II SA/Wa 1348/10
WyrokWSA w Warszawie2011-01-26
Skład orzekający: Eugeniusz Wasilewski, Iwona Dąbrowska, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roszczenia o odsetki za opóźnienie w wypłacie uposażenia funkcjonariusza Państwowej Straży Pożarnej są sprawą administracyjną podlegającą rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej, czy też sprawą cywilną podlegającą rozstrzygnięciu przez sąd pracy?Ratio decidendi
Roszczenia o odsetki za opóźnienie w wypłacie uposażenia funkcjonariusza Państwowej Straży Pożarnej mają charakter cywilny i podlegają rozstrzygnięciu przez sąd pracy, a nie w drodze decyzji administracyjnej. Ustalanie tych odsetek w formie decyzji administracyjnej stanowi rażące naruszenie prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. R. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej stwierdzającą nieważność decyzji o wyrównaniu świadczeń pieniężnych. Skarżący domagał się wyrównania uposażenia wraz z odsetkami za okres od 1993 do 1996 roku. Komendant Główny PSP stwierdził nieważność decyzji przyznającej odsetki, uznając je za sprawę cywilną. Minister utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sławomir Antoniuk, Protokolant specjalista Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej wyrównania uposażenia wraz z dodatkami – oddala skargę –
Decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, utrzymał w mocy decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] , stwierdzającą nieważność decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w sprawie wyrównania świadczeń pieniężnych.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że po rozpatrzeniu wniosku J. R. z dnia 6 listopada 2008 r. o pilne ustalenie (...) i wypłacenie zaległego i niewypłaconego a należnego uposażenia wraz z odsetkami na przywróconym stanowisku [...] w Komendzie Rejonowej Państwowej Straży Pożarnej w [...] , za okres od dnia [...] listopada 1993 r. do dnia [...] sierpnia 1996 r., Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] postanowił wyrównać:
1) uposażenie zasadnicze za okres od dnia [...] listopada 1993 r. do dnia [...] sierpnia 1996 r. w wysokości [...] zł;
2) kwotę odprawy emerytalnej w wysokości [...] zł;
3) kwotę nagrody jubileuszowej za 30 lat pracy w wysokości [...] zł;
4) kwotę nagród rocznych w wysokości [...] zł;
oraz zarządził wypłacenie odsetek od wymienionych kwot w wysokości [...] zł.
J. R. odwołał się od tej decyzji do [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, który decyzją z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Następnie wnioskiem skierowanym do Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia 13 kwietnia 2010 r. J. R., zażądał stwierdzenia nieważności obu wskazanych decyzji.
Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...].
Decyzją z dnia [...] maja 2010 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 157 § 1 kpa, Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej stwierdził nieważność decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w sprawie wyrównania świadczeń pieniężnych uznając, że ustalenie odsetek w przedmiotowej sprawie i uznanie ich jako świadczenie należne jest sprawą cywilną i nie może być rozpatrywane w drodze decyzji administracyjnej.
J. R. złożył odwołanie od decyzji do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, uznając, że decyzja ta nie odpowiada prawu i wydana została z rażącym naruszeniem prawa materialnego i procesowego. W treści odwołania domagał się stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, rozpoznając odwołanie przypomniał stan faktyczny sprawy i wskazując na treść art. 16 § 1 kpa podał, że przepis ten statuuje fundamentalną, dla ochrony porządku prawnego, zasadę trwałości decyzji ostatecznych, zgodnie z którą ostateczne decyzje administracyjne nie mogą być zmieniane lub uchylane dowolnie, lecz tylko i wyłącznie w trybach nadzwyczajnych oraz w przypadkach określonych wprost w Kodeksie postępowania administracyjnego lub przepisach szczególnych, do których odsyła Kodeks.
Wskazał też, że jednym z trybów wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej jest stwierdzenie jej nieważności. Następuje ono w przypadku, gdy decyzja została dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 kpa. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest nowym i samodzielnym postępowaniem administracyjnym zmierzającym, w przypadku określonym w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, do ustalenia, czy decyzja wydana w trybie zwykłym jest dotknięta naruszeniem prawa, a jeżeli tak to, czy naruszenie to ma charakter "zwykły", czy "rażący".
Organ przypomniał, że J. R. decyzją Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] października 2008 r. nr [...] odzyskał stanowisko starszego oficera, co spowodowało konieczność wyrównania ze strony organu, niezasadnie utraconego uposażenia i świadczeń pieniężnych. Stwierdził też, że wyliczenie kwot zaległych składników uposażenia i świadczeń pieniężnych zawarte w decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r. nie budzi zastrzeżeń. Jednakże, zdaniem organu, odsetki, które zostały wyliczone i przyznane od zaległych świadczeń są sprawą cywilną i nie powinny być ustalane w formie decyzji administracyjnej. Organ powołał się na pogląd zawarty w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2000 r. sygn. SK 12/99 (OTK Z.U. 2000, nr 5), w którym Trybunał stwierdził, iż w zakresie pojęcia "sprawa cywilna" mieszczą się także roszczenia dotyczące zobowiązań pieniężnych, których źródło stanowią akty administracyjne, w tym roszczenia o odsetki od należnych, a niewypłaconych w terminie, świadczeń. Powołał się również na uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2001 r. oraz na pogląd wyrażony w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 2 lipca 2008 r. (sygn. akt II PK 10/08). Organ odwoławczy podał też, iż decyzja Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej stwierdza jedynie, że w przedmiotowej sprawie odsetki od uposażenia i świadczeń pieniężnych nie mogą być ustalane w formie decyzji administracyjnej, gdyż zgodnie z prezentowanym już orzecznictwem należą do kategorii spraw cywilnych.
Odnosząc się do zarzutów J. R., który żądał stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej organ wskazał, że w istocie nie kwestionował on zasadniczej tezy decyzji, że odsetki od nieterminowo wypłaconego uposażenia i świadczeń pieniężnych funkcjonariusza nie są sprawą administracyjną, ale cywilną.
Decyzja ta stała się przedmiotem skargi J. R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, uzupełnionej następnie pismem z dnia 15 września 2010 r., w której wnosząc o stwierdzenie jej nieważności oraz stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało decydujący wpływ na wynik sprawy. Zarzucił również rażące naruszenie procedury administracyjnej, które doprowadziło do naruszenia prawa materialnego i które negatywnie wpłynęło na ustalenia faktyczne i mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności rażące naruszenie art. 6 do 11 kpa, art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W uzasadnieniu skargi wskazał, że organ przy podejmowaniu decyzji oparł się na faktach sprzecznych z jego aktami osobowymi i dokumentami akt sprawy oraz, że zaniechał obowiązku prawidłowego uzasadnienia zaskarżonej decyzji. W piśmie uzupełniającym skargę, będącym w istocie polemiką z odpowiedzią na skargę organu, skarżący nie zgodził się z twierdzeniem organu wskazującym, że wyliczenie kwot zaległych składników uposażenia i świadczeń pieniężnych zawartych w decyzji organu I instancji nie budzą zastrzeżeń.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i ponowił argumenty zawarte w swojej decyzji oraz decyzji organu I instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie stwierdził bowiem by organy podejmując zaskarżaną decyzję dopuściły się naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania administracyjnego w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przystępując do rozpoznania niniejszej sprawy wskazać należy, że Sąd w pierwszej kolejności badał dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie z uwagi na treść art. 111a ustawy z dnia 21 sierpnia 1991 r. (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 12, poz. 68 ze zm.) o Państwowej Straży Pożarnej, zgodnie z którym sprawy dotyczące roszczeń majątkowych o świadczenia pieniężne, wynikające ze stosunku służbowego strażaków, rozstrzygają sądy pracy.
Przypomnieć należy, że sprawa została wywołana wnioskiem skarżącego z dnia 6 listopada 2008 r. o ustalenie i wypłacenie zaległego i niewypłaconego uposażenia wraz z odsetkami, na przywróconym stanowisku [...] w Komendzie Rejonowej Państwowej Straży Pożarnej w [...], za okres od [...] listopada 1993 r. do dnia [...] sierpnia 1996 r. Podstawę swoich roszczeń skarżący wywodzi z decyzji Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] października 2008 r. nr [...], w której organ stwierdził nieważność decyzji nr [...] Komendanta Rejonowego PSP w [...] z dnia [...] października 1993 r. w sprawie przeniesienia J. R. na stanowisko [...]. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. (znak sprawy [...]), Komendant Miejski PSP w [...] zwrócił wniosek J. R. uznając, zgodnie z treścią art. 66 §3 kpa, iż kwestie roszczeń finansowych strażaków wynikające ze stosunku służbowego rozstrzygają sądy pracy, zaś ewentualnych odszkodowań wynikających z regulacji Kodeksu cywilnego – właściwe sądy powszechne. Następnie postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r. [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w [...], po rozpatrzeniu zażalenia J. R., zaskarżone postanowienie utrzymał w mocy.
Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] lutego 2009 r.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia J. R. na postanowienie Komendanta Głównego PSP z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], uchylił to postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, wskazując w uzasadnieniu, że kwestia uposażenia skarżącego winna nastąpić w trybie administracyjnym, a nie cywilnym. W konsekwencji Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podkreślił, że rozpatrując ponownie sprawę organ I instancji obowiązany będzie merytorycznie rozpatrzyć wniosek J. R. i uwzględniając przedstawioną w tym postanowieniu ocenę prawną – wydać decyzję rozstrzygającą sprawę co do jej istoty.
W dniu 1 grudnia 2008 r. J. R. złożył w Sądzie Rejonowym w [...] przeciwko Skarbowi Państwa – Komendantowi Miejskiemu Państwowej Straży Pożarnej w [...] pozew o zapłatę należności pieniężnych wynikających ze stosunku służbowego, w tym wyrównania "bezprawnie zaniżonego uposażenia za pełnioną służbę, na przywróconym stanowisku [...] w Komendzie Rejonowej Państwowej Straży Pożarnej w [...], za okres od [...] listopada 1993 r. do dnia [...]sierpnia 1996 r." Sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą [...]. W dniu 27 lipca 2009 r. J. R., w toku tej sprawy przed sądem wystąpił z pisemnym wnioskiem o przekazanie jego roszczeń, wyartykułowanych w pozwie, Komendantowi Miejskiemu Państwowej Straży Pożarnej w [...]. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. Sąd Rejonowy w [...] w sprawie o sygnaturze [...] odmówił J. R. przekazania jego sprawy do rozpoznania przez Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...]. Kolejnym wnioskiem z dnia 11 sierpnia 2009 r. w sprawie o sygnaturze akt [...] J. R. zgłosił "cofnięcie w części pozwu w zakresie dotyczącym odsetek ustawowych" – ze sprzeciwem pozwanego, jeżeli powód nie zrzeknie się takich roszczeń w procesie, który sam zainicjował. W konsekwencji – postanowieniem z dnia [...] października 2009 r. Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w [...] zawiesił prowadzone postępowanie administracyjne w sprawie "zapłaty zaległego, należnego uposażenia wraz z odsetkami na przywróconym stanowisku [...] w Komendzie Rejonowej Państwowej Straży Pożarnej w [...], za okres od [...] listopada 1993 r. do dnia [...] sierpnia 1996 r.", do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przez Sąd Rejonowy w [...] w sprawie o sygnaturze akt [...] uznając, że roszczenia w obydwu sprawach są tożsame, zaś wyrok w sprawie cywilnej może mieć wpływ na rozstrzygnięcie administracyjne.
Sąd Rejonowy w [...] Wydział [...] Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, postanowieniem z dnia [...] października 2009 r., przekazał roszczenia J. R. do rozpatrzenia Komendantowi Miejskiemu PSP w [...]. Postanowienie to uprawomocniło się z dniem [...] grudnia 2009 r. W jego uzasadnieniu sąd wskazał, że z treści przepisu art. 92 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1230 ze zm) wynika, że organem właściwym do rozpatrywania roszczeń z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężanach jest kierownik jednostki organizacyjnej, w której strażak pełni służbę. Reasumując, Sąd Rejonowy w [...] wskazał, iż w zakresie roszczeń powoda zachodzi niedopuszczalność drogi sądowej w rozumieniu art. 2 kpc, bowiem nie są rozpoznawane w postępowaniu sądowym sprawy cywilne, jeżeli przepisy szczególne przekazują je do właściwości innych organów – w tym przypadku Komendanta Miejskiego Straży Pożarnej w [...].
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 365 § 1 w związku z art. 366 kpc prawomocne orzeczenie sądu powszechnego wiąże strony, których dotyczy i inne sądy, organy państwowe, organy administracji publicznej, a w przypadkach przewidzianych w ustawie, także inne osoby. Oznacza to zatem, że zarówno organ jak również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie związany jest takim orzeczeniem.
Badając zatem decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...], rozważyć należy, czy istotnie decyzja Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...], wyrównująca uposażenie zasadnicze za okres od dnia [...] listopada 1993 r. do dnia [...] sierpnia 1996 r. w wysokości [...] zł, kwotę odprawy emerytalnej w wysokości [...] zł, kwotę nagrody jubileuszowej za 30 lat pracy w wysokości [...] zł, kwotę nagród rocznych w wysokości [...] zł i zarządzająca wypłacenie odsetek od wymienionych kwot w wysokości [...] zł, obarczona była wadą powodującą konieczność stwierdzenia jej nieważności.
Wskazać należy, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa.
Stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, wymaga wykazania, że decyzja ostateczna wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość decyzji ze skutkiem naruszenia norm prawnych regulujących działania administracji publicznej w indywidualnych sprawach, w szczególności przepisów prawa procesowego oraz materialnego, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Zachodzi zatem w przypadku, gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona, stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części.
J. R. decyzją Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] października 2008 r. nr [...] odzyskał stanowisko starszego oficera, co spowodowało konieczność wyrównania ze strony organu, uposażenia i świadczenia pieniężnego. Wskazać należy, że Komendant Główny PSP, stwierdzając nieważność decyzji przyznającej skarżącemu należne uposażenie wraz z zaległymi odsetkami, nie zarzucił organowi wyliczenia kwot zaległych składników uposażenia należnych skarżącemu w formie decyzji, a zarzucił jedynie fakt wyliczenia i przyznania odsetek od tego uposażenia w formie decyzji administracyjnej, uznając to, za rażące naruszenie prawa.
Z takim stanowiskiem organu należy się zgodzić. Wskazać bowiem należy, że pomimo, iż ze skarżącym rozwiązano stosunek służbowy z dniem [...] sierpnia 1996 r., z powodu orzeczenia całkowitej niezdolności do służby w PSP i że korzysta on obecnie z zaopatrzenia emerytalno – rentowego, to dochodzenie należności głównej tj. uposażenia związanego ze skutkiem decyzji Komendanta Głównego PSP z dnia [...] października 2008 r. nr [...], w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Rejonowego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] października 1993 r. nr [...], w sprawie przeniesienia J. R. na stanowisko [...], winno nastąpić w trybie administracyjnym, nie zaś cywilnym. Stwierdzając bowiem nieważność decyzji administracyjnej organ wyeliminował z obrotu prawnego skutki decyzji pierwotnej, tak jakby w ogóle nie została podjęta. Zgodnie zaś ze wskazaną już wyżej uchwałą Sądu Najwyższego (sygnatura akt II PZP 9/08), w której dokonano wykładni art. 82 ustawy o Służbie Celnej (art. 111a ustawy o PSP), jako przepisu ustawy szczególnej w rozumieniu art. 1 kpc, Sąd Najwyższy uznał, że sądy pracy nie są właściwe do rozpoznawania spraw roszczeń związanych ze stosunkami służby celnej, a jedynie roszczeń z takich stosunków. Wskazać należy, że podobny pogląd wyrażony został w postanowieniu NSA z dnia 30 września 2008 r. (sygnatura akt I OSK 1156/08).
Podkreślić jednak należy, że z faktu, iż kwestia uposażenia skarżącego związanego ze skutkami decyzji Komendanta Głównego PSP z dnia [...] października 2008 r. nr [...], winna być rozwiązana w drodze postępowania administracyjnego, nie wynika, że kwestia zaległych odsetek od tego uposażenia staje się sprawą administracyjną, rozpoznawaną w drodze decyzji. Odsetki bowiem od uposażenia i świadczeń pieniężnych są sprawą cywilną i nie powinny być ustalane w formie decyzji administracyjnej. Wskazać należy na pogląd Sądu Najwyższego, wyrażony w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 26 stycznia 2006 r. (sygnatura akt III PZP 1/05), stwierdzającej, że roszczenie funkcjonariusza Straży Granicznej o odsetki za opóźnienie w wypłacie uposażenia jest sprawą cywilną (art. 2 § 1kpc), a ze względów merytorycznych do jej rozpoznania właściwy jest sąd pracy. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd Najwyższy wskazał ponadto, że stosunki służbowe funkcjonariusza Straży Granicznej, uregulowane w ustawie z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2002 r. Nr 171, poz. 1399 z późń. zm.), podobnie jak stosunki służbowe funkcjonariuszy Państwowej Straży Pożarnej (powołana wyżej ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej), mają charakter publicznoprawny (administracyjnoprawny), a regulacje prawne w zakresie mianowania na stanowisko służbowe, prawa do uposażenia, przedawnienia roszczeń, są podobne z tym, że roszczenia majątkowe o świadczenia pieniężne ze stosunku służbowego strażaków rozstrzygają sądy pracy, a przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, dotyczące skutków niewykonania zobowiązań stosuje się odpowiednio (art. 111a ustawy o Państwowej Straży Pożarnej). Należy również zgodzić się z dalszymi wywodami Sądu Najwyższego, że specyfika prawna stosunku służbowego funkcjonariusza służby mundurowej, a w szczególności strażaka Państwowej Straży Pożarnej, w którym dominują elementy publicznoprawne, nie zmienia faktu, że stosunek ten stanowi w istocie podstawę prawną jego zatrudnienia. Właśnie z tytułu wykonywanej służby nabywa on prawo do wypłacanego w ustawowo określonym terminie uposażenia, mającego znamiona i pełniącego funkcje prawne należnego mu "wynagrodzenia" (sensu largo), czyli podstawowej należności pieniężnej za sprawowaną służbę. Struktura, wysokość i inne składniki uposażenia ustalone są zaś w przepisach pragmatycznych, regulujących całokształt zagadnień związanych z pełnieniem służby w tej formacji. Jest również poza sporem, że specyfika stosunków służbowych funkcjonariusza służb mundurowych nie zwalnia Państwa z obowiązku należytego i terminowego wypłacania należnego tym funkcjonariuszom uposażenia, a naruszenie tego obowiązku skutkować powinno, tak jak w wypadku opóźnienia spełnienia świadczenia pieniężnego przez dłużnika (art. 481 kc), możliwością dochodzenia przez funkcjonariusza wobec Państwa (Skarbu Państwa), należnych z tego tytułu odsetek (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2001 r., sygn. akt OPS 17/00, ONSA 2001 nr 3, poz. 100 oraz wskazaną wyżej uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 2006 r., sygn. akt III PZP 1/05, OSNP 2006/15-16/227).
Tak więc, biorąc powyższe pod uwagę, sprawa odsetek za opóźnienie w wypłacie uposażenia, jest niewątpliwie sprawą cywilną (art. 2 § 1 kpc), a ze względów merytorycznych do jej rozpoznania właściwy jest sąd pracy.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela też pogląd wyrażony w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2000 r. sygn. SK 12/99 (OTK Z.U. 2000, nr 5), w którym Trybunał stwierdził, iż w zakresie pojęcia "sprawa cywilna" mieszczą się także roszczenia dotyczące zobowiązań pieniężnych, których źródło stanowią akty administracyjne, w tym roszczenia o odsetki od należnych, a niewypłaconych w terminie świadczeń, a także pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 stycznia 2007 r. (sygnatura akt II SA/Wa 1570/06).
Wskazać ponadto należy, że Sąd rozpoznający niniejszą sprawę badał również zasadność stwierdzenia przez Komendanta Głównego PSP nieważności decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] marca 2010 r. w sprawie wyrównania świadczeń pieniężnych, w sytuacji gdy w obrocie prawnym pozostała decyzja nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r. Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...]. Wskazać należy, że decyzja stwierdzająca nieważność decyzji ma walor rozstrzygnięcia kasacyjnego. Treść decyzji ograniczona jest wyłącznie do usunięcia z obrotu prawnego decyzji dotkniętej kwalifikowaną wadą prawną. Organ nadzoru stwierdzając nieważność decyzji ostatecznej, działa jako organ kasacyjny, nie może więc w swojej decyzji rozstrzygać żadnej innej kwestii. Organ nadzoru stwierdza nieważność decyzji w takim zakresie, w jakim ustali występowanie wady określonej w art. 156 § 1 kpa bez względu na granice żądania zgłoszonego przez stronę żądającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1994 r. II SA 2164/92, ONSA 1995, Nr 1, poz. 32). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony w wyroku z dnia 24 stycznia 1997 r. IV SA 950/95 (OSP 1998, Nr 2, poz. 27 z glosą aprobującą M. Bogusza), że brak jest podstawy prawnej do stwierdzenia przez organ naczelny nieważności zarówno orzeczenia organu I instancji, jak i instancji odwoławczej. Orzeczenie organu I instancji powinno być rozpoznane w trybie postępowania odwoławczego, które otworzyło się po stwierdzeniu nieważności decyzji organu odwoławczego.
Reasumując zatem stwierdzić należy, że organ prawidłowo uznał, że w przedmiotowej sprawie odsetki od uposażenia i świadczeń pieniężnych nie mogły być ustalane w formie decyzji administracyjnej, gdyż należą one do kategorii spraw cywilnych, a to oznacza, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa.
Sąd nie podzielił zarzutów skarżącego, odnośnie naruszenia przez organ innych przepisów prawa procesowego uznając, że decyzja jest prawidłowa.
W takim stanie sprawy wszelkie zarzuty podniesione w skardze należało uznać za bezpodstawne.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło