II SA/Wa 1169/14

PostanowienieWSA w Warszawie2016-05-09

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu do reprezentowania strony w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w sytuacji gdy sprawa została wszczęta w drugiej instancji przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., przysługuje wynagrodzenie według przepisów dotychczasowych?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu do reprezentowania strony w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w sytuacji gdy sprawa została wszczęta w drugiej instancji przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., przysługuje wynagrodzenie według przepisów dotychczasowych, tj. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. Wynagrodzenie to obejmuje koszty sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej oraz udziału w rozprawie przed NSA, a jego wysokość wynosi 75% stawki minimalnej określonej dla postępowania w pierwszej instancji, powiększone o podatek VAT.
Stan faktyczny
Wniosek radcy prawnego J. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Prezesa ZUS. Skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. WSA wyrokiem z 14 maja 2015 r. oddalił skargę. Pełnomocnik złożyła skargę kasacyjną, która została uwzględniona przez NSA wyrokiem z 23 marca 2016 r., uchylającym wyrok WSA i decyzję ZUS. Pełnomocnik wniosła o przyznanie kosztów pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu J. K. kwotę 180 zł oraz kwotę 41,40 zł tytułem podatku VAT, jako wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną świadczoną z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego J. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi S. K. reprezentowanej przez opiekuna prawnego H. K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz radcy prawnego J. K. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych i czterdzieści groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Na wniosek opiekuna prawnego S. K. zostało przyznane skarżącej w niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych w [...] pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej wyznaczyła radcę prawnego J. K. (k-37 akt). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 1169/14 oddalił wniesioną skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania S. K. świadczenia w drodze wyjątku. Natomiast referendarz sądowy postanowieniem z dnia 26 maja 2015 r. przyznał na rzecz pełnomocnika z urzędu stosowną kwotę tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Wyznaczona pełnomocnik wniosła w imieniu skarżącej skargę kasacyjną od wydanego w sprawie wyroku (k-79 akt) i reprezentowała stronę na rozprawie przed Naczelnym Sadem Administracyjnym w dniu 23 marca 2016 r. (k-99 akt). Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 marca 2016 r., sygn. akt I OSK 2756/15 uchylił zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (k-100 akt). Wyznaczona pełnomocnik w skardze kasacyjnej wniosła m.in. o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu oraz oświadczyła, że nie zostały one uiszczone w całości ani w części. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynagrodzenie to jest przyznawane przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu, określonym w przepisach art. 258-261 tej ustawy. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej radcy prawnego uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Przepis przejściowy, tj. § 22 powyższego rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Jak wynika z akt sprawy, niniejsza sprawa została wszczęta w drugiej instancji w dniu 15 lipca 2015 r. przez wniesienie skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i niezakończona przed dniem wejścia w życie powołanego rozporządzenia (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego został wydany w dniu 23 marca 2016 r., sygn. akt I OSK 2756/15), stąd do rozpoznania wniosku pełnomocnika z urzędu znajdą zastosowanie przepisy dotychczasowe, tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.), zwanym dalej rozporządzeniem. Z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a rozporządzenia wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w drugiej instancji należy się pełnomocnikowi z urzędu, między innymi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Powyższy przepis stanowi jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za te czynności wynosi 75% stawki minimalnej, określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia, jeżeli w drugiej instancji prowadził sprawę ten sam radca prawny, który reprezentował stronę w tej sprawie przed sądem I instancji. Stosownie zaś do § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", wynosi 240 zł. Ponadto w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności radcy prawnego ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne radcy prawnemu z urzędu wynagrodzenie wynosi 75% z 240 zł, czyli 180 zł i powinno być podwyższone o kwotę 41,40 zł, stanowiącą podatek od towarów i usług, który na dzień wydania postanowienia wynosi 23%, co łącznie stanowi kwotę 221,40 zł. Ponadto radca prawny, stosownie do § 16 rozporządzenia, złożył wymagane oświadczenie. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 w związku z art. 250 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz stosownie do § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w związku z § 22 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, postanowiono, jak w sentencji. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło