II SA/Wa 1473/07

WyrokWSA w Warszawie2008-01-18

Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Przemysław Szustakiewicz, Sławomir Antoniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba zajmująca lokal mieszkalny na podstawie umowy najmu zawartej na czas określony, która po rozwiązaniu umowy o pracę nadal zamieszkuje w lokalu za zgodą wynajmującego (Wojskowej Agencji Mieszkaniowej), jest traktowana jako osoba zajmująca lokal bez tytułu prawnego w rozumieniu art. 37a ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że jeśli po rozwiązaniu umowy o pracę najemca nadal zamieszkuje w lokalu za zgodą wynajmującego, a wynajmujący nie podejmuje działań zmierzających do opróżnienia lokalu przez prawie cztery lata, należy przyjąć, że umowa najmu została przedłużona na czas nieoznaczony na podstawie art. 674 Kodeksu cywilnego. W takiej sytuacji osoba ta nie zajmuje lokalu bez tytułu prawnego, co uniemożliwia wydanie decyzji o opróżnieniu lokalu na podstawie art. 37a ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.
Stan faktyczny
Skarżąca Z. O. zamieszkiwała w lokalu mieszkalnym od 1987 r. na podstawie umowy najmu zawartej na czas pełnienia funkcji dozorcy. Po rozwiązaniu umowy o pracę w 2003 r. nadal zamieszkiwała w lokalu, płaciła czynsz i prowadziła rozmowy o możliwości wykupu. Organ pierwszej instancji wydał decyzję o opróżnieniu lokalu, uznając, że skarżąca zajmuje go bez tytułu prawnego. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując brak tytułu prawnego do lokalu i wskazując na krzywdzący charakter decyzji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Sąd orzekł również, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.), Asesor WSA Sławomir Antoniuk, Protokolant: Magda Magdoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi Z. O. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości II SA/Wa 1473/07 Uzasadnienie Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 41 poz. 398 z późn. zm.) decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego [...] w W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego w S. przy ul. [...] przez Z. O., A. O., E. O. oraz M. O. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] maja 1998 r. Dyrektor Oddziału Terenowego WAM w S. zawarł z Z. O. umowę najmu ww. lokalu mieszkalnego. Zgodnie z treścią § 3 umowa została zawarta na czas określony tj. na czas zatrudnienia Z. O. na stanowisku gospodarza budynku mieszkalnego. W dniu [...] lipca 2003 r. została rozwiązana umowa o pracę z Z. O. na mocy porozumienia stron. Tym samym z dniem [...] lipca 2003 r. uległ rozwiązaniu stosunek najmu omawianego lokalu i lokal jest zajmowany bez tytułu prawnego. Mając powyższe na względzie organ pierwszej instancji wydał decyzję nr [...] w sprawie zobowiązania Z. O., M. O., E. O. i A. O. do opróżnienia i przekazania do dyspozycji Agencji lokalu mieszkalnego w S. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ powołał się na przepis art. 37a ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Zgodnie z tym przepisem osoby zajmujące lokal bez tytułu prawnego są zobowiązane do jego opróżnienia wraz ze wszystkimi wspólnie zamieszkałymi osobami, do uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania. Natomiast zgodnie z ust. 2 tego przepisu dyrektor oddziału regionalnego wydaje w tej sprawie decyzję administracyjną. Od decyzji tej odwołała się w imieniu swoim i innych osób wymienionych w ww. decyzji pani Z. O. Jednak zdaniem Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w sprawie bezsporny jest fakt zajmowania przez Z. O. wraz z rodziną przedmiotowego lokalu bez tytułu prawnego, co wynika z warunków zawartej umowy najmu. Sytuację taką normuje powołany przez organ pierwszej instancji przepis z art. 37 a ust. 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. W takiej sytuacji należy wydać decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego. Decyzja jest tu obligatoryjna i nie pozostawia prawa do uznania organowi administracji. Tak więc zdaniem organu drugiej instancji, brak jest przesłanek do uchylenia decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego [...] w W. W dniu 23 lipca 2007 r. skargę na powyższą decyzję złożyła pani Z. O. Skarżąca wskazała, iż lokal, z którego ma być usunięta zamieszkuje od roku 1987. Lokal ten został jej przydzielony w związku z wykonywaniem pracy dozorcy. Pracę tę przestała pełnić w roku 2003 z powodu likwidacji etatu. Podkreśliła, że regularnie płaciła czynsz, a w sprawie jej mieszkania podjęto działania zmierzające do wykupienia go na własność. Sama decyzja jest dla niej bardzo krzywdząca, gdyż podobnej sytuacji znajdują się inni byli pracownicy Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, wobec których organ nie podjął tak restrykcyjnych kroków. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz.1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Rozpatrywana pod tym względem skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest przepis art. 37 a ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej wedle jego brzmienia osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego są obowiązane do jego opróżnienia, uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania. Oznacza to, że organ Wojskowej Agencji Mieszkaniowej podejmując decyzję, co do opróżnienia lokalu mieszkalnego jest zobowiązany do zbadania uprawnień danej osoby do zamieszkiwania w lokalu, należącym do zasobów mieszkaniowych WAM. W rozpatrywanej sprawie organy nieprawidłowo oceniły uprawnienie skarżącej do zamieszkiwania w lokalu położonym przy ul. [...] w S. W dniu [...] maja 1998 r. Dyrektor Oddziału Terenowego WAM w S. zawarł umowę najmu z panią Z. O. Zgodnie z § 3 umowy zawarto ją na czas oznaczony, określony jako pełnienie funkcji na stanowisku dozorcy budynku. Jednak z § 12 umowy wskazano, że w sprawach nieuregulowanych przez umowę zastosowanie w niej będą miały przepisy Kodeksu cywilnego. Oznacza to, że stosunek prawny pomiędzy wynajmującą Wojskową Agencją Mieszkaniową, a skarżącą poza treścią samej umowy kształtują przepisy Kodeksu cywilnego w tym przede wszystkim, Tytuł XVII Księgi III Kc, w którym uregulowano umowę najmu. Szczególne znaczenie ma tu treść art. 674 Kc wedle, którego jeżeli po upływie terminu oznaczonego w umowie albo w wypowiedzeniu najemca używa nadal rzeczy za zgodą wynajmującego, poczytuje się w razie wątpliwości, że najem został przedłużony na czas nieoznaczony. Przy czym należy wskazać, że zgoda wynajmującego może być milcząca (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 1985 r. sygn. akt IV CR 569/82 opublikowany LEX nr 8536). Taka sytuacja miała miejsce w sprawie lokalu mieszkalnego zajmowanego przez skarżącą. Mimo, iż rozwiązano z nią umowę o pracę z dniem 10 lipca 2003 r., to jednak nie rozwiązano z nią umowy najmu, ale nadal organ zezwalał na zamieszkiwanie przez panią Z. O. w lokalu położonym przy ul. [...] w S. Świadczy o tym fakt, iż przez prawie cztery lata od chwili rozwiązania umowy o pracę ze skarżącą organ nie podejmował żadnych działań zmierzających do opróżnienia przedmiotowego lokalu mieszkalnego, a nawet zawiadomił ją o możliwości jego wykupu i przyjął opłatę w poczet kosztów przygotowania kwatery służbowej do sprzedaży. Przyjąć, zatem należy, że pani Z. O. zajmuje lokal będący przedmiotem postępowania na podstawie umowy najmu zawartej na czas nieoznaczony. W tej sytuacji nie można uznać, że zajmuje lokal bez tytułu prawnego tak jak tego wymaga treść art. 37a ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Organ nie mógł wobec tego wydać wobec skarżącej i innych osób zamieszkujących wraz z nią lokal decyzji o opróżnieniu lokalu. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji. O wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło