II SA 3896/03
WyrokWSA w Warszawie2004-10-29
Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka, Maria Jagielska, Halina Emilia Święcicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonywanie przewozu osób na podstawie licencji krajowego transportu drogowego, z podaniem godzin odjazdów na ulotkach i oznakowaniem pojazdu tablicami miast, stanowi przewóz regularny w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, uzasadniający nałożenie kary pieniężnej za brak wymaganego zezwolenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo podanie godzin odjazdów na ulotkach i oznakowanie pojazdu tablicami miast nie jest wystarczające do uznania przewozu za regularny w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym. Definicja przewozu regularnego wymaga spełnienia dodatkowych przesłanek, takich jak wywieszenie rozkładu jazdy na przystankach i dworcach oraz pobieranie należności zgodnie z taryfą. Brak tych elementów, a także naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu poprzez nieudostępnienie dowodów, skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę B. A. za wykonywanie przewozu drogowego bez wymaganego zezwolenia na przewóz osób. Organ uznał, że przedsiębiorca wykonywał przewóz regularny, co było podstawą do nałożenia kary. Przedsiębiorca w skardze podnosił, że nie wykonywał przewozu regularnego, a jedynie okazjonalny, oraz zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym brak możliwości zapoznania się z dowodami. W trakcie postępowania przed sądem przedstawiono wyroki sądów niższych instancji, które stwierdzały, że przewóz wykonywany przez B. A. nie miał charakteru przewozu regularnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Transportu Drogowego, orzekł, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, i zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz B. A. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka, Sędziowie : WSA Maria Jagielska, WSA Halina Emilia Święcicka (spraw.), , Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2004 r. sprawy ze skargi B. A. na decyzje Główny Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2003 r. 2. orzeka, iż uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz B. A. kwotę 1440 (tysiąc czterysta czterdzieści) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] września 2003 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 18 ust. 1 i 2, art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 i z 2002 r. Dz. U. Nr 25 poz. 253 i Nr 89, poz.804), lp. 2 załącznika do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym (Dz. U. Nr 115, poz. 999) po rozpatrzeniu odwołania B. A. od decyzji [...] Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] lipca 2003 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż zaskarżoną decyzją nałożono na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości zł. 8.000 zł. Faktyczną podstawą rozstrzygnięcia stanowił brak wymaganego zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych, co ujawniła kontrola przeprowadzona w [...] w dniu [...] czerwca 2003 r. Stosownie do art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne bez wymaganego zezwolenia na przewóz osób lub rzeczy podlega karze pieniężnej w wysokości os 200 do 15.000 złotych. Wysokość kary pieniężnej za to przewinienie zawiera lp. 2 załącznika rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym, zgodnie z którym wykonywanie transportu lub przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zezwolenia, z wyłączeniem przewozu kabotażowego podlega karze w wysokości 8.000 zł. Fakt podania do publicznej wiadomości rozkładu jazdy na załączonych ulotkach, tablica informująca publicznie o trasie przewozu oraz zeznanie świadka, który zeznał, iż jeździ regularnie busem świadczą o wykonywaniu przewozu regularnego osób w krajowym transporcie drogowym. Powołano się także na zdjęcia jako materiał dowodowy w sprawie.
W skardze do Sądu na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego skarżący wnosił o jej uchylenie zarzucając błędne przyjęcie w zaskarżonej decyzji podstawy prawnej art. 92 ust. 1 pkt 2 i art. 4 pkt 7 ustawy o transporcie drogowym. Skarżący podnosił, iż w dacie kontroli posiadał licencję na wykonywanie transportu drogowego osób oraz legitymował się zaświadczeniem o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej. Nie wykonywał transportu drogowego regularnego. Zgodnie definicją zawartą w art. 4 pkt 7 ustawy transport regularny to przewóz spełniający kumulatywnie następujące przesłanki:
- publiczny przewóz osób i ich bagażu
- wykonywany według rozkładu jazdy podanego przez przewoźnika do publicznej wiadomości co najmniej poprzez ogłoszenia wywieszone na przystankach i dworcach autobusowych
- należność za przejazd pobierana jest zgodnie z taryfą opłat podaną do publicznej wiadomości oraz warunkami przewozu określonymi w zezwoleniu.
Przeprowadzona kontrola nie wykazała, iż istniał rozkład jazdy podany do publicznej wiadomości przez co najmniej ogłoszenia wywieszone na przystankach i dworcach autobusowych, również należność za przejazd nie była ustalana wg taryfy podanej do publicznej wiadomości. Wykonywał przewóz okazjonalny, na co nie jest wymagane odrębne zezwolenie.
Podnosił, iż o dowodach w sprawie: zeznaniach świadka J. T. oraz zdjęciach dowiedział się dopiero z decyzji organu, nie był powiadomiony o przeprowadzeniu dowodu z zeznań świadka, świadek odnosił się do przejazdu nie dotyczącego sprawy. Do zdjęć nie miał dostępu i nie miał możliwości wypowiedzenia się co do tych dowodów. Zarzucił naruszenie art. 10 § 1 oraz art. 81 k.p.a.
W uzupełnieniu dowodów przedstawionych w sprawie, przy piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2004 r. skarżący nadesłał kopie: wyroku Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 2003 r. Sygn. akt [...] oraz wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] stycznia Sygn. akt [...]. Wyroki dotyczyły sprawy, w której zarzucono skarżącemu naruszenie art. 60 § 2 kodeksu wykroczeń, tj. wykonywanie działalności gospodarczej bez wymaganego zezwolenia na prowadzenie regularnej komunikacji publicznej na trasie [...] – [...]. Sąd jednoznacznie stwierdził, iż przewóz wykonywany przez B. A. nie ma charakteru przewozu regularnego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przedmiotem rozpoznania jest skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W dniu 1 stycznia 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Niniejsza sprawa została przekazana do rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.
Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Skarżący, co nie jest sporne między stronami, posiada licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Zgodnie z art. 4 pkt 17 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.), licencja – decyzja administracyjna wydana przez właściwy organ uprawnia do podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego. Ustawa nakłada na przedsiębiorcę posiadającego licencję, obowiązek uzyskania dodatkowych zezwoleń na prowadzenie szczególnego rodzaju transportu, np. wykonywanie transportu kabotażowego, wykonywanie przewozów regularnych. Dla potrzeb ustawy o transporcie drogowym zawarto katalog definicji określeń w niej używanych. Zgodnie z art. 4 pkt 7 tej ustawy, w brzmieniu z daty wydania zaskarżonej decyzji, przewóz regularny – to publiczny przewóz osób i ich bagażu wykonywany według rozkładu jazdy podanego przez przewoźnika do publicznej wiadomości co najmniej poprzez ogłoszenia wywieszone na przystankach i dworcach autobusowych, w którym należność za przejazd pobierana jest zgodnie z taryfą opłat podaną do publicznej wiadomości oraz z warunkami przewozu określonymi w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18.
Organ uznał, iż wykonywany przewóz był przewozem regularnym, wykonywanie którego wymaga zezwolenia a brak tego zezwolenia uzasadnia nałożenie kary pieniężnej zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym.
Jak zasadnie wywodził skarżący, nie wykonywał on transportu regularnego. Podanie do publicznej wiadomości rozkładu jazdy poprzez wywieszenie go na przystankach i dworcach autobusowych, jak wynika z definicji przewozu regularnego, jest jednym z dwóch niezbędnych warunków dla uznania danego przewozu na przewóz regularny, drugim warunkiem jest pobieranie należności za przejazd zgodnie z taryfą opłat podaną do publicznej wiadomości.
Zdaniem Sądu, organ niezasadnie uznał, iż ulotki z podanymi godzinami odjazdów znajdujące się w kontrolowanym pojeździe oraz oznakowanie pojazdu tablicami miast, wbrew definicji zawartej w ustawie, są wystarczające do uznania kontrolowanego przewozu za przewóz regularny. Ulotek z podanymi godzinami odjazdów pojazdu nie można uznać za ogłoszenie rozkładu jazdy wywieszanym na przystankach i dworcach autobusowych. Również druga przesłanka uznania przewozu za przewóz regularny nie została spełniona.
Nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia poprzez uznanie, iż kontrolowany przejazd był przejazdem regularnym stanowi, zdaniem Sądu, naruszenie przepisu art. 92 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 4 pkt 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Skarżący w trakcie postępowania podnosił, iż podane w ulotkach godziny odjazdów autobusu są jedynie orientacyjnymi godzinami odjazdu a nie rozkładem jazdy. Organ odmówił wiarygodności twierdzeniom strony, iż podane godziny są orientacyjne nie uzasadniając swojej odmowy uznania wiarygodności. Ponadto, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ powołał się na zebrane w sprawie dowody: zeznania świadka J. T. i zdjęcia. Sąd nie może ocenić znaczenia tego dowodu, do akt sprawy przesłanych Sądowi brak jest tego dokumentu. Skarżący nie miał dostępu do powołanych dowodów i nie mógł się wypowiedzieć, zasadnie podnosił w skardze, iż stanowi to naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu wyrażonej w art. 10 § 1 oraz naruszenie art. 81 kpa.
W myśl art. 77 § 1 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy a zgodnie z art. 80 kpa organ administracji publicznej winien ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba, że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2. (art. 81 kpa).
Uznając na podstawie oznaczenia pojazdu tablicami oraz ulotek z godzinami odjazdów przejazdu za przejazd regularny organ dopuścił się naruszenia nie tylko wskazanych wcześniej przepisów prawa materialnego również przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając to wszystko na uwadze, Sąd uwzględnił skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą.
Na zasadzie art. 152 ww. ustawy Sąd stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło