II SA/Wa 1825/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska Sędziowie WSA Andrzej Góraj (spr.) Ewa Grochowska – Jung Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Minister Obrony Narodowej, działając na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) - dalej: K.p.a., po rozpatrzeniu wniosku [...] A. K. z dnia [...] lutego 2009 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r., dotyczącej utrzymania w mocy decyzji Dyrektora Departamentu Kadr i Szkolnictwa Wojskowego nr [...] z dnia [...] lipca 2002 r. w sprawie wypowiedzenia oficerowi stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...]. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że Dyrektor Departamentu Kadr i Szkolnictwa Wojskowego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2002 r., na podstawie art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. nr 10, poz. 55 z późn. zm.) oraz § 137 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 grudnia 1996 r. w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. nr 7, poz. 38 z późn. zm.), wypowiedział [...] A. K. stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej. Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od ww. decyzji Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. utrzymał w mocy dokonane decyzją nr [...] wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 lutego 2004 r., sygn. akt II SA 194/03 oddalił skargę zainteresowanego na decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...], a NSA wyrokiem z dnia 18 stycznia 2005 r., sygn. akt OSK 892/04 oddalił skargę kasacyjną oficera na ww. wyrok. W wyniku rozpatrzenia, wniesionego przez stronę, wniosku z dnia [...] października 2008 r., Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z uwagi na wystąpienie w sprawie powagi rzeczy osądzonej. Po rozpoznaniu przez Ministra Obrony Narodowej wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożonego w dniu [...] lutego 2009 r., została wydana decyzja MON nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r., utrzymująca w mocy decyzję nr [...]. WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 14 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 1018/12 oddalił skargę oficera, a NSA wyrokiem z dnia 15 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 817/11 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 20 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 173/12 uchylił zaskarżoną decyzję nr [...], podnosząc że nie podlega ona wykonaniu w całości, ponieważ decyzję nr [...] oraz decyzję nr [...] podpisała z upoważnienia Ministra ta sama osoba, co stanowiło naruszenie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego Minister Obrony Narodowej wskazał na nowelizację przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Organ wyjaśnił, że uchylenie z dniem 11 kwietnia 2011 r. art. 157 § 3 K.p.a. w brzmieniu "§ 3 Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji" znajduje odniesienie w dodanym tą ustawą art. 61a, przewidującym w sytuacji odmowy wszczęcia postępowania wydanie rozstrzygnięcia w formie postanowienia. Ustawa z dnia 03 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. nr 6, poz. 18) w przepisach końcowych zawiera bowiem dyspozycję w zakresie stosowania powyższych przepisów. Organ wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 2 ww. ustawy, w sprawach, w których od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy została wydana decyzja, a zgodnie z przepisami K.p.a. w brzmieniu nadanym powołaną ustawą powinno być wydane postanowienie, właściwą formą załatwienia sprawy jest decyzja, którą to formę przyjęto, wydając decyzję nr [...]. Organ odwoławczy podniósł, że analizując stan faktyczny sprawy w kwietniu 2009 r. słusznie zauważono, że podważenie prawomocnej decyzji nr [...] jest niedopuszczalne. Minister wyjaśnił, że w sprawie [...] A. K. oddalenie przez NSA wyrokiem z dnia 18 stycznia 2005 r., sygn. akt OSK 892/04 skargi kasacyjnej zainteresowanego od wyroku WSA w Warszawie z dnia 24 lutego 2004 r., sygn. akt II SA 194/03 w przedmiocie wypowiedzenia stosunku służbowego oznacza, że wyrok ten jest prawomocny. Organ zaznaczył, że w opisanym przypadku powaga rzeczy osądzonej dotyczy sprawy wypowiedzenia [...] A. K. stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Minister wskazał, że wydane w tej sprawie decyzje administracyjne zostały już pozytywnie zweryfikowane w toku postępowania sądowoadministracyjnego w trybie zwykłym. Organ podniósł, że sąd administracyjny z urzędu bada istnienie przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. W zaistniałej sytuacji Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] odmówił zainteresowanemu wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...], utrzymującej w mocy dokonane powołaną decyzją nr [...] wypowiedzenie stosunku służbowego z zawodowej służby wojskowej. Minister, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a., ustalił, że w kwietniu 2009 r. dokonano prawidłowej oceny w kwestii odmowy wyłączenia pracowników od udziału w sprawie [...] A. K. Po rozpatrzeniu wniosku ww. z dnia [...] grudnia 2008 r. o wyłączenie pracowników i żołnierzy Oddziału Postępowania Administracyjnego, Minister Obrony Narodowej w dniu [...] lutego 2009 r. postanowieniem nr [...] odmówił wyłączenia pracowników i żołnierzy zawodowych Oddziału Postępowania Administracyjnego Departamentu Kadr MON od udziału w postępowaniu w przedmiotowej sprawie. Minister wyjaśnił, że o ponowne rozpatrzenie tej kwestii oficer wystąpił w dniu [...] lutego 2009 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania Minister wydał w dniu [...] marca 2009 r. postanowienie nr [...], stwierdzając niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie postanowienia MON nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. w przedmiocie odmowy wyłączenia pracowników Oddziału Postępowania Administracyjnego Departamentu Kadr MON od udziału w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji MON nr [...]. Organ odwoławczy zauważył, że postanowienie MON nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. było ostateczne w chwili jego wydania, a decyzja nr [...] weszła do obrotu prawnego w dniu jej doręczenia stronie, tj. w dniu [...] lutego 2009 r. Ponadto przyjęto, że postanowienie MON nr [...] wydano prawidłowo, przyjmując że w opisanym przypadku nie zachodzi żadna z określonych w art. 24 § 1 K.p.a. przesłanek, ani też nie można wskazać innych powodów, które mogłyby uzasadnić uwzględnienie tego wniosku. Ostatecznie ww. sprawę rozstrzygnął WSA w Warszawie, który oceniając prawidłowość zastosowania przepisów K.p.a., regulujących kwestię stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej postanowieniem w przedmiocie odmowy wyłączenia pracowników organu, wyrokiem z dnia 03 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 797/09 oddalił skargę A. K. na postanowienie MON z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Minister podniósł, że rozpoznając ponownie sprawę należy podtrzymać stanowisko wyrażone w rozstrzygnięciu decyzji nr [...] w kwestii odmowy stwierdzenia nieważności decyzji MON nr [...] z [...] grudnia 2002 r. Organ odwoławczy wskazał na sprawę o sygn. akt OSK 892/04 oraz wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2005 r., wydany po rozpoznaniu skargi kasacyjnej A. K. od wyroku WSA w Warszawie z dnia 24 lutego 2004 r., sygn. akt II SA 194/03 w sprawie ze skargi ww. na decyzję MON nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. w przedmiocie wypowiedzenia stosunku służbowego zakończoną oddaleniem skargi kasacyjnej. Pismem z dnia 05 września 2012 r. A. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...], wnosząc o stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia, zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy organ w sposób prawidłowy ustalił brak występowania przesłanek, uniemożliwiających wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wypowiadającej stronie stosunek zawodowej służby wojskowej. Badając sprawę w powyższym zakresie, wskazać należy, że okolicznością niesporną było to, iż decyzja o wypowiedzeniu stronie stosunku zawodowej służby wojskowej była już przedmiotem badania przez Sądy Administracyjne obydwu instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2004 r., sygn. akt II SA/Wa 194/03 oddalił skargę żołnierza na powyższe rozstrzygnięcie. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 stycznia 2005 r., sygn. akt I OSK 892/04 oddalił skargę kasacyjną od powołanego wyroku Sądu pierwszej instancji. W świetle powyższego, uwzględniając fakt, że sąd administracyjny, badając rozstrzygnięcie organu w postępowaniu zwykłym, sprawdza z urzędu, czy skarżone orzeczenie nie jest dotknięte wadą nieważności, uznać należało, że organ doszedł do prawidłowych konkluzji. Zasadnie wywiódł, że w sprawie z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o wypowiedzeniu stosunku służby wojskowej istnieje już powaga rzeczy osądzonej. Sądy administracyjne badały bowiem przedmiotową decyzję pod kątem istnienia przesłanek nieważnościowych. Omawianą problematyką zajmował się także Naczelny Sąd Administracyjny. W dniu 07 grudnia 2009 r. wydał uchwałę składu siedmiu sędziów, sygn. akt I OPS 6/09, stwierdzając, że: "Żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 K.p.a.) wówczas, w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania, organ administracji publicznej ustali wystąpienie – z uwagi na wydany uprzednio wyrok sądu – przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych przypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty, stosując art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 K.p.a.". Wobec wywodów powyższej uchwały, skarżone rozstrzygnięcie tym bardziej jawi się jako poprawne. Nadmienić bowiem należy, że badając sporne rozstrzygniecie o wypowiedzeniu Sądy Administracyjne wypowiadały się co do prawidłowości zastosowania przez organ przepisów prawa, których rażącego naruszenia dopatruje się skarżący. W wyroku z dnia 24 kwietnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny przesądził, że sporne przepisy zostały przez organ zastosowane w sposób prawidłowy. Stąd więc, na obecnym etapie sprawy, nie zachodzi możliwość skutecznego podnoszenia zarzutu o rażącym naruszeniu tych samych przepisów, które były już przedmiotem badania Sądu. Podnieść również należy, że w realiach niniejszej sprawy zarzuty, zawarte w skardze, a dotyczące kwestii wznowienia postępowania, pozostają w oderwaniu od istoty niniejszej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 173/12, uchylając decyzję organu, nie nakazywał wznawiania postępowania w sprawie. Wskazał jedynie, iż naruszenie przez organ przepisów o wyłączeniu pracownika stanowi przesłankę wznowieniową i obliguje Sąd Administracyjny do uchylenia takiej decyzji. Ten zaś błąd organu, dotyczący naruszenia przepisów o wyłączeniu pracownika, organ naprawił wydając skarżoną decyzję. To rozstrzygnięcie zostało już bowiem prawidłowo podpisane przez piastuna organu. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). ----------------------- 4