II SA/Wa 1547/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Waldemar Śledzik, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dofinansowania kosztów nauki zawodu młodocianego pracownika oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., działając na podstawie art. 127 § 2 k.p.a. w zw. z art. 17 pkt 1 k.p.a., art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania W. K. od decyzji Burmistrza [...], znak: [...] z dnia [...] grudnia 2010 r., odmawiającej przyznania dofinansowania kosztów nauki zawodu młodocianego pracownika, na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podał, że pomiędzy W. K. – [...], a młodocianym pracownikiem K. K., zamieszkałym w [...] ul. [...], została w dniu [...] października 2006 r. zawarta umowa nr [...] w celu przygotowania zawodowego (nauki zawodu) na okres od [...] października 2006 r. do [...] października 2009 r. Umowa ta została zarejestrowana w organizacji rzemieślniczej, tj. [...]. Odrębną umową z dnia [...] października 2009 r. przedłużono okres kształcenia o 3 miesiące, tj. do [...] stycznia 2010 r. Praktyczna nauka zawodu i dokształcanie teoretyczne młodocianego pracownika odbywało się w zakładzie W. K. Wnioskiem z dnia 12 kwietnia 2010 r. pracodawca zwrócił się do Burmistrza [...] o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika, który ukończył trzyletnie nauczanie w zawodzie [...] i zdał egzamin [...], co zostało potwierdzone zaświadczeniem nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. Organ wskazał, że zgodnie z art. 70 b ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.), pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia jeżeli: 1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, określone w odrębnych przepisach; 2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z odrębnymi przepisami. Dofinansowanie przyznaje wójt (burmistrz, prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce zamieszkania młodocianego pracownika, w drodze decyzji, po stwierdzeniu spełnienia warunków określonych w ust. 1 (art. 70 b ust. 6 powołanej ustawy). Wniosek o dofinansowanie winien być złożony w terminie 3 miesięcy od ukończenia przez młodocianego pracownika nauki zawodu lub przyuczenia do wykonywania określonej pracy. Do wniosku należy dołączyć m.in. kopię dokumentów potwierdzających spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 (art. 70 b ust. 7 pkt 1 ustawy). Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych zostały określone w § 82 ust. 1 pkt 1 z zw. z § 2 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz. U. Nr 60, poz. 278 ze zm.). W świetle tych przepisów, przygotowanie zawodowe młodocianych pracowników może prowadzić pracodawca będący rzemieślnikiem, pod warunkiem posiadania kwalifikacji wymaganych od instruktorów praktycznej nauki zawodu, określonych w odrębnych przepisach dotyczących praktycznej nauki zawodu. Kwalifikacje zawodowe i przygotowanie pedagogiczne wymagane od instruktorów praktycznej nauki zawodu określa z kolei rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. Nr 113, poz. 988 ze zm.). W myśl § 10 ust. 4 powołanego rozporządzenia, instruktorzy praktycznej nauki zawodu powinni posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli, określone w odrębnych przepisach, lub ukończony kurs pedagogiczny, organizowany na podstawie odrębnych przepisów, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej, albo ukończony przed dniem 6 stycznia 1993 r. kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu, z zastrzeżeniem ust. 5 (dotyczy pracodawców, którzy nie mają tytułu mistrza i nie odnosi się do sytuacji wnioskodawcy). Organ podał, że W. K. m.in. legitymuje się dyplomem mistrzowskim w zawodzie [...] nr [...] z dnia [...] listopada 1989 r. wystawionym przez Urząd Miata [...]. Ponadto posiada zaświadczenie o ukończeniu kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu nr [...] z dnia [...] maja 1993 r. zorganizowanego przez Instytut [...] w okresie od [...] marca 1993 r. do [...] maja 1993 r., którego celem było podniesienie kwalifikacji. Posiada także zaświadczenie o ukończeniu kursu podagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. zorganizowanego przez [...] w okresie od [...] lutego 2008 r. do [...] kwietnia 2008 r., którego celem było uzyskanie przygotowania pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu. Organ wskazał, że pragram kursu, jaki ukończył pracodawca w 1993 r. w ogóle nie obejmował praktyki metodycznej, o jakiej mowa w § 10 ust. 4 powołanego rozporządzenia, a jedynie metodykę praktycznej nauki zawodu – liczba godzin wykładów teoretycznych 10. W jego ocenie pojęcie "praktyka metodyczna" nie jest tożsame z pojęciem "metodyka praktyczna nauki zawodu", o czym świadczy m.in. fakt, że na przedmiotowym kursie nauka metodyki praktycznej nauki zawodu odbywała się w formie wykładów teoretycznych, co potwierdza wyciąg z dziennika zajęć kursu. Zatem kurs ten nie dawał kursantom (pracodawcom) wymaganego prawem przygotowania pedagogicznego do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu, gdyż nie obejmował 10 godzin praktyki metodycznej. Natomiast uzupełnienie brakujących kwalifikacji przez wnioskodawcę w trakcie praktycznej nauki zawodu młodocianego pracownika, potwiedzone zaświadczeniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r., nie uprawnia do uzyskania dofinansowania kosztów kształcenia. Kwalifikacje takie pracodawca powinien posiadać już w chwili rozpoczęcia nauki zawodu, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 19 października 2010 r., sygn. akt I OSK 1140/10, który zapadł w analogicznym do niniejszego stanie faktycznym). Samorządowe Kolegium Odwoławcze odniosło się także szczegółowo do zarzutów odwołania, stwierdzając, że są one niezasadne. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. K. zarzucił jej sprzeczność istotnych ustaleń ze stanem faktycznym, a co za tym idzie, brak podstawy faktycznej takiego rozstrzygnięcia. Wskazując na powyższe wniósł o rozstrzgnięcie co do istoty sprawy i zmianę zaskarżonej decyzji na zgodną z żądaniem skarżącego. W uzasadnieniu wskazał w szczególności, iż z uwagi na rozbieżności co do oceny, czy kurs ukończony przez skarżącego w 1993 r. dawał wymagane kwalifikacje, należało zasięgnąć opinii biegłego. Podniósł także, że w toku postępowania nie wyjaśniono, czy przedmiotowy kurs był prowadzony zgodnie z treścią stosownych przepisów i czy posiadał program zatwierdzony przez kuratorium oświaty. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 70 b ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.), pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia jeżeli: 1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, określone w odrębnych przepisach; 2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z odrębnymi przepisami (ust. 1). Dofinansowanie przyznaje wójt (burmistrz, prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce zamieszkania młodocianego pracownika, w drodze decyzji, po stwierdzeniu spełnienia warunków określonych w ust. 1 (ust. 6). Dofinansowanie jest przyznawane na wniosek pracodawcy złożony w terminie 3 miesięcy od ukończenia przez młodocianego pracownika nauki zawodu lub przyuczenia do wykonywania określonej pracy. Do wniosku należy dołączyć kopie: 1) dokumentów potwierdzających spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1; 2) umowy o pracę z młodocianym pracownikiem w celu przygotowania zawodowego; 3) dyplomu, świadectwa lub zaświadczenia potwierdzającego spełnienie warunku określonego w ust. 1 pkt 2. Wymogi dotyczące kwalifikacji do prawadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone zastały w przepisach § 82 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 2 i 3 c rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz. U. Nr 60, poz. 278 ze zm.). Stosownie do ich treści, przygotowanie zawodowe młodocianych pracowników może prowadzić pracodawca będący rzemieślnikiem, pod warunkiem posiadania kwalifikacji wymaganych od instruktorów praktycznej nauki zawodu, określonych w odrębnych przepisach dotyczących praktycznej nauki zawodu. Wskazane wyżej odrębne przepisy zawiera rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. Nr 113, poz. 988 ze zm.). Zgodnie z § 10 ust. 2 powołanego rozporządzenia zajęcia praktyczne realizowane u pracodawców i w indywidualnych gospodarstwach rolnych mogą także prowadzić pracodawcy lub wyznaczeni przez nich pracownicy albo osoby prowadzące indywidualne gospodarstwa rolne, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi nie stanowi podstawowego zajęcia lub jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin niższym niż przewidziany dla nauczycieli, w ramach obowiązującego ich tygodniowego czasu pracy - zwani dalej "instruktorami praktycznej nauki zawodu". Natomiast w myśl § 10 ust. 4 cyt. rozporządzenia, instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, powinni posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać, lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli, określone w odrębnych przepisach, lub ukończony kurs pedagogiczny, organizowany na podstawie odrębnych przepisów, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej, albo ukończony przed dniem 6 stycznia 1993 r. kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu, z zastrzeżeniem ust. 5 (nie dotyczy skarżącego). W. K. do wniosku o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego, załączył w zakresie posiadanych kwalifikacji wymaganych do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych: 1) dyplom mistrzowski z zawodzie [...] nr [...] z dnia [...] listopada 1989 r. wystawiony przez Urząd Miasta [...], 2) zaświadczenie o ukończeniu kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu nr [...] z dnia [...] maja 1993 r. zarganizowanego przez Instytut [...] w okresie od [...] marca 1993 r. do [...] maja 1993 r., którego celem było podniesienie kwalifikacji, 3) zaświadczenie o ukończeniu kursu podagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. zarganizowanego przez [...] w okresie od [...] lutego 2008 r. do [...] kwietnia 2008 r., którego celem było uzyskanie przygotowania pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu. Analiza programu kursu ukończonego przez skarżącego w dniu [...] maja 1993 r. wskazuje, że nie obejmował on w ogóle przedmiotu o nazwie "praktyka metodyczna", o jakim mówi § 10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu, lecz m.in. przedmiot o nazwie "metodyka praktycznej nauki zawodu" – liczba godzin wykładów teoretycznych 10. Sąd podziela stanowisko organu, że chodzi tu o dwa różne przedmioty, z których "praktyka metodyczna" kładzie nacisk na zajęcia praktyczne, podczas gdy nauka przedmiotu “metodyka praktycznaj nauki zawodu" na przedmiotowym kursie obejmowała jedynie zajęcia teoretyczne. Nie sposób zatem uznać, by ukończenie tego kursu dawało skarżącemu wymagane kwalifikacje instruktora praktycznej nauki zawodu. Nie jest w tych okolicznościach zasadny zarzut skarżącego, że organ nie wyjaśnił, czy kurs był prowadzony zgodnie z treścią stosownych przepisów. Natomiast bez znaczenia pozostaje kwestia, czy program kursu był zatwierdzony przez kuratorium oświaty, czy też nie, ponieważ nie obejmował wymaganych przepisem § 10 ust. 4 cyt. rozporządzenia wszystkich przedmiotów. Należy zgodzić się z organem, że w trakcie praktycznej nauki zawodu skarżący uzupełnił brakujące kawalifikacje, co wynika z zaświadczenia o ukończeniu kursu pedagogicznego dla instruktorów praktycznej nauki zawodu nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. Jednakże okoliczność powyższa nie uprawnia pracodawcy do uzyskania dofinansowania kosztów kształcenia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się bowiem, że wymagane kwalifikacje pracodawca powinien posiadać już w chwili rozpoczęcia nauki zawodu (por. wyrok NSA z dnia 19 październkika 2010 r., sygn. akt I OSK 1140/10, Lex nr 744950). Odnosząc się natomiast do zarzutu niepowołania przez organ pierwszej instancji biegłego dysponującego wiedzą specjalną w zakresie oceny, czy ukończony przez skarżącego w 1993 r. kurs pedagogiczny dawał mu kwalifikacje wymagane od instruktora praktycznej nauki zawodu, należy stwierdzić, iż nie jest on zasadny. Przedmiotowa opinia miałaby bowiem dotyczyć obowiązującego prawa i jego stasowania, zaś jak przyjmuje się w doktrynie, biegły wypowiada opinię dotyczącą stanu faktycznego. Jej przedmiotem jest okoliczność faktyczna mająca znaczenie prawne dla sprawy, a nie stan prawny sprawy (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 418). Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.