II SA/Wa 1624/17

WyrokWSA w Warszawie2018-04-17

Skład orzekający: Andrzej Góraj, Adam Lipiński, Piotr Borowiecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zatarcie skazania za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania o cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską, jeśli podstawą cofnięcia pozwolenia są negatywne orzeczenia lekarskie i psychologiczne?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zatarcie skazania nie stanowi przeszkody do wszczęcia postępowania o cofnięcie pozwolenia na broń, jeśli podstawą cofnięcia są negatywne orzeczenia lekarskie i psychologiczne stwierdzające brak zdolności do dysponowania bronią. Prawo do posiadania broni jest reglamentowane, a negatywne orzeczenia lekarskie i psychologiczne, które są wiążące dla organów Policji, determinują cofnięcie pozwolenia, niezależnie od faktu zatarcia skazania za wcześniejsze wykroczenie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską J. P. po tym, jak ustalono, że w 2010 roku prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości. W związku z tym wszczęto postępowanie administracyjne, a skarżący został zobowiązany do badań lekarskich i psychologicznych. Początkowe badania były pozytywne, jednak po odwołaniu organu Policji wydano ostateczne orzeczenia stwierdzające brak zdolności psychofizycznych do dysponowania bronią. Na tej podstawie cofnięto pozwolenie na broń. Skarżący zarzucił naruszenie prawa, w tym brak podstaw do wszczęcia postępowania z uwagi na zatarcie skazania za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędziowie WSA Adam Lipiński, Piotr Borowiecki (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Marcin Borkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], Komendant Główny Policji - działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. - dalej: "k.p.a.") oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.) - po rozpatrzeniu odwołania J. P. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], cofającej skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską - utrzymał w mocy w/w decyzję organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: W dniu [...] stycznia 2017 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...], jako właściwy organ Policji, w związku z ustaleniem faktu prowadzenia przez skarżącego w 2010 roku pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, wszczął - na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji - postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską J. P. W toku prowadzonego postepowania administracyjnego organ pierwszej instancji włączył do akt sprawy uwierzytelnione dokumenty dotyczące sprawy karnej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...] [...] Wydział [...] pod sygn. akt [...] oraz uwierzytelnioną decyzję Starosty Powiatowego w [...] z dnia [...] listopada 2010 r. cofającą skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami. W wyniku dokonanych ustaleń, Komendant Wojewódzki Policji w [...] - działając w oparciu o przepis art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji - zobowiązał skarżącego do poddania się badaniom lekarskich i psychologicznym oraz przedstawienia wydanych orzeczeń. W dniu [...] marca 2017 r. do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wpłynęły przesłane przez stronę skarżącą orzeczenia z dnia [...] marca 2017 r. (vide: orzeczenie lekarskie nr [...] i orzeczenie psychologiczne nr [...]), potwierdzające, że skarżący J. P. może dysponować bronią. Komendant Wojewódzki Policji w [...], korzystając z uprawnienia przysługujące na mocy przepisów § 8 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (Dz. U. z 2000 r. Nr 79, poz. 898 ze zm.) - odwołał się od powyższych orzeczeń dostarczonych przez skarżącego, o czym poinformował stronę skarżącą. W dniu [...] kwietnia 2017 r. do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wpłynęło ostateczne orzeczenie psychologiczne z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...], wydane przez [...] A. S., w którym stwierdzono, że skarżący J. P. nie posiada zdolności psychicznej do dysponowania bronią w myśl art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji. Z kolei, w dniu [...] maja 2017 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło wydane w trybie odwoławczym orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] maja 2017 r. wystawione przez lekarza K. K., w którym lekarz stwierdził, że skarżący J. P. należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o broni i amunicji i nie może dysponować bronią. W pismach z dnia [...] kwietnia 2017 r. i [...] maja 2017 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] poinformował stronę skarżącą, że w postępowaniu dotyczącym cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską zastosowanie będą miały przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji. W wyniku analizy zgromadzonego materiału dowodowego, Komendant Wojewódzki Policji w [...] - działając na podstawie przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji - decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], cofnął skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że z uwagi na niekorzystne dla strony skarżącej ostateczne orzeczenia lekarskie i psychologiczne stwierdzające, że skarżący nie posiada zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią w myśl art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji, obowiązany był na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji wydać decyzję cofającą pozwolenie na broń. Ustawodawca nie przewidział bowiem możliwości wydania odmiennej decyzji w takim stanie faktycznym. Organ pierwszej instancji, powołując się na wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych, podkreślił, że w świetle art. 15h ustawy o broni i amunicji orzeczenia lekarskie i psychologiczne mają charakter ostateczny i są wiążące dla organów Policji, które w związku z tym nie mogą ich weryfikować, czy też dokonywać ich oceny. Jednocześnie, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1791/16, Komendant Wojewódzki Policji w [...] stwierdził, że już sam fakt prowadzenia samochodu pod wpływem alkoholu świadczy o braku odpowiedzialności i samokontroli, a cechy te niewątpliwie musi posiadać osoba dysponująca bronią palną. W piśmie z dnia [...] lipca 2017 r. strona skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła do Komendanta Głównego Policji odwołanie od powyższej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. Wnosząc o uchylenie spornej decyzji organu pierwszej instancji, strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji. W uzasadnieniu odwołania skarżący w szczególności zarzucił organowi pierwszej instancji bezpodstawne wszczęcie postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń skarżącemu, z uwagi na brak podstawy faktycznej w związku z zatarciem skazania w sprawie dotyczącej kierowania przez skarżącego pojazdem w stanie nietrzeźwości. Zdaniem skarżącego, czyn, co do którego nastąpiło już zatarcie skazania, nie mógł stanowić przyczyny wszczęcia postępowania o cofnięcie pozwolenia na broń. Skarżący zauważył, że pierwotnie wykonane badania psychologiczne i lekarskie w Wojskowej Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej w [...], jako placówce wskazanej przez organ Policji do wykonania badań, nie wykazały, aby istniały jakiekolwiek przesłanki do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń. Ponadto, strona skarżąca wskazała, że nigdy nie użyła broni myśliwskiej w sposób lekkomyślny. Strona skarżąca podważyła jednocześnie zasadność i rzetelność badań lekarskich i psychologicznych wykonanych w trybie odwoławczym, zarzucając organowi pierwszej instancji wpływanie na tok postępowania odwoławczego, w wyniku czego doszło do wydania w trybie odwoławczym bezprawnych orzeczeń, w których zaliczono skarżącego do osób, które nie posiadają zdolności do dysponowania bronią. W konsekwencji, skarżący zarzucił, iż nie można obiektywnie stwierdzić, że ma on zaburzenia psychiczne, bądź też psychofizyczne oraz wykazuje istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego. Zdaniem skarżącego, brak jest również podstaw do stwierdzenia, że skarżący jest uzależniony od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych. W tej sytuacji, zdaniem skarżącego, skoro dokonując badań, lekarze z Wojskowej Specjalistycznej Poradni Lekarskiej w [...] stwierdzili, że testy i badania wypadły dla skarżącego lepiej, niż dla niejednego 40-latka, sama tylko podejrzliwość organu Policji pierwszej instancji nie mogła stanowić podstawy cofnięcia pozwolenia na broń. W wyniku analizy zarówno zarzutów odwołania, jak również ponownej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, Komendant Główny Policji - działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji - decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], utrzymał w mocy w/w decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. cofającą skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską. W uzasadnieniu wydanej decyzji Komendant Główny Policji stwierdził na wstępie, że warunkiem posiadania i dysponowania bronią jest pozytywne orzeczenie lekarskie i psychologiczne. Tymczasem, zgodnie z ustaleniami poczynionymi w niniejszej sprawie, skarżący J. P. nie ma zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią w myśl art. 15 ustawy o broni i amunicji. Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji ustawodawca nałożył na organy Policji obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń, jeżeli osoba posiadająca takie pozwolenie należy do kręgu osób określonych w art. 15 ust. 2-6 ustawy o broni i amunicji. Komendant Główny Policji zwrócił uwagę, że ostateczne orzeczenia lekarskie i psychologiczne wiążą organy administracji, co do okoliczności, które stwierdzają. Ustosunkowując się do zarzutów strony skarżącej dotyczących wadliwości orzeczeń lekarskiego oraz psychologicznego wydanych wobec skarżącego w trybie odwoławczym, Komendant Główny Policji wskazał, że z uwagi na ich ostateczność niedopuszczalne jest podejmowanie przez organy Policji dalszych działań procesowych celem ich wzruszenia. Organ odwoławczy wskazał na możliwość skorzystania przez stroną skarżącą, zgodnie z art. 15i ust. 1 ustawy o broni i amunicji, z prawa do zwrócenia się do wojewody właściwego ze względu na miejsce wydania orzeczenia, który jest uprawniony do kontroli prawidłowości wykonywania oraz dokumentowania tego rodzaju badań. Komendant Główny Policji stwierdził ponadto, że strona skarżąca nie może skutecznie powoływać się na pozytywne orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane w pierwszej instancji, albowiem orzeczenia wydane w trybie odwoławczym, w świetle art. 15h ust. 7 ustawy o broni i amunicji, eliminują orzeczenia psychologiczne i lekarskie wydane w pierwszej instancji. Komendant Główny Policji wskazał również, iż kwestia zdolności do dysponowania bronią nie jest obojętna z punktu widzenia ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, ze względu na potencjalne zagrożenie dla osób trzecich. Zdaniem organu odwoławczego, prawo do posiadania broni palnej ma charakter szczególny, a dostęp do niego podlega administracyjnej reglamentacji, nie może więc być żadnych wątpliwości, choćby natury zdrowotnej, że osoba, której takie prawo przyznano lub ma być przyznane, daje gwarancję bezpiecznego posługiwania się bronią. Według organu odwoławczego, zdolność psychofizyczna do bezpiecznego dysponowania bronią warunkuje otrzymanie oraz zachowanie prawa do broni. W tej sytuacji, jak wskazał organ odwoławczy, nie może być w kwestii zdrowotnej żadnych wątpliwości, a o jej wadze świadczy fakt, że ustawodawca uregulował ją bardzo rygorystycznie. Każda osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń zobowiązana jest do przedstawienia orzeczeń, a jeśli tego nie zrobi, nie może otrzymać pozwolenia (art. 15 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o broni i amunicji). Natomiast, osoby posiadające broń do ochrony osobistej, ochrony osób i mienia winny przedstawić te orzeczenia co 5 lat (art. 15 ust. 4 ustawy), pod rygorem możliwości utraty pozwolenia. W takiej sytuacji, są osoby, o których mowa w art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, tj. osoby zobowiązane przez organy Policji do przedstawienia orzeczeń, po ujawnieniu okoliczności uzasadniających przypuszczenie, iż jako posiadacze broni mogą one należeć do osób wymienionych w art, 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy, tj. osób nieposiadających zdolności psychofizycznych do dysponowania bronią. Taką okolicznością, w ocenie organu odwoławczego, było zaś uzyskanie przez Komendanta Wojewódzkiego Policji informacji, że z udziałem strony skarżącej miało miejsce zdarzenie w 2010 r., kiedy to kierowała pojazdem mechanicznym w stanie nietrzeźwości. W związku z tym, z uwagi na fakt, iż w ustalonym w niniejszej sprawie stanie faktycznym i prawnym skarżący nie posiada wymaganej prawem zdolności psychofizycznej do dysponowania bronią, co zostało stwierdzone ostatecznym orzeczeniem lekarskim i psychologicznym, Komendant Główny Policji uznał, że z uwagi na ich wiążący organy Policji charakter i niepodważalność, nie ma podstaw do zmiany lub uchylenia zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji. W piśmie z dnia 13 września 2017 r. skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2017 r. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. cofającej skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską, a także o zasądzenie od organu odwoławczego na rzecz skarżącego stosownych kosztów postępowania, skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji w zw. z art. 106 kodeksu karnego - poprzez bezprawne skierowanie skarżącego na badanie lekarskie i psychologiczne. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca stwierdziła, że o ile nie budzi wątpliwości fakt, iż została skazana za czyn stanowiący podstawę skierowania jej na badania lekarskie i psychologiczne, o tyle istotne jest to, że w chwili, kiedy organ pierwszej instancji ujawnił wyżej wskazaną okoliczność, nastąpiło już zatarcie skazania. W tej sytuacji, jak podniósł skarżący, należy wziąć pod uwagę fakt, iż zgodnie z art. 106 kodeksu karnego, z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe. W konsekwencji, zdaniem skarżącego, nie było więc żadnych podstaw do tego, żeby kierować go na badania lekarskie i psychologiczne, a więc skierowanie na te badania było bezprawne. Skarżący stwierdził ponadto, że nie miał i nie ma żadnych zaburzeń psychicznych, a także nie wykazuje istotnych zaburzeń funkcjonowania psychologicznego, ani też nie jest uzależniony od alkoholu lub substancji psychoaktywnych, tak jak stanowi przepis art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji. W tej sytuacji, zdaniem skarżącego, skierowanie go na badania lekarskie i psychologiczne było więc tylko pretekstem do naruszenia prawa, o czym świadczy wyraźnie fakt skorzystania przez organ Policji z odwołania od pozytywnych dla skarżącego orzeczeń. W ocenie strony skarżącej, sam tylko fakt skazania skarżącego za popełnienie przestępstwa nie był okolicznością dostatecznie uzasadniającą podejrzenie, o którym mowa w art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, tym bardziej, że nastąpiło zatarcie skazania, które jest wiążące również dla organów Policji. Skarżący stwierdził, że gdyby w okresie przed zatarciem skazania, nastąpiło skierowanie skarżącego na badania lekarskie i psychologiczne, wtedy rzeczywiście można byłoby uznać, że wszczęcie postępowania co do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską było zasadne. Niemniej jednak, w niniejszej sprawie organ Policji pierwszej instancji ujawnił okoliczność uzasadniającą przypuszczenie, że skarżący - jako posiadacz broni - może należeć do osób wymienionych w art. 15 ust. pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji już po zatarciu skazania, przy czym, nawet badania lekarskie i psychologiczne, którym poddał się skarżący nie wskazały ani zaburzeń psychicznych, ani też istotnych zaburzeń funkcjonowania psychologicznego, zaś badania przeprowadzone na skutek odwołania organu Policji były tylko pretekstem do tego, żeby uniknąć konsekwencji zatarcia skazania i bezprawnego przywrócenie możliwości dokonania tej czynności, którą - zdaniem skarżącego - organ pierwszej instancji powinien dokonać w czasie przed zatarciem skazania. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 17 kwietnia 2018 r. zarówno skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, jak i pełnomocnik Komendanta Głównego Policji podtrzymali dotychczas zajęte stanowiska w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a."). W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga J. P. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...] nie narusza obowiązujących przepisów prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że Komendant Główny Policji, wydając decyzję z dnia [...] sierpnia 2017 r. utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], cofającą skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską, nie dopuścił się naruszenia norm procedury administracyjnej, w tym przede wszystkim przepisów art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy. Ponadto, w ocenie Sądu, wydając sporną decyzję administracyjną, Komendant Główny Policji nie dopuścił się również naruszenia norm prawa materialnego, w tym przede wszystkim nie naruszył mających zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 oraz ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. W konsekwencji, Sąd stwierdził, że Komendant Główny Policji, a także Komendant Wojewódzki Policji w [...], prawidłowo interpretując regulację prawną wyrażoną w przepisach art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 i ust. 5 ustawy o broni i amunicji, zasadnie przyjęli, że ustalenia faktyczne poczynione w toku postępowania administracyjnego dają wystarczającą i jednoznaczną zarazem podstawę do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską. Na wstępie wszelkich rozważań merytorycznych dotyczących oceny legalności spornej decyzji Komendanta Głównego Policji, należy wyraźnie zaznaczyć, że prawo do posiadania broni palnej nie należy w Polsce do wolności i praw obywatelskich. Jest to uprawnienie ściśle reglamentowane, również w zakresie korzystania z prawa przyznanego już wcześniej ostateczną decyzją administracyjną. Warunki uzyskania pozwolenia na broń i jej posiadania winny być badane w sposób restrykcyjny, a możliwość cofnięcia pozwolenia nie może być postrzegana jako zamach na chronione konstytucyjnie swobody obywatelskie, lecz jako działanie prewencyjne, prowadzące do zapewniania szeroko rozumianego bezpieczeństwa i porządku publicznego. Warto zauważyć, że w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09, podkreślono w sposób jednoznaczny, że pozwolenie na broń palną jest uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i z tego względu jego posiadacz musi być osobą dającą rękojmię, że swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. Mając na względzie potrzebę ścisłej ustawowej reglamentacji pozwoleń na broń palną, podyktowaną przede wszystkim względami bezpieczeństwa i porządku publicznego, w ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji przyjęto m.in. regulację prawną zawartą w przepisach art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 i ust. 5 tego aktu normatywnego. Przechodząc do analizy niniejszej sprawy, należy zauważyć, że w toku postępowania administracyjnego organy Policji obu instancji słusznie zwróciły szczególną uwagę na fakt uzyskania ostatecznych, negatywnych dla skarżącego orzeczeń (vide: orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] maja 2017 r., wydane przez upoważnionego lekarza-orzecznika K. K., stwierdzające, iż skarżący nie posiada zdolności do dysponowania bronią, w myśl art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 - k. 138 akt administracyjnych oraz orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. wydane przez upoważnionego psychologa [...] A. S., stwierdzające, że skarżący nie posiada zdolności do dysponowania bronią w myśl art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji - k. 123 akt administracyjnych). W takiej sytuacji, organy Policji obu instancji zobowiązane były wziąć pod uwagę normę prawną wyrażoną w przepisie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie na broń wydano należy m.in. do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-4. W świetle przepisu art. 15 ust. 1 pkt 2-4 cyt. ustawy, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom z zaburzeniami psychicznymi, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz.U. z 2011 r. Nr 231, poz. 1375), lub o znacznie ograniczonej sprawności psychofizycznej (art. 15 ust. 1 pkt 2), wykazującym istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego (art. 15 ust. 1 pkt 3), czy też uzależnionym od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych (art. 15 ust. 1 pkt 4). Zgodnie z jednoznaczną wolą ustawodawcy, posiadacz pozwolenia na broń palną, który powyższych zdolności nie posiada, nie może zachować prawa do broni palnej, albowiem przedmiotowe przepisy cyt. ustawy mają charakter obligatoryjny, co oznacza to, że ustawodawca we wskazanych przypadkach nie przyznał organom Policji jakiejkolwiek swobody w wyborze sposobu rozstrzygnięcia sprawy. W konsekwencji, uznać należy, że ostateczne negatywne orzeczenia lekarskie i psychologiczne, które są wiążące dla organów Policji w zakresie ustalenia przesłanek faktycznych i prawnych odmowy wydania lub cofniecie pozwolenia, wykluczają de iure możliwość dysponowania przez stronę skarżącą bronią palną. W świetle wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1663/11, wydawane w wyniku rozpatrzenia odwołania orzeczenia lekarskie mają ostateczny charakter i są wiążące dla organów Policji prowadzących postępowanie w sprawie cofnięcia lub odmowy wydania pozwolenia na broń. W tej sytuacji, z uwagi na związanie organów Policji treścią ostatecznego orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego, wydanych w trybie odwoławczym, brak jest jakiejkolwiek możliwości poddania analizie, w ramach oceny materiału dowodowego sprawy, wcześniejszych orzeczeń lekarsko-psychologicznych wydanych w pierwszej instancji, które zostały następnie uchylone. Ponadto, należy zauważyć, że w obowiązującym stanie prawnym, nie jest możliwe skierowanie strony na ponowne badania, ponieważ procedura ustalania jej zdolności do dysponowania bronią zostaje zakończona wraz z uzyskaniem orzeczeń wydanych w trybie odwoławczym (tak m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2017, sygn. akt II SA/Wa 1547/16, LEX nr 2284578). Zdaniem Sądu, należy zgodzić się również ze spostrzeżeniem organu odwoławczego o braku uprawnienia po stronie organów Policji w zakresie oceny przyczyn, dla których uprawniony lekarz bądź psycholog orzekł o braku zdolności do dysponowania przez stronę bronią. W tej sytuacji, wydane orzeczenia jednoznacznie determinują organy Policji w sposobie rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. W ocenie Sądu, istotne jest również to, że - wbrew sugestiom strony skarżącej - organ odwoławczy słusznie zauważył, że organy Policji nie muszą znać przyczyn wydania negatywnego orzeczenia przez właściwego specjalistę, dla rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, albowiem istotne jest jedynie to, czy dana osoba - w świetle wskazanego orzeczenia - posiada, czy też nie zdolność do dysponowania bronią, bez względu na przyczyny. Stwierdzić należy jednocześnie, że organy Policji uprawnione do wydawania pozwoleń na broń palną muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Należy w pełni podzielić pogląd organów Policji dotyczący szczególnego charakteru prawa do posiadania broni palnej ze względu na ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego. W związku z tym, z uwagi na potencjalne zagrożenie dla osób trzecich, istnieje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń poprzez wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne oraz cofanie takich pozwoleń w sytuacjach, gdy powyższy interes jest zagrożony (por. m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 2163/12, LEX nr 1321476). Według Sądu, nie można zgodzić się z zarzutem strony skarżącej, jakoby fakt zatarcia skazania uniemożliwiał skorzystanie przez organ Policji z możliwości, którą daje przepis art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym, w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. Owszem, jak słusznie wskazał skarżący, zgodnie z brzmieniem art. 106 kodeksu karnego, z chwilą zatarcia skazania następuje jego uznanie za niebyłe. Skazanie zatarte nie może więc rodzić żadnych konsekwencji prawnych, nikt też nie może ograniczać praw osoby, której skazanie uległo zatarciu. Osoba taka w świetle prawa jest niekarana, a wszystkie adnotacje o jej karalności powinny zostać usunięte z dokumentów, w których je umieszczono, czego można skutecznie się domagać. Niemniej, w ocenie Sądu, fakt zatarcia skazania, uniemożliwia cofnięcie zezwolenia na broń w sytuacji opisanej w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, który to przepis wyłącza możliwość wydania pozwolenia na broń osobom, które zostały skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za określone przestępstwa. Zatarcie skazania nie jest natomiast okolicznością przesądzającą o braku podstaw do zastosowania przez organy Policji przepisu art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, w sytuacji, w której ujawnione zostaną okoliczności dostatecznie uzasadniające podejrzenie, o którym mowa w tym przepisie. W niniejszej sprawie decyzja o cofnięciu pozwolenia na broń została wydana nie z uwagi na fakt popełnienia przestępstwa, które uległo zatarciu, ale z uwagi na ostateczne orzeczenia lekarskie i psychologiczne, które stwierdziły, że skarżący wypełnia dyspozycję art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji i w związku z tym nie może dysponować bronią. Mając na względzie powyższe ustalenia, uznać należy, iż organy Policji obu instancji, bez potrzeby dokonywania jakichkolwiek dodatkowych ustaleń, miały pełne podstawy do postawienia tezy, iż zaszła podstawa zastosowania normy prawnej określonej w dyspozycji przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji oraz wydania w jej oparciu decyzji administracyjnej w przedmiocie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską. Sąd uznał ponadto, że organy Policji obu instancji prawidłowo zbadały wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, przeprowadzając przy tym wszelkie możliwe i konieczne zarazem dowody służące właściwemu ustaleniu stanu faktycznego, zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów praworządnego Państwa (art. 8 k.p.a.). Sąd uznał jednocześnie, że zarówno Komendant Wojewódzki Policji w [...], jak i na etapie postępowania odwoławczego - Komendant Główny Policji, nie dopuścili się również obrazy zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), opierając swoje rozstrzygnięcia na całym zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. W ocenie Sądu, uznać trzeba ponadto, że poprzez pełne uzasadnienie faktyczne i prawne wydanych decyzji, organy Policji obu instancji nie naruszyły normy postępowania administracyjnego wyrażonej w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu, który mógłby mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło