II SA/Wa 1683/09
WyrokWSA w Warszawie2010-01-12
Skład orzekający: Przemysław Szustakiewicz, Iwona Dąbrowska, Anna Mierzejewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy warunkowe umorzenie postępowania karnego za przestępstwo przeciwko mieniu, w tym kradzież, stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń palną na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji?Ratio decidendi
Warunkowe umorzenie postępowania karnego za przestępstwo przeciwko mieniu, mimo braku prawomocnego skazania, uzasadnia istnienie uzasadnionej obawy, że osoba może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń palną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Prawo posiadania broni ma charakter reglamentowany i wymaga od posiadaczy nieskazitelnej postawy.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę K. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń palną. Cofnięcie nastąpiło z uwagi na prawomocny wyrok Sądu Rejonowego warunkowo umarzający postępowanie karne za przestępstwo z art. 278 § 1 kk (kradzież). Skarżący zarzucił organom błędną interpretację przepisów, w szczególności brak prawomocnego skazania jako obligatoryjnej przesłanki cofnięcia pozwolenia. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska Anna Mierzejewska Protokolant Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną [...] - oddala skargę -
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] września 2009 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia K. K. pozwolenia na broń palną [...].
Organy ustaliły następujący stan faktyczny w sprawie. K. K. posiadał pozwolenie na posiadanie broni palnej [...]. W dniu [...] kwietnia 2009 r. [...] Komendant Wojewódzki Policji w P., z uwagi na uzyskanie prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] października 2008 r., sygn. [...], uznającego stronę winną popełnienia przestępstwa z art. 278 § 1 kk, wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia K. K. pozwolenia na posiadanie broni palnej [...]. Powyższym wyrokiem Sąd Rejonowy warunkowo umorzył na okres 2 lat próby postępowanie karne i orzekł wobec K. K. świadczenie pieniężne w kwocie [...] zł na rzecz P. z siedzibą w W. Strona została oskarżona [...] o przestępstwo z art. 18 § 2 kk w zw. z art. 231 § 1 kk i art. 291 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i art. 12 kk, przyjmując, że zarzucane czyny stanowią przestępstwa z art. 278 § 1 kk. W powyższych okolicznościach [...] Komendant Wojewódzki Policji w P. uznał, iż K. K. należy do katalogu osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji i decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], cofnął mu pozwolenie na posiadanie broni [...].
W odwołaniu od powyższej decyzji K. K. nie zgodził się z argumentacją organu i zarzucił mu błędną interpretację przepisów ustawy o broni i amunicji.
Komendant Główny Policji, po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, nie znalazł podstaw do zmiany decyzji I instancji. Organ wyjaśnił, iż okolicznością decydującą o cofnięciu pozwolenia na broń jest w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, wystąpienie uzasadnionej obawy w stosunku do osoby, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanej prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Skoro strona popełniła przestępstwo przeciwko mieniu (art. 278 § 1 kk), więc wprost wskazane przez ustawodawcę, to organ był zobligowany zaliczyć ją do kręgu podmiotów stwarzających obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Ponadto Komendant wskazał, iż bez znaczenia pozostaje fakt, iż strona nie została skazana za popełniony czyn, bo sąd warunkowo umorzył postępowanie karne. Z brzmienia art. 66 § 1 kk wynika, iż warunkowe umorzenie postępowania może zostać orzeczone m.in. wtedy, gdy okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości, chociaż wina nie jest znaczna. Oznacza to, iż nie jest możliwe zastosowanie tej instytucji, gdy przestępstwa nie popełniono. Ponadto nie zakończył się okres, na który postępowanie zostało warunkowo umorzone i w dalszym ciągu może być ono podjęte.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzucił organowi obrazę przepisów postępowania w szczególności art. 7 i 77 kpa oraz obrazę prawa materialnego art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Skarżący wyjaśnił, iż jego zdaniem organ zbyt restrykcyjnie zinterpretował przepisy prawa. Ponadto podniósł, iż w jego przypadku nie doszło do skazania prawomocnym orzeczeniem sądu, co jest obligatoryjną przesłanką cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, utrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W działaniu organów wydających decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonych decyzji jest art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Sformułowanie "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne, oznacza więc obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1 pkt 2-6.
W niniejszej sprawie spór sprowadza się do interpretacji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, w myśl którego pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Interpretując wskazany przepis ustawy o broni i amunicji należy mieć na uwadze także wykładnię celowościową. Dostęp do broni palnej jest ściśle reglamentowany. Poza wypadkami określonymi w ustawie, nabywanie, posiadanie oraz zbywanie broni i amunicji jest zabronione (art. 2 ustawy). Ustawa ściśle reglamentuje cele, na które może być wydane pozwolenie na broń (art. 10 ust. 3), jak również określa szereg właściwości osób fizycznych, np. limit wieku, określone właściwości psychiczne, które muszą być spełnione, aby osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń mogła je otrzymać.
Jednym z warunków negatywnych jest warunek, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których zachodzi uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jest to warunek w dużej części uznaniowy.
Interes bezpieczeństwa i porządek publiczny nie są definiowane przez prawo pozytywne, a w literaturze przedmiotu określone są jako tzw. pojęcia niedookreślone. Przez bezpieczeństwo, spokój i porządek publiczny "ogólnie rozumie się pewne dodatnie stany panujące w organizacji społecznej, których zachowanie gwarantuje uniknięcie określonych szkód zarówno przez całość organizacji, jak i przez poszczególnych ich członków" (J. Jagielski (w:) M. Wierzbowski i inni, Prawo administracyjne LexisNexis, Warszawa 2007, str. 548). Poszczególne ustawy zajmujące się tą problematyką wypełniają blankietową treść konkretnymi ustaleniami (wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2008 r. sygn. akt II OSK 356/07 i z dnia 20 maja 2008 r. niepubl.).
W świetle powołanego przez organ wyroku Sądu Rejonowego w O. nie budzi wątpliwości fakt, iż skarżący dopuścił się czynu z art. 278 § 1 kk, czyli przestępstwa kradzieży, a zatem przestępstwa przeciwko mieniu.
Skarżący podnosi, iż wyrok warunkowo umarzający postępowanie nie może być uznany za tożsamy z wyrokiem skazującym ani też nie wywołuje skutków prawnych, jakie przepisy prawa wiążą z takim wyrokiem, jednakże ta okoliczność nie oznacza, iż popełnienie takiego czynu jest wyłączone spod oceny z punktu widzenia art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy.
Skoro bowiem istnienie obawy, o której w powołanym przepisie mowa, uzasadnia nawet toczące się postępowanie o przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu to, zdaniem Sądu, przyjąć należy, iż tym bardziej uzasadnieniem dla przyjęcia istnienia takiej obawy jest orzeczenie niebędące wyrokiem skazującym, ale orzeczenie uznające winę oskarżonego. Nie ma zatem, zdaniem Sądu, uzasadnienia dla swoistego premiowania osób, które popełniły przestępstwo wymienione w powyższym katalogu, a nie zostały skazane z uwagi na stwierdzenie przez sąd karny przesłanek do warunkowego umorzenia postępowania. Z tego zatem powodu, że w sprawie karnej nie doszło do wydania wyroku skazującego nie można okoliczności popełnienia przez skarżącego czynu z art. 278 § 1 pominąć i uznać, iż dla oceny, czy istnieje obawa w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. Ustawy, ta okoliczność pozostaje bez istotnego znaczenia.
W tym stanie rzeczy fakt popełnienia czynu zabronionego przeciwko mieniu, tj. wymienionego w katalogu przesłanek, z którymi ustawodawca wiąże istnienie obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, przesądza o trafności ustaleń organów, iż w świetle art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy zachodzi podstawa do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń, bez konieczności dokonywania szerokiej oceny postawy skarżącego w różnych aspektach jego działalności.
Tak jak wyżej wskazano, powoływany wyrok wskazuje na to, że wina skarżącego, jak i okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości, a popełniony przez niego czyn polegał na kradzieży mienia publicznego, co tym bardziej jest naganne. Okoliczności popełnienia czynu zostały w sposób wystarczający dla dokonania oceny z punktu widzenia art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy wskazane w wyroku i popełnienie tego rodzaju czynu stanowi dowód na to, że zasady bezpieczeństwa zostały przez skarżącego naruszone. Dodać przy tym należy, iż zgodnie z treścią uchwały podjętej w składzie siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r. sygn. akt II OPS 4/09, osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie, na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, póz. 525 ze zm.). Zatem treść powyższej uchwały w sposób oczywisty czyni skargę bezskuteczną i przesądza sprawę, co do jej istoty.
Dodatkowo można jeszcze wskazać, że pozytywna prognoza co do zachowań skarżącego, skutkująca wyrokiem warunkowo umarzającym postępowanie, została poczyniona przez sąd karny wyłącznie na użytek tego postępowania i dokonana przez pryzmat przesłanek określonych w art. 67 § 1 kk. Natomiast ocena z punktu widzenia art. 18 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy jest oceną odrębną, do której dokonania zobligowany jest właściwy organ Policji na podstawie własnych ustaleń faktycznych. W fakcie poczynienia takich ustaleń, nienawiązujących do prognozy sądu karnego, nie można dopatrywać się wadliwości w szczególności w okolicznościach sprawy rozpoznawanej. Organy uzasadniły swoje rozstrzygnięcia bez uchybienia przepisom procesowym w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, odwołując się do materiału dowodowego, który był, zdaniem Sądu, wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy.
Organ ma obowiązek, wynikający z art. 77 § 1 kpa, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. W niniejszej sprawie takim dowodem jest również opinia środowiska [...] i taka opinia w aktach się znajduje. Opinia, jak każdy inny dowód w sprawie, podlega ocenie organu i takiej oceny organ dokonał, przy czym przypomnieć należy, iż z opinii tej wynika, że skarżący został ukarany karą dyscyplinarną [...].
Należy podkreślić, iż prawo posiadania broni nie należy w Polsce do praw obywatelskich gwarantowanych w Konstytucji RP. Prawa tego nie gwarantują również przepisy prawa międzynarodowego, w tym także prawa europejskiego. Organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale nadto mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Jak już bowiem wskazano wyżej, prawo do posiadania broni ma w świetle powołanej ustawy reglamentacyjny charakter. Wydawanie pozwoleń na broń może mieć zatem miejsce w sytuacjach uznanych za szczególne, a ich cofanie winno nastąpić wówczas, gdy interes bezpieczeństwa i porządku publicznego jest zagrożony. Osoby posiadające pozwolenie na broń powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizję z prawem, albowiem od posiadaczy broni palnej z całą pewnością wymagać należy nieskazitelnej postawy. W ocenie Sądu, bezspornym jest, iż skarżący naruszając obowiązujący ład prawny takiej postawy nie okazał, a więc nie daje on gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie nie tylko bezpiecznego posiadania broni palnej, ale również jej używania.
Reasumując, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.
Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.
Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło