II SA 2560/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.) Sędziowie NSA Małgorzata Pocztarek (del.) WSA Iwona Dąbrowska Protokolant Beata Gibzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi N. O. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2003 r. nr. [...] w przedmiocie przyznania świadczenia w drodze wyjątku 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...] zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] maja 2003 r. utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z [...] lutego 2003 r. podjętą na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz. 1118 z późn. zm.), którą odmówiono przyznania N. O. renty rodzinnej w drodze wyjątku. W jej uzasadnieniu m.in. podał, iż wnioskodawczyni została przyznana rodzinna renta ustawowa po mężu zmarłym [...] czerwca 2002 r., od miesiąca października 2002 r., w którym zgłosiła wniosek o to świadczenie. Jest to zgodne z art. 129 ust. 1 ustawy emerytalnej, w myśl którego świadczenie wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu, a w razie zgłoszenia wniosku o rentę rodzinną w miesiącu przypadającym bezpośrednio po miesiącu, w którym nastąpiła śmierć ubezpieczonego, emeryta lub rencisty, rentę rodzinną wypłaca się od dnia śmierci, nie wcześniej jednak niż od dnia spełnienia warunków do renty przez uprawnionych członków rodziny. Okoliczność, iż wnioskodawczyni otrzymuje rentę dopiero od października 2002 r. nie jest, zatem spowodowana żadnymi okolicznościami szczególnymi, które uzasadniałyby przyznanie tego świadczenia na podstawie art. 83 ust. 1 powołanej ustawy, także za okres wcześniejszy, od daty zgonu męża [...] czerwca 2002 r. do września 2002 r. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi N. O. do Naczelnego Sądu Administracyjnego i żądania jej uchylenia. Zdaniem skarżącej decyzje Prezesa ZUS są krzywdzące, gdyż nie uwzględniono w nich, iż organ rentowy nie powiadomił jej o zaprzestaniu wypłaty emerytury po mężu i o potrzebie złożenia przez nią wniosku o przyznanie renty rodzinnej. Zatem złożenie takiego wniosku w miesiącu październiku 2002 r. nie może pozbawiać jej renty należnej za miesiąc sierpień i wrzesień 2002 r. Prezes ZUS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do art. 134 § 1 wskazanej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że zapadła ona z naruszeniem art. 7,8 i art. 77 § 1 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W badanej sprawie, co jest bezsporne, skarżącej została przyznana w dniu 4 listopada 2002 r. rodzinna renta ustawowa po mężu, od października 2002 r., tj. od miesiąca w którym został zgłoszony wniosek o to świadczenie. Występując do Prezesa ZUS w piśmie z dnia 18 listopada 2002 r. p. N. O. zwróciła się wprawdzie o przyznanie w drodze wyjątku świadczenia za miesiąc sierpień i wrzesień 2002 r., lecz z treści tegoż pisma wynika w istocie, że skarżąca kwestionuje datę przyznania jej renty rodzinnej po mężu, dopiero od miesiąca października 2002 r. W tej sytuacji powyższe pismo powinno było zostać potraktowane jako odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddziału w W. z dnia [...] listopada 2002 r., znak: [...] przyznającej świadczenie. Jeżeli, zaś Prezes ZUS miał wątpliwości odnośnie istoty żądania skarżącej to powinien był wezwać stronę do jego sprecyzowania i wyjaśnienia, czy rzeczywiście występuje ona o przyznanie świadczenia w trybie art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Takich działań organ nie podjął i rozpatrzył wniosek na podstawie art. 83 wskazanej ustawy. Tymczasem, jak już wyżej wskazano, pismo skarżącej powinno było zostać uznane odwołanie od decyzji przyznającej świadczenie, a w tym przypadku właściwym do jego rozpoznania byłby sąd powszechny. Powołane okoliczności pomimo, że miały wpływ na wynik sprawy, nie zostały w postępowaniu administracyjnym wyjaśnione, a zatem zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). O wykonalności zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 152 powołanej ustawy.