II SA/Wa 1003/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Ewa Pisula-Dąbrowska (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Rosińska-Czaykowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie podjęcia postępowania egzekucyjnego w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. 2.stwierdza ze zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości, 3.zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych na rzecz J. B. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Minister Spraw Wewnętrznych postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., którym to postanowieniem Wojewoda [...] podjął zawieszone postępowanie egzekucyjne w sprawie opóźnienia przez J.B. (poprzednio P.) lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w W. przy [...]. Jako podstawę podjęcia postępowania egzekucyjnego organ wskazał art. 57 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm., dalej u.p.e.a.). W motywach uzasadnienia organ podał, że na żądanie wierzyciela zawieszone zostało postępowanie egzekucyjne, na podstawie art. 56 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Wyjaśnił, iż z uwagi na to, że ustała przyczyna zawieszenia i wierzyciel wniósł o podjęcie postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny, w oparciu o art. 57 § 1 u.p.e.a., zobowiązany był do podjęcia przedmiotowego postępowania. Wskazał też, że przepis art. 57 § 1 u.p.e.a., w oparciu o który podjęto postępowanie, ma charakter obligatoryjny. Na powyższe postanowienie, o podjęciu zawieszonego postępowania, J.B. wniosła skargę do tutejszego Sądu. W uzasadnieniu skargi podniosła, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie toczy się sprawa, o sygn. akt II SA/Wa 2330/12, w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego nr [...] przy [...] w W., która nie została dotychczas rozpoznana. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podkreślając, że ustała przyczyna zawieszenia, a zatem organ egzekucyjny zobowiązany był do podjęcia przedmiotowego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd ocenia, czy orzeczenie organu jest zgodne z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Analiza w tym zakresie dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego, obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji (postanowienia). Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd ma prawo, a także obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, a także podniesionymi wnioskami, zarzutami i żądaniami (patrz J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004, str. 197). Badając legalność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, Sąd stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Uchylając zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające Sąd stwierdził, że zestawienie przepisu art. 56 i art. 57 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brznieniu obowiązującym w dacie wydania postanowiweń (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.) wynika, że na postanowienie w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania egzekucyjnego nie przysługuje zażalenie. Stosownie do art. 56 § 1 postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej: 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego: 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; 4) na żądanie wierzyciela; 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. § 2. Zawieszenie postępowania egzekucyjnego, dotyczącego obowiązku o charakterze niepieniężnym, z przyczyny określonej w § 1 pkt 2 i 3 może nastąpić tylko w przypadkach, gdy nie zagraża to interesowi społecznemu. § 3. Organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego. § 4. Na postanowienie organu egzekucyjnego o zawieszeniu postępowania lub o odmowie zawieszenia tego wstępowania służy zażalenie. Natomiast art. 57 § 1, stanowi, iż organ egzekucyjny podejmie zawieszone postępowanie egzekucyjne po ustaniu przyczyny zawieszenia. § 1a. W przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego w związku z rozłożeniem na raty spłat należności pieniężnej, organ egzekucyjny podejmuje zawieszone postępowanie w zakresie wskazanym przez wierzyciela. § 2. W razie zawieszenia postępowania z przyczyny określonej w art. 56 § 1 pkt 2 – organ egzekucyjny podejmie zawieszone postępowanie, gdy organ ten zostanie zawiadomiony przez wierzyciela o ustaleniu według przepisów prawa cywilnego spadkobierców zmarłego zobowiązanego, na których przeszedł egzekwowany obowiązek lub osób, na których rzecz zostały uczynione zapisy windykacyjne. Wierzyciel może również, nie czekając na sądowe stwierdzenie nabycia spadku lub przedmiotu zapisu windykacyjnego albo sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia, wskazać osobę, którą uważa za spadkobiercę zmarłego zobowiązanego lub osobę, na której rzecz został uczyniony zapis windykacyjny odpowiedzialną za egzekwowany obowiązek. Jednakże organ egzekucyjny obowiązany jest zastosować się do postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, postanowienia częściowego stwierdzającego nabycie przedmiotu zapisu windykacyjnego lub zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia, jeżeli postanowienie to lub wypis zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia zostaną mu złożone przed zakończeniem postępowania egzekucyjnego. § 3. Jeżeli szczególne przepisy przewidują wydanie przez wierzyciela decyzji o odpowiedzialności za zmarłego zobowiązanego innej osoby, jako spadkobiercy lub zapisobiercy, organ egzekucyjny może podjąć postępowanie egzekucyjne, zawieszone z przyczyny określonej w art. 56 § 1 pkt 2, po wydaniu takiej decyzji. Podkreślić należy w ślad za poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaprezentowanym w wyroku z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2101/10, iż u.p.e.a. zawiera samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania przesłanki jego zawieszenia, wskazane w przepisach art. 56 u.p.e.a (publ. Lex nr 1138073). Powyższy pogląd pozostaje aktualny również w odniesieniu do treści art. 57 u.p.e.a. Reasumując stwierdzić należy, iż skoro przepis art. 57 u.p.e.a., dotyczący kwestii podjęcia zawieszonego postępowania egzekucyjnego, po ustaniu przyczyny zawieszenia, nie przewiduje środków zaskarżenia (tak, jak 56 § 4 u.p.e.a.), to takie rozwiązanie uznać należy za samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania. Przyjąć trzeba zatem, że racjonalny ustawodawca wskazał w art. 56 § 4 u.p.e.a., iż zaskarżalność postanowień organu egzekucyjnego ograniczona została do zawieszenia postępowania lub odmowy zawieszenia postępowania. W powyższej kwestii wypowiedział się również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 23 listopada 2011 r., sygn. akt III SA/Łd 953/11 (publ. Lex nr 1154739). W konsekwencji uznać należało, iż skarżąca błędnie została pouczona przez organ o przysługującym jej środku zaskarżenia na postanowienie w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135, art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono stosownie do art. 200 ww. ustawy.