II SA/Wa 101/16

WyrokWSA w Warszawie2016-06-15

Skład orzekający: Joanna Kube, Sławomir Antoniuk, Olga Żurawska-Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierz zawodowy może skutecznie cofnąć oświadczenie o wypowiedzeniu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej po wydaniu rozkazu personalnego o zwolnieniu, jeśli organ zwalniający nie wyraził na to zgody?
Ratio decidendi
Cofnięcie wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez żołnierza wymaga zgody organu zwalniającego. W przypadku braku takiej zgody, a zwłaszcza gdy wniosek o cofnięcie został złożony po wydaniu rozkazu personalnego, oświadczenie o wypowiedzeniu pozostaje skuteczne, a żołnierz zostaje zwolniony ze służby z upływem terminu wypowiedzenia.
Stan faktyczny
Skarżący, P. S., złożył wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej z wnioskiem o skrócenie okresu wypowiedzenia. Dowódca Pułku wydał rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby z dniem upływu terminu wypowiedzenia. Skarżący w odwołaniu twierdził, że składał oświadczenie w błędnym przekonaniu i wniósł o jego cofnięcie. Organ odwoławczy utrzymał w mocy rozkaz personalny, uznając, że cofnięcie wypowiedzenia nie było skuteczne bez zgody organu. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i brak wyjaśnienia stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Olga Żurawska-Matusiak, , Protokolant starszy referent Marcin Borkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Dowódcy Garnizonu [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do rezerwy oddala skargę. Dowódca Garnizonu [...] decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...], na podstawie art. 127 § 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy rozkaz personalny Dowódcy [...] Pułku Samochodowego w W. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w sprawie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do rezerwy z dniem [...] listopada 2015 r. [...] P. S. wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego. W uzasadnieniu powyższego rozkazu personalnego Dowódca Garnizonu [...] wskazał, iż [...] P. S. pełnił kontraktową zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym kierowcy w [...] Pułku Samochodowym w W. (Jednostka Wojskowa Nr [...]), na które został wyznaczony rozkazem personalnym Dowódcy tego Pułku z dnia [...] marca 2014 r. nr [...]. W dniu 7 września 2015 r. wymieniony żołnierz wniósł do Dowódcy [...] Pułku Samochodowego w W. wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. W wypowiedzeniu złożył oświadczenie, "że znane mi są ustawowe warunki wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza zawodowego". Jednocześnie zainteresowany wniósł wniosek o skrócenie okresu wypowiedzenia stosunku służbowego i zwolnienie z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] listopada 2015 r. Dowódca [...] Pułku Samochodowego w W., działając na podstawie art. 111 pkt 9 lit. a, art. 114 ust. 5 i 6, art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1414 ze zm.) oraz § 9 ust.1, 2, 4 i 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 12 maja 2014 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. z 2014 r., poz. 670), wydał w dniu [...] września 2015 r. rozkaz personalny nr [...] zwalniający [...] P. S. z zawodowej służby wojskowej i przenoszący wymienionego do rezerwy z dniem [...] listopada 2015 r. wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego. W odwołaniu od rozkazu personalnego Dowódcy [...] Pułku Samochodowego w W. z dnia [...] września 2015 r. P. S. wniósł o jego uchylenie w całości, ewentualnie, z uwagi na skuteczne cofniecie wniosku o zwolnienie ze służby, umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Żołnierz we wniesionym środku zaskarżenia podniósł, że złożył swój wniosek w przekonaniu, iż wniosek o zwolnienie dotyczy zwolnienia ze stanowiska służbowego w danej jednostce wojskowej (JW [...]), co skutkować powinno dalszym pozostawaniem w strukturach zatrudnienia (służby). Potwierdza to fakt, iż prowadził rozmowy z Dowódcą [...] Batalionu Powietrznodesantowego oraz że w chwili składania podania o zwolnienie ze służby znalazł się w stanie wyłączającym świadome i swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli w przedmiocie zwolnienia ze służby wojskowej. Pozostawał on w przekonaniu, iż składa oświadczenie o zwolnieniu się ze stanowiska służbowego. Podkreślił, iż w dniu 8 października 2015 r. złożył oświadczenie o cofnięciu oświadczenia woli w przedmiocie wniosku o zwolnienie ze służby wojskowej. Zasygnalizował nadto, iż nie został pouczony o skutkach i konsekwencjach złożonego wniosku z dnia 7 września 2015 r., co doprowadziło go do mylnego przekonania, że odwołujący pozostaje nadal żołnierzem, ale zwolnionym tylko z etatu wojskowego w JW[...]. Dowódca Garnizonu [...] nie stwierdził podstaw do uwzględniania odwołania i wskazanym na wstępie rozstrzygnięciem utrzymał zaskarżony rozkaz personalny w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy przywołał treść art. 114 ust. 1, 5 i 6 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 9 powołanego rozporządzenia z dnia 12 maja 2014 r. oraz wskazał, iż [...] S. składając w dniu 7 września 2015 r. w kancelarii JW Nr [...] pismo zatytułowane "wypowiedzenie" wprost określił swoje żądanie wypowiedzenia stosunku zawodowej służby wojskowej, jednocześnie złożył oświadczenie, że znane są mu ustawowe warunki wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza. Zawnioskował także o skrócenie okresu wypowiedzenia stosunku służbowego i zwolnienie z zawodowej służby z dniem [...] listopada 2015 r. W przypadku dokonania przez żołnierza wypowiedzenia organ zwalniający wydaje decyzję o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej, w której określa datę zwolnienia z zawodowej służby wojskowej wynikającą z wypowiedzenia. Stąd w dniu [...] września 2015 r. Dowódca [...] Pułku Samochodowego wydał rozkaz personalny, w którym w pkt 10, z dniem [...] listopada 2015 r. zwolnił odwołującego się z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do rezerwy. Organ II instancji podniósł, iż kierując się zasadami praworządności, obiektywizmu i pogłębiania zaufania do organów administracji publicznej, dążąc do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i do załatwienia sprawy, w dniu 4 listopada 2015 r. wezwał żołnierza do wskazania dowodów uzasadniających twierdzenie, że [...] S. znajdował się w stanie wyłączającym świadome i swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli zwolnienia ze służby wojskowej. W dniu 17 listopada 2015 r. do Dowództwa Garnizonu [...] wpłynęło pismo odwołującego się, w którym zainteresowany nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie swojego twierdzenia. Wniósł natomiast o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony – P. S. na okoliczność braku możliwości podjęcia świadomego, swobodnego oświadczenia woli i złożenia oświadczenia pod groźbą oraz na podstawie art. 89 § 1 k.p.a. wniósł o przeprowadzenie rozprawy, gdyż czynność ta potwierdzi "brak możliwości podjęcia swobodnego złożenia oświadczenia woli, ponadto powyższe oświadczenie składane było również z naruszeniem art. 87 k.c". Organ odwoławczy podkreślił, iż instytucja uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli składanego innej osobie dotyczy stosunków regulowanych przez prawo cywilne, nie dotyczy natomiast czynności podejmowanych przez stronę na płaszczyźnie publicznoprawnej, a w szczególności składanych organom państwa na ich żądanie, w ramach obowiązujących procedur (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 1998 r. sygn. akt II CKN 92/98, niepubl., wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim w sprawie o sygn. akt II SA/Go 89/08). Dokonanie wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez żołnierza zawodowego wiąże organ, a wydanie rozkazu personalnego w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienie do rezerwy powoduje skuteczne i definitywne rozwiązanie administracyjnoprawnego stosunku służby z datę wskazaną w rozkazie. Dlatego też w dniu 17 listopada 2015 r. Dowódca Garnizonu [...] poinformował stronę, że działając na podstawie art. 86 i art. 89 k.p.a., z uwagi na wyjaśnienie faktów istotnych do rozstrzygnięcia sprawy, nie znalazł uzasadnienia dla przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony oraz rozprawy. W aktach postępowania administracyjnego znajdują się oświadczenia dowódcy [...] kompanii dotyczące okoliczności złożenia wypowiedzenia przez [...] P. S., a także Szefa Sekcji Wychowawczej o niezgłaszaniu przez wymienionego problemów natury wychowawczej ani dyscyplinarnej. Żołnierz nie sygnalizował problemów na linii podwładny przełożony, niższy stopniem a starszy stopniem. Nie informował także komisji ds. relacji międzyludzkich powołanej Rozkazem Dowódcy JW Nr [...] dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] o przypadkach dyskryminacji, molestowania oraz mobbingu, a w szczególności gróźb kierowanych przez jego przełożonych. Żandarmeria Wojskowa oraz inne organy ścigania nie informowały JW Nr [...] o prowadzeniu wyjaśnień lub spraw mogących mieć związek z ww. żołnierzem. Mając powyższe na uwadze organ II instancji przyjął, iż okoliczność znajdowania się w stanie wyłączającym świadome i swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli dotyczące zwolnienia ze służby wojskowej, zamiast oświadczenia o zwolnieniu się ze stanowiska służbowego nie stanowi faktu istotnego do rozstrzygnięcia sprawy, bowiem szczególny charakter procedury dotyczącej zwolnienia żołnierza zawodowego ze służby wojskowej oraz odmiennie ukształtowany tryb wyznaczania na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk żołnierzy zawodowych nie dawały zadość twierdzeniom odwołującego się o możliwości omyłkowego dokonania wypowiedzenia zawodowej służby. Organ podkreślił, iż [...] P. S. od dnia [...] września 2009 r. tj. od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe, pełnił zawodową służbę wojskową na różnych stanowiskach w różnych jednostkach wojskowych, w tym został skierowany na podstawie rozkazu Szefa Sztabu Generalnego WP z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] do wykonywania zadań na stanowisku młodszego kierowcy w Polskim Kontyngencie Wojskowym w [...] Republice [...]. Trudno zatem było uznać, że nieznana była wymienionemu procedura wyznaczania na kolejne stanowiska służbowe. Odnosząc się do żądania cofnięcia przez [...] P. S. wypowiedzenia organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z § 9 pkt 7 i 9 powołanego rozporządzenia, wycofanie wypowiedzenia może nastąpić na pisemny wniosek żołnierza, za zgodę organu zwalniającego. Złożenie wniosku o wycofanie wypowiedzenia nie wstrzymuje wykonania decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej. W dniu 8 października 2015 r. [...] P. S. złożył w kancelarii jednostki wojskowej wniosek o wycofanie wniesionego w dniu 7 września 2015 r. wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Dowódca [...] Pułku Samochodowego, mając na względzie dotychczasową postawę żołnierza oraz nieusprawiedliwioną nieobecność w służbie w dniu [...] sierpnia 2015 r. rozpatrzył negatywnie wniesiony wniosek o wycofanie wypowiedzenia. Mając na uwadze obowiązujące przepisy w tym zakresie, należało uznać za nietrafne twierdzenie odwołującego się o skutecznym cofnięciu wypowiedzenia. Decyzja Dowódcy Garnizonu [...] z dnia [...] listopada 2015 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez P. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze kwestionowanej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, 2) art. 9 i 11 k.p.a., poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy rozkazu Dowódcy [...] Pułku Samochodowego w W., 3) naruszenie art. 10 § 1 w zw. 81 k.p.a., poprzez umożliwienie zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i braku zapewnienie czynnego udziału w postępowaniu, 4) art. 75 § 1 zw. art. 86 k.p.a, poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony, 5) art. 89 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzanie rozprawy, 6) art. 8 i 107 § 3 k.p.a., przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonego decyzji, w szczególności niewyjaśnianie czy w chwili składania oświadczenia skarżący podejmował świadome i swobodne decyzje. Mając powyższe na uwadze strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony podniósł, iż w chwili składania wniosku o zwolnienie ze służby skarżący znajdował się w stanie wyłączającym świadome i swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli dotyczące zwolnienia ze służby wojskowej. Skarżący był w mylnym przekonaniu, iż składa oświadczenie o zwolnieniu się ze stanowiska służbowego. Ponadto presja jaka była wywierana na skarżącego przez przełożonych wyższego szczebla spowodowała, że nie mógł swobodnie podejmować decyzji. W istocie presja psychiczna wywierana na skarżącego oraz kierowane do niego żądania (pod groźbą zwolnienia ze służby) złożenia podpisu pod wnioskiem sporządzonym przez osoby trzecie, skutkowały złożeniem podpisu na wskazanym piśmie. Tak więc złożenie oświadczenia woli przez skarżącego w takich warunkach nie charakteryzowało się dobrowolnością oraz świadomym złożeniem oświadczenia woli. Organ w przedmiotowej sprawie nie ustalił czy wniosek skarżącego był złożony z naruszeniem przepisów prawa, czy skarżący znajdował się w stanie wyłączające swobodne powzięcie decyzji w trakcie składania podpisu na wniosku o zwolnienie ze służby wojskowej. Organ II instancji naruszył ponadto art. 10 k.p.a. poprzez nieumożliwienie stronie zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i brak zapewnienie czynnego udziału w postępowaniu. W odpowiedzi na skargę Komendant Garnizonu [...] wniósł o jej oddalenie oraz w całości podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z dni 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.). Dodać należy, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi art. art. 114 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1414 ze zm.). Zgodnie z art. 114 ust. 1 tej ustawy, żołnierz zawodowy może w każdym czasie wypowiedzieć stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej bez podawania przyczyny, przy czym - stosownie do brzmienia art. 114 ust. 5 i 6 - zwolnienie z zawodowej służby wojskowej żołnierza zawodowego wskutek dokonanego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej następuje po upływie sześciu miesięcy od dnia złożenia wypowiedzenia, w ostatnim dniu miesiąca (ust. 5). W niniejszej sprawie bezspornym jest fakt, iż zwolnienie skarżącego nastąpiło na jego wyraźny wniosek z dnia 7 września 2015 r. W tej sytuacji, Dowódca JW Nr [...] był zobowiązany wydać rozkaz personalny o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej z upływem okresu wypowiedzenia, albowiem do tego obligował go kategoryczny obowiązek z art. 111 pkt 9 li. a powołanej ustawy pragmatycznej, który stanowi, iż żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego. Wskazać należy, iż termin 6 miesięcy, określony w art. 114 ust. 5 powołanej ustawy jest terminem prawa materialnego, który dokładnie zakreśla jego początek i koniec. Oznacza to, iż od momentu złożenia wniosku o wypowiedzenie stosunku służbowego rozpoczyna bieg ww. sześciomiesięczny termin i organ wydający decyzję, w której czyni zadość woli żołnierza, od tego czasu ściśle określa datę, w której upływa okres wypowiedzenia. Stąd też wniesienie odwołania od decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej i przeniesieniu do rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia dokonanego przez żołnierza zawodowego nie powoduje wstrzymania biegu tego terminu – patrz wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2011 r. sygn. akt I OSK 1903/10. Termin ten może zostać jedynie skrócony na wniosek żołnierza zaakceptowany przez organ (ust. 6 powołanego art.). Brzmienie powołanych przepisów wskazuje jednoznacznie, iż pisemne zgłoszenie przez skarżącego wypowiedzenia zawodowej służby wojskowej było dla organu wiążące i spowodowało konieczność zwolnienia go ze służby. Wiążące jest bowiem dokonane w tym przedmiocie przez skarżącego oświadczenie woli. Wprawdzie przepisy pragmatyki służbowej dopuszczają możliwość cofnięcia oświadczenia woli żołnierza w tym przedmiocie, jednakże w świetle § 9 ust. 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 12 maja 2014 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. z 2014 r., poz. 670), wycofanie wypowiedzenia może nastąpić na pisemny wniosek żołnierza, za zgodą organu zwalniającego. W niniejszej sprawie takiej zgody organu skarżący nie uzyskał, bowiem cofniecie oświadczenia woli złożył już po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji w dniu 8 października 2015 r. W nawiązaniu do zarzutów skargi dotyczących okoliczności złożenia i skuteczności cofnięcia przez skarżącego oświadczenia woli o wypowiedzeniu stosunku służbowego należy wziąć pod uwagę treść uchwały 7 sędziów NSA, wydanej w dniu 5 grudnia 2011 r. w sprawie I OPS 4/11. Zgodnie z jej treścią, pisemne zgłoszenie przez funkcjonariusza wystąpienia ze służby jest oświadczeniem woli, do którego ma zastosowanie art. 61 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny. Przepis art. 61 § 1 k.c. stanowi, że oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Odwołanie takiego oświadczenia jest skuteczne, jeżeli doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej. Zdaniem NSA przewidziane w k.c. ograniczenia możliwości odwołania oświadczenia woli złożonego innemu podmiotowi wynikają z chęci ochrony nie tylko osoby, która złożyła oświadczenie woli, ale i podmiotu, któremu oświadczenie zostało złożone. Złożenie bowiem takiego oświadczenia wywołuje skutki prawne także w sferze interesów tego podmiotu. W szczególności w razie złożenia oświadczenia woli o rozwiązaniu stosunku prawnego o charakterze trwałym druga strona zmuszona jest często do nawiązania innego stosunku tego samego rodzaju. W odniesieniu do stosunków, w ramach których świadczone są określone czynności, będzie to dotyczyło konieczności znalezienia innej osoby, która będzie czynności takie świadczyła. Stosunek służbowy jest stosunkiem dwustronnym, którego przedmiotem jest swoistego rodzaju zatrudnienie. Zgłoszenie przez funkcjonariusza wystąpienia ze służby powoduje ustanie stosunku służbowego w formie i terminie przewidzianym w ustawie. Organ, który jest stroną tego stosunku nie ma możliwości odmowy zwolnienia funkcjonariusza ze służby. NSA w tej uchwale przyjął, iż przepisy k.c. przewidujące możliwość uchylenia się od skutków oświadczenia woli, złożonego innemu podmiotowi zapewniają wystarczające gwarancje ochrony funkcjonariusza, którego oświadczenie o wystąpieniu ze służby dotknięte było wadami. Skuteczne wycofanie oświadczenia niweczy wszystkie jego skutki, nie ma tu znaczenia ocena ewentualnej sprzeczności z interesem społecznym. Zdaniem NSA, złożenie oświadczenia o wystąpieniu ze służby obliguje organ do zwolnienia, niezależnie od przyczyn jego złożenia przez funkcjonariusza. Przepisy prawa materialnego nie pozwalają więc w tym przypadku na wydanie decyzji innej treści. Złożenie takiego oświadczenia przez żołnierza wywołuje z reguły skutki prawne także w sferze interesów tego, któremu oświadczenie zostało złożone. W analizowanym przypadku, wbrew twierdzeniom skarżącego, odwołanie jego oświadczenia woli o wypowiedzeniu stosunku służbowego nie mogło być uznane za skuteczne, bowiem nie zostało ono dokonane jednocześnie z tym oświadczeniem, jak też organ nie wyraził zgody na cofnięcie przedmiotowego oświadczenia woli. Za całkowicie niewiarygodne należy uznać twierdzenie o złożeniu przez skarżącego przedmiotowego oświadczenia woli pod wpływem błędu, a polegające na przeświadczeniu, iż takowe było wymagane, aby doszło do zwolnienia żołnierza z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesienia na inne stanowisko służbowe w innej jednostce wojskowej. Skarżący przez wiele lat pełnił służbę w kolejno po sobie następujących okresach służby kontraktowej i w tym czasie wielokrotnie był przenoszony (zwalniany i powoływany) na stanowiska służbowe. W tym pełnił służbę w kontyngentach wojskowych poza granicami Polski. W świetle powyższego "procedura" zmiany stanowiska służbowego musiała być mu znana przynajmniej w wymiarze praktycznym, jeśli nawet nie były mu znane konkretne przepisy prawne te kwestie regulujące. Ponadto organ odwoławczy podjął wymagane przepisami k.p.a. czynności zmierzające do wyjaśnienia okoliczności w jakich doszło do złożenia przez skarżącego spornego oświadczenia woli, jednakże skarżący na wezwanie organu nie przedstawił dowodów świadczących o podjęciu decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego pod wpływem błędu, czy groźby. Z ustaleń organu odwoławczego zaś nie wynika, aby skarżącemu grożono lub traktowano w sposób wykraczający poza standardy stosowane w służbie wojskowej, bowiem takich zdarzeń skarżący w trakcie pełnienia służby nie zgłaszał. Wobec tego zbędne było przesłuchiwanie skarżącego w charakterze świadka, skoro jako strona postępowania mógł on składać oświadczenia, wnioski i przedkładać wszelkie dowody mogące przyczynić się do wyjaśnienia istotnych (nie zaś wszelkich) okoliczności faktycznych sprawy. Z tego też powodu zasadnie został oddalony wniosek o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, albowiem ten środek dowodowy służy przyspieszeniu, uproszczeniu postępowania lub gdy wymaga tego przepis prawa, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne dla wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin (art. 89 § 1 i 2 k.p.a.). W analizowanym zaś przypadku żadna z przesłanek zawartych w tym przepisie nie została spełniona. Jako chybiony należy uznać zarzut naruszenia art. 10 k.p.a., skoro skarżący nie wykazał, aby zarzucane uchybienie uniemożliwiło mu dokonanie konkretnych czynności procesowych ( wyroki: NSA z dnia 22 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1684/2011 i z dnia 26 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 842/2011). NSA w wyroku z dnia 18 maja 2006 r. sygn. akt II OSK 831/05 wyjaśnił, że nie każde naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. skutkuje uchyleniem decyzji administracyjnej poddanej kontroli sądu. Zarzut naruszenia powyższego przepisu przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Zaznaczyć należy, że na stronie stawiającej zarzut spoczywa ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2012 r., sygn. akt I OSK 1490/11, publik. LEX nr 1286271). Powołując się w tym miejscu na uchwałę siedmiu sędziów NSA z dnia 25 kwietnia 2005 r. sygn. akt FPS 6/2004, wydaną na tle odpowiadającego treści art. 10 § 1 k.p.a. przepisu art. 200 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, należy także wskazać, że warunkiem sine qua non uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie, że podnoszone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i to do strony stawiającej zarzut należy więc wykazanie istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Innymi słowy strona powinna wykazać, że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej (np. złożenia dokumentu). Nie każde, bowiem naruszenie przepisów prawa procesowego skutkuje uchyleniem decyzji administracyjnej poddanej kontroli Sądu, a tylko takie, które realnie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Skoro zatem strona skarżąca twierdzi, że uniemożliwienie jej wypowiedzenia się co do treści zebranego materiału dowodowego doprowadziło do wydania wadliwej decyzji, powinna była przedstawić w skardze materiał dowodowy, na tyle istotny, by mógł rzutować na prawidłowość oceny przesłanek, jakimi kierowały się organy wydając kwestionowane rozstrzygnięcie. Tego zaś nie uczyniono. Reasumując, Dowódca Garnizonu [...], podejmując zaskarżoną decyzję, wbrew zarzutom skargi, przestrzegał reguł określonych przepisami k.p.a. Materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony w sposób wyczerpujący, zaś jego analiza doprowadziła organ do prawidłowych wniosków. Samo zaś uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera wad procesowych, które mogłyby wpłynąć na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło