II SA/Wa 1396/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Andrzej Kołodziej, Protokolant starszy sekretarz sądowy Izabela Kaliszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2016 r. sprawy ze skargi T. G. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do uposażenia – oddala skargę – Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...], którą to decyzją organ odmówił T. G. przyznania prawa do uposażenia za okres od dnia [...] grudnia 2009 r. do dnia [...] sierpnia 2011 r. Jako podstawę materialnoprawną organ wskazał art. 99 ust. 1 w zw. z art. 42 ust. 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.). W motywach uzasadnienia organ wskazał, iż Komendant Wojewódzki Policji w K. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. zwolnił T. G. z dniem [...] czerwca 2008 r. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2015 r., poz. 355 z późn. zm.). Komendant Główny Policji po rozpoznaniu odwołania rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2008 r. uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia wymienionego ze służby w Policji i ustalił datę tę na dzień [...] października 2008 r., w pozostałej natomiast części utrzymał go w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 403/10 oddalił skargę wniesioną przez T. G.. Wyrokiem Sądu Rejonowego dla K. z dnia [...] września 2009 r., sygn. akt [...] wymieniony funkcjonariusz został uniewinniony od popełnienia zarzucanych mu czynów. Tym samym zaistniała w myśl art. 42 ust. 1 ustawy o Policji podstawa do przywrócenia go do służby. Następnie Komendant Wojewódzki Policji w K. cofnął T. G. poświadczenie bezpieczeństwa, a decyzja w tej sprawie została utrzymana w mocy przez Komendanta Głównego Policji. Uzasadniając powyższe Komendant Główny Policji wskazał, iż "wydanie przez Sąd Rejonowy w K. [...] Wydział Karny w dniu [...] września 2009 r. wyroku uniewinniającego ze względu na niewyjaśnienie w toku postępowania przygotowawczego i karnego wątpliwości co do posiadania środków odurzających bądź substancji psychotropowych i zasady rozpatrywania wątpliwości na korzyść oskarżonych nie przesądza o dawaniu rękojmi zachowania tajemnicy". Z tych też względów Komendant Wojewódzki Policji w K. w dniu [...] sierpnia 2011 r. wydał rozkaz personalny nr [...] o zwolnieniu T. G. z dniem [...] sierpnia 2011 r. ze służby w Policji w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Przedmiotowemu rozstrzygnięciu nadany został, w trybie art 108 § 1 Kpa, rygor natychmiastowej wykonalności. Na powyższe rozstrzygnięcie Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. T. G. złożył odwołanie. Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2012 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. Skarga wniesiona w powyższej sprawie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie została wyrokiem z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1509/12 oddalona. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 1118/13 oddalił skargę kasacyjną. Pismem z dnia [...] czerwca 2013 r. T. G. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. o wypłatę za okres od [...] grudnia 2009 r. do [...] sierpnia 2011 r. wynagrodzenia. Komendant Wojewódzki Policji w K. decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. odmówił przyznania T. G. prawa do uposażenia za okres od dnia [...] grudnia 2009 r. do dnia [...] sierpnia 2011 r. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, w którym zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 42 ust. 4 ustawy o Policji polegające na jego błędnym zastosowaniu i przyjęciu, że prawo do uposażenia powstaje jedynie z dniem faktycznego podjęcia służby, oraz że samo przywrócenie funkcjonariusza do służby nie powoduje, iż reaktywuje się prawo policjanta do uposażenia, podczas gdy w ocenie skarżącego prawo do uposażenia przysługuje również, gdy po podjęciu służby zaistniały okoliczności usprawiedliwiające niepodjęcie tej służby, czego organ I instancji nie wziął pod uwagę. Rozpoznając odwołanie Komendant Główny Policji wskazał, iż zgodnie z art. 100 ustawy o Policji, uposażenie policjanta składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia. Artykuł 99 ust. 1 tej ustawy stanowi natomiast, iż prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe. Natomiast stosownie do ust. 2 powołanego artykułu z tytułu służby policjant otrzymuje jedno uposażenie i inne świadczenia pieniężne określone w ustawie. Ponadto w myśl art. 106 ust. 3 powołanej ustawy, prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie policjanta ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśniecie tego prawa. W świetle cytowanych przepisów nie powinno zatem budzić wątpliwości, że otrzymywanie uposażenia i innych świadczeń pieniężnych przez policjanta jest ściśle związane z pełnieniem przez niego służby. O pełnieniu służby można natomiast mówić tylko wówczas, gdy policjant jest uprawniony i zobowiązany do wykonywania obowiązków służbowych. W myśl art. 42 ust. 1 ustawy o Policji uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne. Jeżeli zwolniony policjant w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby nie zgłosi gotowości niezwłocznego jej podjęcia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 3 (art. 42 ust. 2 cytowanej ustawy). Stosownie natomiast do treści ust. 7 tego artykułu przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio do policjanta zwolnionego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 i 9, jeżeli postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania z powodu niepopełnienia przestępstwa albo przestępstwa skarbowego lub braku ustawowych znamion czynu zabronionego. W związku więc z faktem, iż Sąd Rejonowy dla K. wyrokiem z dnia [...] września 2009 r., sygn. akt [...], prawomocnym od dnia 9 grudnia 2009 r., uniewinnił T. G. na podstawie art. 414 § 1 Kpk w związku z art. 17 § 1 pkt 1 Kpk od zarzucanych mu w postępowaniu karnym czynów nastąpiło reaktywowanie stosunku służbowego z wymienionym. Organ podkreślił, że przywrócenie do służby funkcjonariusza Policji, nie reaktywuje stosunku służbowego ex tunc (od uprzedniego zwolnienia), lecz dopiero od momentu tego przywrócenia - w niniejszej sprawie od uprawomocnienia się wyroku sądu karnego. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 42 ust. 4 ustawy o Policji prawo do uposażenia policjanta przywróconego do służby powstaje z dniem podjęcia służby, chyba że po zgłoszeniu do służy zaistniały okoliczności usprawiedliwiające niepodjęcie tej służby. Przepis ten uzależnia więc prawo do uposażenia policjanta, który w trybie art. 42 ust. 1 cytowanej ustawy został przywrócony do służby, nie tylko od mianowania na stanowisko służbowe, ale także od dopuszczenia do służby i podjęcia tej służby przez funkcjonariusza. W konsekwencji policjantowi, który pozostawał w stosunku służbowym w wyniku reaktywacji tegoż stosunku, a przy tym nie został mianowany na stanowisko służbowe i dopuszczony do służby, czyli faktycznie nie pełnił służby, nie przysługuje prawo do uposażenia. Natomiast w przypadku skarżącego po przywróceniu go do służby w dniu 9 grudnia 2009 r. nie został on dopuszczony do pełnienia służby w Policji, bowiem okazało się, że po zwolnieniu zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia i stosunek służbowy z dniem [...] sierpnia 2011 r. w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji został rozwiązany. W konsekwencji organ uznał, że samo pozostawanie w okresie od [...] grudnia 2009 r. do [...] sierpnia 2011 r. w stosunku służbowym bez faktycznego pełnienia służby nie uprawnia skarżącego do uposażenia. Jednocześnie organ wskazał, iż skarżącemu zostało przyznane świadczenie pieniężne za okres pozostawania poza służbą, tj. za okres od dnia [...] listopada 2008 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem określone w art. 42 ust. 5 ustawy o Policji w maksymalnej wysokości - za okres 6 miesięcy. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi T. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zaskarżonemu rozkazowi personalnemu zarzucił naruszenie: - art. 42 ust. 4 w zw. z art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji polegające błędnym zastosowaniu i przyjęciu, że prawo do uposażenia powstaje jedynie z dniem faktycznego podjęcia służby, oraz że samo przywrócenie funkcjonariusza do służby na stanowisko równorzędne nie powoduje, iż reaktywuje się prawo funkcjonariusza do uposażenia, podczas gdy w ocenie skarżącego prawo do uposażenia przysługuje również, gdy po podjęciu służby zaistniały okoliczności usprawiedliwiające niepodjęcie tej służby, - art. 99 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji polegające na jego błędnym zastosowaniu i przyjęciu, że prawo do uposażenia powstaje wyłącznie z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe a nie z dniem reaktywacji stosunku służbowego w wyniku, zapadnięcia prawomocnego wyroku uniewinniającego funkcjonariusza od zarzucanego mu czynu, - art. 7 Kpa, art. 77 Kpa, art. 10 Kpa poprzez niedokonanie wnikliwego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i przepisów prawa materialnego mogących mieć w sprawie zastosowanie. Wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego oraz poprzedzającej go decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 42 ust. 1 ustawy o Policji uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne. Jeżeli zwolniony policjant w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby nie zgłosi gotowości niezwłocznego jej podjęcia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust 3 (art. 42 ust. 2 cytowanej ustawy). Stosownie natomiast do treści ust. 7 tego artykułu przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio do policjanta zwolnionego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 i 9, jeżeli postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania z powodu niepopełnienia przestępstwa albo przestępstwa skarbowego lub braku ustawowych znamion czynu zabronionego. W związku więc z faktem, iż Sąd Rejonowy dla K. wyrokiem z dnia [...] września 2009 r., sygn. akt [...], prawomocnym od dnia 9 grudnia 2009 r. uniewinnił T. G. na podstawie art. 414 § 1 Kpk w związku z art. 17 § 1 pkt 1 Kpk od zarzucanych mu w postępowaniu karnym czynów nastąpiło reaktywowanie jego stosunku służbowego. Podkreślenia wymaga ponadto, że w myśl art. 99 ust. 1 ustawy o Policji, prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe, zaś przepis art. 42 ust. 4 (stanowi, że prawo do uposażenia powstaje z dniem podjęcia służby, chyba że po zgłoszeniu do (służby zaistniały okoliczności usprawiedliwiające niepodjęcie służby. Oznacza to, że pobieranie uposażenia i innych świadczeń pieniężnych przez funkcjonariusza związane jest ściśle z pełnieniem przez niego służby. O pełnieniu służby można jednak mówić jedynie w sytuacji, gdy policjant jest uprawniony oraz zobowiązany do wykonywania obowiązków służbowych i zadania takie wykonuje. Zgłoszenie się natomiast do komisji lekarskiej i wykonanie zleconych badań, a także oczekiwanie na wynik postępowania toczącego się w celu uzyskania wymaganego poświadczenia bezpieczeństwa upoważniającego do dostępu do informacji niejawnych do takich czynności nie należą, mają one bowiem na celu jedynie ustalenie, czy w okresie po zwolnieniu ze służby w Policji nie zaistniały okoliczności powodujące niemożność dalszego jej pełnienia przez funkcjonariusza. Powyższe prowadzi do konstatacji, iż prawo do uposażenia powstaje dopiero z dniem podjęcia służby, chyba że po zgłoszeniu do służby zaistniały okoliczności usprawiedliwiające niepodjęcie tej służby. Ustawa o Policji posługuje się różnymi zwrotami językowymi nawet na określenie tego samego albo zbliżonego stanu, co oczywiście nie jest pożądane, ale jedynym rozwiązaniem tego problemu jest odpowiednia interpretacja odpowiedniej normy prawnej. Taki sposób legislacji nie pozwala na zastosowanie w tym procesie wyłącznie zasad językowych. Należy wiec sięgnąć do innych metod wykładni prawa. Podjęcie służby w rozumieniu tego przepisu oznacza faktyczne wykonywanie zadań funkcjonariusza Policji w ramach istniejącego stosunku służbowego. A więc w okolicznościach tej sprawy, w której stosunek służbowy istniał, bo został przywrócony, lecz funkcjonariusz nie został dopuszczony do służby, brak jest podstaw do twierdzenia, iż policjant podjął służbę, ergo aby należało mu się uposażenie. Fakt natomiast nieuzyskania przez T. G. poświadczenia bezpieczeństwa nie może być uznany za okoliczność usprawiedliwiającą niepodjęcie służby. Zgodzić się zatem należy z organem, że skarżący, który pozostawał w stosunku służbowym w wyniku reaktywacji tegoż stosunku, a przy tym nie został mianowany na stanowisko służbowe i dopuszczony do służby, czyli faktycznie nie pełnił służby, nie przysługuje prawo do uposażenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2014 r., sygn. akt I OSK 1685/14). Podobne stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 kwietnia 2001 r., sygn. akt II SA 94/01, gdzie jednoznacznie wskazał, iż samo pozostawanie w stosunku służbowym bez podejmowania służby nie jest wystarczające, aby domagać się za ten okres uposażenia. Prawo do uposażenia powiązane jest bowiem z faktycznym podejmowaniem służby. Reasumując, stwierdzić należy, iż organy trafnie uznały, że samo pozostawanie w stosunku służbowym nie stanowi podstawy do przyznania uposażenia za ten okres, bowiem uzależnione jest od faktycznego świadczenia służby. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 132 i art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.