II SA/Wa 1438/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-16
Skład orzekający: Joanna Kube, Iwona Dąbrowska, Maria Werpachowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja ds. Stopni i Tytułów prawidłowo odmówiła przedstawienia kandydata do tytułu naukowego profesora, oceniając jego dorobek naukowy jako niewystarczający i nieznacznie przekraczający wymagania stawiane w przewodzie habilitacyjnym, mimo posiadania przez kandydata pozytywnych recenzji?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie ocenia trafności opinii recenzentów w aspekcie dorobku naukowego kandydata, lecz bada jedynie, czy w toku postępowania o nadanie tytułu nie doszło do naruszenia trybu postępowania określonego przepisami ustawy. W niniejszej sprawie Centralna Komisja ds. Stopni i Tytułów procedowała zgodnie z wymogami ustawy, opierając się na opiniach recenzentów i Sekcji Nauk Ekonomicznych, a jej decyzja zawierała wystarczającą argumentację, nawet jeśli dorobek naukowy kandydata był oceniany negatywnie.Stan faktyczny
Skarżący A.J. złożył skargę na decyzję Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów, która utrzymała w mocy własną decyzję o odmowie przedstawienia go do tytułu naukowego profesora nauk ekonomicznych. Organ uznał, że dorobek naukowy skarżącego nie spełnia wymogów, a publikacje ukazały się w mało znaczących czasopismach i nie są znane w środowisku naukowym. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych, w tym przewlekłość postępowania, niewłaściwą ocenę dorobku naukowego przez niekompetentnych recenzentów oraz brak odniesienia się do pozytywnych opinii.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Maria Werpachowska (sprawozdawca), Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi A.J. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przedstawienia do tytułu naukowego profesora nauk ekonomicznych - oddala skargę -
Decyzją z [...] kwietnia 2016 r. nr [...] Centralna Komisja ds. Stopni i Tytułów, na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz.U. Nr 65, poz. 595 ze zm.), utrzymała w mocy własną decyzję z [...] maja 2015 r. nr [...], którą odmówiono przedstawienia A. J., dalej jako skarżący, do tytułu naukowego profesora nauk ekonomicznych.
W uzasadnieniu organ wskazał, że nie znalazł podstaw do uznania, iż skarżący spełnia wymagania określone w art. 26 ust. 1 ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki tj. iż posiada osiągnięcia naukowe znacznie przekraczające wymagania stawiane w przewodzie habilitacyjnym.
Organ uznał, że dorobek naukowy skarżącego nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 26 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki w zakresie osiągnięć znacznie przekraczających wymagania w przewodzie habilitacyjnym. Większość prac skarżącego została opublikowana w mało liczących się czasopismach. Publikacje skarżącego nie są znane w środowisku naukowym krajowym i zagranicznym.
Opiniodawcy Centralnej Komisji, stwierdzili, że przebieg postępowania w Centralnej Komisji oraz uzasadnienie decyzji Centralnej Komisji było zgodne z art. 26 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, dlatego zarzut o braku zgodności z tym zapisem ustawy, jest bezzasadny.
Zdaniem Opiniodawców Centralnej Komisji należy zachęcić skarżącego do przeprowadzenia badań odnoszących jego koncepcje do rzeczywistości i poddania tych badań szerokiej ocenie ekonomistów poprzez przedstawienie ich w renomowanych czasopismach ekonomicznych. Ponadto stwierdzili, że skarżący posiada bardzo skromny dorobek naukowy (brak cytowań, indeks H=1), a książka profesorska nie może być traktowana jako dzieło naukowe, wnoszące istotne wartości do nauk ekonomicznych. Tzw. książka "profesorska" pt. [...], nie stanowi istotnego wkładu w rozwój nauk ekonomicznych. Tytuł książki profesorskiej nie oddaje zawartości jej treści. Nie ma w niej myśli przewodniej rozważań, z wyjątkiem poglądu, że najlepszym narzędziem wyjaśnienia problemów ekonomicznych jest teoria chaosu. Oceniana praca pełna jest stwierdzeń niejasnych, nieprecyzyjnych, wręcz pustych."
Organ zwrócił uwagę, że Recenzenci Centralnej Komisji podkreślali w swych opiniach, iż skarżący nie posiada osiągnięć naukowych znacznie przekraczających wymagania stawiane w przewodzie habilitacyjnym. Dorobek skarżącego, uzyskany w okresie po habilitacji, jest skromny i niewystarczający do otrzymania tytułu naukowego profesora.
W skardze na powyższą decyzję, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący zarzucił:
1. naruszenie przepisu art. 5 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz art. 35 § 1 k.p.a. poprzez niezałatwienie sprawy w terminie, a także rażącą przewlekłość postępowania w przedmiotowej sprawie, wskutek znacznego przekroczenia terminów określonych dla załatwienia sprawy w tym postępowaniu,
2. naruszenie art. 27 ust. 4 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki w zakresie, w jakim w postępowaniu o nadanie tytułu profesora może uczestniczyć osoba posiadająca tytuł profesora w zakresie danej lub pokrewnej dziedziny nauki lub sztuki.
3. naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez uchybienie obowiązkowi dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, z czym związany jest obowiązek wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, prawidłowego udokumentowania przebiegu postępowania oraz jego wyników i właściwego uzasadnienia podjętej sprawy, a więc uchybień, które w sprawie miały wpływ na jej wynik, ponieważ organ tych obowiązków nie dopełnił.
4. naruszenie przepisu art. 12 k.p.a., tj. zasady wnikliwego i szybkiego działania przez organy administracji w sprawie posługiwania się przez nie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, co w konsekwencji - poprzez zamawianie kolejnych recenzji i opinii dla oceny dorobku naukowego skarżącego - spowodowało 3-letnie postępowanie o nadanie tytułu naukowego profesora nauk ekonomicznych, zamiast postępowania 6-miesięcznego.
5. nieuwzględnienie art. 107 § 3 i 4 k.p.a., ponieważ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ nie wyjaśnił, dlaczego odmówił wiarygodności i mocy dowodowej trzem recenzjom pozytywnym przedstawionym przez specjalistów z dziedziny uprawianej przez skarżącego i dziedzin pokrewnych, a oparł się wyłącznie na recenzjach i opiniach negatywnych, które zostały wydane przez profesorów ze specjalności innych, niż ekonofizyka.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W trakcie trwającego niemal trzy lata postępowania w sprawie o nadanie tytułu naukowego profesora nauk ekonomicznych wydano zarówno recenzje pozytywne, jak i recenzje negatywne. Osoby, które wydały opinie negatywne nie są profesorami w zakresie ekonofizyki, a więc uprawnianej przez skarżącego dyscypliny, lub pokrewnej. Zdaniem skarżącego, w świetle istniejącego stanu prawnego i orzecznictwa sądów taka sytuacja jest niezgodna z prawem.
Podkreślił, że w niniejszej sprawie to opinie specjalistów z innej dziedziny niż ta, w której specjalizuje się skarżący, zadecydowały o odmowie udzielenia poparcia wnioskowi, co było nieprawidłowe i powinno skutkować koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego wydanych rozstrzygnięć. Recenzje sporządzane w postępowaniu o tytuł, podobnie jak w postępowaniach o stopień, dotyczą osiągnięć i dorobku naukowego, aby mogły być sporządzone w sposób prawidłowy, obiektywny i rzetelny, powinny być sporządzane przez osoby najbardziej kompetentne, a to oznacza, że powołując recenzenta należy mieć również na uwadze nie tylko dziedzinę naukową, jaką reprezentuje, ale również dyscyplinę naukową, a niejednokrotnie specjalizację w ramach danej dyscypliny.
Skarżący podkreślił, że negatywne recenzje pochodziły od recenzentów reprezentujących zupełnie inne specjalności naukowe niż oceniana. Recenzenci, którzy sporządzili opinie negatywne to osoby, których zainteresowania naukowe dalekie są od ekonofizyki i nauk pokrewnych. Natomiast Centralna Komisja, mimo dysponowania solidnymi i dobrze udokumentowanymi recenzjami pozytywnymi odmówiła im wiarygodności, nie odnosząc się zupełnie do zawartych w nich argumentów, wzięła pod uwagę jedynie stanowiska zawarte w recenzjach negatywnych, w których znajduje się wiele błędów merytorycznych, formalnych i prawnych. Zarzuty tam sformułowane są nietrafne, nacechowane powierzchownością i niekompetencją. Tym samym opinie wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji świadczą o tym, że Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów nie wspiera ani nowatorskich badań w dziedzinie ekonomii, ani rozwoju nauk interdyscyplinarnych/transdyscyplinarnych. Takie stanowisko jest wyraźnie sprzeczne ze Stanowiskiem Komitetu Polityki Naukowej Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w zakresie wskaźników doskonałości naukowej.
Ponadto skarżący podkreślił, że jest laureatem Nagrody [...] za szczególne osiągnięcia w zakresie myśli teoretycznej w sferze ekonomii i finansów [...] edycja Konkursu - rok 2004, nagrodzona praca: [...], Wydawnictwo Naukowe PWN, Seria: Współczesna Ekonomia, Warszawa 2003, stron 438. Stwierdził, że nagroda ta jest wysoko ceniona w środowisku ekonomistów, dlatego została nazwana [...]. Wskazał, że za działalność naukowo-dydaktyczną otrzymał w roku 2004 tytuł i medal "[...]". Ponadto książka [...] (2003), miała dwa dodruki (2005 i 2012), co najlepiej świadczy o zainteresowaniu środowiska naukowego ekonomistów jego twórczością. Na wszystkie te aspekty zwrócili uwagę recenzenci, którzy w postępowaniu o nadanie tytułu naukowego profesora nauk ekonomicznych przedstawili recenzje pozytywne.
Skarżący podniósł również, że w polskim systemie prawnym nie ma listy liczących się czasopism środowiska nauk ekonomicznych, tylko jest lista A, dla czasopism mających ustalony tzw. impact factor, oraz listy B i C. Tworzenie dodatkowych list jest niezgodne z prawem.
Stwierdził, że skoro jego dorobek naukowy, dotyczący stricto ekonomii, a wykorzystujący metody fizyki, publikowany jest w prestiżowych czasopismach z listy A, takich jak Nonlinear Dynamics, Psychology, and Life Sciences, Acta Physica Polonica A czy International Journal of Nonlinear Sciences and Numerical Simulation, to nie ma potrzeby wymyślania nieistniejących list czasopism, tylko należy zastosować się do wytycznych MNiSW i istniejącego ustawodawstwa, a więc powołać recenzentów z dziedziny ekonofizyki.
Skarżący zwrócił uwagę, że Program Publish or Perish wykazuje istnienie 149 cytowań jego publikacji oraz indeks Hirscha równy 6.
W konkluzji skarżący stwierdził, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie odniesiono się w ogóle do recenzji pozytywnych, oparto się wyłącznie na recenzjach negatywnych, którym daleko do kompetencji, fachowości i rzetelności. Wskutek tego nie dokonano wszechstronnej i kompetentnej oceny jego dorobku naukowego. Postępowanie takie jest sprzeczne z obowiązującym prawem.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, uznając zarzuty skargi za niezasadne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Sąd jest władny wzruszyć zaskarżoną decyzję tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa. Jednak nie każde naruszenie prawa przez organ administracji publicznej daje Sądowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) określa, w jakich sytuacjach decyzje podlegają uchyleniu.
Przedmiotem skargi do sądu administracyjnego może być wyłącznie decyzja ostateczna (art. 52 P.p.s.a.). Sąd może wprawdzie, uchylając zaskarżoną decyzję, uchylić również decyzję ją poprzedzającą, co nie zmienia faktu, że przedmiotem oceny prawnej Sądu jest przede wszystkim decyzja zaskarżona. Z tego powodu to ta głównie decyzja winna odpowiadać w pełni wymogom nie tylko merytorycznym, ale i proceduralnym.
Na wstępie należy wyjaśnić, że postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego ma wyjątkowy charakter wynikający ze specyfiki tych spraw. W pierwszej kolejności celowe jest zwrócenie uwagi na zawarte w art. 29 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym odesłanie jedynie do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w dodatku wyłącznie w zakresie nieuregulowanym w ustawie. W konsekwencji, jeżeli ustawa zawiera szczególną regulację, to nie ma podstaw do stosowania w tym zakresie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że niektóre przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego w ogóle nie znajdą zastosowania.
Na podkreślenie zasługuje przy tym, że w ramach postępowania sądowego nie dochodzi do oceny trafności opinii recenzentów w aspekcie dorobku naukowego kandydata i jego wartości naukowej.
W zakresie kognicji sądu administracyjnego pozostaje wyłącznie zbadanie, czy w toku postępowania o nadanie tytułu nie doszło do naruszenia trybu postępowania określonego przepisami ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki.
Aby taka ocena była możliwa koniecznym jest ustalenie, która wersja przepisów powyższej ustawy miała w sprawie zastosowanie. Pamiętać bowiem należy, że na podstawie ustawy z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 84, poz. 455 ze zm.), z dniem 1 października 2011 r. zmianie uległo szereg przepisów ustawy o stopniach naukowych, tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki.
Z uwagi na fakt, że wniosek skarżącego został złożony w 2013 r., w okolicznościach przedmiotowej sprawy istotny jest przepis art. 33 ust. 2 ww. ustawy z dnia 18 marca 2011 r., będący przepisem przejściowym, który zapewnia zainteresowanym do 30 września 2013 r. możliwość wyboru przepisów, jednocześnie materialonoprawnych i proceduralnych – dotychczasowych albo nowych, według których ma toczyć się postępowanie w ich sprawie.
Niewątpliwie mankamentem skarżonej decyzji jest brak wyraźnego wskazania, z jakiej daty przepisy mają zastosowanie w sprawie. Analiza ich treści (przed i po zmianie ustawy) wskazuje, że organ procedował w oparciu o stan prawny sprzed 1 października 2011 r. Za takim stanowiskiem przemawia też okoliczność, że uchwałą Rady Naukowej Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. zostało wszczęte postępowanie o nadanie skarżącemu tytułu profesora. Ponadto zarówno w zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji w petitum i uzasadnieniu organ wskazał na tekst pierwotny ustawy zawarty w Dzienniku Ustaw z 2003 r. Nr 65, poz. 595.
W konsekwencji przyjąć należy, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie znalazły przepisy tak materialne, jak i procesowe ww. ustawy wg stanu sprzed 1 października 2011 r., jak również przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przeprowadzania czynności w przewodach doktorskim i habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora (Dz. U. Nr 15, poz. 128 ze zm.).
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Postępowanie o nadanie tytułu profesora jest dwuetapowe. Pierwszym jego etapem jest postępowanie prowadzone przed radą jednostki organizacyjnej uprawnionej do przeprowadzenia tego postępowania, drugim natomiast postępowanie przed Centralną Komisją. Przepis § 20 ust. 1 ww. rozporządzenia określa szczegółowo dokumenty i informacje, które muszą zostać przedstawione przez osobę, wobec której ma zostać wszczęte postępowanie o nadanie tytułu profesora.
Zgodnie z § 20a ust. 1 ww. rozporządzenia rada jednostki organizacyjnej, na podstawie dokumentów, o których mowa w art. 20 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy podejmuje uchwały, określone w art. 27 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy. Stosownie natomiast do art. 27 ust. 3 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym czynności postępowania w sprawach o nadanie tytułu profesora kończą się uchwałami rady w przedmiocie:
1) wszczęcia postępowania o nadanie tytułu profesora;
2) wyznaczenia recenzentów;
3) poparcia wniosku o nadanie tytułu profesora.
Rada jednostki organizacyjnej może powołać, spośród jej członków posiadających tytuł profesora, zespół w celu przygotowania wniosków dotyczących czynności postępowania, o których mowa w art. 27 ust. 3 ustawy (§ 22a ww. rozporządzenia), a więc m.in. wniosków co do wszczęcia postępowania o nadanie tytułu profesora. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że wszczęcie czynności postępowania w sprawie nadania tytułu profesora, nie obliguje rady do podjęcia uchwały o wszczęciu postępowania. Z przepisów nie wynika też, aby rada była związana wnioskami zespołu (komisji), skoro powołanie tego ciała o charakterze opiniodawczym, nie jest obligatoryjne.
Charakter i zawartość dokumentów, jakie obowiązana jest przedłożyć osoba pretendująca do tytułu profesora, a których analiza ma stanowić podstawę do podjęcia uchwały o wszczęciu bądź odmowie wszczęcia postępowania o nadanie tytułu profesora, pozwala na uznanie, że na tym etapie procedowania rada ocenia czy zasadniczo przedstawiony dorobek naukowo-badawczy oraz osiągnięcia dydaktyczne spełniają przesłanki z art. 26 ust. 1 ustawy o stopniach i tytułach.
W rozpoznawanej sprawie powołanych zostało czterech recenzentów. Trzy recenzje były pozytywne, a jedna negatywna, która została przygotowana przez prof. dr hab. M. S.. W oparciu o te cztery recenzje Rada Naukowa Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN podjęła w dniu [...] września czerwca 2014 r. uchwałę o poparciu wniosku skarżącego o nadanie tytułu profesora i zwróciła się z wnioskiem do Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów o nadanie skarżącemu tytułu profesora.
W rozpoznawanej sprawie Centralna Komisja uzyskała dwie recenzje, które sporządzone zostały przez prof. dr hab. J. P. i prof. dr hab. C. D. (obie opinie jednoznacznie negatywne). Opinie te zostały przedstawione i omówione na posiedzeniu Sekcji Nauk Ekonomicznych, która nie poprała wniosku o przedstawienie Prezydentowi RP skarżącego do tytułu profesora nauk ekonomicznych. Uchwała Sekcji zaprezentowana została, wraz z argumentacją znajdującą odzwierciedlenie w protokole z [...] maja 2015 r., na posiedzeniu Prezydium Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów w dniu [...] maja 2015 r. W głosowaniu tajnym Prezydium postanowiło nie poprzeć wniosku i podjęło uchwałę o odmowie przedstawienia Prezydentowi RP kandydata do tytułu profesora nauk ekonomicznych.
W konsekwencji Centralna Komisja po rozpatrzeniu wniosku Rady Naukowej Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN decyzją z dnia [...] maja 2015 r. nr [...], na podstawie art. 28 ust. 2 ustawy, odmówiła przedstawienia skarżącego do tytułu naukowego profesora nauk ekonomicznych. W uzasadnieniu wskazała, że jednoznacznie negatywnie oceniana jest tzw. książka profesorska, zarówno pod względem merytorycznym, jak i metodycznym. Wskazała, że skarżący w okresie od uzyskania stopnia doktora habilitowanego w marcu 2011 r. wykazuje się przeciętną aktywnością naukową, czego przejawem i wyznacznikami są brak projektów badawczych, czy niewielka liczba opublikowanych prac naukowych w czasopismach o uznanym prestiżu w środowisku ekonomistów. W opinii Centralnej Komisji kandydat, biorąc pod uwagę ocenę jego dorobku naukowego, nie posiada osiągnięć, które można by określić jako znacznie przekraczające wymagania stawiane w postępowaniu habilitacyjnym.
W tej sytuacji Centralna Komisja nie znalazła obecnie wystarczających podstaw do uznania, iż kandydat spełnia wymagania określone w przepisach art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r.
Przedmiotowa decyzja, jak wynika ze zwrotnych potwierdzeń odbioru, została doręczona skarżącemu w dniu 26 czerwca 2015 r., a Radzie Naukowej Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN 22 czerwca 2015 r. Wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy wpłynął do Centralnej Komisji 10 września 2015 r. zatem w terminie określonym w art. 28 ust. 4 ustawy. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożony również został przez Radę Naukową Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN, zgodnie z uchwałą nr [...] podjętą [...] września 2015 r. W aktach sprawy brak jest dokumentu potwierdzającego datę wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Sąd biorąc pod uwagę datę podjęcia uchwały i okoliczność, że termin do wniesienia odwołania w przypadku Rady Naukowej upływał 22 września 2015, uznał iż wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został wniesiony w terminie.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Centralna Komisja uzyskała dwie recenzje, które sporządzone zostały przez prof. dr hab. K. J. z Uniwersytetu Ekonomicznego [...] i prof. dr hab. T. T. z Uniwersytetu Ekonomicznego [...] (obie opinie jednoznacznie negatywne). Opinie te zostały przedstawione i omówione na posiedzeniu Sekcji Nauk Humanistycznych i Społecznych w dniu [...] kwietnia 2016 r., w którym wzięli udział recenzenci prof. dr hab. J. P. i prof. dr hab. Z. M. powołany z ramienia Rady Naukowej (opinia pozytywna). Z. M. stwierdził, że rozważył pozytywne i negatywne elementy dorobku i w pełni się zgadza, że w większości prace kandydata to śmieci nic nie znaczące, ale wielowątkowość myślenia, działania, wielka otwartość na to co się dzieje w kraju spowodowały, że te elementy przeważyły. Członkowie Sekcji po zapoznaniu się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, wysłuchaniu wszystkich recenzji i przeprowadzonej dyskusji w wyniku tajnego głosowania nie poparli wniosku. Na ogólną liczbę 16 członków Sekcji w posiedzeniu i głosowaniu uczestniczyło 15 członków – wynik głosowania Tak – 2, Nie -12 W 1.
Na posiedzeniu w dniu [...] kwietnia 2016 r. Prezydium Centralnej Komisji po zapoznaniu się z dokumentacją sprawy, po wyczerpującej dyskusji oraz wyniku tajnego głosowania postanowiło poprzeć stanowisko Sekcji Nauk Ekonomicznych i podjęło uchwałę o odmowie poparcia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dr. hab. A. J. od decyzji Centralnej Komisji z dnia [...] maja 2015 r. odmawiającej przedstawienia kandydata do tytułu naukowego profesora. Wszyscy członkowie Prezydium (11) jednogłośnie oddali głos na Nie.
W konsekwencji Centralna Komisja ds. Stopni i Tytułów, na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy w związku z art. 27 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, po rozpatrzeniu odwołania dr hab. A. J. od decyzji Centralnej Komisji z dnia [...] maja 2015 r. o odmowie przedstawienia dr hab. A. J. do tytułu profesora nauk ekonomicznych, postanowiła utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu podkreślono ponownie, iż dorobek naukowy kandydata nie spełnia wymagań ustawy art. 26 ust. 1 w zakresie osiągnięć znacznie przekraczających wymagania w przewodzie habilitacyjnym (w 2011 roku kandydat uzyskał stopień doktora habilitowanego, a w 2013 roku został złożony wniosek profesorski). Recenzenci Centralnej Komisji stwierdzili w swych opiniach, że dorobek kandydata, uzyskany w okresie po habilitacji, jest skromny i niewystarczający do otrzymania tytułu naukowego profesora.
Zwrócić należy uwagę, iż charakter postępowania przed Centralną Komisją nie jest identyczny jak w przypadku postępowania odwoławczego od decyzji organu administracji publicznej prowadzonego na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wynika to przede wszystkim ze specyfiki postępowania w sprawie nadania stopni i tytułów naukowych. Komisja, poza oceną legalności zaskarżonej uchwały Rady Wydziału, przeprowadza własne postępowanie, co wynika wprost z art. 35 ww. ustawy, a podejmowana decyzja zapada w głosowaniu tajnym, co powoduje, że również przepisy dotyczące postępowania odwoławczego muszą być stosowane odpowiednio, a nie wprost (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2007 r., I OSK 1661/06, publ. publ. https://cbois.nsa.gov.pl).
Odrębność ta to przede wszystkim pominięcie udziału strony w postępowaniu przed Centralną Komisją oraz swoiste postępowanie dowodowe ograniczone tylko co do pewnych środków dowodowych. W postępowaniu przed Centralną Komisją postępowanie dowodowe ogranicza się do uzyskania recenzji oraz stanowisk Sekcji (por. wyrok NSA z 27 października 2006 r., I OSK 192/06, publ. https://cbois.nsa.gov.pl)
W rozpoznawanej sprawie Centralna Komisja uzyskała cztery recenzje wszystkie jednoznacznie negatywne. Opinie te zostały przedstawione i omówione na posiedzeniu Sekcji Nauk Ekonomicznych, która oceniła, że dorobek naukowy skarżącego nie spełnia ustawowych kryteriów, w zakresie osiągnięć znacznie przekraczających wymagania w przewodzie habilitacyjnym. Uchwała Sekcji zaprezentowana została, wraz z argumentacją znajdującą odzwierciedlenie w protokole z [...] kwietnia 2016 r., na posiedzeniu Prezydium Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów. Oznacza to, że organ procedował w przedmiotowej sprawie zgodnie z wymogami wynikającymi z ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki.
W postępowaniu tym powołane w skardze przepisy art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. nie mogły mieć zastosowania wprost, właśnie z uwagi na specyficzny charakter tego postępowania, na co zwrócił również uwagę NSA w przywołanym wyroku z 27 października 2006 r., co czyni zarzut ich niezastosowania niezasadnym. Z tych samych powodów nieuprawniony jest zarzut naruszenia tych przepisów.
Wyjaśnić należy, że decyzja Centralnej Komisji podejmowana jest w głosowaniu tajnym, co w zdecydowany sposób utrudnia sporządzenie jej uzasadnienia. Decyzja poddana w przedmiotowej sprawie kontroli Sądu zawiera jednak wystarczającą argumentację, pozwalającą na ocenę jej legalności. Wynika z niej w sposób jednoznaczny, dlaczego Centralna Komisja uznała stanowisko Rady Wydziału odmawiające poparcia wniosku o nadanie skarżącemu tytułu profesora za słuszne. Oceniła bowiem, że dorobek naukowy skarżącego nie spełnia ustawowych kryteriów, albowiem dorobek ten jest niewystarczający w kontekście art. 26 ust. 1 ustawy.
Centralna Komisja odniosła się też do zastrzeżeń skarżącego formułowanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie uznając ich słuszności. W szczególności recenzenci Centralnej Komisji odnieśli się szczegółowo do zarzutu skarżącego dotyczącego pomyłek i rażących błędów formalnych w recenzjach prof. M. S., prof. C. D. i prof. J. P. nie znajdując uchybień w tych recenzjach.
Powtórzyć należy, że sąd administracyjny w ramach swojej kognicji nie jest uprawniony do oceniania, czy osoba ubiegająca się o uzyskanie tytułu naukowego profesora posiada znaczny dorobek naukowy. W ramach postępowania sądowego nie dochodzi tym samym do oceny trafności opinii recenzentów w aspekcie dorobku naukowego kandydata. Z powyższych względów stwierdzić należy, że poza przedmiotem oceny Sądu w niniejszym postępowaniu pozostają podnoszone przez skarżącego zarzuty dotyczące znajdujących się w recenzjach negatywnych wielu błędów merytorycznych i formalnych.
Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 27 ust. 4 ustawy w zakresie w jakim w postępowaniu o nadanie tytułu profesora może uczestniczyć osoba posiadająca tytuł profesora w zakresie danej lub pokrewnej dziedziny nauki lub sztuki, , że zarzut ten skierowany został wobec trzech recenzentów, którzy sporządzili negatywne opinie Prof. M. S., prof. C. D. i prof. J. P. Zdaniem skarżącego recenzenci reprezentowali zupełnie inne specjalności naukowe niż oceniana.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy stopniami naukowymi są stopnie doktora i doktora habilitowanego określonej dziedziny nauki w zakresie danej dyscypliny naukowej, zaś zgodnie z art. 2.ust. 1 ustawy tytułem naukowym jest tytuł profesora określonej dziedziny nauki. Mając powyższe na uwadze, konsekwentnie określono wymogi, jakie mają spełniać recenzenci - w postępowaniu o tytuł profesora ma to być osoba posiadająca tytuł profesora z danej dziedziny, a w postępowaniach o stopień naukowy osoba posiadająca tytuł profesora lub stopień naukowy z danej lub pokrewnej dyscypliny naukowej.
Pojęcie dziedzin nauki oraz dyscyplin naukowych zostało określone w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 8 sierpnia 2011 r. w sprawie obszarów wiedzy, dziedzin nauki i sztuki oraz dyscyplin naukowych i artystycznych (Dz. U. Nr 179., poz. 1065). Zgodnie z powyższymi regulacjami, dziedzina nauki to nauki ekonomiczne, zaś w ramach tej dziedziny wyróżnia się następujące dyscypliny naukowe: ekonomia, finanse, nauki o zarządzaniu, towaroznawstwo. Wszyscy wskazani recenzenci są profesorami nauk ekonomicznych zatem z dyscypliny, którą reprezentuje skarżący, zgodnie z wyżej wskazanym rozporządzeniem. Również pozostali recenzenci powołani zarówno z ramienia Centralnej Komisji, jak i Rady Naukowej Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN są profesorami nauk ekonomicznych, stąd Sąd nie stwierdził naruszenia art. 27 ust. 4 ustawy.
Odnośnie zarzutu przewlekłości postępowania tj. naruszenia art. 35 § 1 k.p.a. Sąd uznał, że jest on zasadny. Jednakże nie mógł on odnieść zamierzonego skutku, bowiem terminy określone na rozpoznanie sprawy w ustawie mają charakter jedynie porządkowy (instrukcyjny), a ich przekroczenie nie ma wpływu na byt prawny wydanych decyzji.
Reasumując, w ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, a także przepisów postępowania w sposób, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy. Z tego powodu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło