II SA/Wa 107/16
WyrokWSA w Warszawie2016-09-23
Skład orzekający: Janusz Walawski, Ewa Kwiecińska, Maria Werpachowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy utrata statusu osoby bezrobotnej z powodu niestawienia się w urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i niepowiadomienia o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa w ciągu 7 dni jest uzasadniona, gdy bezrobotny nie przedstawił żadnych dowodów na usprawiedliwienie swojej nieobecności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że utrata statusu osoby bezrobotnej jest uzasadniona, gdy bezrobotny nie stawił się w wyznaczonym terminie w urzędzie pracy i nie powiadomił o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa w ciągu 7 dni od wyznaczonego terminu. Przepisy w tym zakresie mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a brak przedstawienia uzasadnionej przyczyny uniemożliwia dalsze utrzymanie statusu bezrobotnego.Stan faktyczny
Skarżący T.P. został pozbawiony statusu osoby bezrobotnej decyzją Starosty z dnia [...] września 2015 r. z powodu niestawienia się na obowiązkową wizytę w Powiatowym Urzędzie Pracy w dniu 2 września 2015 r. i niepowiadomienia o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa w terminie 7 dni. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA, interesu osobistego i publicznego, a także niezgodność przepisów z Konstytucją RP.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska, Maria Werpachowska (spr.), , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2016 r. sprawy ze skargi T.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego – oddala skargę –
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.); zwanej dalej k.p.a. oraz art. 33 ust. 4 pkt 3 lit. a w zw. z art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2015 r., poz. 149 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2015 r. nr [...] orzekającą o utracie przez T. P. statusu osoby bezrobotnej z dniem 2 września 2015 r. na okres 120 dni.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że T. P. został zarejestrowany w dniu 2 grudnia 2013 w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] jako osoba bezrobotna. Starosta [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] orzekł o uznaniu strony z dniem [...] grudnia 2013 r. za osobę bezrobotną oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W dniu 2 września 2015 r. T. P. nie stawił się na obowiązkową wizytę w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] i nie powiadomił w terminie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. W związku z powyższym Starosta [...] decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...] orzekł o utracie przez T. P. statusu osoby bezrobotnej z dniem 2 września 2015 r.
Od powyższej decyzji T. P. złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie oraz zarzucił Staroście [...] naruszenie interesu prywatnego i publicznego, zasad współżycia społecznego, reguł k.p.a., a także przepisów ustawy i przepisów wykonawczych ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. Wskazał, że Urzędowi pracy znana jest jego sytuacja zdrowotna. Ponadto zarzucił, że podjęte działania były stronnicze i wobec niego niesprawiedliwe, a w uzasadnieniu podano nieprawdę.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, wskazując, że stosownie do treści art. 33 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, bezrobotny ma obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. Zgodnie zaś z art. 33 ust. 4 pkt 4 powołanej ustawy, starosta pozbawia statusu bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomił w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. Przepisy powyższe mają charakter bezwzględnie obowiązujący.
Z akt sprawy wynika, że T. P. w sposób czytelny i niebudzący wątpliwości, zapoznał się z terminem obowiązkowej wizyty w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] wyznaczonym na dzień 2 września 2015 r., co potwierdził własnoręcznym podpisem złożonym przy tej dacie na karcie rejestracyjnej. Wyjaśnił, że złożenie podpisu na dokumencie, w którym ustalono termin wizyty jest tożsame z tym, że strona przyjmuje do wiadomości i jest świadoma jego treści.
W postępowaniu wyjaśniającym organ ustalił, że T. P. został pouczony o obowiązkach zgłaszania się w wyznaczonych przez urząd pracy terminach oraz powiadomienia o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa na wyznaczonej wizycie, jak również o konsekwencjach wynikających z ich niedopełnienia, czego dowodem jest własnoręczny podpis bezrobotnego złożony w dniu [...] grudnia 2013 r. na druku "Informacja dla osób bezrobotnych". Podkreślił, że każdy bezrobotny zarejestrowany w urzędzie pracy musi mieć świadomość, iż posiadanie statusu bezrobotnego wiąże się z przyznaniem uprawnień, ale również i nałożeniem obowiązków. Zaniedbanie ciążących na bezrobotnym obowiązków skutkuje pozbawieniem statusu bezrobotnego, a w konsekwencji utratą wiążących się z tym statusem uprawnień.
W ocenie organu odwoławczego, T. P. nie dopełnił podstawowych obowiązków bezrobotnego, bowiem nie stawił się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w dniu wyznaczonej obowiązkowej wizyty oraz nie powiadomił w terminie do 7 dni o przyczynie swojej nieobecności. Nie przedstawił żadnego dokumentu potwierdzającego uzasadnioną przyczynę niestawiennictwa w dniu wyznaczonej wizyty na żadnym z etapów postępowania. Natomiast zarzuty czy też żądania przedstawione przez stronę w odwołaniu nie mogą zostać uznane i nie stanowią uzasadnionej przyczyny niestawienia się w dniu obowiązującej wizyty. Odnosząc się do zarzutów i żądań zawartych w odwołaniu Wojewoda [...] podkreślił, że T. P. nie wskazał, które przepisy zarówno ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy jak i Kodeksu postępowania administracyjnego zostały naruszone, wyjaśnił też, że w postępowaniu administracyjnym nie mają zastosowania zasady współżycia społecznego określone w art. 5 Kodeksu Cywilnego.
T. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] wnosząc o jej uchylenie. Skarżący wskazał, że decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem Kodeksu postępowania administracyjnego przez urzędnika bez właściwego umocowania. Decyzja ta narusza interes osobisty skarżącego oraz interes publiczny. Przepis ustawy pozbawiający bezrobotnego statusu bezrobotnego jest pogwałceniem praw człowieka oraz jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016, poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga oceniana wedle tych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2015 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2015 r. orzekająca o utracie przez T. P. statusu osoby bezrobotnej z dniem 2 września 2015 r.
Podstawę materialnoprawną do wydania zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji stanowił przepis art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zgodnie z którym starosta (organ zatrudnienia stopnia podstawowego) pozbawia statusu bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomił w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa; pozbawienie statusu bezrobotnego następuje od dnia niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy odpowiednio na okres wskazany w pkt 3, w zależności od liczby niestawiennictw.
Podstawowym elementem definicji bezrobotnego jest gotowość do podjęcia zatrudnienia, a tym samym jego dyspozycyjność. W celu weryfikacji tej dyspozycyjności nałożono na bezrobotnego obowiązek zgłaszania się do właściwego urzędu pracy. Potwierdzenie gotowości do podjęcia zatrudnienia oraz uzyskanie informacji o możliwości zatrudnienia i szkolenia następuje nie w terminach dogodnych i ustalanych przez samego bezrobotnego, ale wyznaczanych przez organ zatrudnienia, co wprost wynika z art. 33 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Niedopełnienie tego obowiązku rodzi skutki przewidziane w art. 33 ust. 4 pkt 4 powołanej ustawy. Ignorowanie tych dyscyplinujących wymogów naraża bezrobotnego na obligatoryjne sankcje. Brzmienie powołanego przepisu jest bowiem kategoryczne i nie nasuwa wątpliwości, że w przypadku niespełnienia przewidzianych w nim przesłanek organ ma obowiązek podjąć decyzję o pozbawieniu statusu bezrobotnego. Rozstrzygnięcie w tym przedmiocie nie ma charakteru uznaniowego, jest to bowiem decyzja związana, o czym świadczy sformułowanie "starosta pozbawia statusu bezrobotnego".
Tak więc, aby zaistniały podstawy do pozbawienia osoby bezrobotnej statusu na podstawie ww. przepisu, osoba taka musi nie stawić się w wyznaczonym terminie oraz w terminie do 7 dni liczonym od dnia, w którym miała się stawić w organie administracji, nie powiadomić o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa.
Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje, że T. P. miał wyznaczony termin stawiennictwa w urzędzie w dniu 2 września 2015 r., o czym był poinformowany podczas poprzedniej wizyty. Potwierdza to własnoręczny podpis złożony na druku "Informacji dla osób bezrobotnych". Bezspornym jest również fakt niestawiennictwa w wyznaczonym przez urząd terminie. Kwestią pozostającą do ustalenia jest natomiast, czy skarżący powiadomił organ zatrudnienia o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa w okresie do 7 dni od wyznaczonego terminu.
Z akt administracyjnych sprawy przekazanych Sądowi nie wynika, aby T. P. podjął jakiekolwiek czynności w celu powiadomienia organu zatrudnienia o przyczynach niestawiennictwa w dniu 2 września 2015 r., wcześniej niż w dniu [...] października 2015 r., tj. dniu złożenia odwołania od decyzji o utracie statusu osoby bezrobotnej.
W ocenie Sądu, skoro skarżący - jako bezrobotny - miał wyznaczony termin obowiązkowej wizyty na dzień 2 września 2015 r., to był zobowiązany powiadomić organ zatrudnienia w okresie do 7 dni od wyznaczonego przez ten organ terminu o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa. Należy podkreślić, że termin do powiadomienia o uzasadnionej przyczynie nieobecności z samej istoty powiązania go z dniem obowiązkowego stawiennictwa w organie administracji wymaga bowiem by był liczony od dnia tej nieobecności. W innym przypadku przepis art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy traciłby swój sens (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2007 r., sygn. akt I OSK 245/07, dostępny w internetowej bazie orzeczeń https://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Tymczasem w okresie wskazanym powyżej skarżący nie powiadomił w jakikolwiek sposób – bezpośrednio, czy też za pośrednictwem innych osób, pisemnie np. za pośrednictwem poczty, czy chociażby telefonicznie o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa w wyznaczonym terminie. Przede wszystkim nie wskazał – co istotne – żadnej uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa.
T. P. wiedział o konsekwencjach jakie spowoduje niestawiennictwo w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym dniu, jeśli w terminie 7 dni nie usprawiedliwi przed organem zatrudnienia swojej absencji. Świadczy o tym podpis na druku "Informacja dla osób bezrobotnych" złożony przez skarżącego w dniu [...] grudnia 2013 r. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że w gestii bezrobotnego leży prawidłowe zapamiętywanie bądź odnotowywanie wizyty w powiatowym urzędzie pracy i dołożenie wszelkich starań, aby wywiązać się z obowiązku stawiennictwa. Organ otrzymując od strony potwierdzenie zapoznania się z treścią dokumentu, przez złożenie na nim własnoręcznego podpisu, nie jest zobowiązany do podejmowania dodatkowych działań zmierzających do potwierdzenia, że strona rzeczywiście zapoznała się jego treścią.
Skoro T. P. nie stawił się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w ustalonym terminie i nie zawiadomił organu zatrudnienia o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa w terminie do 7 dni od dnia jego wyznaczenia to zaistniała przesłanka do wydania decyzji orzekającej o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej na okres 120 dni.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że są one bezzasadne. Decyzja Starosty [...] nr [...] z dnia z dnia [...] września 2015 r. została wydana przez B. K. na podstawie upoważnienia Starosty [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. Upoważnienie to znajduje się w aktach administracyjnych sprawy (k-17) i swoim zakresem obejmuje wydawanie decyzji o utracie statusu bezrobotnego i utracie prawa do zasiłku. Skoro przesłanki wydania decyzji o utracie statusu bezrobotnego zostały ściśle określone w art. 33 ust. 3 i ust 4 pkt 4 ustawy i jak wyżej wskazano zostały one w niniejszej sprawie spełnione to obowiązkiem organu zatrudnienia było wydanie decyzji o utracie statusu bezrobotnego. Przepis art. 33 ust. 3 i ust. 4 pkt 4 ma charakter bezwzględnie obowiązujący, zatem bezprzedmiotowe jest rozważanie znaczenia pojęcie interesu skarżącego czy też interesu publicznego.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 2 Konstytucji RP należy zauważyć, że Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził niezgodności z Konstytucją art. 33 ust. ust. 4 pkt 4. W konsekwencji zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji RP jest nieuprawniony.
Reasumując, wydane w sprawie decyzje należy uznać za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione. Sąd nie stwierdził też takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło