II SA/Wa 1165/25

PostanowienieWSA w Warszawie2025-08-27

Skład orzekający: Sędzia WSA Sławomir Antoniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej ustalające związek schorzenia ze służbą i grupą inwalidzką dla celów emerytalno-rentowych podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich dotyczące ustalania związku schorzenia ze służbą i stopnia inwalidztwa dla celów emerytalno-rentowych nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, ponieważ nie są to akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 PPSA, a sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych w ramach postępowań odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych.
Stan faktyczny
Skarżący J. T. wniósł skargę do WSA w Warszawie na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CWKL) uchylające w całości orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej (RWK) dotyczące ustalenia trwałej niezdolności do służby wojskowej, grupy inwalidztwa oraz związku schorzenia ze służbą. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. CWKL uchyliła orzeczenie RWK i wydała nowe, stwierdzając, że trwałe inwalidztwo nie wymaga badania kontrolnego. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. T. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] kwietnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia związku schorzenia ze służbą i grupą inwalidzką postanawia: odrzucić skargę. J. T. (dalej jako: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na punkt [...]) orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej, jako: CWKL lub organ) z dnia [...] kwietnia 2025 r. uchylające w całości orzeczenie Rejonowej Komisji [...]-Lekarskiej w [...] (dalej jako: RK[...]-L lub organ I instancji) z dnia [...] lutego 2025 r. RK[...]-L w orzeczeniu z [...] lutego 2025 r. nr [...] działając na podstawie art. 20 ust. 1-3 i art. 21 ust. 1 i 2 i art. 21a ust. 1-4 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2024 r., poz. 242) oraz § 4, § 17 i § 24 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postepowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2014 r. poz. 1078 z późn. zm.), § 2 pkt 1, § 7 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, § 10 oraz § 11 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postepowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2024 r., poz. 466), § 6 pkt 1, 4, 11, 12, oraz § 7 pkt 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 grudnia 2024 r. w sprawie utworzenia wojskowej komisji lekarskich, określenie ich siedzib, filii, zasięgu działania oraz właściwości (Dz. U. z 2024 r. poz. 1813) po rozpoznaniu u skarżącego schorzeń powodujących niezdolność do służby wojskowej oraz schorzeń współistniejących, zaliczyła skarżącego jako trwale niezdolnego do zawodowej służby wojskowej oraz zaliczyła do II grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia, II grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową oraz do III grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową, powstałego wskutek wypadku/chorób, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze. Ponadto RWK[...]-L wyznaczyła skarżącemu termin badania kontrolnego na luty 2028 r. CWKL w [...] po rozpoznaniu odwołania skarżącego z [...] marca 2025 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeksu Postępowania Administracyjnego – (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), art. 84 ust. 2 oraz art. 190 ust. 1 i 10 ustawy z 11 marca 2022 r. o obronie ojczyzny (Dz. U. 2022 r., poz. 2305 t.j.), na podstawie przepisów § 3 oraz § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 grudnia 2024 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określania ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2024 r. poz. 1813), i art. 20 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2022 r. poz. 5820, 655 i 1115) oraz § 12 pkt 1 i § 31 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2015 r. poz. 749 t.j.), a także § 11 ust. 1 i § 12 ust.1-3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 marca 2024 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2024 r. poz. 466), orzeczeniem z [...] kwietnia 2025 r. nr [...]uchyliła w całości orzeczenie RWK[...]-L oraz wydała nowe orzeczenie, wskazując w pkt [...], że trwałe inwalidztwo nie wymaga badania kontrolnego. Skarżący w skardze z dnia [...] maja 2025 r. zarzucił, że orzeczenie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania oraz naruszeniem prawa materialnego, jednocześnie wnosząc m.in. o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie do ponownego rozpoznania. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej jako: p.p.s.a.) bowiem sprawa będąca przedmiotem rozpoznania dotycząca skargi na orzeczenie CWKL z [...] kwietnia 2025 r. uchylające w całości orzeczenie RWK[...]-L z [...] lutego 2025 r., w przedmiocie badania kontrolnego inwalidy oraz wydające nowe orzeczenie, nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że orzeczenia komisji lekarskich działających w sprawach żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych dzielą się na dwie grupy. Pierwsza z nich jest związana z ustalaniem przez komisję zdolności do służby funkcjonariuszy lub kandydatów do służb mundurowych. Oceniany jest stan zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby w celu przyjęcia do niej, dalszego jej pełnienia czy zwolnienia ze służby. Orzeczenia w tych sprawach są wiążące dla organu w sprawie powołania danej osoby do służby, przeniesienia funkcjonariusza na inne stanowisko służbowe czy zwolnienia ze służby. Stanowią podstawę do wydania przez właściwe organy decyzji administracyjnej, na mocy której osoba jest przyjmowana do służby, przeniesiona na inne stanowisko służbowe, czy też z niej zwalniana. W praktyce Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że komisje lekarskie działające w takich sprawach są organami administracji publicznej i rozstrzygnięcia podejmują w formie decyzji administracyjnych, zwanych orzeczeniami. Orzeczenia te podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego (patrz Postanowienie NSA z 18.06.2020 r., o sygn. akt I OSK 497/20). Natomiast drugą grupę orzeczeń wojskowych komisji lekarskich stanowią orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą i stopień inwalidztwa m.in. dla celów emerytalno-rentowych. Podstawą tych orzeczeń są odrębne przepisy, tj. przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 12, poz. 75), wydanego na podstawie delegacji zawartej w art. 21b ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 z późn. zm.). Takie orzeczenia nie mają samodzielnego bytu. Są one poddawane kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych. W konsekwencji orzeczenia z tej drugiej grupy, nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do jego właściwości (patrz postanowienie NSA z 29.12.2011 r., sygn. akt II OSK 2403/11). W niniejszej sprawie nie może budzić wątpliwości okoliczność, że wydanie orzeczeń przez wojskowe komisje lekarskie nastąpiło w trybie przepisów ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin oraz wydanego na podstawie przepisów tej ustawy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, a więc zaskarżone orzeczenie należy do drugiej omawianej grupy orzeczeń, niemających samodzielnego bytu i niepodlegających kontroli sądów administracyjnych. W sprawie jest bowiem bezsporne, że orzeczenie zostało wydane na skutek skierowania wystosowanego do RWK[...]-L przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...], a więc organ rentowy, w celu ustalenia na wniosek emeryta, czy schorzenie zawarte w pkt [...] orzeczenia nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r. samodzielnie spowodowało u skarżącego inwalidztwo co najmniej III grupy w czasie pełnienia służby wojskowej lub w ciągu 3 lat od jej zakończenia. Biorąc zatem pod uwagę powyższe rozważania, należy stwierdzić, że rozpoznawana sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej, gdyż zaskarżony akt nie mieści się w katalogu aktów prawnych lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. – i jako taki – nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło