II SA/Wa 1721/19

WyrokWSA w Warszawie2020-03-04

Skład orzekający: Janusz Walawski, Iwona Maciejuk, Joanna Kruszewska-Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji prawidłowo zinterpretował i zastosował art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, odmawiając wyłączenia stosowania przepisów ograniczających świadczenia emerytalne w "szczególnie uzasadnionym przypadku", mimo spełnienia przesłanek krótkotrwałej służby przed 31 lipca 1990 r. i rzetelnego wykonywania obowiązków po 12 września 1989 r.?
Ratio decidendi
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji błędnie zinterpretował art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, uznając, że brak narażenia życia lub zdrowia podczas służby po 12 września 1989 r. automatycznie wyklucza możliwość uznania przypadku za "szczególnie uzasadniony". Sąd uznał, że okres służby skarżącej na rzecz państwa totalitarnego był krótkotrwały, a rzetelność wykonywania obowiązków została przez organ przyznana milcząco. W związku z tym, organ nie przeprowadził należytej analizy wszystkich okoliczności sprawy, co skutkowało uchyleniem decyzji.
Stan faktyczny
Skarżąca A.L. wniosła o wyłączenie stosowania wobec niej przepisów ograniczających świadczenia emerytalne na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, argumentując m.in. krótkotrwałością służby przed 31 lipca 1990 r. i charakterem wykonywanej pracy. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił, uznając, że nie zostały spełnione łącznie przesłanki krótkotrwałej służby i rzetelnego wykonywania obowiązków z narażeniem życia lub zdrowia, a sprawa nie stanowiła "szczególnie uzasadnionego przypadku". Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając organowi naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego poprzez błędną wykładnię pojęć z art. 8a ustawy.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji i zasądził od Ministra na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Protokolant referent stażysta Magdalena Morawiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2020 r. sprawy ze skargi A.L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącej A.L. kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. A.L., reprezentowana przez adwokata, wnioskiem z dnia [...] maja 2017 r. wystąpiła do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zastosowanie wobec niej art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 288, z późn. zm.- dalej jako "ustawa zaopatrzeniowa"). W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku pełnomocnik strony szczegółowo opisał przebieg służby A.L., wskazując, że wnioskodawczyni służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. pełniła wyjątkowo krótko, a co istotne rozpoczęła ją po wydarzeniach "Okrągłego Stołu" i wyborach z dnia 4 czerwca 1989 r., które były datami zwrotnymi w historii Polski. Pełnomocnik zaznaczył także, że wnioskodawczyni w Wojewódzkim Urzędzie Spraw Wewnętrznych w [...] pełniła funkcję sekretarza maszynistki, przez co nie miała bezpośredniej styczności z wykonywaniem ustawowych zadań tego organu, jakimikolwiek represjami, zaś była to praca czysto biurowa, mająca charakter niejako usługowy wobec funkcjonariuszy i polegała ona na sporządzaniu dokumentacji oraz obsłudze sekretariatu. Następnie, pełniąc służbę w Policji, jak poinformował pełnomocnik strony, A.L. prowadziła postępowania przygotowawcze w sprawach alimentacji, znęcania się, gróźb karalnych, fałszerstwa banknotów, za co była wielokrotnie nagradzana w związku z rzetelnym wykonywaniem obowiązków. Dodatkowo pełnomocnik strony podniósł w przedmiotowym wniosku, że zaangażowanie w wykonywaną służbę wnioskodawczyni dostrzegali przełożeni, nagradzając ją oraz chwaląc w opiniach służbowych, a także podkreślali jej pracowitość, inicjatywę, umiejętności organizacyjne, mobilność, dyspozycyjność, uczciwość i rzetelność. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] maja 2019 r. nr [...], działając na podstawie art. art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, po rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] maja 2017 r. A.L., odmówił wyłączenia stosowania wobec wnioskodawczyni art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wnioskodawczyni została zwolniona ze służby w Komendzie Miejskiej Policji w [...] w dniu [...] czerwca 2006 r. i ma ustalone prawo do emerytury i renty inwalidzkiej, których wysokość ustalono z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c i art. 22a ustawy zaopatrzeniowej, przy czym nie wypłaca się renty inwalidzkiej z uwagi na posiadanie prawa do korzystniejszej emerytury. Minister podał, że z pisma Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia 3 kwietnia 2017 r. wynika, że A.L. w okresie od dnia [...] czerwca 1989 r. do dnia 31 lipca 1990 r. pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, co stanowi 1 rok, 1 miesiąc i 15 dni. Ponadto organ ustalił, że całkowity okres służby wyżej wymienionej wynosi 17 lat i 15 dni, tj. od dnia [...] czerwca 1989 r. do dnia [...] czerwca 2006 r. Podał również, że z kopii akt osobowych A.L., przekazanych za pismem z dnia 9 lutego 2018 r. r. przez Instytut Pamięci Narodowej – Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie wynika, aby w okresie pełnienia służby nierzetelnie wykonywała ona zadania i obowiązki. Ponadto Komendant Główny Policji w piśmie z dnia 16 marca 2018 r. dotyczącym przebiegu służby wnioskodawczyni stwierdził, że także po dniu 12 września 1989 r. rzetelnie wykonywała ona zadania i obowiązki. Jednocześnie w piśmie tym poinformował, że wśród materiałów zgromadzonych w sprawie brak jest dokumentów potwierdzających jej udział w zdarzeniach, które mogły stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji powołał treść art. 8a ustawy zaopatrzeniowej i podał, że powołany przepis zawiera dwie przesłanki formalne – krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989r., w szczególności z narażeniem życia i zdrowia, których spełnienie otwiera możliwość zastosowania go względem konkretnej osoby, a także nakłada na organ obowiązek weryfikacji, czy rozpatrywana sprawa stanowi szczególnie uzasadniony przypadek. Przesłanki określone w tym przepisie muszą być spełnione łącznie. Ustawodawca wyłącznie w takiej sytuacji dopuszcza możliwość wyłączenia względem wnioskującego stosowania przepisów ogólnych, to jest art.15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej. Weryfikując te przesłanki w odniesieniu do wniosku A.L., w pierwszej kolejności dokonał wykładni pojęć "krótkotrwała służba", "rzetelne wykonywanie zadań", "szczególnie z narażeniem życia" oraz "szczególnie uzasadnionego przypadku". Następnie odstąpił od jednoznacznej oceny spełnienia przez wnioskodawczynię przesłanki "krótkotrwałości". Podkreślając jednocześnie, że zakończenie okresu pełnienia przez A.L. służby na rzecz państwa totalitarnego nie wynikało z woli wnioskodawczyni, a z likwidacji i transformacji struktur formacji związanych ze zmianami ustrojowymi w Polsce. Minister zaznaczył, że nie kwestionuje rzetelnego wykonywania przez wnioskodawczynię zadań i obowiązków w trakcie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r. Brak jest dowodów, aby ta służba była pełniona z narażeniem zdrowia i życia. Wnioskodawczyni nie legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy. W ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, zarówno charakter, jak i warunki pełnienia służby, nie dowodzą, aby przedmiotowa sprawa stanowiła "szczególnie uzasadniony przypadek", pozwalający na skorzystanie z uprawnień wynikających z przepisu art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi A.L., reprezentowanej przez adwokata, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zobowiązanie organu do wydania decyzji o wyłączeniu stosowania wobec skarżącej, na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, przepisów art. 15c, art. 22a,. art. 24a tej ustawy, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 7a, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania bez uwzględnienia interesu prawnego strony, rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych na niekorzyść strony, działanie w sposób niebudzący zaufania, wyłącznie pozorne wyjaśnienie przesłanek wydania decyzji określonej treści, wybiórczą i stronniczą ocenę zgromadzonego materiału dowodowego; 2. naruszenie prawa materialnego polegające na błędnej i nieuzasadnionej wykładni pojęć "krótkotrwałości" oraz "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków" zawartych w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, bez uwzględnienia indywidualnych okoliczności dotyczących służby strony, wbrew jej uzasadnionemu interesowi prawnemu, z rozstrzygnięciem wątpliwości na jej niekorzyść. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2). Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2019 r. o odmowie wyłączenia stosowania wobec A.L. art. 15c, art. 22a i 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) (Dz.U. z 2019 r., poz. 288). Przepis art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, będący podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji, stanowi, że minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a, art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę na rzecz totalitarnego państwa w rozumieniu art. 13b tej ustawy (tj. służbę od dnia 22 lipca 1944 r. do 31 lipca 1990 r. w cywilnych i wojskowych instytucjach i formacjach wymienionych enumeratywnie w tym przepisie), ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. W świetle art. 8a ust. 1 ustawy decyzja o wyłączeniu zastosowania ograniczeń przewidzianych w art. 15c, 22a i 24a ustawy ma charakter uznaniowy. Uznanie administracyjne nie pozwala na dowolne działanie organu administracji publicznej, rozstrzyganie na podstawie przesłanek nie mających obiektywnego uzasadnienia. Organ jest zobowiązany do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy. Sąd kontrolując decyzję uznaniową jest obowiązany zbadać jedynie, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności. Zakres badania decyzji posiadającej cechy uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z odpowiednim zachowaniem procedury administracyjnej. Natomiast wybór rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości pozostaje poza kontrolą sądowoadministracyjną. Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do oceny, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1488/08, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sądów administracyjnych konsekwentnie zwraca się uwagę na znaczenie, jakie ma prawidłowe uzasadnienie decyzji uznaniowej. Wskazuje się, że wymogi, jakim powinna odpowiadać decyzja wydana w ramach uznania administracyjnego, są dalej idące niż ma to miejsce w odniesieniu do decyzji związanej. Uzasadnienie decyzji uznaniowej powinno zawierać wszechstronną analizę zgromadzonego materiału dowodowego i wyczerpująco uargumentowane stanowisko organu. Powinno z niego wynikać, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały rozważone i ocenione (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 marca 2010 r., sygn. akt II GSK 491/09, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 2006/10, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji przyjął, iż powyższy przepis nie może zostać zastosowany jeżeli nie zostaną kumulatywnie spełnione obie przesłanki wymienione w pkt 1 i 2 ust. 1 powołanego artykułu. Stąd też organ odmówił wydania decyzji pozytywnej dla strony z uwagi na okoliczności, że zarówno postawa jak i osiągnięcia strony w służbie, jak również charakter i warunki jej pełnienia nie dowodzą, aby przedmiotowa sprawa stanowiła szczególnie uzasadniony przypadek, pozwalający na skorzystanie z uprawnień wynikających z omawianego przepisu ustawy zaopatrzeniowej, skutkujących wyłączeniem stosowania względem wnioskodawczyni ogólnie obowiązującego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej. Zatem w niniejszej sprawie fundamentalne znaczenie ma dokonanie prawidłowej wykładni art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Przedmiotową kwestię wyczerpująco wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 grudnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1895/19 (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), który stwierdził, że "Wykładnię istotnego i zasadniczego znaczenia przesłanki "szczególnie uzasadnionych przypadków" wzmacnia sposób użycia przez ustawodawcę zwrotu: "szczególnie uzasadnione przypadki" w treści zdania zawartego w art. 8a ust. 1 ustawy. Mowa tu o "szczególnie uzasadnionych przypadkach, (...) ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia". W języku polskim zwrot "ze względu na" oznacza "z przyczyn, powodów, okoliczności skłaniających do takiego, a nie innego działania" (zob. B. Dunaj (red.): Słownik współczesnego języka polskiego, tom 2, Warszawa 1999, s. 589). Wśród synonimów zwrotu "ze względu na" można wskazać takie zwroty, jak m.in.: "biorąc pod uwagę", "mając na uwadze", "odnosząc się", "w nawiązaniu", "w związku", "z uwagi na", "zważywszy na". Użyty w art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej zwrot "ze względu na" ukierunkowuje zatem na pewne istotne okoliczności mogące mieć znaczenie dla ustalenia zaistnienia "szczególnie uzasadnionych przypadków", którymi to okolicznościami są – w rozumieniu ustawy - krótkotrwała służba przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. W istocie zatem ustawodawca nie wskazał trzech odrębnych przesłanek określającej treść normy materialnoprawnej podlegającej zastosowaniu, lecz jedną przesłankę "szczególnie uzasadnionych przypadków", którą należy rozważać z uwzględnieniem kryteriów krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia". Przy czym Naczelny Sąd Administracyjny zastrzegł, iż jednoczesne (ustawodawca użył w art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej spójnika "oraz" między punktami 1 i 2 w art. 8a ust. 1) spełnienie kryteriów "krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia" jest istotnym argumentem służącym obaleniu domniemania służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu, i tym samym może uprawniać do przyjęcia, że spełniona została przesłanka "szczególnie uzasadnionych przypadków", chyba że w realiach konkretnej sprawy zostanie wykazane, że mimo spełnienia powyższych kryteriów, funkcjonariusz był zaangażowany w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu, a zatem brak podstaw, aby przy przyjęciu "szczególnie uzasadnionych przypadków" wyłączać w stosunku do niego unormowania ustawowe odbierające mu prawo niesłusznie nabyte. Sąd ten zaznaczył, iż brak spełnienia któregoś z kryteriów wskazanych w punktach 1 i 2 art. 8a ust. 1 ustawy nie wyłącza automatycznie spełnienia przesłanki "szczególnie uzasadnionych przypadków", lecz wymaga zbadania, czy służba określonej osoby, mimo że nie była "krótkotrwałą służbą przed dniem 31 lipca 1990 r." bądź nie charakteryzowała się "rzetelnym wykonywaniem zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", była służbą charakteryzującą się bezpośrednim zaangażowaniem w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego, czy też nie miała takiego charakteru, tj. była np. działalnością ograniczającą się do zwykłych, standardowych działań podejmowanych w służbie publicznej, tj. służbie na rzecz państwa jako takiego, a tym samym nie ma – z punktu widzenia aksjologicznych podstaw demokratycznego państwa prawnego – konotacji pejoratywnych. W tym drugim przypadku dopuszczalne jest przyjęcie, że wystąpiły w sprawie "szczególnie uzasadnione przypadki" obalające domniemanie służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo determinowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu (szerzej na ten temat w powołanym wyroku). Skład orzekający w pełni podziela przywołaną w wyroku NSA o sygn. akt I OSK 1895/19 interpretację art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Powyższe na gruncie niniejszej sprawy prowadzi do konkluzji, iż brak spełnienia kryterium rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r. nie stanowi automatycznie, jak to przyjął organ, o braku podstaw do przyjęcia zaistnienia "szczególnie uzasadnionego przypadku". Jednocześnie podkreślić należy, że organ odstąpił od jednoznacznej oceny spełnienia przez skarżącą przesłanki "krótkotrwałości". Powyższe oznacza, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dokonał błędnej wykładni przepisu prawa materialnego stanowiącego podstawę wydania zaskarżonej decyzji, a w konsekwencji organ nie przeprowadził rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy (do czego obliguje art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a.) i nie dokonał prawidłowej subsumpcji ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz mającej w sprawie zastosowanie hipotezie normy prawnej. Jak wynika z akt sprawy, A.L. pełniła służbę przez okres 17 lat i 15 dni, z czego na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej – przez 1 rok, 1 miesiąc i 15 dni. Skoro bowiem strona pełniła służbę przed 31 lipca 1990 r. w wymiarze jedynie 1 rok, 1 miesiąc i 15 dni, zaś cała pełniona przez stronę służba wynosiła 17 lat i 15 dni, to już samo zestawienie powyższych okresów świadczy o tym, że służba na rzecz tzw. totalitarnego Państwa nie miała znacznej długości, a nawet że wręcz nie była długa. W świetle powyższego, w ocenie składu orzekającego uprawnionym będzie określenie przedmiotowej służby pełnionej przez skarżącego przed 31 lipca 1990 r. mianem krótkotrwałej. Co zaś się tyczy przesłanki opisanej w art. 8a ust.1 pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej, to w uzasadnieniu skarżonej decyzji organ nie zakwestionował owej rzetelności. Takie działanie organu, równoznaczne jest zaś z przyznaniem faktu, że skarżąca po dniu 12 września 1989 r. w sposób rzetelny wykonywała swoje zadania i obowiązki. Ponadto za nieuprawniony należy uznać wywód organu, że o rzetelności wykonywania zadań i obowiązków można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy funkcjonariusz pełnił służbę w policji z narażeniem zdrowia lub życia. Twórca przepisu art. 8a omawianej ustawy nie sformułował bowiem takiej przesłanki dla uzasadnienia możliwości wyłączenia stosowania przepisów obniżających pobierane świadczenie. Zgodnie bowiem z zasadami poprawnej legislacji, gdyby racjonalny ustawodawca chciał zrównać pojęcie rzetelności pełnienia służby z faktem narażania zdrowia czy życia, to dokonałby tego wprost, rezygnując z użycia zwrotu "w szczególności", lub zastępując go np. sformułowaniem "wyłącznie w sytuacjach zagrożenia zdrowia lub życia". Skoro jednak ustawodawca tego nie uczynił, to wykładnia sprowadzająca się do twierdzenia, że o rzetelności wykonywania zadań i obowiązków można mówić tylko wtedy, gdy osoba pełniąca służbę narażała życie lub zdrowie, jest nielogiczna, sprzeczna z językowym rozumieniem odkodowywanego zwrotu i w konsekwencji jawi się jako wykładnia dokonana wprost contra legem. Biorąc pod uwagę powyższe, przesłankę oznaczoną w art. 8a ust.1 pkt 2 również uznać należało za spełnioną przez stronę. W związku z powyższym niezbędną w niniejszej sprawie staje się wnikliwa ocena całokształtu materiału aktowego obrazującego przebieg służby A.L., w tym krótkiego okresu służby na rzecz totalitarnego państwa, której to organ w zaskarżonej decyzji nie uczynił. W świetle powyższych rozważań, uznając iż skarżona decyzja narusza prawo, bowiem wydano ją z naruszeniem przepisu prawa materialnego tj. art. 8a ustawy zaopatrzeniowej – który to przepis organ wadliwie zinterpretował i przez to niewłaściwie ocenił stan faktyczny, co miało istotny wpływ na wynik sprawy - Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.), zaś o kosztach na podstawie art. 200, art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.) zasądzając od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika procesowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło