II SA/Wa 1461/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi R. S. na uchwałę Rady Gminy K. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie likwidacji Szkoły Podstawowej w B. postanawia - odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W dniu [...] maja 2013 r. Rada Gminy K. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w B. Pismem z dnia 27 czerwca 2013 r., sprecyzowanym pismami z dnia 01 lipca 2013 r. oraz z dnia 22 lipca 2013 r., R. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przedmiotową uchwałę Rady Gminy K. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1461/13 odrzucił ww. skargę, jako wniesioną z uchybieniem terminu. Odpis przedmiotowego postanowienia został doręczony pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 30 sierpnia 2013 r. Pismem z dnia 05 września 2013 r. (06 września 2013 r. – data stempla pocztowego na kopercie zawierającej wniosek oraz skargę) R. S., działając w imieniu własnym, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem Rady Gminy K., wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na uchwałę Rady Gminy K. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w B. Do przedmiotowego wniosku strona załączyła skargę na ww. uchwałę Rady Gminy K. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...]. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż wniosek o przywrócenie terminu uzasadnia brakiem pouczenia przez Radę Gminy K. oraz Wojewodę [...] o możliwości, terminie i sposobie zaskarżenia uchwały z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] oraz opieszałością pracowników WSA w Warszawie w przekazaniu skargi organowi właściwemu – Radzie Gminy K. W odpowiedzi na wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, organ wniósł o odmowę jego przywrócenia oraz o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: ppsa, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Natomiast w myśl art. 53 § 1 cyt. ustawy, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Stosownie do postanowień art. 58 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (§ 3 ww. art.). W myśl art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 08 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) – dalej: usg, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym (art. 101 ust. 3 ww. ustawy). Stosownie do treści art. 86 § 1 ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 87 § 1 ppsa, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (§ 3). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Przedmiotem zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie skarżący uczynił uchwałę Rady Gminy K. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w B. Skarżący przed wniesieniem przedmiotowej skargi do Sądu, pismem z dnia [...] czerwca 2013 r., wezwał organ - Radę Gminy K. - do usunięcia naruszenia prawa w sprawie wymienionej uchwały. Przedmiotowe wezwanie skarżący złożył osobiście w dniu [...] czerwca 2013 r. (data prezentaty Urzędu Gminy w K.). Rada Gminy K. nie udzieliła odpowiedzi na ww. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (patrz: pismo Wójta Gminy K. z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...]). Następnie pismem z dnia 27 czerwca 2013 r., sprecyzowanym pismami z dnia 01 lipca 2013 r. oraz z dnia 22 lipca 2013 r., skarżący w dniu 27 czerwca 2013 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wymienioną uchwałę, jednak nie uczynił tego za pośrednictwem organu właściwego, tj. Rady Gminy K., lecz za pośrednictwem Wojewody [...], który przekazał przedmiotową skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 25 lipca 2013 r. WSA w Warszawie, po otrzymaniu ww. skargi od Wojewody [...], przekazał odpis wymienionej skargi wraz z odpisem pism precyzujących skargę do organu właściwego, tj. do Rady Gminy K. - w dniu 07 sierpnia 2013 r. (data stempla pocztowego na kopercie, w której WSA w Warszawie przekazał Radzie Gminy K. odpis skargi wraz z odpisem pism precyzujących skargę), przy piśmie Sądu z dnia 06 sierpnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1461/13. W takim przypadku za dzień wniesienia skargi uznaje się dzień nadania skargi przez Sąd organowi właściwemu (Radzie Gminy K.), tj. w rozpoznawanej sprawie 07 sierpnia 2013 r. - potwierdzeniem czego jest koperta Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której Sąd przekazał odpis skargi organowi, zawierająca datę stempla pocztowego - 07 sierpnia 2013 r. W związku z tym, iż w przedmiotowej sprawie organ - Rada Gminy K. - nie udzieliła skarżącemu odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, skargę należało wnieść w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Zestawiając datę wniesienia przez skarżącego wezwania do usunięcia naruszenia prawa - 07 czerwca 2013 r. - z datą wniesienia skargi, za którą, w związku ze skierowaniem skargi za pośrednictwem organu niewłaściwego, należy przyjąć datę nadania skargi właściwemu organowi przez Sąd - 07 sierpnia 2013 r., należy stwierdzić, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 2 ppsa. Ostatni dzień terminu do wniesienia skargi upłynął bowiem z dniem 06 sierpnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1461/13 odrzucił ww. skargę, jako wniesioną z uchybieniem terminu. Odpis przedmiotowego postanowienia został doręczony pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 30 sierpnia 2013 r. Tymczasem skarżący wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wraz ze skargą skierował do Sądu, za pośrednictwem organu, w dniu 06 września 2013 r. Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że datą, od której ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi, jest data doręczenia pełnomocnikowi strony skarżącej postanowienia WSA w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1461/13 o odrzuceniu skargi, tj. 30 sierpnia 2013 r. Z kolei pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi skarżący wniósł do Sądu, za pośrednictwem organu, w dniu 06 września 2013 r. Tym samym stwierdzić należy, że wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony w terminie określonym w art. 87 § 1 ppsa. Równocześnie z wnioskiem skarżący wniósł skargę na wskazaną uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. (Patrz: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, B. Dauter, B. Gruszczyński i inni, Wydanie II, Kantor Wydawniczy Zakamycze 2006, s. 205.). W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż wniosek o przywrócenie terminu uzasadnia brakiem pouczenia przez Radę Gminy K. oraz Wojewodę [...] o możliwości, terminie i sposobie zaskarżenia uchwały z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] oraz opieszałością pracowników WSA w Warszawie w przekazaniu skargi organowi właściwemu - Radzie Gminy K. W ocenie Sądu, wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Biorąc pod uwagę obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o własne interesy, uznać należy, iż skarżący nie uprawdopodobnił by do uchybienia terminu do wniesienia skargi doszło bez jego winy. Wyjaśnić należy, iż do zaskarżenia w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym uchwał podjętych przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej zastosowanie ma przepis art. 53 § 2 ppsa, określający termin wniesienia skargi do sądu administracyjnego, zgodnie z którym w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Powołany przepis nie określa początku biegu terminu w sytuacji, gdy organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie. W takim przypadku skargę można wnieść w terminie sześćdziesięciu dni, licząc od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, przy czym ostatnim dniem terminu do wniesienia skargi jest upływ ostatniego z sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania. Tym samym należy stwierdzić, że skargę do sądu administracyjnego na uchwałę podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej wnosi się między trzydziestym a sześćdziesiątym dniem, licząc od daty wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jeżeli odpowiedź na to wezwanie nie zostanie udzielona przez organ jednostki samorządu terytorialnego w ciągu miesiąca. Podkreślić jednak należy, iż ustawodawca nie przewidział takich regulacji prawnych, które - analogicznie do rozwiązań dotyczących zaskarżania decyzji administracyjnych - obligowałyby organ do informowania w każdym przypadku - z urzędu - o sposobie i terminie wnoszenia skargi w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. W takiej sytuacji nie obowiązują bowiem zasady określone w Kodeksie postępowania administracyjnego, w tym, zawarta w art. 9 Kpa, zasada czuwania przez organy aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i udzielania im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. To na stronie, która zamierza poddać w tym trybie konkretną uchwałę kontroli sądowej, spoczywa obowiązek dopełnienia prawem określonych warunków - w tym wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jak również wniesienia skargi w odpowiednim terminie. Zatem skarżący nie może przerzucać na organ winy za niepouczenie go o sposobie i terminie wniesienia skargi, gdyż to on powinien podjąć działania, celem uzyskania stosownych informacji w tym zakresie. Powoływanie się na brak pouczenia co do możliwości zaskarżenia uchwały i przewidzianym do tego trybie oraz terminie nie stanowi o braku winy oraz dochowaniu należytej staranności przy prowadzeniu sprawy, uprawniającym do przywrócenia terminu. Również wskazana przez skarżącego okoliczność opieszałego działania pracowników Sądu w wykonaniu zarządzenia o przekazaniu skargi przez Sąd organowi właściwemu nie może być przesłanką braku winy strony, gdyż w danym przypadku Sąd nie zaniedbał obowiązku przekazania skargi organowi właściwemu (Radzie Gminy K.), a poszczególne czynności podejmowane były przez Sąd prawidłowo i w rozsądnych terminach. Skarżący nie może tym samym przerzucać na Sąd winy za przekazanie skargi organowi właściwemu z opóźnieniem, skutkującym wniesieniem skargi z uchybieniem terminu, gdyż to na skarżącym ciążył obowiązek wniesienia skargi do Sądu za pośrednictwem właściwego organu. Wskazać należy, iż zaniedbanie skarżącego w przedmiotowej sprawie jest konsekwencją niedostatecznej staranności w prowadzeniu własnych spraw. Zaistniałe w tym zakresie zaniedbanie uniemożliwia przyjęcie, że uchybił on terminowi bez swojej winy. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.