II SA/Wa 1408/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-11-13

Skład orzekający: Sędzia WSA Andrzej Kołodziej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu)?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał, iż jest w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania. Pomimo niskich dochodów z pracy, skarżący dysponuje kwotą 50.000 zł zasądzoną w wyniku podziału majątku, z której pokrywane są jego bieżące wydatki, co oznacza, że posiada środki na pokrycie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z wyboru.
Stan faktyczny
Skarżący J. B. złożył skargę na rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta dotyczące nieumieszczenia go na liście osób uprawnionych do lokalu mieszkalnego. W skardze wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Skarżący zarobkuje 1345 zł netto miesięcznie, a jego wydatki pokrywane są z kwoty 50.000 zł zasądzonej w wyniku podziału majątku, która znajduje się w posiadaniu jego byłej żony.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi J. B. na rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie nieumieszczenia na liście osób uprawnionych do lokalu mieszkalnego z zasobów gminy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy J. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie nie umieszczenia w projekcie listy osób uprawnionych do wynajmu mieszkania w 2014 r. W skardze zawarto wniosek o przyznanie prawa pomocy. W wypełnionym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zawarł żądanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego bądź adwokata. Z treści wniosku oraz nadesłanych dokumentów źródłowych wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie. Pobiera wynagrodzenie za pracę w wysokości 1.796,00 zł brutto (1.345,00 zł netto). J. B. oświadczył, także że z tytułu podziału majątku wspólnego została zasądzona na jego rzecz kwota 50.000, 00 zł. Jednak powyższa kwota pozostaje w posiadaniu byłej żony skarżącego na jej odrębnym koncie bankowym. Ze wskazanej sumy pokrywane są koszty wynajmu jego mieszkania w wysokości 700 zł, alimenty na rzecz córki w kwocie 350 zł oraz zaspokajane są wydatki na podstawowe potrzeby takie jak żywności, ubrania. Skarżący stwierdził, także że faktycznie nie włada wspomniana kwotą zatem trudno traktować ją jako oszczędności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej ppsa, w strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Według art. 243 § 1 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo to może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 1 i 3 ppsa). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1) ppsa, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Użyty w tym przepisie zwrot "gdy osoba ta wykaże", oznacza, że wnioskodawca ma obowiązek udowodnić i przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji określonej w art. 246 § 1 pkt 1) cytowanej ustawy. Zatem ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy. To zainteresowany przyznaniem prawa pomocy powinien wykazać zasadności wniosku w świetle ustawowych przesłanek. W ocenie Sądu, po przeanalizowaniu wypełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentów źródłowych, należy stwierdzić, że skarżący wykazał, że jest w stanie ponieść należne w niniejszej sprawie koszty sądowe oraz koszty związane z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru. W przedmiotowej sprawie przyjęto, że wnioskodawca prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Miesięczne wynagrodzenie skarżącego z tytułu umowy o pracę wynosi 1.345,00 zł netto. Na stałe miesięczne wydatki składają się opłaty za najem mieszkania w wysokości 700 zł, alimenty dla córki w wysokości 350 zł, a także stałe bieżące wydatki w wysokości 500 zł, które przeznaczane są na jedzenie, ubranie, środki czystości, lekarstwa, bieżące rachunki. Jednak wspomniane powyżej wydatki, jak zaznaczył sam skarżący w swoim piśmie z dnia 14 października 2014 r. pokrywane są w całości z zasądzonej na jego rzecz kwoty 50.000, 00 zł. Zatem w dyspozycji J. B. znajduje się suma 1.345,00 zł netto stanowiąca wynagrodzenie za pracę, a także pozostała kwota zasądzona w wyniku podziału majątku. Zdaniem Sądu wykazane przez skarżącego dochody pozwalają na pokrycie należnych kosztów sądowych oraz kosztów spowodowanych ustanowieniem pełnomocnika z wyboru. W takiej sytuacji nie ma podstaw, aby wspomniane koszty pokrywane były za stronę z budżetu Państwa. Decydując się na prowadzenie postępowania sądowoadministracyjnego, J. B. powinien liczyć się z ewentualnymi kosztami takiego postępowania i poprzez swoje działanie zapewnić sobie na ten cel niezbędne środki. Skoro środków tych wnioskodawca sobie nie zapewnił i we własnej ocenie ich nie posiada, to okoliczność ta nie powoduje, że prawo pomocy należy mu przyznać. Bowiem udzielenie prawa pomocy powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (zob. postanowienie NSA II OZ 383/13). Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło