II SA/Wa 1132/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-07-29

Skład orzekający: Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże trudną sytuację majątkową, w tym zaległości w płatnościach i prowadzone postępowania komornicze, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W sytuacji, gdy wnioskodawca, pomimo posiadania stałego dochodu, znajduje się w szczególnie trudnej sytuacji majątkowej, co potwierdzają zaległości w płatnościach i prowadzone postępowania komornicze, których kwoty znacznie przekraczają miesięczne dochody rodziny, należy uznać, że spełnione zostały przesłanki do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie.
Stan faktyczny
K. W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w związku ze skargą na decyzję Komendanta Głównego Policji dotyczącą nakazu opróżnienia lokalu mieszkalnego. Wnioskodawczyni wykazała trudną sytuację majątkową, zdrowotną i mieszkaniową, w tym zaległości w płatnościach i prowadzone postępowania komornicze. Po wezwaniu do złożenia dodatkowych dokumentów, przedstawiła pisma komornika i wierzyciela potwierdzające znaczne zadłużenie.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano K. W. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. 2. W pozostałym zakresie odmówiono przyznania K. W. prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi K. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie nakazu opróżnienia i przekazania w stanie wolnym lokalu mieszkalnego postanawia: 1. przyznać K. W. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokacka w W. 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania K. W. prawa pomocy. W następstwie wniesionej skargi K. W. skierowała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawczyni wyjaśniła, że pozostaje w gospodarstwie domowym z mężem i synem. Źródłem utrzymania rodziny jest zasiłek przedemerytalny skarżącej w kwocie [...] zł, oraz dochód męża z tytułu umowy o pracę w wysokości [...] zł i dochód syna z tytułu umowy o pracę w kwocie [...] zł. Wnioskodawczyni ujawniła, że nie posiada żadnego majątku, rodzina spłaca kredyty. Uzasadniając wniosek strona wskazała, że pozostaje w bardzo trudnej sytuacji majątkowej, zdrowotnej i mieszkaniowej. Jeśli rodzina będzie zmuszona do opróżnienia lokalu mieszkalnego, który w chwili obecnej zajmuje nie będzie miała gdzie mieszkać. Wskazała, że nie posiada środków na opłacenie pełnomocnika i kosztów sądowych w tym wpisu od skargi, skarżąca zaznaczyła, że korzysta z zasiłku przedemerytalnego, cierpi na schorzenia, które uniemożliwiają jej poruszanie się. Do wniosku strona dołączyła dokumentację medyczną potwierdzającą jej stan zdrowia i kopie faktur potwierdzających zakup leków na kwoty [...] zł (faktura z dnia [...] maja 2015 r.). W związku z wątpliwościami dotyczącymi sytuacji majątkowej skarżącej i jej rodziny referendarz sądowy zwrócił się z wezwaniem z dnia [...] lipca 2015 r., do złożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających zaciągnięcia przez stronę i jej rodzinę zobowiązań kredytowych oraz oświadczenia w jakiej wysokości są to obciążenia (wysokość raty), z jakiego tytułu i na jak długo zostały zaciągnięte. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca nadesłała do Sądu kserokopie pisma komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w W. potwierdzającą, że zalega z płatnościami na kwotę [...] zł (należność główna) i z płatnościami na kwotę [...] zł (pismo z dnia [...] października 2014 r), pismo komornika z dnia [...] maja 2015 r., potwierdzające, że S. W. zalega z płatnościami na kwotę [...] zł i na kwotę [...] zł, pismo wierzyciela [...] z dnia [...] marca 2015 r., potwierdzające, że skarżąca zalega z płatnościami na kwotę [...] zł. Rozpoznając wniosek na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej jako p.p.s.a. może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub w zakresie częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy). Odnosząc powyższe do opisanej przez skarżącą sytuacji majątkowej należało uznać, że daje ona podstawy do całkowitego uwzględnienia złożonego przez nią wniosku. Na wstępie należy wskazać, że prawo pomocy ma z założenia gwarantować wsparcie finansowe ze strony Państwa dla osób, które pozostają w szczególnie trudnej sytuacji majątkowej. Oznacza to również, że Państwo ma obowiązek racjonalizować środki przeznaczone na pomoc po wnikliwym przeanalizowaniu sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Analiza złożonego oświadczenia majątkowego wskazuje na to, że wnioskodawczyni jakkolwiek nie pozostaje bez środków utrzymania rodzina uzyskuje co miesiąc stały dochód, z uwagi na charakter sprawy (zaskarżone orzeczenie wydane zostało w przedmiocie opróżnienia i przekazania w stanie wolnym zajmowanego przez jej rodzinę lokalu mieszkalnego) może zostać pozbawiona zajmowanego mieszkania. Ponadto z nadesłanej do akt sprawy dokumentacji wynika, że skarżąca i jej syn zalegają z płatnościami i w związku z tym są prowadzone wobec nich postępowania komornicze. Kwoty należności z tego tytułu znacznie przekraczają wysokość miesięcznych dochodów rodziny. W tej sytuacji należało uznać, że K. W. wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło