II SA/Wa 1414/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Pisula – Dąbrowska (spr.) Sędzia WSA – Iwona Dąbrowska Sędzia WSA – Olga Żurawska – Matusiak Protokolant – specjalista Ewa Kielak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2016 r. sprawy ze skargi R.S. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej – oddala skargę – Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, utrzymał w mocy decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], którą to decyzją odmówiono R.S. udostępnienia informacji publicznej. Jako materialnoprawną podstawę odmowy organ podał art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.), dalej jako udip. W motywach uzasadnienia organ wskazał, że R.S. wnioskiem z dnia 9 czerwca 2014 r. zwrócił się o przekazanie wszystkich postanowień Sądu Apelacyjnego w [...] z roku 2014, wydanych na skutek wniesionych zażaleń na postanowienia sądów okręgowych – wydziałów penitencjarnych. Pismem z dnia 13 czerwca 2014 r. organ wezwał wnioskodawcę do wykazania okoliczności świadczących o wystąpieniu szczególnego interesu publicznego, uznając, że żądane informacje stanowią informację przetworzoną – art. 3 ust. 1 pkt 1 udip. Wobec braku współdziałania wnioskodawcy – niewskazania przesłanek uzasadniających wystąpienie szczególnego interesu publicznego – Prezes Sądu Apelacyjnego w [...] decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. odmówił udzielenia żądanej informacji. Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...], na podstawie art. 138 Kpa, utrzymał w mocy skarżoną decyzję. Od powyższej decyzji skargę do tutejszego Sądu wniósł R.S. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 lutego 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1824/14 uchylił decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2014 r. Sąd stwierdził, że argumenty zaprezentowane przez organ odnoszące się do czasochłonności wyodrębnienia żądanych informacji, nakładzie pracy koniecznej do przygotowania informacji dezorganizacji pracy organu są ogólne i lakoniczne. Sąd w wytycznych wskazał, że okoliczności te winien organ ponownie rozważyć i zbadać. Ponownie rozpoznając sprawę Minister Sprawiedliwości, utrzymując w mocy decyzję z dnia [...] lipca 2014 r., wskazał, że liczba spraw objętych wnioskiem skarżącego oznaczonych symbolem AKzw wynosi na koniec 2014 r. – 1641. Wyjaśnił, że stosownie do § 1 ust. 2 pkt 1 lit. a Zarządzenia Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] lipca 2012 r. orzeczenia wydane w sprawach postępowania wykonawczego w sprawach karnych nie podlegają publikacji w Portalu Orzeczeń tego Sądu. Wskazał, że przy uwzględnieniu liczby 850 orzeczeń (na dzień wydania zaskarżonej decyzji) i liczby 1641 orzeczeń wydanych na koniec 2014 r. czas przygotowania żądanych informacji wyniósłby odpowiednio 8 500 minut (około 142 godzin) i 16 410 minut (273,5 godzin). Nadto wyjaśnił, że procesem anonimizacji zajmuje się w Sądzie 8 osób. Pracownicy ci dokonują anonimizacji w ramach dodatkowych czynności i bez uszczerbku dla obowiązków służbowych mogą poświęcić na anonimizację 30 minut dziennie. Zatem zanonimizowanie 1641 orzeczeń zajęłoby w przypadku jednej osoby 547 dni roboczych, bądź 68,4 dni roboczych dla zespołu 8 osób. Wskazał też, że uzasadnienia, żądanych przez skarżącego postanowień, zawierają dane chronione skazanych oraz dane pozwalające na identyfikację innych osób występujących w sprawie – bliskich skazanego, świadków, a także opisy zdarzeń i zachowań, których ujawnienie mogłoby prowadzić do naruszenia zasad ochrony danych osobowych i prawa do prywatności. A zatem przygotowanie żądanych orzeczeń nie byłoby wyłącznie czynnością techniczną, lecz analityczną. Skoro zarządzeniem Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] wyłączono publikację z Portalu Orzeczeń żądanych przez skarżącego postanowień, to realizacja wniosku musiałaby być wykonana wyłącznie na potrzeby tej jednej sprawy. W konkluzji Minister stwierdził, że żądane informacje stanowią informację przetworzoną, a wnioskodawca nie wykazał istnienia szczególnego interesu publicznego. Wskazał, że brak jest przesłanek pozwalających na uznanie, że skarżący odbywający karę pozbawienia wolności w istocie działa w interesie publicznym dla dobra ogółu. W skardze do tutejszego Sądu skarżący R.S., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej i zasądzenie kosztów postępowania zarzucił: I. Naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez: 1. obrazę art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, wskutek przyjęcia – wbrew utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych – iż żądanie skarżącego wnoszącego o doręczenie mu zanonimizowanych kserokopii postanowień Sądu Apelacyjnego w [...] z 2014 roku wydanych na skutek wniesionych zażaleń na postanowienia Sądów Okręgowych wydziałów penitencjarnych – ma charakter informacji przetworzonej i uzależnienie jej udostępnienia od wykazania przez skarżącego istnienia istotnego interesu publicznego; 2. obrazę art. 61 ust. 1-3 Konstytucji RP, art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1 pkt 4 i art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, wskutek ograniczenia skarżącemu dostępu do zanonimizowanych kserokopii postanowień Sądu Apelacyjnego w [...] z 2014 roku wydanych na skutek wniesionych zażaleń na postanowienia Sądów Okręgowych wydziałów penitencjarnych - mimo braku konieczności ochrony wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych, oraz ochrony porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. II. Naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez: 1. obrazę art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zw. z art .104 § 1 Kpa wskutek nieuwzględnienia, iż załatwienie sprawy przez organ I instancji nastąpiło w niewłaściwej formie administracyjnoprawnej, to jest w drodze wydania decyzji administracyjnej o odmowie udzielenia informacji publicznej zamiast udostępnienia żądanej informacji w formie zwykłej czynności materialno- technicznej. Podniósł, iż istotę sporu stanowi zagadnienie, czy żądane informacje stanowią informację prostą, czy przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 udip. Przywołując orzecznictwo sądowoadministracyjne skarżący twierdził, że żądane przez niego informacje stanowią informacje proste w rozumieniu udip i winne mu zostać udostępnione. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się w istocie do kwestii charakteru informacji publicznej, której żądał R.S., tj. do oceny, czy jego wniosek informacyjny dotyczy informacji publicznej prostej, czy przetworzonej. Zgodnie z przepisem art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm.), prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie zawiera definicji, pojęcia "informacji przetworzonej". Z tego względu w literaturze i orzecznictwie sądów administracyjnych dokonano wykładni tego pojęcia. Za informację prostą uznano taką informację, której zasadnicza treść nie ulega zmianie przed jej udostępnieniem. Może być ona pozbawiona danych wrażliwych, podlegających ochronie (np. danych osobowych), nie staje się jednak przez to informacją przetworzoną. Informacja prosta nie zmienia się w informację przetworzoną przez proces anonimizacji, bo czynność ta polega jedynie na jej przekształceniu, a nie przetworzeniu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 sierpnia 2011 r., I OSK 792/11, Lex Polonica numer 3036000). Również wtedy, gdy organ administracji publicznej posiada w swoich zbiorach dane objęte wnioskiem, to wykonanie prostych czynności technicznych polegających na zliczeniu decyzji nie może być uznany za przetworzenie informacji publicznej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 grudnia 2010 r. I OSK 1798/10, Lex Polonica nr 2473692). W doktrynie i orzecznictwie informacja przetworzona jest jakościowo nową informacją, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego (M. Bernaczyk, M. Jabłoński, K. Wygoda, Biuletyn Informacji Publicznej. Informatyzacja administracji, Wrocław 2005, s. 87). Wytworzenie takiej informacji wymaga podjęcia przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej określonego działania intelektualnego w odniesieniu do odpowiedniego zbioru znajdujących się w jego posiadaniu informacji i nadanie skutkom tego działania cechy informacji publicznej (por. wyrok WSA w Krakowie z 26 września 2005 r., II SA/Kr 984/05, niepubl.). Informacja publiczna przetworzona, o której mowa w artykule 3 ust. 1 pkt 1 udip, to taka informacja, na którą składa się pewna suma tzw. informacji publicznej prostej, dostępnej bez wykazywania przesłanki interesu publicznego. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej nawet o wspomnianym wyżej prostym charakterze, wiązać się może z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz, zestawień, wyciągów, usunięcia danych chronionych prawem. Takie zabiegi czynią informacje proste, informacją przetworzoną, której udzielenie jest skorelowane z potrzebą istnienia przesłanki interesu publicznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 kwietnia a 2012 r. I OSK 202/12, Lex nr 1264654). Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie organy prawidłowo zakwalifikowały żądaną przez skarżącego informację publiczną, jako informację przetworzoną, właśnie z uwagi na żądaną ilość przedmiotowych postanowień i konieczność dokonania wielu czynności wymagających dużego nakładu pracy, połączonego z wysiłkiem intelektualnym, co niewątpliwie spowodowałoby dezorganizację pracy Sądu. Wskazać należy, iż organ stosując się do wytycznych Sądu, zawartych w uzasadnieniu ww. wyroku, przeprowadził szczegółową, analizę prawnego charakteru informacji, żądanych przez R.S. W tym celu przeprowadzone zostało postępowanie, które koncentrowało się na ustaleniu pracochłonności wyselekcjonowania i przygotowania do udostępnienia dokumentów żądanych w sprawie, przy uwzględnieniu możliwości skorzystania z urządzeń ewidencyjnych dostępnych w Sądzie Apelacyjnym w [...]. Przeprowadzone czynności i poczynione ustalenia zostały szczegółowo wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Reasumując, w ocenie Sądu zespół czynności i czas, który organ musiałby poświęcić na anonimizację żądanych przez skarżącego postanowień przed ich udostępnieniem skarżącemu, w pełni przemawia za uznaniem, że żądane informacje stanowią informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 udip, nie zaś informację prostą. Uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego i procesowego, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.