II SA/Wa 1260/15
WyrokWSA w Warszawie2016-02-29
Skład orzekający: Ewa Pisula – Dąbrowska, Janusz Walawski, Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego prawidłowo wykonał wytyczne sądu administracyjnego dotyczące postępowania dyscyplinarnego wobec byłego funkcjonariusza, w szczególności w zakresie ustalenia czasu popełnienia zarzucanego czynu i obowiązku rejestracji dokumentu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie, stwierdzając, że Szef ABW nie wykonał wytycznych zawartych w poprzednich wyrokach sądów administracyjnych. Organ nie poczynił wymaganych ustaleń dotyczących czasu popełnienia zarzucanego czynu, obowiązku rejestracji dokumentu przez skarżącego, ani nie wykazał, że czyn ten stanowił naruszenie dyscypliny służbowej. Ponadto, organ nie odniósł się do kwestii uprawnień do wydania pierwotnej decyzji dyscyplinarnej w sposób zgodny z prawem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła J.F., byłego funkcjonariusza Urzędu Ochrony Państwa, któremu pierwotnie wymierzono karę dyscyplinarną wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe. Po wieloletnim postępowaniu, obejmującym wnioski o wznowienie, postanowienia o odmowie i uchyleniu wznowienia, oraz wyroki sądów administracyjnych, Szef ABW ostatecznie odmówił uchylenia dotychczasowego orzeczenia. Skarżący zarzucił organowi niewykonanie wytycznych sądowych, w tym brak wyjaśnienia czasu popełnienia czynu i obowiązku rejestracji dokumentu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone orzeczenie Szefa ABW z dnia [...] maja 2015 r. oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie poprzedzające.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula – Dąbrowska, Sędziowie WSA Janusz Walawski (spr.), Iwona Maciejuk, Protokolant starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2016 r. sprawy ze skargi J.F. na orzeczenie Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia dyscyplinarnego uchyla zaskarżone orzeczenie oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie poprzedzające.
Szef UOP (dalej jako Szef UOP) decyzją z [...] grudnia 1998 r., wydaną na podstawie art. 119 ust. 1 pkt 6, art. 124 ust. 1 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Urzędzie Ochrony Państwa (Dz. U. z 1999 r. Nr 51, poz. 526 ze zm.) oraz § 13 pkt 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 22 września 1997 r. w sprawie udzielania wyróżnień oraz postępowania dyscyplinarnego w Urzędzie Ochrony Państwa (Dz. U. Nr 116, poz. 746), utrzymał w mocy decyzję Zastępcy Szefa Urzędu Ochrony Państwa z [...] listopada 1998 r. o wymierzeniu J. F. (dalej jako skarżący) kary dyscyplinarnej wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe.
Skarżący pismem z 16 listopada 2001 r. wniósł o wznowienie postępowania dyscyplinarnego, a następnie kilkakrotnie ponawiał wniosek o wznowienie postępowania, jednak Szef ABW (dalej jako Szef ABW) w odpowiedzi na te wnioski stwierdzał, że skarżący nie wskazał żadnych istotnych dla sprawy faktów lub dowodów, które by nie były znane w toku postępowania dyscyplinarnego, mogących stanowić podstawę do wznowienia takiego postępowania. Pismem z 15 stycznia 2003 r. skarżący wniósł o merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy w formie decyzji.
W związku z tym, Szef ABW postanowieniem z [...] lutego 2003 r. nr [...] , wydanym na podstawie § 52 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień funkcjonariuszom Urzędu Ochrony Państwa, przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych, wymierzania i wykonywania kar oraz odwoływania się od wymierzonych kar, odmówił wznowienia postępowania dyscyplinarnego.
W wyniku rozpoznania wniosku z 16 października 2004 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy, Szef ABW postanowieniem z [...] maja 2008 r., działając na podstawie § 48 ust. 1 pkt 3, § 50, § 51 ust. 1 i ust. 4 pkt 2 oraz § 52 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. Nr 272, poz. 2690 ze zm.), uchylił własne postanowienie z [...] lutego 2003 r. o odmowie wznowienia postępowania dyscyplinarnego i wznowił postępowanie dyscyplinarne zakończone decyzją Szefa UOP z [...] grudnia 1998 r.
Po przeprowadzeniu wznowionego postępowania dyscyplinarnego, Szef ABW [...] października 2008 r. wydał orzeczenie o ukaraniu skarżącego, które następnie zostało utrzymane w mocy orzeczeniem z [...] grudnia 2008 r. nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 30 lipca 2009 r. oddalił skargę na ww. orzeczenie z [...] grudnia 2008 r., lecz Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 2 września 2010 r. uchylił ww. wyrok z 30 lipca 2009 r. i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny przytoczył za Sądem I instancji stan faktyczny i prawny sprawy i stwierdził, że skarga kasacyjna J. F. zasługuje na uwzględnienie z uwagi na brak wyjaśnienia przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku podstawowych zagadnień występujących w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że Sąd I instancji nie odniósł się do podnoszonego przez skarżącego od 2001 r. zarzutu, że Zastępca Szefa UOP nie był uprawniony do wydania decyzji z [...] listopada 1998 r. o ukaraniu skarżącego karą dyscyplinarną wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe. W tej mierze Sąd ograniczył się bowiem jedynie do stwierdzenia, że posiadał on takie uprawnienie lecz stanowiska swego nie uzasadnił.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ocena prawna ustaleń faktycznych z punktu widzenia ich zgodności z właściwymi przepisami postępowania administracyjnego i prawa materialnego jest dokonywana w ramach wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Prawidłowe wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie jest możliwe bez prawidłowej oceny podstawy faktycznej rozstrzygnięcia. Natomiast uwadze Sądu I instancji uszło, iż w sprawie nie określono czasu popełnienia czynu przez skarżącego oraz nie ustalono, czy rejestracja dokumentu służbowego należała do jego obowiązków. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż ustalenie daty naruszenia przez skarżącego dyscypliny służbowej ma znaczenie dla dopuszczalności pociągnięcia go do odpowiedzialności dyscyplinarnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 1 maja 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1747/10 uchylił orzeczenie Szefa ABW z [....] grudnia 2008 r. nr [...] oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie z [...] października 2008 r. nr [...].
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 5 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1747/10 uchylił orzeczenie Szefa ABW z [...] grudnia 2008 r. oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie Szefa ABW z [...] października 2008 r. nr [...].
Nawiązując do wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd zobowiązał organ do poczynienia ustaleń odnośnie czasu popełnienia przez skarżącego zarzucanego mu czynu oraz tego, czy rejestracja dokumentu służbowego należała do obowiązków skarżącego. Sąd uznał, że dopiero poczynienie powyższych ustaleń umożliwi organowi ocenę tego, czy skarżący dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej uzasadniającej ukaranie karą dyscyplinarną.
W związku z powyższym, Szef ABW postanowieniem z [...] lipca 2011 r., nr [...], wydanym na podstawie art. 145 ust. 1 ustawy z 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm.), § 52 ust. 2 w związku z § 31 ust. 1 i § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, orzekł o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego, z uwagi na fakt, że skarżący nie ponosi odpowiedzialności dyscyplinarnej.
W uzasadnieniu postanowienia organ podniósł, że skarżący na własną prośbę został [...] marca 1999 r. zwolniony ze służby w Urzędzie Obrony Państwa i od tego dnia pozostaje poza służbą. Nigdy nie pełnił służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i nie jest obecnie funkcjonariuszem ABW. W związku z tym, Szef ABW uznał, że w sprawie istnieje bezwzględna negatywna przesłanka procesowa określona w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 2004 r., uniemożliwiająca prowadzenie postępowania dyscyplinarnego wobec skarżącego, bowiem nie będąc już funkcjonariuszem, nie może ponosić odpowiedzialności dyscyplinarnej przed Szefem ABW przewidzianej wobec funkcjonariuszy ABW.
W wyniku złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Szef ABW postanowieniem z [...] września 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie z [...] lipca 2011 r. W postanowieniu tym organ ponownie podniósł, że skoro skarżący nie podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej przewidzianej dla funkcjonariuszy ABW, to prowadzone postępowanie dyscyplinarne, w świetle obowiązujących przepisów, należało uznać za niedopuszczalne.
Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi J. F. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego postanowienia z [...] czerwca 2011 r. Jednocześnie wnosił o stwierdzenie nieważności decyzji Zastępcy Szefa UOP o ukaraniu z [...] listopada 1998 r. oraz decyzji Szefa UOP z [...] grudnia 1998 r.
Wyrokiem z 5 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił ww. postanowienie z [...] września 2011 r. i poprzedzające je postanowienie z [...] lipca 2011 r. Sąd uznał, że organ wydał orzeczenie, które nie odpowiada wymogom przepisu § 52 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Sąd podkreślił również, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie jest kwestionowana możliwość prowadzenia postępowania dyscyplinarnego po wznowieniu postępowania, w ramach ograniczonych przyczynami wznowienia, także wobec byłych funkcjonariuszy. Nadto, Sąd zobowiązał organ do zrealizowania wskazań zawartych w wyroku tego Sądu z 5 stycznia 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1747/10.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 14 stycznia 2014 r. sygn. akt I OSK 1743/12 oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku z 5 kwietnia 2012 r.
Szef ABW, na podstawie § 52 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy ABW (Dz. U. z 2014 r. poz. 60), po przeprowadzeniu wznowieniowego postępowania dyscyplinarnego zakończonego decyzją Szefa UOP z [...] grudnia 1998 r. utrzymującą w mocy zaskarżona decyzję Zastępcy Szefa UOP z [...] listopada 1998 r., [...] marca 2015 r. wydał orzeczenie nr [...], którym odmówił uchylenia dotychczasowego orzeczenia.
Szef ABW w uzasadnieniu orzeczenia podał, że wykonując wytyczne zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 stycznia 2014 r. sygn. akt I OSK 1743/12 dokonał analizy akt osobowych J. F. i nie stwierdził, aby zawierały one jakiekolwiek dokumenty o zakresie lub zakresach jego obowiązków w okresie pełnienia przez niego służby, tj. od [...] grudnia 1994 r. do [...] marca 1999 r. W aktach tych znajduje się opinia okresowa obejmująca okres od [...] grudnia 1994 r. do [...] grudnia 1996 r. Funkcjonariusz rozkazem z [...] listopada 1997 r. z dniem [...] listopada 1997 r. został mianowany na stanowisko [...] Wydziału [...] w Delegaturze UOP w O. i w związku z tym zobowiązany był przestrzegać obowiązków określonych w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 maja 1991 r. w sprawie praw i obowiązków głównych księgowych budżetów, jednostek budżetowych, zakładów budżetowych i gospodarstw pomocniczych (Dz. U. Nr 40, poz. 174). Nie stwierdzono w rejestrach korespondencji wychodzącej za lata 1994-1998, 1996-1998, 1998-1999 oraz w instrukcji obiegu i kontroli dokumentów księgowych za rok 1996 r. czynności związanej z rejestracją "Instrukcji obiegu i kontroli dokumentów księgowych DUOP w O.". Zastępca Szefa Delegatury UOP w O. T. P. zeznał, że J. F. w drugiej połowie września 1998 r. przedstawił mu do zatwierdzenia powyżej określoną instrukcję. Dokumentu tego nie zatwierdził, gdyż data na nim wskazywała na 1996 r. i nie miał on żadnych numerów świadczących o jego rejestracji. Na dokumencie był podpis i pieczątka ww. funkcjonariusza.
Szef ABW przytoczył § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 maja 1991 r. w sprawie praw i obowiązków głównych księgowych budżetów, jednostek budżetowych, zakładów budżetowych i gospodarstw pomocniczych i stwierdził, że funkcjonariusz w okresie od [...] września 1998 r. do [...] września 1998 r. (data dzienna bliżej nieokreślona) przedstawił przedmiotową instrukcję do podpisania.
Funkcjonariusz na podstawie § 21 pkt ... zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 21 kwietnia 1987 r. w sprawie szczegółowych zasad i sposobu postępowania w resorcie spraw wewnętrznych z wiadomościami stanowiącymi tajemnice państwową i służbową, powinien przedmiotowy dokument zarejestrować, przy czym, jako [...] , nie musiał uczynić tego osobiście. We wskazanym okresie nie doszło do zarejestrowania dokumentu, pomimo takiego obowiązku wynikającego z § 4 powołanego wcześniej rozporządzenia.
J. F. w złożonym odwołaniu wniósł o stwierdzenie nieważności orzeczeń Szefa UOP z [...] listopada 1998 r. i z [...] grudnia 1998 r. ewentualnie o ich uchylenie i umorzenie postępowania na podstawie § 12 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 27 ust. 1 pkt 2 i § 31 w zw. z § 52 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.
Szef ABW, na podstawie § 35 pkt 1 powołanego powyżej rozporządzenia, w dniu [...] maja 2015 r. wydał orzeczenie nr [...], którym utrzymał w mocy orzeczenie wydane w pierwszej instancji.
W uzasadnieniu orzeczenia Szef ABW odniósł się zarzutów podniesionych w odwołaniu i stwierdził, że są one niezasadne. Organ w uzasadnieniu przytoczył treść § 35 pkt 1 rozporządzenia, który stanowi, że Szef ABW, po rozpoznaniu odwołania, wydaje orzeczenie o utrzymaniu w mocy orzeczenia wydanego w pierwszej instancji. Przytoczył również art. 156 Kpa i stwierdził, że nie może on zostać zastosowany, gdyż postępowanie wznowieniowe nie jest postępowaniem administracyjnym, a Szef ABW nie jest organem, który może stwierdzić nieważność jakiejkolwiek decyzji. Podał również, że Naczelny Sąd Administracyjny nie kwestionował upoważnienia Zastępcy Szefa UOP K. S. do wydania decyzji dyscyplinarnych w stosunku do skarżącego. W ocenie organu brak jest podstaw do uchylenia orzeczenia wydanego w pierwszej instancji i umorzenia postępowania dyscyplinarnego.
J. F. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie Szefa ABW z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] , w której zarzucił organowi, że naruszył następujące przepisy:
1. art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), poprzez niezastosowanie się do wykładni prawnej, co do dalszego postępowania, zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 stycznia 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1747/10,
2. art. 156 § 1 pkt 1 Kpa, poprzez jego niezastosowanie,
3. § 52 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
4. § 8 ust. 2 i § 12 ust. 1 pkt 4 w zw. z § 52 powołanego rozporządzenia, poprzez zaniechanie rzetelnego i wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy oraz pominięcie istotnych dowodów w sprawie,
5. § 12 ust. 1 w zw. z § 27 ust. 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia, poprzez jego nie zastosowanie w okolicznościach sprawy,
6. § 35 powołanego rozporządzenia, poprzez wadliwe jego zastosowanie, polegające na niezastosowaniu rozstrzygnięcia zawartego w pkt 4,
7. § 13 ust. 3 pkt 5 powołanego rozporządzenia przez nieprawdziwe określenie zarzucanych skarżącemu czynów oraz braku wskazania, jakie przepisy z zakresu obowiązków jemu przypisanych naruszył.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności orzeczeń Szefa ABW z [...] marca 2015 r. i [...] maja 2015 r., a także decyzji Szefa UOP z [...] listopada 1998 r. i z [...] grudnia 1998 r. z uwagi na niepopełnienie zarzucanych czynów ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz orzeczenia go poprzedzającego.
Szef ABW w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko faktyczne i prawne przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.
Skarżący w piśmie procesowym z 15 lutego 2016 r. podtrzymał w całości skargę i wnioski w niej zawarte oraz odniósł się do stanowiska organu przedstawionego w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast art. 3 § 1 powołanej ustawy stanowi, że sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne.
Z kolei art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone orzeczenie zostało wydane z naruszeniem prawa, które miało wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 190 P.p.s.a., Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. (...).
Na mocy powyżej przytoczonego przepisu, będąc związany wyrokiem Naczelnego Sadu Administracyjnego z 2 września 2010 r. sygn. akt I OSK 24/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 5 stycznia 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1747/10 uchylił orzeczenie Szef ABW z [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania dyscyplinarnego oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie tego organu z [...] października 2008 r. nr [...], w uzasadnieniu którego stwierdził, że istota sprawy sprowadza się do wykonania zaleceń zawartych w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Zgodnie z art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.
W świetle powyższego, skład orzekający w rozpoznawanej sprawie stwierdził, że Szef ABW nie wykonał wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 stycznia 2011 r.
W rozdziale 8 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania wyróżnień i przeprowadzania postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. z 2014 r. poz. 60) zostały uregulowane zagadnienie związane ze wznowieniem postępowania dyscyplinarnego.
Zgodnie z § 8 ust. 1 pkt 2 i 3 i ust. 2 powołanego rozporządzenia, postępowanie dyscyplinarne wszczyna się niezwłocznie, jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie naruszenia dyscypliny służbowej przez funkcjonariusza, w szczególności w przypadku:
2) zaniechania wykonania czynności służbowej albo wykonania jej w sposób niedbały lub niezgodny z rozkazem lub poleceniem służbowym;
3) świadomego wprowadzenia w błąd przełożonego lub innego funkcjonariusza, jeżeli spowodowało to lub mogło spowodować szkodę dla służby, szkodę funkcjonariuszowi albo innej osobie;
Celem postępowania dyscyplinarnego jest w szczególności:
1) ustalenie, czy czyn, za który funkcjonariusz ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną, zwany dalej "czynem", został popełniony i czy obwiniony jest jego sprawcą;
2) wszechstronne wyjaśnienie okoliczności i przyczyn popełnienia czynu;
3) zebranie i utrwalenie dowodów w sprawie;
4) wymierzenie funkcjonariuszowi współmiernej do popełnionego przez niego czynu kary dyscyplinarnej.
Zgodnie z § 52 powołanego rozporządzenia, postanowienie o wznowieniu postępowania dyscyplinarnego stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Postępowanie to prowadzi wyznaczony przez kierownika jednostki organizacyjnej Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego właściwej w sprawach kadrowych rzecznik dyscyplinarny powołany do zespołu. Przepisy o postępowaniu dyscyplinarnym stosuje się odpowiednio. Po przeprowadzeniu postępowania, o którym mowa w ust. 1, przełożony wydaje orzeczenie, w którym:
1) odmawia uchylenia dotychczasowego orzeczenia;
2) uchyla dotychczasowe orzeczenie i rozstrzyga o istocie sprawy.
Przepis § 31 stosuje się odpowiednio.
Na orzeczenie wydane w trybie wznowienia postępowania dyscyplinarnego obwinionemu lub osobie, która złożyła wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego, służy odwołanie. Przepisy o postępowaniu odwoławczym stosuje się odpowiednio (§ 52 ust. 3 rozporządzenia).
Zgodnie z § 31 ust. 1 powołanego rozporządzenia, orzeczenie o ukaraniu, odstąpieniu od wymierzenia kary, umorzeniu postępowania albo uniewinnieniu, o którym mowa w § 27 ust. 1, zawiera:
2) stopień, imię, nazwisko oraz stanowisko służbowe przełożonego wydającego orzeczenie;
4) określenie czynu zarzucanego obwinionemu oraz jego kwalifikację prawną, jeżeli czyn stanowi również wykroczenie lub przestępstwo;
6) uzasadnienie faktyczne i prawne ze wskazaniem obowiązków służbowych, które obwiniony naruszył lub których nie dopełnił.
Naczelny Sad Administracyjny kontrolując wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2 września 2010 r., wskazał że Sąd ten nie wyjaśnił kwestii związanej z uprawnieniem Zastępcy Szefa Delegatury UOP w O. K. S. do wydania orzeczenia dyscyplinarnego z [...] listopada 1998 r. (§ 31 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia).
W uzasadnienia decyzji Szef ABW stwierdził, że taki obowiązek nie został na niego nałożony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 września 2010 r. Ocena ta jest jednak nieuprawniona, gdyż w wyroku tym, Sąd zobowiązał organ do wykonania wytycznych zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 stycznia 2011 r., w którym obowiązek taki został zawarty. Szef ABW dopiero w odpowiedzi na skargę podjął próbę wykazania, że orzeczenie zostało wydane przez uprawnionego przełożonego. W ocenie Sądu takie postępowanie jest co najmniej spóźnione, gdyż skarżący, który wielokrotnie wskazywał na uchybienia organu w tym zakresie, został pozbawiony odniesienia się do przedstawionej w tym zakresie argumentacji na etapie postępowania między instancyjnego.
Nadto, w powyżej przytoczonym § 8 ust. 2 powołanego rozporządzenia został określony cel postępowania dyscyplinarnego, a obowiązkiem organu jest wypełnienie dyspozycji zawartej w tym przepisie.
Pomimo, że zarówno Naczelny Sąd Administracyjny, jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokach wskazywały na konieczność konkretnych ustaleń w zakresie czasu, miejsca i sposobu naruszenia obowiązków służbowych przez skarżącego, to kwestie te nie zostały przez organ wyjaśnione w sposób nie budzący żadnych wątpliwości. W aktach sprawy znajdują się dokumenty, z których wynikają sprzeczne dane związane z czasem popełnienia przez skarżącego zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego.
Trudno mówić również, że cel określony w § 8 pkt 3 powołanego rozporządzenia został zrealizowany, w sytuacji, gdy organ sam przyznaje, że część dokumentów (dowodów), wskutek znacznego upływu czasu uległa zniszczeniu.
Ponadto organ w żaden sposób nie wykazał, że na skarżącym ciążył obowiązek dokonania rejestracji przedmiotowej Instrukcji. Nie sposób obowiązku tego doszukać się w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 maja 1991 r. w sprawie praw i obowiązków głównych księgowych budżetów, jednostek budżetowych, zakładów budżetowych i gospodarstw pomocniczych, a w szczególności w § 4 tego rozporządzenia, na który wskazuje i przytacza treść w całości organ.
Reasumując, Sąd stwierdza, że Szef ABW nie wykonał wytycznych zawartych w powyżej powoływanych wyrokach. Rozpatrując ponownie sprawę organ zobowiązany jest wykonać te wytyczne, a po wykonaniu tego obowiązku rozważyć, czy w realiach niniejszej sprawy, która toczy się od kilkunastu lat, jest możliwe wydanie rozstrzygnięcia, które usatysfakcjonuje obie strony sporu.
Z przedstawionych powyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) i art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło