II SA/Wa 1161/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-07-16
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa ZUS w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku, skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych i czy powinien mu zostać przyznany adwokat z urzędu?Ratio decidendi
Skarżący w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest ustawowo zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie podlega ocenie merytorycznej. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu podlega ocenie w oparciu o przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, a w tym przypadku, ze względu na trudną sytuację materialną skarżącego, został przyznany.Stan faktyczny
P. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa ZUS odmawiającą przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Skarżąca przedstawiła trudną sytuację materialną rodziny, wskazując na niskie dochody i brak majątku. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano P. P. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2013 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku P. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P.P. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać P. P. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
P. P. złożyła w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
We wniosku wskazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką – T. P. oraz siostrą – K. P. Podniosła, że wraz z siostrą jeszcze się uczą i obecnie pozostają na utrzymaniu matki. Podała, że rodzina znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, bowiem na dochód rodziny składa się renta socjalna matki w wysokości 698,17 zł brutto – 610,33 zł netto, zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł oraz zasiłek rodzinny – 224 zł wraz z dodatkiem z tytułu samotnego wychowywania dzieci – 340 zł, a także dodatek mieszkaniowy, w wysokości 296,23 zł. Łączne dochody gospodarstwa domowego wynoszą 1.711 zł. Oświadczyła, że oprócz mieszkania o pow. 48,50 m2 rodzina nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Na wstępie należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie na stronie skarżącej nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych.
Stosownie do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skarżący działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Z uwagi na powyższe, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie podlega ocenie w odniesieniu do przesłanek ustawowych.
Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających
z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Dlatego - stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt administracyjnych wynika, że w chwili obecnej sytuacja materialna w rodzinie wnioskodawczyni jest bardzo trudna.
Dochód gospodarstwa domowego stanowi kwota 1.711 zł. Oznacza to, że na jedną osobę w rodzinie wypada średnio po około 570 zł miesięcznie.
W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie strona skarżąca wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, gdyż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 oraz w związku z art. 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło