II SA/Wa 1150/19
WyrokWSA w Warszawie2019-12-10
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Piotr Borowiecki, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych prawidłowo odmówił uwzględnienia wniosku o usunięcie danych osobowych z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, gdy od popełnienia wykroczenia nie upłynął jeszcze okres 2 lat od zatarcia ukarania?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych prawidłowo odmówił uwzględnienia wniosku o usunięcie danych osobowych. Podstawą prawną przetwarzania danych w Krajowym Systemie Informacyjnym Policji jest niezbędność do realizacji obowiązku wynikającego z przepisów prawa, a w przypadku wykroczenia drogowego, dane te są przetwarzane w ramach ewidencji kierowców. Skoro od popełnienia wykroczenia nie upłynął jeszcze okres 2 lat od zatarcia ukarania, zgodnie z art. 46 § 1 Kodeksu wykroczeń, nie została spełniona przesłanka do usunięcia danych.Stan faktyczny
Skarżący R. L. złożył wniosek o usunięcie jego danych osobowych z Krajowego Systemu Informacyjnym Policji, kwestionując ich przetwarzanie przez Komendanta Głównego Policji. Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych odmówił uwzględnienia wniosku, wskazując na podstawę prawną przetwarzania danych związaną z popełnionym przez skarżącego wykroczeniem drogowym. Skarżący w skardze podniósł, że nie rozumie decyzji i nie wie, jaki popełnił czyn zabroniony.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Sędzia WSA – Piotr Borowiecki Sędzia WSA – Janusz Walawski Protokolant specjalista – Ewa Kielak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi R. L. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych oddala skargę
Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] marca 2019 r. nr [...], działając na podstawie art. 104 § 1 k.p.a., art. 12 pkt 2, art. 27 ust. 1 i 2 pkt 2, art. 22 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 922 ze .zm.) i art. 20 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r. poz. 2067 ze zm.) w zw. z art. 100 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości (Dz. U. z 2019 r. poz. 125), odmówił uwzględnienia wniosku skarżącego R. L. w przedmiocie przetwarzania jego danych osobowych przez Komendanta Głównego Policji w Krajowym Systemie Informacyjnym Policji. W uzasadnieniu podał, że ustawa o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 r. stwarza prawne podstawy stosowania ochrony państwowej w sytuacjach nielegalnego przetwarzania danych osobowych obywateli przez zarówno podmioty prawa publicznego, jak i podmioty prawa prywatnego. W celu jej realizacji organ ochrony danych osobowych został wyposażony w kompetencje władcze, umożliwiające sankcjonowanie stwierdzanych nieprawidłowości w procesie przetwarzania danych osobowych. Oznacza to, iż organ ochrony danych osobowych, oceniając stan sprawy i dokonując subsumpcji, stwierdza, czy kwestionowane przetwarzanie danych osobowych znajduje oparcie choćby w jednej z przesłanek legalizujących przetwarzanie danych osobowych, wskazanej w art. 23 ust. 1 ww. ustawy o ochronie danych osobowych i w zależności od występujących w sprawie ustaleń, albo wydaje nakaz lub zakaz, albo odmawia uwzględnienia wniosku, ewentualnie umarza postępowanie. Wydanie nakazu usunięcia uchybień w procesie przetwarzania danych osobowych następuje wówczas, gdy organ ochrony danych osobowych stwierdza naruszenie norm prawnych w zakresie przetwarzania danych osobowych. Zgodnie z treścią art. 1 przywołanej ustawy, każdy ma prawo do ochrony dotyczących go danych osobowych, a przetwarzanie tych danych, w znaczeniu, o którym mowa w art. 7 pkt 2 tej ustawy, dopuszczalne jest tylko ze względu na określone dobra, tj. dobro publiczne, dobro osoby, której dane dotyczą lub dobro osoby trzeciej i tylko w zakresie oraz trybie określonym ustawą. Mając zatem na uwadze powyższe, stosując przepisy tej ustawy, należy za każdym razem wyważać dobra, które legły u jej podstaw. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie – jak ustalono – skarżący popełnił wykroczenie drogowe [...] grudnia 2017 r. W przedmiotowej sprawie na uwadze należy mieć treść art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych, który stanowi, iż przetwarzanie danych jest dopuszczalne, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Podstawę prawną do przetwarzania danych osobowych osób, które naruszyły przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi art. 130 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1990, ze zm.) w zw. z art. 16 ust 1 ustawy z 22 maja 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 957), policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednia liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do ewidencji. Wpisuje się także naruszenia przepisów ruchu drogowego, którym nie przypisano wartości punktowej. Punkty usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia chyba, że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty. Dodatkowo zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego w myśl § 2 ust. 1, do ewidencji wpisuje się kierowcę, który kierując pojazdem silnikowym lub motorowerem, dopuścił się naruszenia przepisów ruchu drogowego, zwanego dalej "naruszeniem". Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, wpisu ostatecznego do ewidencji dokonuje się, jeżeli naruszenie zostało stwierdzone prawomocnym: wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym. Dodatkowo zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia, przed wydaniem rozstrzygnięcia, o którym mowa w ust. 1, do ewidencji wprowadza się, niezwłocznie po ujawnieniu naruszenia, wpis tymczasowy. Wpis tymczasowy zawiera informację o liczbie punktów, które zostaną ostatecznie przypisane w przypadku potwierdzenia naruszenia tym rozstrzygnięciem. Natomiast zasady usuwania wpisów określa § 5 ust. 1 rozporządzenia stanowiący, iż organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji wpis tymczasowy, o którym mowa w § 4 ust. 2, jeżeli w postępowaniu w sprawie o naruszenie prowadzonym przez właściwy organ, zastosowano art. 41 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2010 r. Nr 46, poz. 275, ze zm.), osoba, której dotyczy wpis, została uniewinniona od zarzutu popełnienia naruszenia prawomocnym orzeczeniem, stwierdzono, że: a) czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia, b) czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego, c) nastąpiło przedawnienie karalności, d) osoba, której dotyczył wpis, zmarła. Organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji wpis ostateczny, jeżeli nastąpiło zatarcie ukarania (skazania) lub osoba wpisana do ewidencji zmarła. Organ wydający postanowienie o odmowie wszczęcia lub umorzeniu postępowania powiadamia o tym fakcie jednostkę organizacyjną Policji, o której mowa w § 4 ust. 8. Wskazano również, że w myśl art. 46 ust. 1 kodeksu wykroczeń, ukaranie uważa się za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kary. W powyższym stanie faktycznym okres o którym mowa w art. 46 kodeksu wykroczeń nie upłynął i oznacza to, iż nie została spełniona przesłanka zatarcia ukarania, a tym samym usunięcia danych osobowych skarżącego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący R. L. podniósł iż nic nie rozumie z zaskarżonej decyzji i nie wie, jaki popełnił przestępstwo.
W odpowiedzi na skargę, Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem została wydana zgodnie z prawem. Stosownie do treści art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 922 ze .zm.), każdy ma prawo do ochrony dotyczących go danych osobowych, zaś według ust. 2 tegoż przepisu, przetwarzanie danych osobowych może mieć miejsce ze względu na dobro publiczne, dobro osoby, której dane dotyczą, lub dobro osób trzecich w zakresie i trybie określonym ustawą. Za przetwarzanie zaś, w myśl art. 7 pkt 2 ustawy, rozumie się jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych. Z kolei art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy, przetwarzanie danych jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa.
W tym miejscu wskazać należy, że skarżący R. L. w dniu [...] grudnia 2017 r. dopuścił się popełnienia wykroczenia drogowego i z kolei według art. 130 ust. 1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1990, ze zm.), Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisu ruchu drogowego i określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 oraz wpisuje się do ewidencji, w której wpisuje się także naruszenie przepisów ruchu drogowego, którym nie przypisani wartości punktowej. Wprawdzie przepis ten został uchylony z dniem 4 czerwca 2018 r. na mocy art. 125 pkt 13 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2011 r., Nr 30, poz. 151), to na mocy art. 16 ust. 1 ustawy z 22 maja 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 957), przepis ten w brzmieniu dotychczasowym stosuje się do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach.
Z kolei zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. poz. 488), do ewidencji wpisuje się kierowcę, który kierując pojazdem silnikowym lub motorowerem, dopuścił się naruszenia przepisów ruchu drogowego, zwanego dalej "naruszeniem". Zgodnie zaś z § 4 ust. 1 rozporządzenia, wpisu ostatecznego do ewidencji dokonuje się, jeżeli naruszenie zostało stwierdzone prawomocnym: wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym, a myśl ust. 2 tegoż przepisu, przed wydaniem rozstrzygnięcia, o którym mowa w ust. 1, do ewidencji wprowadza się, niezwłocznie po ujawnieniu naruszenia, wpis tymczasowy. Wpis tymczasowy zawiera informację o liczbie punktów, które zostaną ostatecznie przypisane w przypadku potwierdzenia naruszenia tym rozstrzygnięciem. Z kolei zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia, organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji wpis tymczasowy, o którym mowa w § 4 ust. 2, jeżeli w postępowaniu w sprawie o naruszenie prowadzonym przez właściwy organ, zastosowano art. 41 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2010 r. Nr 46, poz. 275, ze zm.), osoba, której dotyczy wpis, została uniewinniona od zarzutu popełnienia naruszenia prawomocnym orzeczeniem, stwierdzono, że: a) czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia, b) czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego, c) nastąpiło przedawnienie karalności, d) osoba, której dotyczył wpis, zmarła. Organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji wpis ostateczny, jeżeli nastąpiło zatarcie ukarania (skazania) lub osoba wpisana do ewidencji zmarła. Organ wydający postanowienie o odmowie wszczęcia lub umorzeniu postępowania powiadamia o tym fakcie jednostkę organizacyjną Policji, o której mowa w § 4 ust. 8. W tym miejscu należy zaakcentować, że w myśl art. 46 ust. 1 kodeksu wykroczeń, ukaranie uważa się za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kary.
Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie nie upłynął jeszcze okres 2 lat od chwili popełnienia wykroczenia drogowego przez skarżącego ([...] grudnia 2017 r.), to chwili wydania zaskarżonej decyzji nie została spełniona przesłanka zatarcia ukarania, a tym samym usunięcia danych osobowych skarżącego.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018, poz. 1302), należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło