II SA/Wa 1329/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Ewa Pisula-Dąbrowska, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi K. L. w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 434/10 w sprawie ze skargi K. L. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku według właściwości postanawia: odrzucić skargę Wyrokiem z dnia 6 października 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. L. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. utrzymujące w mocy, na podstawie art. 127 § 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej powoływanej jako: "k.p.a.", postanowienie Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. o przekazaniu według właściwości Komendantowi Miejskiemu Policji w [...] wniosku K. L. z dnia [...] marca 2009 r. w sprawie doliczenia do stażu pracy okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców po ukończeniu 16-go roku życia, od którego uzależnione jest świadczenie pieniężne wynikające z art. 117 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst. jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.). W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że z materiału dokumentacyjnego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że żądanie skarżącego zostało precyzyjnie ustalone. Skarżący wnosi o doliczenie do stażu pracy (w służbie mundurowej wysługi lat) okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców po ukończeniu 16-go roku życia, od którego zależy świadczenie pieniężne, bądź alternatywnie świadczenie emerytalne, o którym mowa w art. 117 ustawy o Policji. Na wysokość ww. świadczenia ma wpływ m.in. wysługa lat, o czym stanowi art. 101 ust. 1 ww. ustawy pragmatycznej, bowiem wysokość uposażenia zasadniczego policjanta jest uzależniona od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat. Wysługę lat oraz poszczególne jej okresy składkowe ustala komórka organizacyjna jednostki Policji właściwa do spraw kadr na dzień przyjęcia policjanta do służby. Zasada ta ma zastosowanie odpowiednio w przypadku zmiany wysługi lat w związku z zaliczeniem policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów, co wynika z § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.). Następnie Sąd wskazał, iż skarżący nie kwestionuje, iż przed zwolnieniem ze służby w Policji pełnił służbę na stanowisku [...] w Komendzie Rejonowej Policji w [...], a więc sprawami osobowymi skarżącego, w świetle obowiązujących wówczas przepisów prawa, zajmowała się komórka organizacyjna do spraw kadr w tej właśnie Komendzie. Dalej podał, iż w dniu 1 stycznia 1999 r. weszła w życie ustawa z dnia 13 października 1998 r. - przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), która zakończyła byt prawny komend rejonowych Policji i wprowadziła nową strukturę organizacyjną Policji, uwzględniającą reformy ustrojowe państwa w sferze samorządowej. W miejsce Komendy Rejonowej Policji w [...] powstała Komenda Powiatowa Policji w [...] (art. 30 ust. 2 ww. ustawy). Na podstawie art. 33 ust. 2 ustawy, Komendant Powiatowy Policji w [...] przejął dotychczasowe kompetencje Komendanta Rejonowego Policji w [...], w tym kompetencje przełożonego w sprawach osobowych podległych mu policjantów. Zatem obecnie, jak wskazał Sąd, przełożonym właściwym w sprawie osobowej skarżącego, określonej we wniosku z dnia [...] marca 2009 r., jest Komendant Powiatowy Policji w [...], albowiem to ten organ Policji przejął obowiązki Komendanta, któremu podlegał skarżący policjant w dniu rozwiązania stosunku służbowego. Odpis powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 12 listopada 2010 r. Od wyroku tego nie została wniesiona skarga kasacyjna i stał się on prawomocny od dnia 14 grudnia 2010 r. W skardze z dnia 7 czerwca 2011 r. K. L. zażądał wznowienia postępowania przed sądem administracyjnym w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 434/10, zakończonej prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2010 r. Jako podstawę prawną żądania wznowienia postępowania wskazał art. 270 w związku z art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Podniósł, iż posiada obecnie środek dowodowy, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy, a z którego skarżący nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu. Skarżący wniósł o zmianę wymienionego wyżej wyroku w ten sposób, że właściwą miejscowo do rozpoznania wniosku z dnia [...] marca 2009 r. powinna być Komenda Wojewódzka Policji w [...], co wynika z załączonego do skargi dowodu - odpisu świadectwa służby. W motywach skargi skarżący wskazał, iż mając na względzie treść uzasadnienia ww. wyroku z dnia 6 października 2010 r., pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. zwrócił się do Komendanta Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] o wystawienie zaświadczenia, z którego będzie wynikało, iż został zwolniony ze służby z tejże właśnie Komendy. Przy piśmie z dnia [...] kwietnia 2011 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] przesłał odpis świadectwa służby K. L., sporządzony w dniu [...] marca 2011 r., na podstawie - znajdującego się w archiwalnych aktach osobowych oznaczonych sygn. [...] - świadectwa służby L. dz.: [...] z dnia [...] czerwca 1994 r., wydanego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], z którego wynika, że skarżący pełnił służbę stałą w Komendzie Wojewódzkiej Policji w [...] w okresie od [...] czerwca 1979 r. do [...] czerwca 1994 r. W świetle powyższego, podstawą wznowienia postępowania sądowego jest późniejsze - po uprawomocnieniu się ww. wyroku - wykrycie okoliczności faktycznych i przedstawienie z załączonym materiałem dowodowym, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Obecnie ujawniony stan faktyczny nie był znany stronom, pomimo iż to do organu należało ustalenie właściwego przebiegu służby skarżącego w Policji. W odpowiedzi na skargę o wznowienie postępowania Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził, iż brak jest podstaw do wznowienia postępowania sądowego. Dokonane przez organ ustalenia w poprzednim postępowaniu są prawidłowe i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2010 r. powinien zostać w niezmienionym kształcie. Jednak, nawet gdyby przyjąć, że skarżący w toku poprzedniego postępowania omyłkowo potwierdził fakt pełnienia służby w Komendzie Rejonowej Policji, to przedstawione świadectwo służby konkretyzowałoby jedynie właściwość organu w sprawie. W takim przypadku właściwa Komenda zobowiązana byłaby do ustalenia ogólnego stażu pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Instytucja wznowienia postępowania opiera się na przysługującej poza tokiem instancji skardze o presumpcję wadliwego procesu i zastąpienie zapadłego orzeczenia orzeczeniem nowym. Zgodnie z art. 279 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., Nr 270), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.", skarga o wznowienie postępowania powinna zawierać m.in. podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia żądania oraz żądanie uchylenia lub zmiany zaskarżonego orzeczenia sądowego. Zasadą jest, że skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym, który to termin jest liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia (art. 277 p.p.s.a.). Skarga o wznowienie postępowania jest środkiem prawnym przysługującym od orzeczeń, które zyskały walor prawomocności (art. 270 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarga o wznowienie postępowania dotyczy postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2010 r., który w dniu złożenia skargi o wznowienie postępowania (tj. 13 czerwca 2011 r.) był orzeczeniem prawomocnym. Zgodnie z art. 280 p.p.s.a., sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga o wznowienie postępowania jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Na wyznaczonej rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia - raz jeszcze bada czy skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w terminie i czy została oparta na ustawowej podstawie wznowienia. W sytuacji, gdy brak ustawowej podstawy wznowienia albo termin do wniesienia skargi nie został zachowany, Sąd odrzuca wniosek (art. 281 zdanie pierwsze p.p.s.a.). W ocenie Sądu, skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu, bowiem nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia. Podstawy wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zostały wymienione w art. 271 - 273 p.p.s.a. Pierwszy ze wskazanych przepisów stanowi, iż można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności: (1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia; (2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania. Można również żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie (art. 272 § 1 p.p.s.a.), a także w przypadku, gdy potrzeba taka wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na podstawie umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską. Wznowienie postępowania jest możliwe również wtedy, gdy orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym, a także gdy orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (art. 273 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Można również żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2 p.p.s.a.), a także w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy (art. 273 § 3 p.p.s.a.). W świetle powyższych regulacji uzasadniony jest pogląd, że wniesiona przez K. L. skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na żadnej z ustawowych podstaw wznowienia. Podkreślić należy, że samo sformułowanie podstaw wznowienia w sposób odpowiadający powołanym wyżej przepisom nie oznacza jeszcze oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli z uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Samo wskazanie podstawy wznowienia nie oznacza, że skarga na takiej podstawie się opiera. Oceniając powyższe należy wziąć pod uwagę, czy powołana w skardze podstawa wznowienia ma w danej sprawie charakter rzeczywisty. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, który Sąd w składzie orzekającym podziela, że brak ustawowych podstaw wznowienia nie wynika wyłącznie z braku przytoczenia określonego przepisu, ale również z braku okoliczności pozwalających na ustalenie, że w konkretnej sprawie określona podstawa wznowienia postępowania istnieje. Jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa wznowienia postępowania nie zachodzi, taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2010, str. 633, por. także postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 października 1999 r., sygn. akt II UKN 174/99, publ. OSNP 2001, nr 4, poz. 133; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 2004 r., sygn. akt OW 87/04, publ. LEX nr 158967). Jako podstawę wznowienia postępowania skarżący wskazał art. 273 § 2 p.p.s.a., w myśl którego można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Zwrot "późniejsze wykrycie okoliczności lub środków dowodowych" oznacza dowiedzenie się o istnieniu tychże okoliczności lub środków dowodowych w czasie, w którym powołanie ich w zakończonym postępowaniu było obiektywnie niemożliwe. Z kolei ze zwrotu "z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu" wynika, że chodzi tutaj o wykrycie okoliczności i środków dowodowych w poprzednim postępowaniu w ogóle nieujawnionych i wówczas nieujawnialnych, bo nieznanych stronom. Nie dotyczy to zatem takich okoliczności i dowodów, które były w poprzednim postępowaniu jawne, a tylko strona ich nie dostrzegła. W przeciwnym razie skarga o wznowienie postępowania służyłaby naprawianiu błędów strony popełnionych przy prowadzeniu poprzedniej sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 111/12, opubl.: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych zamieszczona na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie jako okoliczności faktyczne, na które skarżący nie mógł się powołać w poprzednim postępowaniu, a które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wskazano to, że K. L. pełnił służbę stałą w Komendzie Wojewódzkiej Policji w [...] w okresie od dnia [...] czerwca 1979 r. do dnia [...] czerwca 1994 r., oraz że stosunek służbowy został rozwiązany na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji w Komendzie Wojewódzkiej Policji w [...]. Powyższe okoliczności wynikają ze świadectwa służby L. dz.: [...] z dnia [...] czerwca 1994 r., wydanego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], znajdującego się w archiwalnych aktach osobowych skarżącego oznaczonych sygn. [...]. Wbrew twierdzeniom skarżącego, nie można przyjąć, że z powyższych okoliczności (i środków dowodowych) skarżący nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu. Skarżący przecież powołuje się na okoliczności dotyczące przebiegu jego służby, które były mu znane w toku poprzedniego postępowania, lecz jak sam przyznaje, oczekiwał, że zostaną one ustalone i wyjaśnione przez organy orzekające w sprawie. Okoliczności te, co należy podkreślić, nie były nieujawnialne w poprzednim postępowaniu. Znajdują one potwierdzenie w archiwalnych aktach osobowych, a zatem nic nie stało na przeszkodzie, by skarżący mógł z nich skorzystać w poprzednim postępowaniu występując chociażby o ich potwierdzenie - jak to uczynił przed wniesieniem skargi o wznowienie postępowania - do właściwego organu Policji. Tego jednak skarżący nie uczynił, jednak nie z przyczyn obiektywnych, niezależnych od niego, lecz z powodu braku zachowania należytej staranności procesowej w toku poprzedniego postępowania sądowoadministracyjnego. W ocenie Sądu, skarżący miał obiektywną możliwość podniesienia powyższych okoliczności również w skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2010 r. Nie ulega bowiem wątpliwości, że skarżący dysponował wiedzą o okolicznościach dotyczących przebiegu jego służby w Policji. W świetle powyższego należy stwierdzić, że istniała możliwość skorzystania w poprzednim postępowaniu, ze wskazanych wyżej okoliczności faktycznych związanych z przebiegiem służby skarżącego w Policji. Tym samym, w okolicznościach podanych w treści skargi o wznowienie postępowania nie można dopatrzyć się przesłanki, o której mowa w art. 273 § 2 p.p.s.a. Jak wynika z poczynionych rozważań, wskazanie tego przepisu, jako podstawy wznowienia postępowania, nie zostało poparte argumentacją odpowiadającą jego treści. Skarga o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jak już powyżej zaznaczono, jest dopuszczalna tylko wyjątkowo i musi być oparta na podstawie wskazanej wprost w ustawie. Skarżący, w ocenie Sądu, takiej podstawy nie wskazał. Co do zasady zaś postępowanie sądowe wszczęte ze skargi o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem nie służy powtórzeniu takiego postępowania z tej przyczyny, że skarżący nie dochował należytej staranności przy zebraniu wszelkich środków dowodowych i przedstawieniu okoliczności świadczących o jego racji. Reasumując stwierdzić należy, że powołana przez skarżącego podstawa wznowienia nie zachodzi, zaś niniejsza skarga o wznowienie postępowania, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 281 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.