II SA/Wa 1437/16

WyrokWSA w Warszawie2017-02-15

Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Maria Werpachowska, Iwona Maciejuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej przyznający dodatek mieszkaniowy jest właściwy do rozstrzygania sporu dotyczącego prawidłowości przeksięgowania nadpłaty na poczet zaległości czynszowych?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej przyznający dodatek mieszkaniowy nie jest uprawniony do rozstrzygania sporu dotyczącego prawidłowości rozliczeń ewentualnych nadpłat lub zaległości z tytułu należności za lokal. W przypadku stwierdzenia zaległości w opłatach za lokal, organ jest zobligowany do wstrzymania wypłaty dodatku mieszkaniowego lub odmowy jego przyznania, a spory dotyczące wysokości należności rozstrzygane są przed sądem cywilnym.
Stan faktyczny
Skarżący W.P. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego po tym, jak jego poprzedni dodatek został wstrzymany z powodu zaległości czynszowych. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania dodatku, wskazując na istniejące zaległości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając zaległość za bezsporną, mimo twierdzeń skarżącego o błędnym przeksięgowaniu nadpłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ nie jest właściwy do rozstrzygania sporów o rozliczenia finansowe z zarządcą nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA Maria Werpachowska (sprawozdawca), Iwona Maciejuk, Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2017 r. sprawy ze skargi W.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego - oddala skargę - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. działając na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.),dalej k.p.a. w zw. z art. 17 pkt 1 k.p.a. oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2015 r., Nr 1659 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania W. P. od decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] marca 2016 r., o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazało, Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. znak: [...], wstrzymał W. P. dodatek mieszkaniowy, przyznany decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. z uwagi na zaległości czynszowe. W dniu [...] czerwca 2015 r. W. P., dalej skarżący, złożył wniosek do Prezydenta [...] o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., orzekł o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego. Powodem odmowy była istniejąca zaległość z tytułu należności za zajmowany lokal za miesiące styczeń, luty, i marzec 2015 r. Skarżący złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] odwołanie od przedmiotowej decyzji. Wskazał, że z niezrozumiałych dla niego przyczyn, Zakład Gospodarowania Nieruchomościami dla Dzielnicy [...] przeksięgował w dniu [...] listopada 2014 r. nadpłatę w kwocie [...] zł na rzecz Gminnej Gospodarki Komunalnej [...] Sp. z o.o. Stąd wynika, jego zdaniem, niesłusznie naliczone zadłużenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. uchyliło decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu zwróciło uwagę, że decyzja organu pierwszej instancji została wydana z uchybieniem przepisu art. 107 § 1 k.p.a. Prezydent [...] powinien w szczególności wyjaśnić stronie podstawy prawne przeksięgowania nadpłaty. W toku postępowania poprzedzającego ponowne wydanie decyzji, organ pierwszej instancji zwrócił się [...] lutego 2016 r. do Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami [...] z prośbą o wyjaśnienie i udzielenie informacji: jakich wpłat dokonał skarżący za użytkowanie lokalu w okresach od stycznia do czerwca 2015 r., czy za okres styczeń, luty, marzec 2015 r. jest uregulowana brakująca wpłata oraz dlaczego nie można zaliczyć nadpłaty na bieżące należności. Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2016 r., orzekł o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu wyjaśnił, że kwestia przeksięgowania nadpłaty była wyjaśniana stronie w piśmie z dnia [...] stycznia 2015 r., natomiast powodem odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego jest uchylanie się skarżącego od ponoszenia bieżących opłat w miesiącach styczeń - czerwiec 2015 r., czego usprawiedliwieniem nie może być spór o przeksięgowanie nadpłaty na poczet powstałych należności. W odwołaniu od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2016 r. W. P. wskazał, że jego zdaniem dług został wymyślony przez Prezydenta [...] w celu usprawiedliwienia eksmisji. Przedłożył kopie pism otrzymanych w sprawie oraz kopie wpłat za mieszkanie w okresie od sierpnia 2004 r. do września 2011 r. na rzecz Gminnej Gospodarki Komunalnej [...] Sp. z o.o. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało, że zgodnie z art. 7 ust. 11 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. 2001 Nr 71 poz. 734 ze zm.), który stanowi, iż w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Podstawą wstrzymania dodatku mieszkaniowego skarżącemu decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2015 r. były zaległości czynszowe za okres od stycznia do marca tego roku, o czym organ został poinformowany pismem z dnia [...] marca 2015 r. Działu Gospodarowania Zasobem Nieruchomości. Z akt sprawy wynika nadto, że skarżący [...] stycznia 2015 r. zwrócił się do Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami Dzielnicy [...] [...] z prośbą o wykorzystanie nadpłaty w kwocie [...] zł za poczet bieżących opłat. Pismem z dnia [...] stycznia 2015 r. wskazany podmiot poinformował W. P., że nadpłata na dzień [...] grudnia 2014 r. wynosi jedynie [...] zł., bowiem w dniu [...] listopada 2014 r. kwota nadpłaty wysokości [...] zł została przeksięgowana do Gminnej Gospodarki Komunalnej [...] Sp. z o.o. tytułem zaległości występującej na kartotece lokalu. Nadto pismem z dnia [...] sierpnia 2015 r. Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] [...] poinformował skarżącego, że na dzień [...] listopada 2014 r. jego zaległość wobec [...] Sp. z o.o. wynosiła [...] zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] powyższe ustalenia organu I instancji uznało za wiarygodne, wobec załączonego przez skarżącego do odwołania, ostatecznego wezwania do zapłaty z dnia [...] października 2011 r. zadłużenia w kwocie [...] zł wystawionego przez [...] Sp. z o.o. W. P. nie przedstawił żadnego dowodu dla potwierdzenia faktu, że to zadłużenie spłacił. Organ wskazał, że przeksięgowanie w dniu [...] listopada 2014 r. nadpłaty na rzecz [...] Sp. z o.o. było czynnością techniczną pomiędzy instytucjami zajmującymi się obsługą płatności za lokale będące w zasobie gminnym Prezydenta [...]. Tym samym uznał okoliczność zadłużenia skarżącego jako bezsporną w sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że nie jest rolą organu przyznającego dodatek mieszkaniowy, dokonywanie ponownych rozliczeń ewentualnych nadpłat bądź zaległości z tytułu należności za lokal. Dalej organ powołał się na przepis art. 8 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, który stanowi, że pobierający należności za lokale mieszkalne ma obowiązek niezwłocznego zawiadomienia organu przyznającego dodatek mieszkaniowy o wystąpieniu zaległości, o których mowa w art. 7 ust. 11, obejmujących pełne 2 miesiące. Dział Gospodarowania Zasobem Nieruchomości dopełnił tego obowiązku w dniu [...] marca 2015 r., zaś Prezydent [...] był zobowiązany wstrzymać wypłacanie dodatku mieszkaniowego. Zgodnie z przepisem art. 7 ust. 12 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, osoba, w stosunku do której z powodu nieuregulowania należności za zajmowany lokal mieszkalny wygasła decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, może wystąpić ponownie o jego przyznanie po uregulowaniu zaległości powstałych w okresie obowiązywania tej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że skarżący nie uregulował należności za styczeń – marzec 2015 r. oraz nie dokonał żadnych wpłat za w miesiącach styczeń – czerwiec 2015 r., tym samym organ I instancji zebrał wystarczający materiał dowodowy aby w oparciu o przepis art. 7 ust. 12 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, odmówić przyznania dodatku mieszkaniowego. Nadto organ nie miał prawa kwestionować w ramach tego postępowania, informacji uzyskanych od administratora budynku o istniejącym zadłużeniu i braku nadpłaty, którą można by zaliczyć na poczet bieżących należności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło uwagę, że po wydaniu decyzji z dnia [...] marca 2016 r. do akt sprawy zostało dołączone wypowiedzenie najmu lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...], skierowane do W. P. w dniu [...] marca 2016 r. Z treści wypowiedzenia wynika, że na dzień [...] lutego 2016 r. zaległość skarżącego z tytułu opłat za mieszkanie wzrosła do kwoty [...] zł i była równa dziewiętnastu okresom płatności plus odsetki. W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący W. P. wskazał, że problemy zapłatą czynszu pojawiły się dopiero wówczas, gdy zwrócił się o odebranie nadpłaty. W odpowiedzi otrzymał pismo z [...] stycznia 2015 r., w którym poinformowano, że nadpłata została przeksięgowana na poczet zaległości na konto [...] Sp. z o.o. bez żadnego prawnego wyjaśnienia. Zdaniem skarżącego w aktach, które nadesłało WZL - [...] do SKO powinno być jakieś wyjaśnienie i to, że ZGN - [...] złożył pozew na kwotę [...] zł do Sądu Cywilnego z dnia [...] kwietnia 2015 r. w celu odebrania zaległości. Sprawa jest w toku i trwa do dziś. Dalej skarżący przytoczył trzy zbiegi okoliczności w sprawie tj. [...] marca 2015 r. wstrzymany jest dodatek mieszkaniowy - decyzja nr [...], od [...] kwietnia miał płacić za czynsz [...] zł., pozew otrzymał [...] maja 2015 r. to oznacza, że na dzień [...] czerwca 2015 r., gdy była rozpatrzona sprawa o dodatek mieszkaniowy nr [...], nie miał żadnych zaległości. Wskazał, że od lipca 2015 r., pomimo że nie otrzymał dodatku mieszkaniowego płaci [...] zł za czynsz. Taką kwotę płaciłby, gdyby miał dodatek mieszkaniowy. Uważa, że przyczyną było lekceważenie jego osoby i nieinformowanie co zrobiono z jego nadpłatą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 7 ust. 11 zd. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 966 ze zm.), dalej ustawa, w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. W myśl zaś art. 7 ust. 12 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, osoba w stosunku do której z powodu nieuregulowania należności za zajmowany lokal mieszkalny wygasła decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, może wystąpić ponownie o jego przyznanie po uregulowaniu zaległości powstałych w okresie obowiązywania tej decyzji. Stan faktyczny ustalony w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości. Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. Prezydent [...] wstrzymał skarżącemu dodatek mieszkaniowy, przyznany decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. z uwagi na zaległości czynszowe. Podstawą wydania przedmiotowej decyzji była informacja przekazana [...] marca 2015 r. przez pracownika Działu Gospodarowania Zasobem Nieruchomości, że w okresie od stycznia do [...] marca 2015 r. skarżący nie płacił należności czynszowych. Fakt zalegania przez skarżącego z należnymi opłatami za zajmowany lokal po dacie przyznania dodatku mieszkaniowego, tj. po [...] grudnia 2014 r. został potwierdzony na etapie postępowania w przedmiocie wstrzymania dodatku mieszkaniowego, a następnie w postępowaniu przy ponownym rozpatrzeniu wniosku skarżącego po uchyleniu decyzji Prezydenta [...] odmawiającej przyznania dodatku mieszkaniowego i w postępowaniu odwoławczym przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w [...]. W piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w dzielnicy [...] [...] poinformował, że skarżący od stycznia do czerwca 2015 r. nie dokonał żadnych wpłat za lokal. Wyjaśnił też, że nadpłata nie mogła być zaliczona na bieżące zaległości czynszowe, ponieważ wcześniej została przeksięgowana do [...] tytułem uregulowania wcześniejszych zaległości. Na dzień [...] października 2011 r. tj. dzień przejęcia pobierania dochodów przez ZGN [...] na koncie skarżącego figurowała zaległość w wysokości [...] zł, która nie została uregulowana. W tej sytuacji, wobec potwierdzenia informacji o zaleganiu przez skarżącego po [...] marca 2015 r. z opłatami za zajmowany przez niego lokal oraz w okresie od stycznia do [...] marca 2015 r., organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu I instancji o odmowie wypłaty dodatku mieszkaniowego. Decyzja wydawana na podstawie art. 7 ust. 11 zd. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest bowiem decyzją związaną, co powoduje, że nie pozostawia organowi administracji publicznej tzw. "luzu decyzyjnego" w kwestii wyboru sposobu rozstrzygnięcia, a tym samym uwzględnienia przy rozstrzyganiu interesu społecznego oraz słusznego interesu strony. W przypadku zatem stwierdzenia, że osoba uprawniona do dodatku mieszkaniowego nie uiszcza na bieżąco należności za zajmowany przez nią lokal mieszkalny, organ jest zobligowany do wydania decyzji wstrzymującej wypłatę tego świadczenia. Nadto Prezydent [...] wobec ustalenia, że skarżący nie dokonał żadnych wpłat w miesiącach styczeń – czerwiec 2015 r. prawidłowo odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego na podstawie art. 7 ust. 12 ustawy, bowiem możliwe jest to dopiero po uregulowaniu wcześniejszych zaległości. Skarżący podnosił w toku postępowania, że zaległość w uiszczaniu przez niego opłat za lokal wynikła stąd, iż Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w dzielnicy [...] [...] bez jego wiedzy przeksięgował nadpłatę w kwocie [...] zł do Gminnej Gospodarki Komunalnej [...] na poczet wcześniejszej zaległości w opłatach czynszowych. Natomiast jego wolą było zaliczenie tej nadpłaty na bieżący czynsz i dlatego zaprzestał jego uiszczania od stycznia 2015 r. Zdaniem Sądu procedujące organy w sprawie nie były uprawnione do rozstrzygania w postępowaniu o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego o prawidłowości rozliczania ewentualnej nadpłaty. Także Sąd badając prawidłowość zaskarżonej decyzji nie mógł poddać ocenie powyższych kwestii. Do rozstrzygnięcia ewentualnego sporu pomiędzy skarżącym a Zakładem Gospodarowania Nieruchomościami w dzielnicy [...] [...] dotyczącego wysokości należnych opłat za lokal właściwa jest droga postępowania przed sądem cywilnym. Zauważyć należy, że skarżącemu [...] marca 2016 r. została wypowiedziana umowa najmu lokalu, a z treści wypowiedzenia wynika, że na dzień [...] lutego 2016 r. zaległość z tytułu opłat za mieszkanie wzrosła do kwoty [...] zł. Skarżący faktów tych nie kwestionuje, a nadto jak wynika z dokumentów dołączonych do pisma procesowego W. P. z 25 stycznia 2017 r. Prezydent [...] wystąpił do Sądu Rejonowego dla [...] Wydział I Cywilny przeciwko skarżącemu z pozwem o zapłatę [...] zł tytułem zaległości czynszowych. Nieregulowanie opłat za lokal w wysokości naliczonej przez Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w dzielnicy [...] [...] pomimo posiadania nawet z jakiegoś tytułu nadpłaty, wyczerpuje dyspozycję art. 7 ust. 12 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Jak wskazano wcześniej organ administracji właściwy do rozstrzygania w sprawie dodatku mieszkaniowego nie może dokonywać w tym zakresie żadnych rozliczeń (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 sierpnia 2008 r., sygn. akt I OSK 1042/07 opubl. https://cbois.nsa.gov.pl). Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta [...] z [...] czerwca 2016 r. odpowiadają prawu. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło