II SA/Wa 1498/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-09-24
Skład orzekający: Danuta Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca wykazała, że jej miesięczny dochód gospodarstwa domowego, rozłożony na sześć osób, wynosi 261,24 zł brutto i nie posiada ona żadnych oszczędności ani majątku?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata został uwzględniony, ponieważ strona skarżąca wykazała, że jej miesięczny dochód gospodarstwa domowego, rozłożony na sześć osób, wynosi 261,24 zł brutto, co uniemożliwia jej poniesienie pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania.Stan faktyczny
K. P., jako przedstawiciel ustawowy małoletniego M. M., złożyła do WSA w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów oraz ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Strona wskazała, że jej miesięczny dochód rodziny wynosi 1 567,46 zł brutto (zasiłki macierzyńskie i rodzinne) i nie posiada ona żadnego majątku ani oszczędności. Sąd analizował sytuację materialną strony.Rozstrzygnięcie
Przyznano małoletniemu M. M. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Kania po rozpoznaniu w dniu 24 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. P. - przedstawiciela ustawowego małoletniego M. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi K. P. - przedstawiciela ustawowego małoletniego M. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia - przyznać małoletniemu M. M. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
K. P. - przedstawiciel ustawowy małoletniego M. M., wnioskiem z 31 lipca 2014 r., uzupełnionym wnioskiem z 08 września 2014 r., zwróciła się do WSA w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi K. P. - przedstawiciela ustawowego małoletniego M. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku.
We wniosku ww. wskazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, pełnoletnim synem oraz trójką małoletnich dzieci. Podała, że na miesięczny dochód rodziny składają się jedynie zasiłki: macierzyńskie w wysokości
1 198,46 zł brutto oraz rodzinne w kwocie 369 zł brutto, łącznie – 1 567,46 zł brutto. Oświadczyła, że nie posiada wraz z rodziną żadnego majątku, ani oszczędności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W myśl art. 254 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: ppsa, rozpoznawanie wniosków o przyznanie prawa pomocy należy do wojewódzkiego sądu administracyjnego, w którym sprawa ma się toczyć lub już się toczy.
Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie strona skarżąca, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. e ppsa, jest zwolniona z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Natomiast zgodnie z art. 262 ppsa, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 243 § 1 ppsa, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1). Prawo to może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 i 3).
Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stwierdzenie zawarte w powołanym przepisie: "gdy osoba ta wykaże", oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Tym samym rozstrzygnięcie Sądu w tym przedmiocie będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę.
Podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu. W sytuacji, gdy oświadczenie okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego strony lub budzi wątpliwości sąd (referendarz sądowy) może wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego.
W ocenie Sądu, po przeanalizowaniu oświadczenia strony skarżącej zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie wykazała ona, iż spełnia przesłankę warunkującą przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Analiza wniosku o przyznanie prawa pomocy pozwala stwierdzić, że łączny miesięczny dochód gospodarstwa strony skarżącej (osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym ze stroną skarżącą to mąż skarżącej – D. P., pełnoletni syn skarżącej – K. M. oraz trójka małoletnich dzieci skarżącej – M. M., A. P. oraz Z. P.) wynosi 1 567,46 zł brutto (na dochód ten składają się zasiłki macierzyńskie w wysokości 1 198,46 zł brutto oraz zasiłki rodzinne w kwocie 369 zł brutto). Ponadto z oświadczenia skarżącej wynika, że nie posiada ona żadnego majątku ani oszczędności.
Powyższe pozwala uznać, że skarżąca wykazała, że osiągany w gospodarstwie domowym dochód w rozbiciu na sześć osób w nim pozostających wynosi zaledwie 261, 24 zł brutto miesięcznie i nie pozwala ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, w tym kosztów pomocy prawnej udzielonej przez profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie na podstawie art. 254 § 1 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło