II SA 3059/02
WyrokWSA w Warszawie2004-03-15
Skład orzekający: Eugeniusz Wasilewski, Małgorzata Pocztarek, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie wypłaty zawieszonego uposażenia funkcjonariusza zwolnionego ze służby, wydana w formie decyzji zamiast postanowienia, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja organu odwoławczego jest niezgodna z prawem, ponieważ rozpoznała zażalenie na postanowienie o zawieszeniu postępowania w formie decyzji administracyjnej, podczas gdy właściwą formą rozstrzygnięcia w takiej sytuacji jest postanowienie. Ponadto, samo postanowienie o zawieszeniu postępowania było wadliwe, gdyż wynik postępowania karnego nie miał znaczenia dla rozpatrzenia wniosku o wypłatę uposażenia funkcjonariusza, który został zwolniony ze służby, co skutkowało ustaniem zawieszenia w czynnościach służbowych.Stan faktyczny
K. P. został zwolniony ze służby w Straży Granicznej na własną prośbę. Wcześniej, w związku z toczącym się postępowaniem karnym, został zawieszony w czynnościach służbowych, a co za tym idzie, zawieszono mu wypłatę 50% uposażenia. Komendant Oddziału Straży Granicznej postanowieniem zawiesił postępowanie w sprawie wypłaty części zawieszonego uposażenia do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego. Komendant Główny Straży Granicznej utrzymał to postanowienie w mocy decyzją administracyjną. K. P. zaskarżył decyzję organu odwoławczego, argumentując, że z chwilą zwolnienia ze służby ustało zawieszenie w czynnościach służbowych i brak było podstaw do dalszego zawieszania postępowania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Straży Granicznej i uchylił postanowienie Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędziowie NSA Małgorzata Pocztarek (spr.), WSA Stanisław Marek Pietras, Protokolant Joanna Ukalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2004 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji 2) uchyla postanowienie Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r.
Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej postanowieniem nr [...]z dnia [...] czerwca 2002 r., na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 w zw. z art. 123 kpa zawiesił, do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego prowadzonego wobec K. P., postępowanie w sprawie wypłaty ww. części zawieszonego uposażenia.
Z uzasadnienia postanowienia wynika, że K. P. z dniem [...] lutego 2002 r. na własną prośbę został zwolniony ze służby w Straży Granicznej.
Wcześniej, decyzją Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej K.P. i, w okresie od dnia [...] października 2001 r. do dnia [...] stycznia 2002 r., a następnie od dnia [...]stycznia 2002 r. do ukończenia postępowania karnego, został zawieszony w czynnościach służbowych na podstawie art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. Nr 78, poz. 462 ze zm.).
Jednocześnie, w związku z zawieszeniem w czynnościach służbowych, zawieszono ww. wypłatę 50% ostatnio należnego uposażenia. W ocenie Komendanta [...]Oddziału Straży Granicznej fakt zwolnienia K.P. z dniem [...] lutego 2002 r. ze służby na własną prośbę nie oznacza, że nabył on prawo do zwrotu zawieszonej części uposażenia.
Organ I instancji odwołał się do treści art. 128 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej, zgodnie z którym funkcjonariuszowi wypłaca się zawieszoną część uposażenia oraz obligatoryjne podwyżki tego uposażenia wprowadzone w okresie zawieszenia w przypadku, gdy:
zawieszenie w czynnościach służbowych ustało z mocy prawa lub zostało uchylone,
funkcjonariusz został zwolniony ze służby na innej podstawie, niż skazanie prawomocnym wyrokiem sądu i nie został ukarany karą dyscyplinarną wydalenia ze służby.
W przekonaniu organu I instancji, do dnia zwolnienia ze służby w sprawie nie zaistniały wymienione przesłanki do wypłaty zawieszonej części uposażenia, a postępowanie karne prowadzone wobec K.P. nie zostało ukończone. Prawomocne orzeczenie sądu orzekające o winie lub niewinności funkcjonariusza, zdaniem organu, pozwoli na ustalenie, czy zaistniała pierwsza z powołanych przesłanek oraz umożliwi dokonanie oceny zasadności wypłaty K. P. zawieszonej części uposażenia.
W wyniku rozpoznania zażalenia K. P. na powyższe postanowienie, Komendant Główny Straży Granicznej decyzją nr [...] z dnia[...]sierpnia 2002 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Podkreślając argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Komendant Główny Straży Granicznej dodatkowo podniósł, że na podstawie § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 4 marca 2002 r. w sprawie trybu zawieszania w czynnościach służbowych funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 23, poz. 237) zawieszenie w czynnościach służbowych ustaje po upływie terminu określonego w decyzji o zawieszeniu, jeżeli nie zostało ono przedłużone do czasu zakończenia postępowania karnego, jak również w przypadku prawomocnego zakończenia postępowania karnego lub dyscyplinarnego.
Zdaniem organu odwoławczego, ponieważ K. P. w dniu zwolnienia ze służby pozostawał dalej zawieszony w czynnościach służbowych i nie zachodziły przesłanki określone w powołanym § 4 ust. 1 rozporządzenia, brak było podstaw do wypłaty ww. zawieszonej części uposażenia.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi K. P. do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Skarżący podniósł, że został zwolniony ze służby na własną prośbę na podstawie art. 45 ust. 3 ustawy o Straży Granicznej. Odszedł ze służby jako funkcjonariusz, który nie był karany dyscyplinarnie i sądownie.
W związku ze zwolnieniem ze służby, skarżący przestał podlegać orzecznictwu dyscyplinarnemu, z którym wiązało się zawieszenie w czynnościach służbowych. Zawieszenie to ustało, zdaniem skarżącego, z dniem zwolnienia go ze służby, brak zatem było podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie wypłaty części uposażenia.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest w całości uzasadniona, bowiem zaskarżona decyzja oraz utrzymane nią w mocy postanowienie są niezgodne z prawem.
Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na treść art. 101 § 1 i § 3 kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie postanowieniem, na który służy zażalenie. Skoro dla zawieszenia postępowania administracyjnego ustawodawca przewidział formę postanowienia, to organ odwoławczy, rozpatrujący zażalenie na to postanowienie, również powinien je rozpoznać wydając stosowne postanowienie.
Art. 144 kpa, według którego w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań, nie może być interpretowany jako dopuszczający prawną możliwość zmiany rodzaju rozstrzygnięcia przewidzianego dla określonej kategorii spraw.
W powołanym przepisie jest mowa o odpowiednim stosowaniu. Przy odpowiednim stosowaniu przepisów dotyczących odwołań trzeba mieć na uwadze, że postanowienie rozstrzyga zagadnienia proceduralne wynikające w toku postępowania, zaś decyzja rozstrzyga o istocie sprawy.
Rozpoznanie zażalenia na postanowienie o zawieszeniu postępowania w formie decyzji administracyjnej oznacza, iż zaskarżona decyzja wydana została bez podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, skutkującej jej nieważność.
Także samo postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie wypłaty skarżącemu 50% zawieszonego uposażenia wydane zostało z naruszeniem prawa. Chodzi tu o naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, w myśl którego organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
W rozpoznawanej sprawie wynik postępowania karnego prowadzonego wobec skarżącego nie ma żadnego znaczenia dla rozpoznania jego wniosku o wypłatę uposażenia.
Zgodnie z art. 128 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej funkcjonariuszowi zawieszonemu w czynnościach służbowych zawiesza się od najbliższego terminu płatności 50% uposażenia.
Bezsporne jest, iż z dniem [...] lutego 2002 r. skarżący został zwolniony ze służby na własną prośbę, a tym samym przestał być funkcjonariuszem Straży Granicznej. Oznacza to, iż z mocy prawa ustało zawieszenie jego w czynnościach służbowych, będące negatywną przesłanką wypłaty zawieszonej części uposażenia.
Niezrozumiałe jest stanowisko organu, według którego zawieszenie w czynnościach służbowych trwa pomimo, iż skarżący nie będąc funkcjonariuszem, czynności tych nie pełni.
Powoływane przez Komendanta Głównego Straży Granicznej przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 4 marca 2002 r. w sprawie trybu zawieszania w czynnościach służbowych funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 23, poz. 237) dotyczą wyłącznie funkcjonariuszy pozostających w służbie.
Z chwilą zwolnienia skarżącego ze służby, ponieważ zwolnienie to nie nastąpiło w okolicznościach określonych w art. 128 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej, tj. skazania prawomocnym wyrokiem sądu lub ukarania karą dyscyplinarną wydalenia ze służby, skarżący powinien otrzymać zawieszoną część uposażenia.
Nie było zatem podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego z wniosku skarżącego o wypłatę zawieszonej części uposażenia do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego.
Skoro skarżący został zwolniony na podstawie art. 43 ust. 3 ustawy, to wynik prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego nie ma znaczenia dla oceny jego wniosku o wypłatę zawieszonego uposażenia.
Dlatego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło