II SA/Wa 1018/09
PostanowienieWSA w Warszawie2010-08-04
Skład orzekający: Joanna Kube, Andrzej Góraj, Jacek Fronczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie jest uzasadniony, gdy sędzia orzekał w innej sprawie o tożsamym przedmiocie, dotyczącej tej samej decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Sędzia jest wyłączony od orzekania w sprawie, jeśli brał udział w wydaniu orzeczenia w innej sprawie, która dotyczy tej samej decyzji administracyjnej, a celem obu postępowań jest zbadanie zgodności z prawem decyzji wydanych w trybach nadzwyczajnych. W takiej sytuacji istnieje uzasadniona obawa, że poglądy wyrażone w jednej sprawie mogą wpłynąć na ocenę drugiej. Wniosek o wyłączenie sędziego nie jest uwzględniany, gdy podane przez stronę uzasadnienie zawiera oczywistą omyłkę pisarską, a przedmiot sprawy, w której rzekomo sędzia miał orzekać, jest merytorycznie odmienny od sprawy, w której wniosek o wyłączenie został złożony.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie od orzekania w sprawie dotyczącej decyzji Ministra Obrony Narodowej o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności innej decyzji. Jako podstawę wniosku wskazano merytoryczne powiązanie sprawy z innymi postępowaniami, w których orzekali wnioskowani sędziowie. WSA w Warszawie wyłączył jednego sędziego, a w pozostałej części wniosek oddalił. Po rozpoznaniu zażalenia NSA uchylił postanowienie w części dotyczącej oddalenia wniosku o wyłączenie dwóch sędziów i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Wyłączono sędziego Iwonę Dąbrowską od orzekania w sprawie, a w pozostałej części wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
1 2 P O S TA N O W I E N I E Dnia 04 sierpnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Kube (spr.) Sędzia WSA Andrzej Góraj Sędzia WSA Jacek Fronczyk po rozpoznaniu w dniu 04 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Iwony Dąbrowskiej oraz Ewy Pisuli-Dąbrowskiej od orzekania w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia 1. wyłączyć sędziego Iwonę Dąbrowską od orzekania w sprawie, 2. w pozostałej części wniosek oddalić.
W dniu 9 lutego 2010 r. A. K. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wyłączenie sędziów WSA w Warszawie: Stanisława Marka Pietrasa, Iwony Dąbrowskiej oraz Ewy Pisuli-Dąbrowskiej od orzekania w sprawie z jego skargi na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Uzasadniając wniosek o wyłączenie sędziego Iwony Dąbrowskiej skarżący podniósł, że sprawa II SA/Wa 1018/09 jest, w rozumieniu art. 18 § 1 pkt 6a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej: ppsa, merytorycznie tożsama ze sprawą o sygn. akt II SA/Wa 26/06, w której sędzia Iwona Dąbrowska jest sędzią sprawozdawcą i aktualnie prowadzone jest postępowanie o jej wyłączenie.
Jako uzasadnienie wniosku o wyłączenie sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej A. K. wskazał na merytoryczne powiązanie, w rozumieniu art. 18 § 1 pkt 6a ppsa, sprawy II SA/Wa 1018/09 ze sprawą II SA/Wa 797/09, w której sędzia Iwona Dąbrowska jest sędzią sprawozdawcą i aktualnie prowadzone jest postępowanie o jej wyłączenie.
W dniu 17 lutego 2010 r. sędzia Iwona Dąbrowska złożyła pisemne oświadczenie, że po jej stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 – ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyłączające ją od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Wa 1018/09, oraz że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do jej bezstronności w tej sprawie. Oświadczenie to znajduje się w aktach sprawy (karta nr 71).
Sędzia Ewa Pisula-Dąbrowska w dniu 17 lutego 2010 r. złożyła pisemne oświadczenie, że po jej stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 ppsa, wyłączające ją od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Wa 1018/09, oraz że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do jej bezstronności w tej sprawie. Oświadczenie to znajduje się w aktach sprawy (karta nr 72).
Natomiast sędzia Stanisław Marek Pietras w dniu 3 marca 2010 r. złożył pisemne oświadczenie wskazujące, że po jego stronie istnieją okoliczności powołane w art. 19 ppsa, które mogłyby wywoływać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności w tej sprawie (karta nr 70).
Postanowieniem z dnia 24 marca 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 1018/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyłączył sędziego Stanisława Marka Pietrasa od orzekania w rozpoznawanej sprawie oraz oddalił wniosek o wyłączenie sędziów Ewy Pisuli-Dąbrowskiej i Iwony Dąbrowskiej.
Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu zażalenia A. K. złożonego na przedmiotowe postanowienie w części dotyczącej oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej oraz sędziego Iwony Dąbrowskiej od orzekania w sprawie II SA/Wa 1018/09, postanowieniem z dnia 17 czerwca 2010 r. sygn. akt I OZ 426/10 uchylił zaskarżone postanowienie w zaskarżonym punkcie i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie.
NSA uznał, że skoro w sprawie II SA/Wa 26/06 ze skargi A. K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] października 2005 r. nr [...] wydaną w postępowaniu toczącym się po wznowieniu postępowania zakończonego decyzją Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...], sędzią orzekającym jest ten sam sędzia co w sprawie II SA/Wa 1018/09, w której wymieniony skarży decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r., to istnieje uzasadniona obawa, że poglądy czy też opinie wyrażone w pierwszej ze spraw mogą sugerować sędziemu jego ocenę w drugiej z nich. Taka ewentualność powinna zostać wyeliminowana poprzez wyłączenie tego sędziego od jej rozpoznania.
Sąd kasacyjny wskazał, że rozpoznając ponownie wniosek o wyłączenie sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej Sąd I instancji winien odnieść się co do tego, że we wniosku tym skarżący podał, że ze sprawą II SA/Wa 1018/09 jest merytorycznie związana sprawa II SA/Wa 797/09, w której sędzią sprawozdawcą jest Iwona Dąbrowska i aktualnie prowadzone jest postępowanie o jej wyłączenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W myśl art. 190 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Zgodnie z treścią art. 18 § 1 ppsa sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 3).
Stosownie do treści art. 19 ppsa, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
W ocenie Sądu, wniosek A. K. o wyłączenie sędziego Iwony Dąbrowskiej zasługuje na uwzględnienie. Wskazać bowiem należy, iż wymieniony sędzia jest sędzią sprawozdawcą w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 26/06 ze skargi A. K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] października 2005 r. nr [...], który utrzymał w mocy poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...], odmawiającą uchylenia decyzji tego organu z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...], którą utrzymano w mocy wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonane skarżącemu przez Dyrektora Departamentu Kadr i Szkolnictwa Wojskowego MON decyzją z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...].
Przedmiotem postępowania w sprawie II SA/Wa 1018/09 jest natomiast decyzja Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności wcześniej już wskazanej decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...].
Tak w sprawie II SA/Wa 26/06, jak i w sprawie II SA/Wa 1018/09 mamy do czynienia z decyzjami wydanymi w dwóch trybach nadzwyczajnych - wznowienia postępowania oraz stwierdzenia nieważności decyzji - dotyczącymi tej samej decyzji - decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...].
Biorąc pod uwagę, że w obu ww. sprawach celem postępowania jest zbadanie zgodności z prawem decyzji wydanych w postępowaniach mających na celu przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym, zakończonym decyzją Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...], uznać należy, iż poglądy wyrażane w jednej z nich mogą wpłynąć na dokonanie oceny drugiej sprawy. Powyższe zatem uzasadnia wyłączenie sędziego WSA Iwony Dąbrowskiej od orzekania w sprawie II SA/Wa 1018/09.
Zdaniem Sądu, wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej nie zasługuje na uwzględnienie.
A. K. we wniosku z dnia 09 lutego 2010 r. wskazał, iż wnosi o wyłączenie ze składu orzekającego w sprawie II SA/Wa 1018/09 sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej, natomiast uzasadniając wniosek podał, że niniejsza sprawa jest merytorycznie związana ze sprawą II SA/Wa 797/09, gdzie sędzia Iwona Dąbrowska jest sprawozdawcą i aktualnie prowadzone jest postępowanie o jej wyłączenie. W ocenie Sądu wskazanie przez skarżącego w uzasadnieniu wniosku o wyłączenie sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej - sędziego Iwony Dąbrowskiej jest oczywistą omyłkę pisarską, ponieważ w sprawie II SA/Wa 797/09 zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II WSA w Warszawie z dnia 29 maja 2009 r., jako sędziego sprawozdawcę wyznaczono Ewę Pisulę-Dąbrowską. O oczywistej pomyłce świadczy także i to, że skarżący poza wnioskiem o wyłączenie sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej złożył także wniosek z tej samej daty o wyłączenie sędziego Iwony Dąbrowskiej. Ponadto z treści zażalenia wniesionego przez skarżącego na postanowienie WSA w Warszawie z dnia 24 marca 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 1018/09 wynika, że poza sędzią Stanisławem Markiem Pietrasem, wnosił on o wyłączenie zarówno sędziego Iwony Dąbrowskiej, jak i sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej. Ponadto w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 797/09 w dacie złożenia wniosku o wyłączenie sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej w sprawie II SA/Wa 1018/09 toczyło się postępowanie o jej wyłączenie.
Przechodząc do oceny wniosku o wyłączenie sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej od orzekania w sprawie II SA/Wa 1018/09, wskazać należy, iż z wyjaśnienia zawartego w oświadczeniu złożonym dnia 17 lutego 2010 r. przez wymienionego sędziego brak jest podstaw do wyłączenia go od rozpoznawania sprawy z mocy ustawy, jak również nie zachodzą przyczyny wyłączenia wskazane w art. 19 ppsa.
W ocenie Sądu, skarżący nie wykazał, aby w sprawie zachodziły okoliczności podważające wiarygodność przedmiotowego oświadczenia. Powołanie się przez A. K. na to, że sprawa II SA/Wa 1018/09 jest merytorycznie związana ze sprawą II SA/Wa 797/09, należy uznać za nietrafne. Przedmiotem skargi w sprawie II SA/Wa 797/09 jest postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] stwierdzające niedopuszczalność wniosku A. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożonego od postanowienia tego organu z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia pracowników Oddziału Postępowania Administracyjnego Departamentu Kadr MON od udziału w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...]. Biorąc pod uwagę, że w sprawie II SA/Wa 1018/09 przedmiotem oceny Sądu będzie prawidłowość decyzji o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, a w sprawie II SA/Wa 797/09 wyłącznie prawidłowość zastosowania przepisów kpa, regulujących kwestię stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od postanowienia w przedmiocie odmowy wyłączenia pracowników organu, uznać należy, że nie zachodzą podstawy do wyłączenia sędziego Ewy Pisuli-Dąbrowskiej od orzekania w sprawie II SA/Wa 1018/09 w oparciu o art. 18 § 1, jak również art. 19 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło