II SA/Wa 1755/07

WyrokWSA w Warszawie2008-01-23

Skład orzekający: Joanna Kube, Eugeniusz Wasilewski, Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o opróżnieniu lokalu mieszkalnego, wydana na podstawie przepisów ustawy o Policji, może być uznana za nieważną z powodu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności wydania decyzji w trakcie zawieszenia postępowania lub braku właściwej podstawy prawnej?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanych nią w mocy decyzji organów niższych instancji, a także wcześniejszej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Podstawą było rażące naruszenie prawa, w tym wydanie decyzji w trakcie zawieszenia postępowania bez jego podjęcia, a także stosowanie przepisów rozporządzeń, które wykraczały poza delegację ustawową, tworząc nowe kategorie uprawnień do lokali, które nie były przewidziane w ustawie o Policji. Sąd uznał również, że przyznanie skarżącej lokalu zastępczego było bezpodstawne prawnie.
Stan faktyczny
Skarżąca Z. S. zajmowała lokal mieszkalny od 1953 r. Po śmierci rodziców nie posiadała tytułu prawnego do lokalu. Organy Policji wydawały kolejne decyzje nakazujące opróżnienie lokalu, a Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymywał je w mocy lub uchylał i przekazywał do ponownego rozpatrzenia. Sprawa toczyła się przez ponad 10 lat. Skarżąca kwestionowała decyzje, wskazując na długoletnie zamieszkiwanie, opłacanie należności i dokonane nakłady. Ostatecznie WSA w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzających ją decyzji.
Rozstrzygnięcie
1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2003 r. Nr [...], 2) stwierdza nieważność decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2001 r. Nr [...], 3) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 4) zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącej Z. S. kwotę [...] ([...]) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Wa 1755/07 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 23 stycznia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Asesor WSA Jarosław Trelka (spr.), Protokolant Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] sierpnia 2007 r. Nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2003 r. Nr [...], 2) stwierdza nieważność decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2001 r. Nr [...], 3) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 4) zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącej Z. S. kwotę [...] ([...]) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Wa 1755/07 UZASADNIENIE Pismem z dnia 20 lutego 1997 r. Z. S. . zwróciła się do wiceministra spraw wewnętrznych i administracji z prośbą o "wydanie przydziału" na mieszkanie nr [...]przy ul. [...] w W. (lokal). Pismo to zostało następnie przekazane do Komendanta Głównego Policji. Pismem z dnia 2 grudnia 1997 r. Komendant Główny Policji zawiadomił skarżącą o wszczęciu postępowania w przedmiocie opróżnienia lokalu. Decyzją z dnia [...] lutego 1998 r. Komendant Główny Policji, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, zobowiązał Z. S., "wraz ze wszystkimi osobami, rzeczami, zwierzętami ją reprezentującymi", do opróżnienia lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W. Decyzję wydano na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) w brzmieniu z daty tej decyzji. Organ ustalił, że lokal ten w drodze decyzji otrzymał w 1953 r. ojciec skarżącej – funkcjonariusz Milicji Obywatelskiej, a po jego śmierci i po śmierci jej matki skarżąca nie dysponuje żadnym prawem do tego lokalu. Skarżąca wniosła odwołanie od tej decyzji wnosząc w nim m.in. o zawieszenie postępowania. Jednocześnie wniosła pozew do sądu powszechnego o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu przedmiotowego lokalu po zmarłym ojcu, a także o ustalenie istnienia stosunku najmu. Po wniesieniu odwołania od tej decyzji Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z [...] kwietnia 1998 r. zawiesił postępowanie administracyjne w tej sprawie, uznając, że zasadnicze znaczenie w sprawie ma kwestia uprawnień skarżącej do lokalu, a rozstrzygnie to wyrok sądu powszechnego wydany w wyniku powództwa skarżącej. Wyrokiem z dnia 29 kwietnia 1999 r. Sąd Rejonowy w Warszawie w sprawie o sygn. I C 125/98 odrzucił powództwo skarżącej w części, w innej zaś części je oddalił. Apelacja powódki od tego wyroku została oddalona wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2000 r. Decyzją z dnia [...] maja 2001 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji uchylił decyzję z [...] lutego 1998 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Powodem takiego rozstrzygnięcia było uznanie przez organ odwoławczy, że skarżąca, stosownie do przepisów dotyczących uprawnień emerytalnych policjantów i członków ich rodzin, powinna otrzymać propozycję przydziału innego lokalu, a w decyzji nakazującej opróżnienie powinno zostać wskazane miejsce przekwaterowania, niezależnie od kilkukrotnej odmowy skarżącej przyjęcia innego lokalu. Ten inny lokal powinien jednak odpowiadać normom zaludnienia i być w odpowiednim stanie technicznym. Decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. Komendant Główny Policji, na podstawie art. 95 ust. 3 punkt 3 i 4, art. 97 ust. 1 i 5 ustawy o Policji oraz na podstawie § 7 ust. 1 punkt 8, ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 17 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1469), zobowiązał skarżącą wraz ze wszystkim osobami jej prawa reprezentującymi do opróżnienia lokalu, przekazania go dysponentowi - Komendantowi Głównemu Policji, oraz przeniesienia się do lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W. Organ uznał, że na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 ze zm.) w brzmieniu z daty tej decyzji, prawo do lokalu mieszkalnego przysługuje członkom rodziny funkcjonariuszy posiadającym prawo do policyjnej renty rodzinnej. Skarżąca tego prawa nie posiada, zatem nie posiada tytułu do lokalu. Jednakże posiadała je do 25 roku życia (art. 89 ustawy o Policji), i dlatego na podstawie art. 89 ust. 3 ustawy o Policji w związku z art. 29 ustawy emerytalnej z dnia 18 lutego 1994 r. w brzmieniu z daty podjęcia decyzji, prawo do lokalu przysługuje do czasu przydzielenia lokalu zastępczego. § 7 ust. 1 punkt 8 rozporządzenia z 17 października 2001 r. nakazuje natomiast wydać decyzję o opróżnieniu lokalu w przypadku zajmowania go bez tytułu prawnego. § 7 ust. 3 pozwala wtedy przyznać lokal o mniejszej powierzchni (nie mniej jednak niż 5 m² na osobę) i standardzie – takim lokalem jest natomiast mieszkanie przy ul. [...] w W. Po wniesieniu odwołania od decyzji z [...] grudnia 2003 r. organ I instancji przekazał to odwołanie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji dopiero przy piśmie z 7 sierpnia 2007 r. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję z [...] grudnia 2003 r. Organ odwoławczy uznał za niewątpliwe, że skarżąca nie dysponuje prawem do lokalu. Pomimo wielu propozycji przyjęcia innych, mniejszych lokali, skarżąca propozycje te odrzucała. W tej sytuacji art. 95 ust. 3 punkt 3 ustawy o Policji nakazuje wydanie decyzji o opróżnieniu lokalu. Z uzasadnienia decyzji z [...] sierpnia 2007 r. wynika ponadto, że organ jako prawidłowe ocenił nakazanie opróżnienia lokalu. Organ nie odniósł się jednak do zobowiązania skarżącej do przeniesienia się do lokalu przy ul. [...] w W. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję z [...] sierpnia 2007 r. skarżąca oceniła ją jako niezasadną ze względów faktycznych, jak i prawnych. Podkreśliła, że w lokalu zamieszkuje od 54 lat. Założyła w nim rodzinę i wychowała dzieci. Zawsze opłacała należne opłaty. Dokonała w nim poważnych nakładów. Nie zgodziła się więc z twierdzeniem, że nie ma do lokalu żadnego tytułu prawnego. Sprzeciwiła się też traktowaniu jej – jak oceniła – w sposób sprzeczny z zasadami Konstytucji i Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Odmówiła organom administracji prawa do decydowania o fundamentalnej sprawie mieszkania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i powtórzył swoje stanowisko w sprawie. Art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 31, poz. 266 ze zm.) stanowi, że do lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów stosuje się przepisy tej ustawy, jeśli odrębne przepisy nie stanowią inaczej. Takim odrębnym przepisem jest jednak art. 95 ust. 3 punkt 3 ustawy o Policji, który zobowiązuje do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu zajmowanego bez tytułu prawnego. Przy piśmie z dnia 16 stycznia 2008 r. pełnomocnik skarżącej przesłał do Sądu m. in. rozliczenie do sprawozdania finansowego nieruchomości, na której znajduje się budynek wraz z lokalem, a także fotografię