II SA/Wa 1593/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Maria Werpachowska (spr.), Ewa Kwiecińska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi S.K. na postanowienie Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej [...] decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] postanowił wypłacić [...] S. K. odprawę mieszkaniową w wysokości [...] zł [...]. Decyzja ta została doręczona ustanowionemu w sprawie przez S. K., dalej skarżący, pełnomocnikowi radcy prawnemu J. K. w dniu 30 lipca 2015 r. Odwołanie z dnia [...] kwietnia 2016 r. od przedmiotowej decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia zostało nadane przez skarżącego w urzędzie pocztowym w dniu 24 kwietnia 2016 r. We wniosku o przywrócenie terminu skarżący wskazał, że [...] kwietnia 2015 r. zawarł z radcą prawnym J. K. umowę o oświadczenie usług prawniczych polegającą na reprezentowaniu w czynnościach procesowych w sprawie odprawy mieszkaniowej oraz eksmisji z zajmowanego lokalu mieszkalnego. Pełnomocnik miał informować o każdym poczynionym w tych sprawach działaniu oraz przysyłać kopie wszystkich pism sporządzonych w kwestii odprawy mieszkaniowej oraz eksmisji. Na rozprawie sądowej w dniu 21 kwietnia 2015 r. w Sądzie Rejonowym [...] dotyczącej eksmisji z zajmowanego lokalu skarżący został poinformowany, że w dniu [...] lipca 2015 r. została wydana decyzja o przyznaniu odprawy mieszkaniowej w wysokości [...] zł oraz iż radca prawny J. K. we wrześniu 2015 r. został prawomocnie zawieszony w prawach do wykonywania zawodu na okres trzech lat. Następnie w dniu [...] kwietnia 2015 r. w Oddziale Regionalnym Agencji Mienia Wojskowego [...] skarżący został poinformowany, że J. K. wystąpił w [...] lipca 2015 r. o przekazanie przyznanej odprawy na jego konto bankowe, co zostało uczynione w dniu [...] sierpnia 2015 r. Do dnia dzisiejszego J. K. nie przekazał skarżącemu środków pieniężnych z odprawy i tym samym dokonał przywłaszczenia kwoty [...] zł. Działanie J. K. noszące według skarżącego znamiona przestępstwa uniemożliwiło dochowanie terminu wniesienia odwołania oraz uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym dotyczącym odprawy mieszkaniowej. Skarżący wskazał, że terminowi uchybił bez winy i w tym stanie rzeczy wniosek jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Prezes Agencji Mienia Wojskowego postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej k.p.a., oraz art. 17 ust. 3 i 4 oraz art. 120 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz.U. z 2016, poz. 614), stwierdził, że odwołanie S. K. od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. orzekającej o przyznaniu odprawy mieszkaniowej w łącznej kwocie [...] zł zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia i w związku z tym jako bezskuteczne pozostawił bez rozpoznania. W uzasadnieniu wskazał, że decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r., została doręczona pełnomocnikowi strony J. K. w dniu 30 lipca 2015 r. Od powyższej decyzji nie zostało wniesione przez pełnomocnika strony odwołanie. W dniu [...] czerwca 2016 r. S. K. złożył odwołanie od niniejszej decyzji. Organ wskazał że, początkiem biegu terminu jest dzień następny po wystąpieniu zdarzenia - tj. 31 lipca 2015 r., jako dzień następujący po dacie doręczenia pełnomocnikowi strony przedmiotowej decyzji. W rezultacie termin do wniesienia odwołania upłynął w niniejszej sprawie wraz z upływem 14 dnia tj. w dniu 13 sierpnia 2015 r. Należy więc uznać, że wniesienie odwołania przez S. K. w dniu [...] czerwca 2016 r. niewątpliwie nastąpiło po upływie ustawowego 14-dniowego terminu. W sytuacji, gdy skarżący wniósł odwołanie z uchybieniem 14-dniowego terminu, organ nie ma innej możliwości, jak tylko stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, co wynika z przepisu art. 134 k.p.a. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (wyrok NSA z 29.01.1997 r., I SA/Gd 1482/96). Uchybienie terminu do wniesienia odwołania powodujące bezskuteczność odwołania, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia zgodnie z art. 134 k.p.a. W skardze na powyższe postanowienie S. K. podniósł te same argumenty jak we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a ponadto wskazał, że przepis art. 58 k.p.a. przewiduje możliwość przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jest to uwarunkowane prośbą strony, która jest obowiązana uprawdopodobnić, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Uważa, że działanie J. K. mające na celu przywłaszczenie należnego skarżącemu świadczenia uniemożliwiło dochowanie terminu wniesienia odwołania oraz uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym dotyczącym odprawy mieszkaniowej. Podkreślił, iż o fakcie wydania decyzji nic, przed datą [...] kwietnia 2016 r., nie wiedział. Nie został również w żaden sposób poinformowany przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w [...] o jakimkolwiek toczącym się postępowaniu w stosunku do J. K., a tym bardziej o zawieszeniu wyżej wymienionego w wykonywaniu zawodu radcy prawnego. Równocześnie oświadczył, że niniejsza skarga stanowi niejako całość sprawy powiązanej z postanowieniem Prezesa Agencji Mienia Woskowego Nr [...] z dnia [...].07.2016 r. dotyczącym odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz skargą z dnia 15.08.2016 r. skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie wymienionego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację przedstawianą w zaskarżonym postanowieniu. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że w sytuacji działania przez pełnomocnika, wniosek strony o przywrócenie terminu, któremu uchybił pełnomocnik, winien wskazywać na brak winy w jego uchybieniu ze strony tego pełnomocnika. Tymczasem strona całą winą obarcza właśnie swego pełnomocnika. Podkreślił, iż : 1. pełnomocnik strony został prawomocnie zawieszony w prawie do wykonywania zawodu dopiero [...] września 2015 r., a decyzja organu I instancji została przez niego odebrana 30 lipca 2015r. 2. z akt sprawy wynika, że pełnomocnictwo do dziś nie zostało odwołane (wypowiedziane), a w postępowaniu administracyjnym (w przeciwieństwie do postępowania sądowoadministracyjnego) pełnomocnikiem może być każda "osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych", nie musi być to zatem radca prawny - art. 33 § 1 k.p.a. 3. zaniechanie jakichkolwiek kontaktów z pełnomocnikiem przez prawie rok od momentu udzielenia pełnomocnictwa świadczy o niedochowaniu należytej staranności skarżącego. Organ oświadczył, że z uwagi na fakt, iż postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania jest konsekwencją postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do jego złożenia, powyższe wywody odnoszą się pośrednio również do tego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ocenie Sądu, skarga analizowana pod tym kontem zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie nr [...] Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z [...] lipca 2016 r. którym organ na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził uchybienie terminu do jego wniesienia. Zgodnie z treścią art. 134 k.p.a., organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Podkreślić należy, że przesłankę wydania w trybie art. 134 k.p.a. postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania stanowi ustalenie nie tylko faktu złożenia odwołania po upływie okresu czternastu dni od daty doręczenia stronie decyzji organu administracji, ale również ustalenie braku prośby o przywrócenie uchybionego terminu bądź wydania postanowienia odmawiającego przywrócenia tego terminu. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że skarżący złożył dwa pisma [...] kwietnia 2016 r., które wpłynęły do organu w dniu 24 kwietnia 2016 r. odwołanie od decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego [...] i wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. W wyniku rozpoznania wniosku skarżącego Prezes Agencji Mienia Wojskowego postanowieniem nr [...] z [...] lipca 2016 r. odmówił przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia odwołania od decyzji. Postanowienie to zostało następnie zaskarżone przez skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 13 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1594/16 uchylił zaskarżonego postanowienie z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] Prezesa Agencji Mienia Wojskowego o odmowie przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji wskazując, że w sprawie organ naruszył przepis art. 7 k.p.a., bowiem nie wziął pod uwagę słusznego interesu strony, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym dopiero po ponownym rozpoznaniu sprawy organ rozstrzygnie w kwestii ewentualnego przywrócenia terminu. W tym stanie rzeczy skarżone postanowienie nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. należy uznać za przedwczesne, gdyż w pierwszym rzędzie Prezes Agencji Mienia Wojskowego musi rozstrzygnąć w kwestii przywrócenia uchybionego terminu. Mając powyższe względy na uwadze Sąd, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.