II SA 2969/03
WyrokWSA w Warszawie2004-09-15
Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Anna Robotowska, Izabela Głowacka Klimas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Urzędu Patentowego RP odmawiająca udzielenia patentu na wynalazek, oparta na ocenie braku charakteru technicznego rozwiązania i zastosowaniu uchylonych przepisów, narusza przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę czynnego udziału strony?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP oraz poprzedzająca ją decyzja zostały uchylone z powodu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym zasady czynnego udziału strony (art. 10 kpa) oraz zasady prawdy materialnej (art. 7 kpa). Organ nie zapewnił stronie możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, w tym nowej wersji zastrzeżeń patentowych, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodatkowo, organ rozpatrzył sprawę w części wykraczającej poza zakres złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, naruszając art. 138 kpa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Urzędu Patentowego RP odmawiającą udzielenia patentu na wynalazek związany ze sposobem przekształcania informacji na sygnał modulowany, urządzeniami i nośnikiem zapisu. Izba Odwoławcza Urzędu Patentowego utrzymała w mocy decyzję pierwszej instancji, uznając, że część zgłoszonych projektów nie ma charakteru technicznego i powołując się na uchylone przepisy. Skarżąca firma zarzuciła naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym stosowanie uchylonych przepisów, brak charakteru technicznego rozwiązania oraz naruszenie zasady czynnego udziału strony.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Izby Odwoławczej Urzędu Patentowego RP oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Patentowego RP w części odmawiającej udzielenia patentu. Orzekł również, że decyzje te nie podlegają wykonaniu i zasądził od Urzędu Patentowego RP na rzecz skarżącej kwotę 700 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spraw ) Sędziowie: NSA Anna Robotowska Asesor WSA Izabela Głowacka Klimas Protokolant Konrad Bonisławski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2004 r. sprawy ze skargi K.P.E. N.V., E., Holandia na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia patentu na zgłoszony wynalazek 1. uchyla zaskarżoną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzje z dnia [...] marca 2002 r. w części odmawiającej udzielenia patentu, tj. w punkcie II tej decyzji 2. orzeka, iż decyzje wymienione w pkt. 1 nie podlegają wykonaniu. 3. zasądza od Urzędu Patentowego RP na rzecz K. P.E. N V., E., Holandia kwotę 700,- zł. (siedemset) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Izba Odwoławcza Urzędu Patentowego RP decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Patentowego z dnia [...] marca 2002 r. o odmowie udzielenia patentu na wynalazek dokonany w dniu [...] lutego 1995 r. przez K.P. E. N.V. z siedzibą w E., Holandia nr [...] pt. "Sposób przekształcania szeregu m-bitowych słów informacji na sygnał modulowany, sposób wytwarzania nośnika do zapisu, urządzenie kodujące, urządzenie dekodujące, urządzenie zapisujące, urządzenia odczytujące, sygnał, jak również nośnik zapis" w części dotyczącej urządzeń, sygnału i nośnika.
Decyzja została wydana po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji udzielającej patent w części zgłoszenia na wynalazek pt. "Sposób przekształcania słów informacji na sygnał modulowany" a w pozostałej części odmawiającej udzielenia patentu. Do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy została dołączona nowa wersja zastrzeżeń patentowych. W uzasadnieniu swojej decyzji Izba Odwoławcza podała, że część zgłoszonych projektów wynalazczych objętych odmową nie ma charakteru technicznego. Zgłoszenie dotyczy kodowania ciągu znaków, co nie należy do działalności technicznej nawet, jeśli to kodowanie wykonywane jest przez urządzenie techniczne. Zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 19 października 1972 o wynalazczości, patenty udzielane są wyłącznie na rozwiązania techniczne. Przywołano zarządzenie Prezesa Urzędu Patentowego RP z dnia 23 marca 1993 r. w sprawie ochrony wynalazków i wzorów użytkowych.
W zakresie żądanej ochrony, w tym w zastrzeżeniach niezależnych, podane są cechy techniczne i nietechniczne. Jednak wszystkie cechy techniczne są cechami znanymi, w tym z dokumentów wskazanych przez zgłaszającego. Połączenie znanych środków technicznych nie jest nowe, gdyż w zastrzeżeniach nie podano żadnych relacji między nimi. Jedynie co zostało ujawnione to fakt, że się je stosuje i do czego służą. Samo zaproponowanie użycia środków technicznych dla stosowania zasad organizacji i kalkulacji, sformułowanie reguł mając na uwadze właściwości i możliwości elektronicznych urządzeń do przetwarzania danych nie zmienia nietechnicznego ich charakteru. Nie ma znaczenia, że dla zrealizowania tych reguł w praktyce muszą lub powinny być użyte środki techniczne. Reguła, która jako taka jest formułą myślowo-logiczną nie staje się techniczną przez to, że środki techniczne, np. urządzenia zapisujące czy przetwarzające dane są stosowane przy jej wykorzystaniu. Nie wystarczy, że środki techniczne zostały w jakiś sposób powiązane ze stosowaniem wiedzy nietechnicznej, użycie środków technicznych musi być integralną częścią samego rozwiązania. Musi ono służyć osiągnięciu zamierzonego przyczynowo-skutkowego celu, a pominięcie tych środków technicznych spowoduje, że tego skutku nie da się osiągnąć.
W uzasadnieniu decyzji wskazano także, iż sposób z zastrzeżenia 1 polega na przekształcaniu ciągu słów informacyjnych w słowa kodowe przy pomocy reguł, które zostały zarysowane w zastrzeżeniu i opisie. Choć z opisu wynika, że informacja wejściowa odnosi się do obiektów fizycznych, podany sposób przekształcania informacji charakteryzowany jest przez opis niefizyczny (symboliczny) i z tego powodu faktycznie nie należy do żadnej konkretnej dziedziny techniki. Sposób tego przekształcania znajduje zastosowanie w sferze materialnej dopiero po faktycznym rozwiązaniu abstrakcyjnego problemu. W zastrzeżeniu 12 (urządzenia kodujące) elementami materialnymi, które mogą przyczynić się do technicznego charakteru rozwiązania są: przetwornik, środki do wybrania słowa, modulator, dalsze środki do wybrania, przetwornik, itd. W zastrzeżeniu i opisie nie podano żadnych informacji nawiązujących do budowy urządzenia kodującego. Podano jedynie informacje, że poszczególne elementy techniczne odgrywają jakąś rolę w czynnościach metody pełniej opisanej w zastrz. 1. Odmienność zastrz. 12 w stosunku do znanych rozwiązań leży w sferze niematerialnej, natomiast elementy mogące przyczynić się do jego technicznego charakteru są znane, choćby z publikacji cytowanych w opisie wynalazku, bądź mieszczą się w ogólnej wiedzy specjalisty projektanta układów kodujących. Podobnie przedstawia się kwestia zastrz. 32 (urządzenia dekodujące). W zastrz. 24 (nośniki zapisu) nie są zdefiniowane fizyczne cechy funkcjonalne pamięci. W zastrzeżeniach podane są jedynie szczątkowe informacje co do struktury logicznej pamięci. Brak jest informacji o fizycznej organizacji danych. Z treści zastrzeżeń wynika, że na nośniku zapisywane są skutki działania sposobu z zastrz. 1. Poza znanymi elementami fizycznymi opisującymi nośnik powtórzone są elementy nietechniczne z zastrz. 1. W ocenie Izby Odwoławczej intencją zgłaszającego było traktowanie nośnika zapisu w kategorii wytworu. Zdaniem zespołu orzekającego Izby Odwoławczej jest to z gruntu nieprawidłowe podejście. Kategoria wytworu (produktu) jest w zasadzie przewidywana dla przedmiotu zgłoszenia charakteryzowanego poprzez podanie składników, elementów konstrukcji określających cały przedmiot.
Firma K.P.E. N.V. zaskarżyła tę decyzję Izby Odwoławczej Urzędu Patentowego do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił wydanej decyzji naruszenie prawa materialnego:
- art. 75 ust. 2 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 120, poz. 1268) w związku z art. 87 ust. 1, art. 93 ust. 2 oraz art. 241 ust. 6 Konstytucji poprzez ocenę warunków wymaganych do uzyskania patentu w oparciu o przepisy uchylonego Zarządzenia Prezesa Urzędu Patentowego RP z dnia 23 marca 1993 r. w sprawie ochrony wynalazków i wzorów użytkowych (Mon. P. Nr 18, poz. 179),
- art. 315 ust. 3 oraz art. 316 ust. 4 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 508) poprzez ocenę ustawowych warunków wymaganych do uzyskania patentu oraz przeprowadzenia postępowania w oparciu o przepisy uchylonego zarządzenia,
- art. 38 ust. 5 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości (Dz. U. z 1993 r. Nr 26, poz. 117) w związku z art. 2 Konstytucji poprzez wykładnię § 34 zarządzenia, które wykracza poza granicę delegacji ustawowej. § 34 pkt 1 Zarządzenia, na podstawie którego Urząd Patentowy zarzucił brak charakteru technicznego, wykracza poza granice delegacji ustawowej,
- art. 10 ustawy o wynalazczości z dnia 19 października 1972 r. oraz przepisów zarządzenia, a w szczególności § 34 polegające na bezzasadnym przyjęciu, że wynalazek w części dotyczącej urządzeń i nośnika nie stanowi rozwiązania o charakterze technicznym.
Przedmiotem wynalazku jest nowy system kodowania, nie jest on wynalazkiem związanym z komputerem. Podkreślił, iż urządzenie kodujące (zaostrz. 12 ma przetwornik, będący obwodem elektronicznym, obwody elektroniczne mają charakter techniczny. Również, nośnik danych (zastrz. 24 i zastrz. zależne 25-31) jest przykładem działalności technicznej oddziałującej na materię, wynik tego oddziaływania jest widoczny pod mikroskopem. Wskazał, że na przedmiotowe zgłoszenie, bez podnoszenia zastrzeżeń co do natury technicznej wynalazku, udzielono patenty w wielu krajach, np. w Europejskim Urzędzie Patentowym ([...]) z wyznaczeniem takich krajów: Austria, Belgia, Dania, Francja, Niemcy, Wielka Brytania, Grecja, Irlandia, Włochy, Luksemburg, Monako, Portugalia, w Rosji (RU [...]).
Przywołując orzecznictwo Europejskiego Urzędu Patentowego i Komisji Odwoławczej przy EUP i podniósł, iż dopuszczalne jest stosowanie zastrzeżeń wyrażonych funkcjonalnie w stosunku do zgłoszenia w zakresie zaawansowanych technologii wykorzystujących elementy elektroniczne. Wiele wynalazków można opisać jedynie językiem funkcjonalnym. Wskazał patenty, jakie Urząd Patentowy udzielił: "Sposób i urządzenie do odtwarzania danych z nośnika zapisu" Pat. Nr [...], "Nośnik zapisu sygnału cyfrowego" Pat. [...], udzielone patenty na wymienione wynalazki świadczą o stosowaniu różnych ocen zgłaszanych wynalazków.
Zarzucił także naruszenie przepisów postępowania:
- art. 245 ustawy Prawo własności przemysłowej (pwp) polegające na niewskazaniu w części dyspozytywnej zaskarżonej decyzji, w jakiej części uchyla a w jakiej utrzymuje w mocy decyzję z dnia [...] marca 2002 r., a w konsekwencji nieorzeczeniu co do istoty sprawy. Decyzja z dnia [...] marca 2002 r. składała się z dwóch części: w pierwszej udzielono patentu na wynalazek pt.: "Sposób przekształcania słów informacji na sygnał modulowany", w drugiej odmówiono udzielenia patentu na pozostałe kategorie. Decyzja Izby Odwoławczej obejmuje w niepełny sposób drugą część decyzji. Można wnioskować, że skoro utrzymano w mocy decyzję w części dotyczącej "urządzeń, sygnału i nośnika", to w części dotyczącej "sposobu" (pierwsza część decyzji), tę decyzję uchylił. W tej sytuacji organ nie orzekł co do istoty sprawy, brak jest wskazania zakresu udzielonej ochrony patentowej. Zgłoszenie po zmianie nie obejmowało "sygnału".
- art. 77 w związku z art. 7 kpa w związku z art. 252 ustawy pwp w związku z art. 252 ustawy pwp poprzez brak wszechstronnego i dokładnego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych sprawy.
W piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2004 r. skarżąca odniosła się do stanowiska wyrażonego w odpowiedzi na skargę organu, ponadto podniosła naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 kpa), skarżąca dwukrotnie składała gruntownie przeredagowane zastrzeżenia patentowe, pierwszy raz po postawieniu zarzutu o braku ustawowych warunków wymaganych do uzyskania praw wyłącznych, drugi raz wraz z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Urząd Patentowy wbrew zasadzie z art. 10 kpa pozbawił zgłaszającego prawa wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, o wynikach poczynionych w stosunku do złożonej nowej wersji zastrzeżeń patentowych dowiedział się dopiero z decyzji odmownej. Przywołał wyrok Sądu Najwyższego dnia 7 października 1981 r., w którym sąd stwierdził: "Jeżeli w odpowiedzi na wypowiedzenie Urzędu Patentowego PRL zgłaszający składa nową wersję opisu i zastrzeżeń patentowych, to Urząd ten zobowiązany jest ustosunkować się do nowej wersji opisu i zastrzeżeń patentowych jeszcze przed wydaniem decyzji merytorycznej, w toku postępowania wyjaśniającego" (IV PRN 10/81, OSNC 1982/2-3/42). Podobnie orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 3 lipca 2004 r., sygn. akt 6 II SA 1634/03
Zgodnie z art. 81 kpa okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się, co do przeprowadzonych dowodów. Wydana decyzja jest przedwczesna.
Podniósł także naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa). W trakcie postępowania Urząd Patentowy kwestionował jednolitość przedmiotowego zgłoszenia patentowego. Postanowienie z dnia [...] kwietnia 1999 r. na skutek złożonego zażalenia zostało uchylone przez Komisję Odwoławczą przy Urzędzie Patentowym RP postanowieniem [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. Komisja Odwoławcza uznała jednolitość zgłoszenia. Skoro zgłoszenie jest jednolite, to znaczy, że wynalazki nim objęte łączy wspólna idea wynalazcza. Jeżeli jeden z wynalazków objętych zgłoszeniem posiada daną cechę, pozostałe również tę cechę posiadają. Kwestionowanie technicznego charakteru tylko w stosunku do niektórych wynalazków objętych zgłoszeniem jednolitym jest wewnętrznie sprzeczne.
Kolejnym zarzutem, jaki podniosła firma skarżąca było naruszenie art. 24 § 3 kpa. W myśl tego przepisu pracownik organu administracji publicznej powinien być wyłączony od udziału w postępowaniu, jeżeli istnieją okoliczności, które mogą wywołać wątpliwość, co do bezstronności pracownika. Przewodniczącym zespołu orzekającego Izby Odwoławczej Urzędu Patentowego był ekspert – J.H., który jest poważnie zaangażowany w działalność I.S., organizacji powszechnie znanej w środowisku jako ruch społeczny twórców wolnego i otwartego oprogramowania, którego sztandarowym hasłem jest prowadzenie walki z patentowaniem wynalazków związanych z informatyką. Pan H. jest członkiem Zarządu I.S., jest także współautorem opracowania dotyczącego problemu patentowania oprogramowania, w którym w sposób jednoznaczny wyraża swoje prywatne poglądy, wykluczające możliwość patentowania wynalazków, wykorzystujących w jakikolwiek sposób oprogramowanie komputerowe. Aktywność i zaangażowanie w działalność I.S. stanowią okoliczności budzące uzasadnione wątpliwości co do bezstronności eksperta w przedmiotowej sprawie. Ekspert sam powinien złożyć wniosek o wyłączenie go od rozpoznawania przedmiotowego zgłoszenia, sam zgłaszający takiego wniosku nie złożył na etapie rozpoznawania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdyż nie był mu znany fakt zaangażowania się eksperta we wskazaną organizację. Podniósł, iż społeczne zaangażowanie eksperta stanowi naruszenie art. 270 ust. 3 ustawy Prawo własności przemysłowej.
W odpowiedzi na skargę Izba Odwoławcza Urzędu Patentowego wniosła o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu zastosowania uchylonego zarządzenia Prezesa Urzędu Patentowego RP z dnia 23 marca 1993 r. w sprawie ochrony wynalazków i wzorów użytkowych (Mon. P. Nr 18, poz. 179), Izba Odwoławcza wskazała, iż podstawą wydania decyzji był przepis art. 10 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości (Dz. U. z 1993 r. Nr 26, poz. 117), zarządzeniem posiłkowała się wyłącznie w celach interpretacyjnych ze względu na brak w ustawie definicji "rozwiązania o charakterze technicznym". Do zarzutu przekroczenia granic delegacji ustawowej przez w/w zarządzenie nie odniosła się stwierdzając, że ocena zgodności aktów prawnych z Konstytucją nie wchodzi w zakres kompetencji Urzędu Patentowego. Zamieszczenie w zaskarżonej decyzji słów: "sygnału" było wynikiem oczywistego błędu, który został sprostowany postanowieniem z dnia [...] września 2003 r. wydanym na podstawie art. 113 kpa. Co do zarzutu naruszenia przepisu art. 245 ustawy pwp, poprzez brak rozstrzygnięcia sprawy w całości, stwierdziła, iż złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy uznano za kwestionowanie całej decyzji czego wyrazem było domaganie się udzielenie patentu na wszystkie wynalazki (wydania jednej decyzji na podstawie art. 52 ustawy pwp). Utrzymanie przez Izbę Odwoławczą w mocy zaskarżonej decyzji z dnia [...] marca 2002 r. oznacza, że rozstrzygnięcie dotyczy całej decyzji, także tej części pozytywnej. Podtrzymała swoje stanowisko odnośnie braku charakteru technicznego rozwiązania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przedmiotem rozpoznania jest skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W dniu 1 stycznia 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Niniejsza sprawa została przekazana do rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
W rozpatrywanej sprawie Urząd Patentowy dopuścił się naruszenia reguł procesowych, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Urząd Patentowy podejmując decyzję administracyjną w sprawie o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego jest związany rygorami procedury administracyjnej określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. Musi miedzy innymi przestrzegać zasady dochodzenia prawdy materialnej (art. 7 kpa) podejmować wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jest zobowiązany rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy pod kątem, czy dana okoliczność został udowodniona (art. 80 kpa). W myśl art. 77 § 1 kpa zobowiązany jest zebrać materiałów sposób wyczerpujący i rozpatrzyć go w całości oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w art. 107 § 3 kpa. Do przestrzegania powyższych zasad Urząd Patentowy był zobowiązany w dacie wydania decyzji I instancji stosownie do art. 113 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości (Dz. U. z 1993 r. Nr 26, poz. 117), w dacie zaskarżonej decyzji stosownie do art. 245 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej. Ten ostatni wymieniony przepis określa, jakiego rodzaju decyzje wydaje Izba Odwoławcza, w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy. Nie znaczy to, iż w postępowaniu w Izbie Odwoławczej nie stosuje się przepisów dotyczących rozpatrywania wynalazków (np. art. 49 ust. 2) czy przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, do których w art. 252 odsyła ustawa pwp.
Zgłaszający po wydaniu przez Urząd Patentowy zawiadomienia z dnia [...] czerwca 2001 r. o stwierdzeniu przez braku ustawowych warunków wymaganych do uzyskania praw wyłącznych złożył przeredagowany zastrzeżenia patentowe, w których - jak sam określił - kwestionowane sformułowania zostały usunięte lub zmienione, wyraził także gotowość dostosowania opisu wynalazku po zaakceptowaniu przedłożonych zastrzeżeń przez organ. Miał prawo oczekiwać, iż w przypadku, gdy Urząd Patentowy po ponownym badaniu stwierdzi, iż w dalszym ciągu istnieją przeszkody dla udzielenia patentu powiadomi go w celu przedstawienia swojego stanowiska. Organ tego nie uczynił wydając decyzję o odmowie udzielenia patentu, przez co naruszył wyrażoną w art. 7 kpa zasadę kontroli i nadzoru nad przestrzeganiem prawa w postępowaniu, prawdy obiektywnej, uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz wyrażoną w art. 10 kpa, zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. Uchybienie organu mogło mieć wpływ na wynik sprawy, albowiem uniemożliwiło zgłaszającemu przedstawienie swojego stanowiska przed wydaniem decyzji. Taki sam pogląd wyraził Sąd Najwyższy w wyroku dnia 7 października 1981 r. (IV PRN 10/81, OSNC 1982/2-3/42) na który powołał się skarżący w piśmie procesowym z dnia 31 sierpnia 2004 r.
Uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji, dlaczego organ odstąpił od zasady z art. 10 kpa nie znajduje podstawy prawnej.
W każdym przypadku zmiany zastrzeżeń patentowych i na każdym etapie postępowania Urząd Patentowy winien informować zgłaszającego o wynikach badania wyznaczając mu termin na zajęcie stanowiska. Jeżeli nadesłana nowa wersja zastrzeżeń patentowych nie zmieniła dotychczasowej negatywnej oceny co do ustawowych warunków wymaganych dla udzielenia patentu, to informację taką powinien zgłaszający otrzymać.
Izba Odwoławcza rozpatrując odwołanie od decyzji I instancji nie dostrzegła wyżej wskazanych uchybień proceduralnych i decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. utrzymała wadliwą decyzję Urzędu Patentowego z dnia [...] marca 2002 r. W ten sposób decyzja Izby Odwoławczej sankcjonowała wadliwy stan prawny.
Kolejną niewyjaśnioną kwestią jest sprawa zakresu złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wydana decyzja była w części pozytywna, w części negatywna. Taki rodzaj rozstrzygnięcia przewidywał art. 50 ustawy z dnia 20 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 508). Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji w części dotyczącej odmowy udzielenia patentu, Izba Odwoławcza Urzędu Patentowego uznała, iż zaskarżona została decyzja w całości i rozpatrzyła sprawę także w części niezaskarżonej. Potwierdził to przedstawiciel organu na rozprawie. Ponowne rozpatrzenie sprawy wykraczającej poza złożone odwołanie stanowi naruszenie art. 138 kpa.
Naruszenia przez organ powyżej omówionych przepisów powodują, iż zaskarżona decyzja z dnia [...] czerwca 2003 r. i poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] marca 2002 r. w części negatywnej nie mogą się ostać i podlegają uchyleniu stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
W świetle stwierdzonych uchybień formalnych skutkujących uchyleniem decyzji Urzędu Patentowego, rozważanie zarzutów naruszenia prawa materialnego, podniesionych w skardze, staje się zbędne.
Odnośnie podniesionego przez skarżącego naruszenia art. 24 § 3 kpa, organ rozważy w trakcie postępowania, czy nie zachodzą okoliczności, o których mowa w tym przepisie.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 w związku z art. 205 § 2 powyższej ustawy.
Zważywszy, że z uchyloną decyzją nie wiąże się bezpośrednio kwestia jej wykonalności, stąd nie zachodzi potrzeba orzekania w tym względzie, stosownie do art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło