II SA/Wa 1142/09

WyrokWSA w Warszawie2009-12-02

Skład orzekający: Ewa Pisula-Dąbrowska, Anna Mierzejewska, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjant zwolniony ze służby zachowuje prawo do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, przyznanego w trakcie służby?
Ratio decidendi
Policjant zwolniony ze służby traci prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, ponieważ uprawnienie to jest ściśle związane ze statusem policjanta w służbie stałej. Przepisy ustawy o Policji oraz rozporządzenia wykonawczego jednoznacznie wskazują, że podstawowym kryterium przyznania tego świadczenia jest pełnienie służby stałej. Po zwolnieniu ze służby policjant przestaje spełniać ten warunek, co uzasadnia cofnięcie uprawnienia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o cofnięciu uprawnień do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Skarżący, zwolniony ze służby w Policji, kwestionował zasadność cofnięcia świadczenia, argumentując, że ustawa o Policji nie przewiduje takiego obowiązku, a uprawnienie zostało nabyte w trakcie służby. Organ administracji uznał, że po zwolnieniu ze służby skarżący przestał spełniać podstawowe kryterium uprawniające do świadczenia, jakim jest status policjanta w służbie stałej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Sędziowie Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Sędzia WSA Janusz Walawski, Protokolant Agnieszka Bieniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi G. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oddala skargę Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2009 r., na podstawie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 92 oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania G. B. od decyzji Komendanta Stołecznego Policji nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. orzekającej o cofnięciu uprawnień do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w wysokości przysługującej policjantowi posiadającemu rodzinę, przyznanego na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że G. B. wstąpił do służby w Policji w dniu 1 marca 1992 r. Od dnia 17 czerwca 1995 r. pobierał równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego. Niniejsze świadczenie od dnia [...] marca 2006 r. było wypłacane na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. Komendant Stołeczny Policji zwolnił ze służby G. B. z dniem [...] lutego 2009 r. Komendant Stołeczny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. orzekł o cofnięciu uprawnienia stronie do pobierania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w wysokości przysługującej policjantowi posiadającemu rodzinę, przyznanego na podstawie własnej decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r. Dalej organ podał, że art. 97 ust. 5 ustawy o Policji stanowi, że "przydział i opróżnianie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, 92 i 94 następuje w formie decyzji administracyjnej". Zgodnie z art. 92 ustawy o Policji, nabycie prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego jest związane z pełnieniem służby i uzależnione od miejsca jej pełnienia. Uprawnienia mieszkaniowe emerytów i rencistów policyjnych reguluje ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 ze zm.). Przewiduje ona dwa uprawnienia związane z zaspokojeniem potrzeb mieszkaniowych emerytów i rencistów Policji. Pierwsze zostało określone w art. 29 ust. 1 ustawy emerytalnej, w myśl tego przepisu funkcjonariusze zwolnieni ze służby, uprawnieni do policyjnej emerytury lub renty mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji odpowiednio ministra właściwego do spraw wewnętrznych, w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy. Drugie uprawnienie wynika z art. 30 ustawy emerytalnej. Zgodnie z tym przepisem emerytom i rencistom policyjnym przysługuje pomoc w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy. Dalej organ wskazał, że krąg osób uprawnionych do przedmiotowego świadczenia jest określony bezpośrednio w ustawie, a delegacja zawarta w art. 92 ust. 2 ustawy o Policji nie daje podstaw rozszerzenia kręgu osób, którym równoważnik pieniężny za brak lokalu przysługuje. Zgodnie z art. 92 ustawy o Policji wyłącznie policjantowi w służbie stałej przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. Wobec tego, że G. B. na podstawie rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Stołecznego Policji z dniem [...] lutego 2009 r. został zwolniony ze służby w Policji, tym samym od tej daty nie mieści się kręgu osób wskazanych przez ustawodawcę do uznania prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o stwierdzenie jej nieważności z uwagi na naruszenie art. 156 § 1 ust. 2 kpa. Skarżący podkreślił w uzasadnieniu skargi, że ustawa o Policji nie zawiera uregulowania prawnego nakazującego cofnięcie uprawnienia do równoważnika pieniężnego a ponadto, że jest to uprawnienie nabyte w służbie i nie może być odebrane w związku ze zwolnieniem ze służby. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 92 ustawy o Policji, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. Prawo policjanta w służbie stałej do lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 88 ust. 1 ustawy o Policji w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej nie może być rozumiane jako prawo całkowicie oderwane od praw i obowiązków wynikających ze stosunku służbowego policjanta Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...), funkcjonariusze zwolnieni ze służby, uprawnieni do policyjnej emerytury lub renty mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji odpowiednio ministra właściwego do spraw wewnętrznych, w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy. Drugie uprawnienie wynika z art. 30 cyt ustawy i zgodnie z tym przepisem emerytom i rencistom policyjnym przysługuje pomoc w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy. Wykonaniem delegacji art. 92 ust. 2 ustawy o Policji jest rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania odmowy przyznawania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918 ze zm.). Zgodnie z § 1 cytowanego rozporządzenia – równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przyznaje się policjantowi w służbie stałej (...). Natomiast zgodnie z § 6 rozporządzenia decyzję o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego wydaje się jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 ust. 1 lub zmienił się jego stan rodzinny (...). Z zestawienia przepisów wynika wprost, że aby posiadać uprawnienie do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego należy spełniać przede wszystkim podstawowe kryterium – status policjanta w służbie stałej, zgodnie z treścią § 6 decyzję o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika pieniężnego wydaje się jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 powołanego rozporządzenia, a więc przede wszystkim przestał być policjantem w służbie stałej. Powyższe pozostaje w zgodzie z art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...). Przepis ten nie formułuje ogólnego nakazu stosowania do emerytów i rencistów policyjnych całokształtu przepisów o uprawnieniach mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji a jedynie nakaz odpowiedniego stosowania przepisów szczegółowych dotyczących przyznawania mieszkań znajdujących się w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Drugie uprawnienie statuuje art. 30 ustawy emerytalnej. Zgodnie z tym przepisem emerytom i rencistom policyjnym przysługuje pomoc w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy. Jeszcze raz należy podkreślić, że krąg osób uprawnionych do przedmiotowego świadczenia, co wskazano w powyższych rozważaniach, jest określony bezpośrednio w ustawie a delegacja zawarta w art. 92 ust. 2 ustawy o Policji nie daje podstaw rozszerzenia kręgu osób, którym równoważnik za brak lokalu przysługuje. W świetle art. 92 ust. 1 ustawy o Policji wyłącznie policjantowi w służbie stałej przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. G. B. na podstawie rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Stołecznego Policji z dniem [...] lutego 2009 r. został zwolniony ze służby w Policji i od tej daty nie mieści się w kręgu osób wskazanych przez ustawodawcę do uznania prawa zainteresowanego do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, a wobec tego, zdaniem Sądu organ prawidłowo wydał orzeczenie o cofnięciu uprawnień do przedmiotowego świadczenia. W ocenie Sądu decyzja wydana przez organ w sprawie niniejszej jest zgodna z przepisami prawa obowiązującymi w dacie jej wydania. Organ prawidłowo zastosował przepisy prawa oraz dokonał właściwej ich wykładni. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 w zw. z art. 132 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło