny żołnierza nie obowiązywał, zaś zgodnie z art. 77 ustawy emerytalno rentowej teściowie nie są zaliczani do członków rodziny uprawnionych do zwrotu kosztów pogrzebu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Stosowanie do art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga okazała się zasadna. Organy administracji publicznej podejmujące decyzje administracyjne związane są rygorami procedury administracyjnej, określającej ich obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. Stosownie do art. 58 i 59 kodeksu postępowania administracyjnego w razie uchybienia terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy obowiązany jest przed rozpatrzeniem odwołania wydać orzeczenie w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Oznacza to bowiem niedopuszczalną weryfikacje w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, korzystającej z cech trwałości, o jakiej mowa w art. 16 § 1 kpa (zob. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 1998 r., OPS 11/98 - ONSA z 1999 r. nr 1, poz. 4). W rozpatrywanej sprawie Dowódca Garnizonu W. rozpoznał odwołanie wniesione po terminie, bez wydania postanowienia o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania. Jak wynika bowiem z akt sprawy skarżący otrzymał decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] W. w dniu 22 października 2001 r., kwitując jej odbiór własnoręcznym podpisem, zaś skargę na tę decyzję złożył w dniu 30 października 2001 r. Została ona zatem złożona po terminie przewidzianym w art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (Dz. U. z 1992 r. Nr 5, poz. 18), a wynoszącym siedem dni od daty doręczenia decyzji. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną i na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa orzekł jak w sentencji. O wykonalności wyroku orzeczono na podstawie art. 152 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.