znajdującego się w tym budynku zakładu fryzjerskiego. Przy jednym z załączników do tego pisma zawarta została informacja, że zdecydowana większość lokali w budynku przy [...] w W. stanowi własność osób fizycznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie natomiast do art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem materialnym i formalnym obowiązującym w dacie wydania takiej decyzji. Skarga analizowana według powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie, choć z zupełnie innych powodów, niż w niej wskazane. Powody te uprawniały też Sąd do objęcia kontrolą, niezależnie od granic skargi, innego aktu wydanego w ramach przeprowadzonego postępowania administracyjnego, tj. decyzji z [...] maja 2001 r. Podstawą dokonania tej niezależnej od granic skargi kontroli jest art. 134 i 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Chronologicznie pierwszą decyzją wydaną w sprawie była decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 1998 r. Jako jej podstawę prawną przywołano art. 97 ust. 1 ustawy o Policji w brzmieniu z tej daty. Przepis ten stanowił jednak tylko delegację dla właściwego ministra do wydania przepisów wykonawczych dotyczących m.in. szczegółowych zasad opróżniania lokali mieszkalnych. Wyraźna podstawa dla wydania decyzji o opróżnieniu lokalu w sytuacji, gdy osoba go zajmująca nie dysponuje do niego żadnym tytułem prawnym, zawarta została w ustawie o Policji dopiero na mocy nowelizacji tej ustawy dokonanej ustawą z dnia 27 lipca 2001 r. o zmianie ustawy o Policji, ustawy o działalności ubezpieczeniowej, ustawy - Prawo bankowe, ustawy o samorządzie powiatowym oraz ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 100, poz. 1084). Do art. 95 ustawy o Policji został wówczas dodany ust. 3, który w punkcie 3 zobowiązywał właściwy organ do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu w razie jego zajmowania bez tytułu prawnego. Nowelizacja ta weszła w życie w dniu 19 października 2001 r. Nie oznacza to, w ocenie Sądu, że przed 19 października 2001 r. niedopuszczalne było wydanie takiej decyzji – obowiązek jej wydania wynikał z faktu, że uprawnienie do zajmowania lokalu policyjnego miała tylko ta osoba, która legitymowała się stosownym tytułem prawnym, zatem – rozumując a contrario – brak tytułu prawnego oznaczał konieczność opróżnienia lokalu. W razie odmowy jego opróżnienia w trybie dobrowolnym, konieczna była decyzja nakazująca takie opróżnienie. Po wydaniu przez Komendanta Głównego Policji decyzji z [...] lutego 1998 r. organ odwoławczy (Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji) zawiesił postępowanie w sprawie. Abstrahując od zasadności takiego zawieszenia podkreślenia wymaga, że postanowienie to nie zostało zaskarżone ani zażaleniem, ani tym bardziej nie wniesiono na nie skargi do sądu. Kontynuowanie postępowania administracyjnego, zwłaszcza wydanie decyzji odwoławczej, wymagało uprzedniego podjęcia postępowania, które podlegałoby przecież zażaleniu (art. 101 Kpa), a następnie – ewentualnej skardze do sądu administracyjnego. Takie postanowienie o podjęciu postępowania nie zostało jednak wydane, lecz organ odwoławczy, nie zważając na stan zawieszenia postępowania, wydał decyzję z [...] maja 2001 r. Decyzja wydana w sytuacji trwania zawieszenia postępowania rażąco narusza prawo w rozumieniu art. 156 § 1 punkt 2 Kpa, (vide np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 marca 2006 r., sygn. II SA/Wa 137/06, LEX Nr 202369), gdyż w oczywisty, rażący sposób przeczy zasadzie podejmowania w czasie zawieszenia tylko takich czynności, które są określone w art. 102 Kpa. Konsekwentnie przyjąć należy, że kolejne decyzje w tej sprawie, tj. decyzja z [...] grudnia 2003 r. i [...] sierpnia 2007 r. także dotknięte są z tego względu wadą nieważności, gdyż dotychczas nadal nie zostało wydane postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania. Wydanie decyzji z dnia [...] maja 2001 r. w sytuacji stanu zawieszenia postępowania nie jest jednak jedyną jej wadą. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji ocenił bowiem w tej decyzji, że skarżąca dysponuje prawem do "innego lokalu mieszkalnego" (str. 3 decyzji z [...] maja 2001 r.), dlatego konieczne było wskazanie miejsca przekwaterowania niezależnie od braku akceptacji strony. Prawo do takiego innego lokalu organ odwoławczy wywiódł z art. 29 ustawy emerytalnej z 18 lutego 1994 r. Takie stanowisko organu odwoławczego Sąd ocenia jako rażąco naruszające ten przepis. Stanowi on bowiem w ust. 2, że prawo do lokalu mieszkalnego przysługuje tylko tym członkom rodziny zmarłego funkcjonariusza, którzy są uprawnieni do renty rodzinnej po funkcjonariuszu, natomiast w ust. 3 przepis ten określa dodatkowo termin, w jakim to prawo przysługuje (do czasu przydzielenia lokalu zastępczego, jednak nie krócej, niż na czas posiadania uprawnień do renty). Prawo do tego "lokalu zastępczego" jest jednak ściśle uzależnione od uprawnienia do renty rodzinnej. Brak prawa do renty wyklucza uprawnienie do lokalu zastępczego. Trudno więc zgodzić się z wykładnią tego przepisu zaprezentowaną przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, że skarżącej będzie już zawsze przysługiwało prawo do lokalu zastępczego (a do czasu jego zrealizowania – prawo do lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 ustawy emerytalnej), tylko dlatego, że w odległej przeszłości (po raz ostatni – w 1975 r.) skarżąca pobierała rentę rodzinną po swoim zmarłym ojcu. Art. 29 ust. 3 ustawy emerytalnej nie kreuje jakiegoś dożywotniego prawa sui generis do lokalu zastępczego, abstrahującego od uprawnień mieszkaniowych określonych w przepisach ustawy o Policji, a dodatkowo prawa, które miałoby zostać zrealizowane przez organy Policji. Przypomnieć bowiem należy zasadniczą funkcję tych przepisów – jest nią zapewnienie policjantom lokalu mieszkalnego, warunkującego rzetelną i efektywną służbę, a nie pomoc o charakterze socjalnym dla tych osób, które pozostają w trudnej sytuacji mieszkaniowej, choćby były one dziećmi funkcjonariusza. Ta pomoc – jako wyjątek od zasadniczej funkcji przepisów dotyczących pomocy mieszkaniowej dla policjantów - przysługuje dzieciom tylko przez czas pobierania renty rodzinnej. Także uprawnienia rencistów i emerytów policyjnych są ograniczone względem uprawnień funkcjonariuszy czynnych. Taką wykładnię art. 29 ustawy emerytalnej potwierdzają poszczególne przepisy ustawy o Policji. Przypomnieć bowiem należy, że art. 95 ust. 3 punkt 3 tej ustawy, wprowadzony nowelą z dnia 27 lipca 2001 r., zawiera kategoryczny nakaz wydania decyzji o opróżnieniu lokalu, gdy osoba go zajmująca nie ma do niego żadnego tytułu prawnego. Nakaz ten nie jest więc uwarunkowany wcześniejszym przydzieleniem, i to przez organy Policji, lokalu zastępczego. Brak tytułu prawnego zobowiązuje do wydania takiej decyzji. Nie można ponadto uznać, że skarżąca w roku 2001 dysponowała prawem do lokalu, o którym mowa w § 9 ust. 2 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (M.P. Nr 76, poz. 707), tj. prawem do lokalu o obniżonym wyposażeniu technicznym i mniejszej od przysługującej według norm zaludnienia powierzchni mieszkalnej. Po pierwsze bowiem to zarządzenie, pod rządami którego wydano decyzję z [...] maja 2001 r., stanowiło wykonanie delegacji zawartej w art. 97 ust. 1 ustawy o Policji. Delegacja ta w żadnym razie nie uprawniała Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do wprowadzenia jakiejś nowej, pozaustawowej kategorii lokali policyjnych należnych m.in. tym osobom, które zajmują lokal mieszkalny bez tytułu prawnego. Delegacja ta zobowiązywała do określenia szczegółowych zasad przydziału i opróżniania oraz norm zaludnienia lokali mieszkalnych, o których mowa w art. 90, a także szczegółowych zasad przydziału i opróżniania tymczasowych kwater. Poza tym warto zauważyć, że zarządzenie to w § 9 ust. 2 przyznawało prawo do lokalu o obniżonym wyposażeniu technicznym tylko tym osobom, które zostały wymienione w § 8 ust. 1 punkt 4, 5 i 7, a nie punkt 9, w którym wymieniono osoby niedysponujące tytułem prawnym do lokalu. Skarżąca, jako osoba niedysponująca tytułem prawnym do zajmowanego lokalu, nie była uprawniona do żadnego lokalu policyjnego. Komendant Główny Policji przyznając skarżącej, w decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r., lokal przy ul. [...] w W., i traktując ten lokal jako dożywotnio przysługujący "lokal zastępczy" w rozumieniu art. 29 ust. 2 i 3 ustawy emerytalnej, powołał się na § 7 ust. ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1469). Wobec tego rozporządzenia należy jednak powtórzyć zarzut, że w sposób bezprawny stworzyło ono nową kategorię uprawnień do lokali o obniżonym wyposażeniu technicznym i mniejszej powierzchni mieszkalnej (§ 7 ust. 3), i choć tym razem rozporządzenie przyznawało takie uprawnienie osobom nieposiadającym żadnego tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, wymienionym w § 7 ust. 1 punkt 8, to na stworzenie tej nowej kategorii uprawnień nie pozwalała ustawa o Policji, formułując delegację z art. 97 ust. 1. Przyznanie skarżącej mieszkania na ul. [...] w W. odbyło się zatem bez podstawy prawnej. Dodatkowo zauważyć należy, że aktualnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 884) nie przewiduje już instytucji lokalu o obniżonym wyposażeniu technicznym i mniejszej powierzchni, mimo, że żadnej zmianie nie uległ art. 97 ust. 1 ustawy o Policji stanowiący delegację do wydania tego rozporządzenia. Nie zmienił się też art. 29 ustawy emerytalnej z 18 kwietnia 1994 r., która – według organów – wprowadza instytucję w istocie dożywotniego prawa do lokalu zastępczego gwarantowanego przez Policję wobec dziecka funkcjonariusza, które choćby przez jeden miesiąc pobierało rentę rodzinną po zmarłym rodzicu. Powyższy błąd powielił Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, wydając decyzję z [...] sierpnia 2007 r. Choć organ ten w zaskarżonej decyzji potwierdza niesporną zresztą okoliczność, że skarżąca nie dysponuje prawem do zajmowanego lokalu (takie prawo, wbrew zarzutom skargi, nie wynika z zamieszkiwania w lokalu przez 54 lata, czy też z założenia w nim rodziny lub wychowania dzieci), to jednak w najmniejszym nawet stopniu nie odnosi się on do wydanego w decyzji z [...] grudnia 2003 r. zobowiązania "przeniesienia się" do lokalu przy ul. [...] w W. Takie zobowiązanie, jak wyżej wyjaśniono, było wydane bez podstawy prawnej, Zauważyć należy dodatkowo, iż z akt administracyjnych sprawy wynika, że mieszkanie przy ul. [...] zostało "przekazane do gminy w 2004 roku" (wewnętrzne pismo Komendy Głównej Policji z [...] sierpnia 2007 r.). Jeśli więc mieszkanie przy ul. [...] w W. nie pozostaje już w dyspozycji Komendanta Głównego Policji, to powstaje dodatkowo zasadnicza wątpliwość co do wykonalności zaskarżonej decyzji w części, w jakiej utrzymuje ona w mocy zobowiązanie skarżącej do przeniesienia się na ul. [...]. To "przekazanie" mogło być przecież rzeczywiście dokonane, gdyż od decyzji z [...] grudnia 2003 r. do wydania zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji upłynęło prawie 4 lata. Niezależnie od powyższych uwag zauważyć należy, że - jak stanowi art. 95 ust. 4 ustawy o Policji - decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się wobec wszystkich osób w nim zamieszkałych. Co prawda art. 141 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) nakazuje prowadzić egzekucję obowiązku opróżnienia lokalu przeciw wszystkim osobom zajmującym ten lokal, ale nie zmienia to jednoznacznie brzmiącego nakazu z art. 95 ust. 4 ustawy o Policji. Ustawa egzekucyjna dotyczy bowiem czynności egzekucyjnych, a nie treści decyzji nakładających egzekwowane obowiązki. W niniejszej sprawie Sąd uznał, że stroną postępowania administracyjnego była wyłącznie skarżąca. Do oceny organów należy uznanie, kogo z osób faktycznie zamieszkujących lokal zobowiążą do jego opróżnienia. Jako wyjątkowe, ewidentne naruszenie przepisów postępowania dotyczących terminów załatwiania spraw uznać należy takie prowadzenie tego postępowania, które doprowadziło do wydania ostatecznej decyzji, rozstrzygającej sprawę co do istoty, dopiero po ponad 10 latach od jego zainicjowania przez stronę. Ta przewlekłość, poza niewątpliwym naruszeniem art. 35 i 36 Kpa, mogła mieć wpływ na treść podjętych decyzji. W dalszym postępowaniu Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podejmie zawieszone postępowanie, a następnie stosownie do sformułowanych wyżej uwag – wyda prawidłową decyzję odwoławczą od decyzji z [...] lutego 1998 r. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 punkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł, jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Jak wyżej wyjaśniono, na podstawie art. 134 i 135 tej ustawy Sąd stwierdził też nieważność decyzji z [...] grudnia 2003 r. oraz z [...] maja 2001 r. Odnośnie kosztów postępowania podstawą wyroku był art. 200 w związku z art. 205 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zaś odnośnie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji – art. 152 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło