II SA/Wa 129/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr), Andrzej Góraj, , Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi R. T. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej oddala skargę. II SA/Wa 129/16 UZASADNIENIE Komendant Główny Policji, decyzją [...] z dnia [...] listopada 2015 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) oraz art. 10 ust. 1, ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania R.T., od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] września 2015 r. nr [...], odmawiającej wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej w ilości 1 (jednego) egzemplarza, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że wnioskiem z dnia [...] maja 2015 r. R.T. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. o wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej. Podniósł w nim, że obawia się o swoje życie i zdrowie, bowiem w dniu [...] kwietnia 2015 r. miało miejsce zdarzenie, podczas którego czterech sprawców zażądało od niego - pod groźbą - zapłaty rzekomo zaległego długu w kwocie 400 tysięcy złotych. Uważa, iż pomimo, że było to pierwsze zdarzenie tego typu (wcześniej dochodziło jedynie do drobnych kradzieży i włamań na jego szkodę), sprawcy bezprawnych gróźb są zdeterminowani i ponowią próby zdobycia pieniędzy, nawet poprzez wyrządzenie mu fizycznej krzywdy. W toku dalszych wyjaśnień składanych w postępowaniu wymieniony wskazał, iż prowadzi działalność gospodarczą, w związku z czym obraca znacznymi kwotami pieniędzy. Dlatego też w miejscu zamieszkania uważany jest za osobę majętną i posiadającą znaczne środki finansowe. Z tych względów chciałby posiadać do ochrony osobistej broń palną krótką. Po przeprowadzeniu postępowania organ I instancji uznał, iż przedstawione przez R.T. okoliczności nie wskazują na występowanie realnego i szczególnego zagrożenia jego życia oraz zdrowia, w związku z czym decyzją z dnia [...].09.2015 r. odmówił wydania mu pozwolenia na broń palną bojową. Od decyzji zostało wniesione odwołanie, w którym wskazano, że dostatecznie zostały uzasadnione okoliczności odróżniające go od ogółu obywateli, warunkujące przyznanie mu pozwolenia na broń. Podkreślił, że posiada on pozwolenie na broń palną myśliwską, w miejscu zamieszkania cieszy się pozytywną opinią i jest tam znany jako osoba majętna. Na swojej posesji leżącej na terenie śródleśnym prowadzi działalność gospodarczą, w ramach której przewozi utargi do banków, co może skutkować ewentualnym atakiem na jego osobę. Oprócz wymienionych przyczyn, wskazał ponadto na kierowane wobec niego groźby karalne, a szczególnie przytoczył zdarzenie z dnia [...] kwietnia 2015 r., w sprawie którego prowadzone jest postępowanie przygotowawcze, a którego ustalenia, jej zdaniem, nie zostały wzięte pod uwagę. Po przeprowadzeniu postępowania i ponownym rozpatrzeniu sprawy Komendant Główny Policji wskazał, że zgodnie z art. 10 ust. 1 powołanej ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. Natomiast zgodnie z art. 10 ust. 3 pkt 1 cyt. ustawy, za ważną przyczynę wydania pozwolenia na broń uważa się w szczególności stałe, realne, ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia. Istota przedmiotowej sprawy sprowadza się więc do oceny ustalonego w niej stanu faktycznego przez pryzmat normy art. 10 ust. 1 i ust. 3 ustawy o broni i amunicji, tj. do ustalenia, czy skarżący przedstawił ważną przyczynę posiadania broni do celu ochrony osobistej, którą jest stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie jego życia, zdrowia lub mienia. Chcąc ustalić tę przesłankę, organ I instancji wziął m.in. pod uwagę ustalenia poczynione w związku ze zgłoszeniami dokonanymi przez stronę we właściwej dla jej miejsca zamieszkania jednostce organizacyjnej Policji. Wynika z nich, że w żadnej ze wskazanych przez nią sytuacji nie doszło do bezpośredniego zagrożenia jej życia i zdrowia, co ma istotne znaczenie w kontekście jej twierdzeń o stale grożącym jej niebezpieczeństwie. Potwierdza to stanowisko samej strony, która kradzieże z włamaniem do jej garażu zgłoszone Policji nazywa zdarzeniami "drobnymi" (co oznacza, że nie wywodzi z nich żadnego poważnego zagrożenia. Ponadto w przypadku wskazanych włamań upłynął okres ponad dziesięciu lat, trudno więc uznać, że z tego tytułu strona także obecnie jest zagrożona. Odnosząc się natomiast do kwestii kierowanych wobec niego gróźb karalnych należy organ wskazał, że zdarzenie to miało charakter jednorazowy. Co istotne, jak wynika z materiałów postępowania, R.T. w rozmowach telefonicznych z osobami domagającymi się spłaty długu, proponował im osobiste spotkanie na terenie Z., co budzi zdziwienie zważywszy, że wymieniony twierdzi, nie ma żadnych długów, a ze strony tych osób obawia się aktów przemocy . Niezależnie od powyższego sprawa ta nie miała dalszego ciągu, tj. nie odnotowano prób realizacji gróźb czy innych zdarzeń pozostających z nimi w związku, a w kwestii wydarzenia z dnia [...] kwietnia 2015 r. właściwe organy Policji prowadzą postępowanie przygotowawcze zmierzające do odnalezienia i ukarania ewentualnych jego sprawców. Uprawnia to do oceny, że jakkolwiek w tym dniu R.T. mógł się czuć zagrożony, to zagrożenie to nie miało jednak charakteru stałego. W ocenie organu odwoławczego o ponadprzeciętnym zagrożeniu strony działaniami przestępczymi nie świadczą też takie argumenty, jak jej wysoki status materialny, fakt prowadzenia przez nią własnej działalności gospodarczej czy mieszkanie w pobliżu terenów leśnych. Oczywiście organ ma świadomość, że osoby prowadzące działalność gospodarczą i posiadające z tego tytułu duże dochody, mogą często spotkać się z sytuacjami konfliktowymi lub bezprawnymi, jednakże posiadanie przez nie broni palnej takim sytuacjom zapobiec nie może, nie spowoduje też ich rozwiązania. Organ zauważył, że broń palna jest tylko jednym z wielu elementów systemu ochrony, co oznacza, że nie może go zastąpić, a jedynie uzupełnić i to w sytuacji, gdy inne środki ochrony okazały się niewystarczające. Tymczasem z akt sprawy nie wynika, by R.T. podjął jakiekolwiek kroki do zapewnienia sobie bezpieczeństwa, inne jak uzyskanie pozwolenia na broń (np. skorzystał z usług koncesjonowanych firm specjalizujących się w ochronie fizycznej, technicznej czy też bezpiecznym przewożeniem pieniędzy). Reasumując, w ustalonych w niniejszej sprawie okolicznościach, w ocenie organu, nie można uznać, iż zagrożenie strony jest stałe, realne i ponadprzeciętne, a tym samym, same jej odczucia co do istnienia zwiększonego ryzyka w danych okolicznościach nie mogą stanowić podstawy do wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej do ochrony osobistej. Gdyby bowiem przyjąć odmienny punkt widzenia za prawidłowy, czego w istocie oczekuje R.T., organ Policji zobowiązany byłby wydać pozwolenie na broń każdemu, kto obawia się o swoje bezpieczeństwo. R. T. nie wykazał, że na skutek działań przestępczych kiedykolwiek znalazł się w sytuacji zagrażającej jego życiu lub zdrowiu, co uzasadniałoby posiadanie przez niego środka samoobrony w postaci broni palnej bojowej. Nie odnotowano bowiem żadnych zamachów na jego osobę. Nie poinformował również, by podjął jakiekolwiek inne środki celem zapewnienia sobie bezpieczeństwa, z wyjątkiem podjęcia starań o wydanie pozwolenia na broń. Tymczasem pozwolenia na broń nie wydaje się "na wszelki wypadek", a jedynie wtedy, gdy ustalenia faktyczne dotyczące osoby ubiegającej się o nie niezbicie wskazują na jej faktyczne zagrożenie, a inne niż broń palna środki ochrony życia i zdrowia są w jej przypadku niewystarczające lub nieskuteczne. Organ dodał, że jeśli strona czuje się zagrożona, to dla podniesienia poczucia bezpieczeństwa może nabyć znajdujące się w wolnej sprzedaży środki ochrony osobistej (ich posiadanie nie jest objęte reglamentacją i nie wymaga pozwolenia właściwego organu), które z powodzeniem spełnią oczekiwaną przez nią rolę prewencyjną (należą do nich np. paralizatory elektryczne łub ręczne miotacze gazu). Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi R.T. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił : 1. naruszenie art. 7, 77 § 1 i art. 80 kpa, polegające na niewyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, poprzez wydanie decyzji bez należycie przeprowadzonego postępowania dowodowego; 2. błędy w ustaleniach faktycznych w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, ponadto sprzeczność zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym dwóch sprzecznych opinii wydanych przez jednego i tego samego Funkcjonariusza Policji w zakresie zagrożenia przestępczością kryminalna miejscowości D.; 3. naruszenie art. 10 ust. 3 ustawy o broni i amunicji poprzez uznanie, iż skarżący nie spełnia łącznie przesłanek do uzyskania pozwolenia na posiadanie broni, podczas gdy zebrany w sprawie materiał dowody uzasadnia wydanie Skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni; 4. pominięcie dowodu z akt sprawy prowadzonej w Komendzie Powiatowej Policji w S. pod sygn. akt: [...]. Z uwagi na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie decyzji w całości z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy oraz zasądzenie od organu przeciwnego na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podkreślił, że zarówno organ I jak i II instancji nie przyczynił się w ogóle do wyjaśnienia kwestii realnego zagrożenia życia i bezpieczeństwa skarżącego. Bez żadnej podstawy stwierdził, że nie zachodzi konieczność ochrony życia i zdrowia skarżącego. Podkreślił, że nie wnosi o wydanie pozwolenia na broń z błahych powodów lecz jest to uzasadnione charakterem wykonywanej pracy (przewozi weksle, dużą ilość gotówki), a także groźbami, które są w jego kierunku adresowane. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. po kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Na samym wstępie rozważań wskazać zdecydowanie należy, że z treści obowiązujących przepisów, nie da się wywieść ogólnego i powszechnego prawa obywateli do posiadania broni, ponieważ prawo to nie zostało zaliczone do wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zatem w myśl powyższej tezy i na mocy obowiązujących przepisów, a o czym będzie mowa, posiadanie broni podlega ścisłej reglamentacji, zaś stanowisko takie znajduje swoje uzasadnienie w utrwalonej już linii judykacyjnej i wystarczy w tym miejscu zacytować chociażby jedno z takich orzeczeń, a mianowicie "posiadanie i używanie broni i amunicji stanowi tradycyjnie sferę daleko idącej reglamentacji administracyjnoprawnej. Oznacza to, że dostęp jednostki do broni poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przemocy, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego" (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 2005 r., sygn. akt II OSK 97/05). W dalszej części rozważań zaakcentować należy, że organ Policji podejmując decyzję administracyjną w tego rodzaju sprawach, jest związany rygorami procedury administracyjnej określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania administracyjnego i orzekania. Musi więc przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), której realizacja wymaga, aby dopuścić jako dowód w sprawie wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia stanu faktycznego, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 k.p.a.). Ponadto jest zobowiązany do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.). Musi wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a. Mając zatem powyższe na uwadze stwierdzić należy, że przy rozpoznawaniu sprawy wydania skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej, zarówno z akt administracyjnych, jak i z uzasadnienia decyzji wynika, że - w ocenie Sądu - organ Policji zadośćuczynił powyższym powinnościom wyczerpująco badając wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny, wydając decyzję odmowną. Otóż stosownie do treści art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r. poz. 267), właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni, zaś w myśl art. 10 ust. 2 ustawy, pozwolenie na broń wydaje się w szczególności m.in. w celach ochrony osobistej (pkt 1). Natomiast za ważną przyczynę, o której mowa w ust. 1, uważa się w szczególności dla pozwolenia m.in. na broń do celów ochrony osobistej, stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest i na co organ zasadnie się powołał, że skarżący spełnia pierwszą z przesłanek przyznania mu pozwolenia na posiadanie broni w celach ochrony osobistej, a mianowicie nie stanowi on zagrożenia dla samej siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Natomiast Sąd w pełni podziela stanowisko organu Policji, że nie spełniła ona drugiej z przesłanek do wydania pozwolenia na broń, tzn. nie przedstawiła ważnej przyczyny do jej posiadania, a w szczególności stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia. Analizując powyższe stwierdzić należy, że owo zagrożenie, aby można było uznać je za stałe, musi się przejawiać permanentnością, zaś jego realność musi być rzeczywista i obiektywna, a nie nacechowana subiektywnością, natomiast ponadprzeciętność nic może sprowadzać się do sytuacji hipotetycznej, lecz musi być nadzwyczajna i niepowszednia. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że w życiu skarżącego występowały zdarzenia, które mogły wywołać u niego stany zagrożenia, jednakże nie miały one charakteru ponadprzeciętnego, jako to określił ustawodawca. Nie sposób także się zgodzić, iż włamanie do garażu i kradzież mienia ma charakter sytuacji nadzwyczajnej, ponadprzeciętnej i niepowszedniej, stawiającej stronę w szczególnej sytuacji usprawiedliwiającej wydanie indywidualnego pozwolenia na broń palną. Jest to bowiem zdarzenie, do którego dochodzi w skali kraju bardzo często w stosunku do ogółu społeczeństwa. Zdarzenia, których doświadczył skarżący są nieprzewidywalne, a posiadanie pozwolenia na broń tego nie zmieni. Zdaniem Sądu, argumenty podnoszone przez skarżącego we wniosku o wydanie przedmiotowego pozwolenia, w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji i w skardze nie powodują, że skargę należało uwzględnić, a skarżący ma możliwość zapewnienia sobie poczucia bezpieczeństwa w inny sposób niż przez posiadanie broni palnej do obrony osobistej. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.