II SA/Wa 1201/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Protokolant Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi Z.P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji wygaszającej decyzję o przyznaniu prawa do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 91 ust. 1 i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. z 2007 r., Dz. U. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Miejskiego Policji w S. z dnia [...] marca 2006 r. nr [...], stwierdzającej wygaśnięcie z dniem [...] grudnia 2005 r. decyzji o przyznaniu Z. P. równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. W sprawie organy ustaliły następujący stan faktyczny. Z. P. emeryt policyjny zamieszkuje w lokalu mieszkalnym [...] w S. Decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...] kwietnia 1998 r. nr [...], zmienioną następnie decyzją Komendanta Miejskiego Policji w S. z dnia [...] kwietnia 2001 r. nr [...], przyznano zainteresowanemu prawo do otrzymywania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu. Następnie Komendant Miejski Policji w S. decyzją z dnia [...] marca 2006 r. nr [...], stwierdził wygaśnięcie z dniem [...] grudnia 2005 r. decyzji z dnia [...] kwietnia 2001 r. przyznającej przedmiotowy równoważnik. W uzasadnieniu organ powołał się na fakt, iż z dniem 1 stycznia 2006 r. zmienił się stan prawny, wedle którego emerytom policyjnym nie przysługuje już przedmiotowe świadczenie, dlatego też decyzja je przyznająca, stała się bezprzedmiotowa. W dniu [...] marca 2009 r. Z. P. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 2006 r. Stwierdził, iż powyższe rozstrzygnięcie organu zostało wydane bez podstawy prawnej, a ponadto ingeruje w jego nabyte prawa. Komendant Wojewódzki Policji w B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 2006 r. W uzasadnieniu organ nie zgodził się z zarzutem strony, iż decyzja wygaszająca decyzję o przyznaniu równoważnika pieniężnego została wydana bez podstawy prawnej. Organ wyjaśnił, iż nie zawiera ona również innych wad opisanych w art. 156 kpa i pozwalających na jej eliminacje z obrotu prawnego. W odwołaniu od powyższej decyzji Z. P. nie zgodził się z argumentacją organu. Stwierdził, iż organ nie odniósł się do jego zarzutów i nie stwierdził nieważności decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem art. 162 k.p.a. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Komendant Główny Policji, decyzją dnia [...] maja 2009 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż z dniem 1 stycznia 2006 r. zostały zmienione przepisy dotyczące przyznawania równoważników pieniężnych za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i emeryci policyjni zostali pozbawieniu tego uprawnienia. Fakt ten spowodował bezprzedmiotowość dotychczasowego stosunku prawnego, opartego na prawomocnym orzeczeniu o przyznaniu tego świadczenia. Dodatkowo za wygaszeniem tej decyzji przemawiał interes społeczny oraz interes strony. Dlatego też zdaniem organu, zaistniały przesłanki do zastosowania art. 162 § 1 pkt 1 kpa, co oznacza, iż decyzja z dnia [...] marca 2006 r. została wydana w oparciu o obowiązujące przepisy prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Z. P. wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz decyzji wygaszającej decyzje o przyznaniu równoważnika za remont lokalu mieszkalnego i orzeczenie co do istoty w zakresie uznania jego uprawnienia do wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2009. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, iż decyzja wygaszająca została wydana bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa. Wskazał, iż w kolejnych etapach postępowania, każdy organ orzekający w sprawie powoływał się na inną argumentację w zakresie wygaszenia decyzji przyznającej przedmiotowy równoważnik, w związku z czym motywy działania organów są niespójne i brak miedzy nimi logicznego powiązania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny stanu faktycznego, przez pryzmat przepisu art.162 § 1 pkt 1 k.p.a. Zdaniem organu, fakt uchylenia przepisu będącego podstawą wydania decyzji administracyjnej, powodował bowiem konieczność stwierdzenia wygaśnięcia tej decyzji. Zgodnie z treścią powołanego przepisu, organ administracji państwowej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym, lub w interesie strony. Aby więc zaistniały przesłanki do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, konieczne jest ustalenie, iż stała się ona bezprzedmiotowa. Stwierdzenie istnienia tej przesłanki uzasadniałoby dopiero poszukiwanie kolejnych przyczyn wygaśnięcia, które muszą występować łącznie z bezprzedmiotowością. W realiach faktycznych niniejszej sprawy, tut. Sąd nie dopatrzył się bezprzedmiotowości decyzji przyznającej równoważnik pieniężny na remont mieszkania. O jej istnieniu, można by bowiem mówić lecz np. w przypadku, gdyby przestało istnieć mieszkanie, którego dotyczy równoważnik. Wtedy istotnie, decyzja stałaby się bezprzedmiotowa. Nie istniałby bowiem jej przedmiot. Bezprzedmiotowości nie spowoduje jednakże zmiana stanu prawnego, polegająca na uchyleniu przepisu będącego podstawą wydania decyzji. Powyższe rozważania pozostają w zbieżności ze stanowiskiem zajętym przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 18 czerwca 2008r. w sprawie I OSK 953/07, gdzie zostało wskazane, iż: "uchylenie przepisu będącego podstawą decyzji administracyjnej nie stanowi samoistnej przesłanki do stwierdzenia jej wygaśnięcia. Zgodnie z art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. przesłanką wygaśnięcia decyzji jest jej bezprzedmiotowość, rozumiana jako ustanie prawnego bytu stosunku materialno prawnego nawiązanego na jej podstawie. Wspomnieć należy, iż w piśmiennictwie prawniczym przyjmuje się, że bezprzedmiotowość wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialno prawnego nawiązanego na podstawie decyzji administracyjnej, a to z powodu zgaśnięcia podmiotu, zniszczenia lub przekształcenia rzeczy, rezygnacji uprawnień przez stronę, czy też na skutek zmiany stanu faktycznego uniemożliwiającego wykonanie decyzji, albo z powodu zmiany w stanie prawnym, ale tylko w przypadku, gdy powoduje ona taki skutek. W sytuacji uchylenia przepisu, który był podstawą do przyznania określonego uprawnienia na przyszłość, wygaśnięcie takiej decyzji z powodu jej bezprzedmiotowości w rozumieniu art.162 § 1 pkt 1 k.p.a. następuje tylko wówczas, gdy w przepisach zmieniających stan prawny przewidziany został taki skutek". W świetle powyższych rozważań uznać należało, iż w stanie faktycznym niniejszej sprawy, nie zaistniały przesłanki do zastosowania przez organ art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. To zaś stanowi w ocenie tut. Sądu rażące naruszenie w/w normy prawnej, które winno skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji, stwierdzającej wygaśnięcie decyzji o przyznaniu równoważnika pieniężnego na remont lokalu. W tym stanie sprawy, podzielając argumentację zawartą w treści złożonej skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art.146 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 53, poz. 1270 ze zm.).