II SA/Wa 1623/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA - Eugeniusz Wasilewski, - Janusz Walawski (spr.), Protokolant - Michał Sułkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2008 r. sprawy ze skargi R.D. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę - Minister Obrony Narodowej, działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 2 i art. 158 § 1 Kpa, w dniu [...] maja 2007 r. wydał decyzję nr [...], którą stwierdził nieważność decyzji Pełnomocnika Ministra Obrony Narodowej ds. Rekonwersji Kadr - Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych i Rekonwersji nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. w sprawie refundacji kosztów przekwalifikowania zawodowego kpt. rez. R. D. na kursie uprawniającym do uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej osób i mienia oraz specjalistycznych badań lekarskich związanych z przekwalifikowaniem w wysokości [...] zł oraz refundację kosztów dojazdu. W uzasadnieniu decyzji organ podał m.in., że ww. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem 31 grudnia 2004 r. W dacie zwolnienia oraz w dacie wydania decyzji przyznającej pomoc rekonwersyjną obowiązywały przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 z późn. zm.). Organ orzekający o uprawnieniach do pomocy rekonwersyjnej był zobowiązany stosować przepisy tej ustawy, tj. art. 119 i art. 120, z których jednoznacznie wynikało, że zwolniony oficer nie był uprawniony do otrzymania przedmiotowej pomocy. Stosownie do art. 120 powołanej ustawy, były żołnierz zawodowy, o którym mowa w art. 119 ust. 1, w okresie dwóch lat od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej może korzystać z pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego lub pośrednictwa pracy, udzielanej przez właściwe organy. Możliwość otrzymania pomocy określonej w tym przepisie była uzależniona od sposobu rozwiązania stosunku służbowego. W art. 119 ust. 1 powołanej ustawy enumeratywnie wymieniono przyczyny zwolnienia określone w art. 111 pkt 3,8,9 lit. b i pkt 10 oraz w art. 112 pkt 2-5 tej ustawy, stanowiące przesłanki do otrzymania pomocy rekonwersyjnej. W decyzji z dnia [...] maja 2005 r., organ błędnie uznał, że art. 183 powołanej ustawy ma zastosowanie do sprawy zwolnionego oficera. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że ma on zastosowanie do żołnierzy zawodowych zwolnionych z zawodowej służby wojskowej przed dniem 1 lipca 2004 r., natomiast R. D. został zwolniony ze służby po tej dacie. Minister Obrony Narodowej, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, działając na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, w dniu [...] sierpnia 2007 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję poprzedzającą. W jej uzasadnieniu powtórzył wcześniejszą argumentację i stwierdził, że skoro decyzja o przyznaniu pomocy rekonwersyjnej dotknięta jest wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, to należało wycofać ją z obrotu prawnego. Decyzja Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2007 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez R. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący w skardze wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Zdaniem skarżącego wydanie przez organ decyzji niezgodnej z prawem nie powinno obciążać jego, a organ. W jego ocenie, zaskarżona decyzja naruszyła zasady praworządności i sprawiedliwości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy podać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 art. 1 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powyższych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Decyzja administracyjna może być dotknięta wadą kwalifikowaną, taką że nie może być ona uważana za ważny akt administracyjny, a więc wywołujący skutki prawne. Gdy taki przypadek wystąpi w praktyce, to ze względu na pewność obrotu prawnego i w celu usunięcia wątpliwości, czy mamy do czynienia z aktem ważnym czy też nieważnym, następuje stwierdzenie nieważności decyzji dotkniętej taką wadą. Stwierdzenie nieważności oznacza, że decyzja, co do której takie rozstrzygnięcie wydano, nie wywoła skutków prawnych. Kpa wymienia w art. 156 § 1 siedem przyczyn (wad kwalifikowanych) nieważności decyzji. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem w nowej sprawie administracyjnej. Organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ (art. 157 § 1 Kpa). Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji, wymaga bezspornego ustalenia, że uchylona decyzja jest dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 Kpa. Organ administracji publicznej właściwy do działania w trybie nadzoru (art. 157 § 1 Kpa) ma obowiązek stwierdzić nieważność decyzji dotkniętej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Obowiązkiem organu stwierdzającego nieważność decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa jest wyraźne wykazanie, jaki konkretny przepis został naruszony i dlaczego naruszenie to ocenił jako rażące. Zgodnie z art. 183 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 z późn. zm.), żołnierze zwolnieni z zawodowej służby wojskowej przed dniem 1 lipca 2004 r., którym na podstawie ustawy, o której mowa w art. 189, przysługiwało prawo do pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego lub pośrednictwa pracy realizowanego przez wyspecjalizowane organy, korzystają z pomocy określonej w art. 120 w okresie do dnia 31 grudnia 2005 r. Na podstawie powyżej przytoczonego przepisu, Pełnomocnik Ministra Obrony Narodowej ds. Rekonwersji Kadr w dniu [...] maja 2005 r. wydał decyzję nr [...] o wyrażeniu zgody na refundację skarżącemu kosztów przekwalifikowania zawodowego na kursie uprawniającym do uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej osób i mienia oraz specjalistycznych badań lekarskich związanych z przekwalifikowaniem, w wysokości [...] zł oraz refundację kosztów dojazdu. Natomiast art. 120 ust. 1 powołanej ustawy stanowi, że były żołnierz zawodowy, o którym mowa w art. 119 ust. 1, w okresie dwóch lat od zwolnienia z zawodowej służby wojskowej może korzystać z pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego i pośrednictwa pracy, udzielanej przez właściwe organy. Jak wynika z akt sprawy skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem 31 grudnia 2004 r., tak więc w świetle powyżej przytoczonych przepisów - nie był uprawniony do otrzymania przedmiotowej pomocy finansowej. Oznacza to, że organ zasadnie wszczął postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji o przyznaniu skarżącemu tej pomocy, jak również zasadne było wydanie decyzji o stwierdzeniu jej nieważności i wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze, Sąd stwierdził, że nie mogą być one uwzględnione, gdyż nie są trafne. Organ wydając zaskarżoną decyzję działał w granicach prawa. Ponadto Sąd wskazuje na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 945/06, w którym Sąd stwierdził, iż Pełnomocnik Ministra Obrony Narodowej ds. Rekonwersji Kadr nie jest organem właściwym do rozstrzygania spraw w zakresie przyznawania uprawnień do pomocy rekonwersyjnej. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza i na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji.