II SA/Wa 1256/14

WyrokWSA w Warszawie2015-02-10

Skład orzekający: Ewa Pisula – Dąbrowska, Ewa Grochowska – Jung, Stanisław Marek Pietras

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zawodowemu, który nie posiada uprawnień radcy prawnego, ale czasowo pełnił obowiązki na stanowisku radcy prawnego, przysługuje dodatkowe wynagrodzenie na podstawie art. 88 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych?
Ratio decidendi
Żołnierzowi zawodowemu przysługuje dodatkowe wynagrodzenie za czasowe pełnienie obowiązków służbowych, jeśli zostało mu to powierzone w trybie określonym w art. 25 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przez okres co najmniej dwóch miesięcy. W przypadku, gdy skarżący nie posiadał uprawnień radcy prawnego, nie mógł być wyznaczony na stanowisko radcy prawnego, a tym samym nie mogło dojść do czasowego powierzenia mu obowiązków w tym charakterze. W związku z tym, organ prawidłowo odmówił przyznania dodatkowego wynagrodzenia.
Stan faktyczny
Skarżący A. K., pełniący zawodową służbę wojskową jako referent prawny, wystąpił z wnioskiem o wypłatę dodatkowego wynagrodzenia za czasowe pełnienie obowiązków radcy prawnego. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania wynagrodzenia, uznając, że nie doszło do powierzenia obowiązków w trybie określonym w ustawie. Organ drugiej instancji utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula – Dąbrowska, Ewa Grochowska – Jung (spraw.), Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras, Protokolant specjalista Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2015 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatkowego wynagrodzenia – oddala skargę – Szef Sztabu Generalnego WP decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., działając na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję Szefa Inspektoratu - Szefa Służby Zdrowia WP nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. odmawiającej [...] A. K. przyznania dodatkowego wynagrodzenia. W sprawie ustalono stan faktyczny. W dniu [...] października 2013 r. [...] A. K. pełniący wówczas zawodową służbę wojskową w Inspektoracie Wojskowej Służby Zdrowia, na stanowisku referenta prawnego wystąpił z wnioskiem o wypłatę wynagrodzenia za czasowe pełnienie obowiązków w okresie od dnia [...] września 2012 r. do dnia [...] kwietnia 2013 r. na stanowisku radcy prawnego w Inspektoracie Wojskowej Służby Zdrowia, w kwocie 1960 zł wraz z należnymi odsetkami ustawowymi do dnia zapłaty. Po rozpatrzeniu powyższego wniosku, Szef Inspektoratu - Szef Służby Zdrowia WP, wydał decyzję nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. odmawiającą [...] A. K. przyznania dodatkowego wynagrodzenia wskazując, że w analizowanej sprawie nie miało miejsca powierzenie czasowego pełnienia obowiązków służbowych w trybie określonym w art. 25 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. W odwołaniu od powyższej decyzji A. K. wskazał, że jego roszczenie jest zasadne, jednocześnie wnosząc o przeprowadzenie dowodów na poparcie swoich twierdzeń. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2014 r. utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji Szef Sztabu Generalnego WP wskazał, że bezwzględną przesłanką dodatkowego wynagrodzenia jest wystąpienie powierzenia czasowego pełnienia obowiązków służbowych w trybie określonym w art. 25 powołanej ustawy. Natomiast w rozpatrywanej sprawie – w ocenie organu do przekazania takiego nie doszło, nie można bowiem referentowi prawnemu powierzyć obowiązków zawodowych radcy prawnego. Ponadto organ wyjaśnił, że z akt zgromadzonych w sprawie w tym protokołu zdania i objęcia obowiązków na stanowisku służbowym z dnia [...] września 2012 r. oraz wyciągu z rozkazu dziennego Nr [...] Szefa Inspektoratu - Szefa Służby Zdrowia WP z dnia [...] sierpnia 2012 r., nie wynika aby doszło do przekazania podręcznych akt procesowych, prowadzonych spraw administracyjnych, czy rozpoczętych opinii prawnych, czyli zasadniczych dokumentów świadczących o wykonywaniu zawodu radcy prawnego. Dokumenty te mają natomiast wymiar rzeczowo - organizacyjny. Organ wskazał też, że z analizy karty opisu stanowiska służbowego radcy prawnego, karty opisu stanowiska służbowego referenta prawnego, a także rozkazu Szefa Inspektoratu Wojskowej Służby Zdrowia Nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. w sprawie nadania "Zakresu obowiązków dla stanowisk służbowych (pracy) podległych żołnierzy zawodowych i pracowników wojska Inspektoratu Wojskowej Służby Zdrowia" wynika, iż referent prawny nie wykonuje samodzielnie czynności związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, zastrzeżonych dla radcy prawnego zgodnie z wyżej przytoczonymi przepisami ustawy o radcach prawnych. Wykonuje natomiast czynności wymagające wiedzy prawniczej bezpośrednio związane ze świadczeniem pomocy prawnej, lecz w formie "uczestniczenia, pomocy czy udziału" w tych czynnościach, a nie samodzielnie. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi A. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, której zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię art. 25 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez stwierdzenie, iż nie miało miejsca powierzenie czasowego pełnienia obowiązków na stanowisku radcy prawnego oraz stwierdzenie faktu, iż do czasowego pełnienia obowiązków jest wymagane posiadanie tytułu radcy prawnego. Zarzucił też naruszenie przepisów prawa poprzez niezastosowanie art. 88 ustawy pragmatycznej i nie wypłacenie wynagrodzenia przysługującego za okres czasowego pełnienia obowiązków na stanowisku radcy prawnego oraz naruszenie przepisów proceduralnych, poprzez niezastosowanie § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 grudnia 2009 r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk (Dz. U. Nr 218, poz. 1699 ze zm.), poprzez zaniechanie czynności do których organ był zobowiązany, tj. stwierdzenia czasowego pełnienia obowiązków w rozkazie dziennym Szefa Inspektoratu - Szefa Służby WP, mimo polecenia ich przyjęcia w rozkazie dziennym Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Szef Sztabu Generalnego WP wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Oznacza to, iż sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z obowiązującymi przepisami prawa. Rozpatrywana pod tym kątem skarga A. K. nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 88 ust 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1414) żołnierzowi zawodowemu, któremu przez okres co najmniej dwóch miesięcy dodatkowo powierzono czasowe pełnienie obowiązków służbowych w trybie określonym w art. 25, przysługuje dodatkowe wynagrodzenie. Stosownie zaś do wskazanego art. 25 ust. 1 cytowanej ustawy dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy jest wyznaczony na stanowisko służbowe, może dodatkowo powierzyć żołnierzowi czasowe pełnienie obowiązków służbowych w tej jednostce na stanowisku nieobsadzonym lub obsadzonym, na którym wyznaczony żołnierz czasowo nie wykonuje zadań służbowych. Nie dotyczy to sędziów sądów wojskowych oraz asesorów i prokuratorów wojskowych jednostek organizacyjnych prokuratury. Z powyższego wynika zatem, że bezwzględną przesłanką dodatkowego wynagrodzenia jest wystąpienie powierzenia czasowego pełnienia obowiązków służbowych w trybie określonym w art. 25 ustawy z 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, przy czym sytuacja taka musi się utrzymywać przez okres co najmniej dwóch miesięcy. Oznacza to, że okoliczność powierzenia czasowego pełnienia obowiązków służbowych przez okres co najmniej dwóch miesięcy musi być w sprawie udowodniona i bezsprzeczna (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1186/10, publ. LEX nr 951941). W rozpoznawanej sprawie okoliczność ta nie jest bezsprzeczna i udowodniona. Należy bowiem zgodzić się z organem, że zarówno z protokołu zdania i objęcia obowiązków na stanowisku służbowym z dnia [...] września 2012 r., jak i samego rozkazu dziennego Nr [...] Szefa Inspektoratu - Szefa Służby Zdrowia WP z dnia [...] sierpnia 2012 r. nie wynika, by doszło do powierzenia A. K. czasowego pełnienia obowiązków służbowych w trybie art. 25 ust. 1 cytowanej ustawy. Oba te dokumenty mają charakter organizacyjny i związane są z przeniesieniem radcy prawnego na inne stanowisko służbowe – rozliczeniem się z dotychczasowym miejscem pracy i przygotowaniem do objęcia tego stanowiska przez inną osobę – radcę prawnego. Tymczasem z treści § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 grudnia 2009 r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk (Dz. U. z 2009 r. Nr 218, poz. 1699 ze zm.), obowiązującego w dniu wydawania zaskarżonych decyzji, wynika że czasowe pełnienie obowiązków służbowych dowódca jednostki wojskowej powierza żołnierzowi w rozkazie dziennym, wydanym przed dniem ich objęcia. W rozpoznawanej sprawie rozkaz taki nie był wydany. Ponadto w ocenie Sądu należy podkreślić, że w rozpoznawanej sprawie nie mogło dojść do czasowego powierzenia obowiązków służbowych, o którym w cytowanym powyżej art. 25 ust. 1 ustawy, także z tego względu, iż skarżący nie mógł pełnić służby na powyższym stanowisku. Zgodnie z art. 23 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 637 ze zm.) prawo wykonywania zawodu radcy prawnego powstaje z chwilą dokonania wpisu na listę radców prawnych i złożenia ślubowania. Nie ulega wątpliwości i nie kwestionuje tego sam skarżący, że warunków tych nie spełnia. Okoliczność braku uprawnień radcy prawnego – wbrew twierdzeniom skarżącego, ma znaczenie podstawowe dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Sąd nie zaprzecza, że czynności wykonywane przez skarżącego na stanowisku referenta prawnego były istotne i doniosłe, jednak nie charakteryzowały się one samodzielnością w wykonywaniu czynności związanych ze świadczeniem pomocy prawnej zastrzeżoną dla radcy prawnego. Skarżący wykonywał natomiast czynności wymagające wiedzy prawniczej, lecz w formie "uczestnictwa i pomocy czy udziału" w tych czynnościach, a nie samodzielnie. Wbrew twierdzeniu skarżącego, w sprawie zachowuje aktualność wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 1984 r. sygn. akt III SA 82/84, zgodnie z którym dopuszczenie pracownika mającego ukończone wyższe studia prawnicze do wykonywania i to niesamodzielnie bo pod nadzorem radcy prawnego, poszczególnych tylko czynności z zakresu obsługi prawnej nie oznacza wcale, że ustawodawca dopuścił możliwość wykonywania całej i w samodzielny sposób obsługi prawnej przez osobę niebędącą radcą prawnym (publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl.). Mając na względzie powyższe rozważania należy dojść do przekonania, że niezasadne są zarzuty skargi dotyczące błędnej wykładni art. 25 ust. 1 cytowanej ustawy oraz § 12 ust. 2 cytowanego rozporządzenia. W sprawie nie doszło bowiem do czasowego powierzenia obowiązków służbowych, dlatego też organ nie miał podstaw do wydawania rozkazu w tym przedmiocie. To z kolei daje podstawę do stwierdzenia, że bezzasadny jest również zarzut naruszenia art. 88 ust. 1 cytowanej ustawy. Skoro bowiem nie doszło do czasowego powierzenia obowiązków, co wykazano powyżej, brak było podstaw do przyznania skarżącemu dodatkowego wynagrodzenia. Konkludując w ocenie Sądu organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie administracyjne – zebrały i oceniły stan faktyczny w sprawie, a następnie wydały rozstrzygnięcie odpowiadające prawu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło