II SA/Wa 1700/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-07-16
Skład orzekający: Ewa Pisula-Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, złożony po upływie terminu do jego wniesienia, powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący dowiedział się o uchybieniu terminu z postanowienia sądu o odrzuceniu skargi, a decyzja nie zawierała pouczenia o terminie jej zaskarżenia?Ratio decidendi
Sąd administracyjny powinien przywrócić termin do wniesienia skargi, jeżeli strona nie dokonała czynności procesowej bez swojej winy. Brak pouczenia w decyzji o terminie i sposobie jej zaskarżenia, a także brak pouczenia o środkach odwoławczych, nie może szkodzić stronie. Termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu biegnie od dnia doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi, jeśli skarżący dowiedział się o uchybieniu terminu dopiero z tego postanowienia.Stan faktyczny
A. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej. Skarga została wniesiona po upływie ustawowego terminu. Sąd odrzucił skargę postanowieniem z dnia 16 stycznia 2009 r., wskazując na uchybienie terminu. A. P. wniósł o przywrócenie terminu, podnosząc brak pouczenia w decyzji. Organ wniósł o nieuwzględnienie wniosku. Sąd odrzucił wniosek o przywrócenie terminu jako spóźniony. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując, że termin na wniosek o przywrócenie biegnie od doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi.Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do wniesienia skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu postanawia -przywrócić termin do wniesienia skargi -
A. P. przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uczynił decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] września 2008 r. nr [...]. Skarga na powyższe orzeczenie została wniesiona bezpośrednio do Sądu.
Pismem z dnia [...] listopada 2008 r. sygn. II KO/Wa 314/08 (data nadania: 18 listopada 2008 r.) Sąd przesłał skargę do organu celem udzielenia odpowiedzi na skargę i przekazania akt administracyjnych sprawy.
Po otrzymaniu odpowiedzi na skargę i akt administracyjnych Sąd postanowieniem z dnia 16 stycznia 2009 r. odrzucił wyżej wskazaną skargę. W uzasadnieniu wskazał, iż z zestawienia daty doręczenia skarżącemu zaskarżonej decyzji (29 września 2008 r.) z datą wniesienia skargi (18 listopada 2008 r.) wynika, że skarga została wniesiona z uchybieniem 30 dniowego terminu określonego w art. 53 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Odpis powyższego postanowienia został skarżącemu doręczony w dniu 26 stycznia 2009 r.
W dniu 30 stycznia 2009 r. A. P. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Podkreślił, że zaskarżona decyzja nie zawierała stosownego pouczenia co do terminu i sposobu wniesienia skargi. Podał, iż o uchybieniu terminu dowiedział się z dopiero z postanowienia Sądu z dnia 16 stycznia 2009 r.
Organ odnosząc się do powyższego wniosku wniósł o jego nieuwzględnienie. Wskazał, że w niniejszej sprawie nie zachodzi przesłanka braku winy w uchybieniu terminu. Wywodził, że skarżący nie wnosił o uzupełnienie decyzji co do pouczenia, a zatem nie dopełnił obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Nie udowodnił, iż podjął przed wniesieniem skargi jakiekolwiek czynności (prawne lub faktyczne) zmierzające do wniesienia skargi w ustawowym terminie.
Postanowieniem z dnia 12 marca 2009 r. Sąd odrzucił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Uznał, że dniem w którym skarżący dowiedział się, że uchybił terminowi do wniesienia skargi, był 22 grudnia 2008 r. gdy doręczono mu odpis odpowiedzi na skargę, a zatem wniosek o przywrócenie terminu był spóźniony.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając zażalenie skarżącego na powyższe orzeczenie postanowieniem z dnia 11 maja 2009 r. sygn. I OZ 468/09 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Sąd II instancji wskazał na utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że w przypadku gdy wojewódzki sąd administracyjny odrzucił skargę jako wniesioną po upływie ustawowego terminu to termin siedmiodniowy, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a., biegnie od chwili, kiedy skarżący miał możność dowiedzieć się o uchybieniu terminu, czyli od dnia doręczenia mu postanowienia o odrzuceniu skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z postanowieniami art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 zd. 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Stosownie do postanowień art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (§ 3). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4).
Wskazać należy przede wszystkim, biorąc pod uwagę wytyczne zawarte w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2009 r., że skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w terminie przewidzianym w cyt. art. 87 § 1 p.p.s.a. Dowiedział się bowiem o uchybieniu terminu w dniu 26 stycznia 2009 r. (data doręczenia postanowienia z dnia 16 stycznia 2009 r. o odrzuceniu skargi), a przedmiotowy wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia założył w dniu 30 stycznia 2009 r.
Zdaniem Sądu A. P. uprawdopodobnił również okoliczności wskazujące na brak jego winy w uchybieniu terminu. Wskazał bowiem, że decyzja będąca przedmiotem skargi do Sądu w ogóle nie zawierała pouczenia co do możliwości jej zaskarżenia.
Zgodnie z art. 112 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej k.p.a., błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała. Błędnym pouczeniem jest również brak pouczenia o środkach odwoławczych. Takie naruszenie przez organ obowiązków nie różni się bowiem w skutkach od błędnego wskazania organu odwoławczego i dlatego nie może być inaczej traktowane przez prawo (por. wyrok NSA z dnia 14 lutego 2002 r. sygn. II SA 2289/01, LEX nr 82672). Nie ma racji organ wnosząc o odrzucenie wniosku i wskazując, że skarżący wiedząc o braku pouczenia w decyzji nie wystąpił o jej uzupełnienie. Prowadziłoby to bowiem do obciążania skarżącego konsekwencjami błędu popełnionego przez organ. Podkreślenia wymaga fakt, że organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (art. 8 k.p.a.). Organy mają też obowiązek czuwać, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wskazówek i wyjaśnień (art. 9 k.p.a).
Jednocześnie w ocenie Sądu strona postępowania sądowadministracyjnego, składająca wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi odrzuconej z powodu jej złożenia po termnie, nie ma obowiązku złożenia nowej skargi razem z wyżej wskazanym wnioskiem.
W przedmiotowej sprawie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został nieprawidłowo złożony bezpośrednio do Sadu, jednak Sąd przesłał jego odpis organowi, który się do jego treści odniósł, a zatem uchybienie w tym zakresie zostało konwalidowane.
Ze względu na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło